Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Wróć do art. 12
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 2

Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowejz 10 listopada 2026 r., sygn. 0111-KDIB1-1.4010.580.2026.2.MF

Interpretacja aktualnaStanowisko nieprawidłoweTekst u wydawcy: EUREKA

Interpretacja indywidualna wiąże organ tylko w sprawie osoby, która o nią wystąpiła, i tylko przy opisanym stanie faktycznym. Innym pokazuje, jak organ rozumie przepisy.

TezaDotyczy ustalenia, czy Cena Praw do Świadczeń otrzymywana przez Wnioskodawcę od Funduszu na podstawie każdej Umowy o Subpartycypację stanowi przychód, którego moment powstania i wysokość należy ustalać zgodnie z art. 12 ust. 4f ustawy o CIT, a zatem przychód ten powstaje proporcjonalnie w dacie wymagalności poszczególnych rat kapitałowych wierzytelności objętych daną Umową o Subpartycypację albo w dacie ich wcześniejszej zapłaty, a nie jednorazowo w dacie otrzymania całej Ceny Praw do Świadczeń.

Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe Szanowni Państwo, stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób prawnych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

11 września 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z tego samego dnia o wydanie interpretacji indywidualnej, dotyczący podatku dochodowego od osób prawnych. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 13 października 2026 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością mającą siedzibę i zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Spółka podlega w Polsce obowiązkowi podatkowemu w podatku dochodowym od osób prawnych od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Spółka nie jest bankiem ani spółdzielczą kasą oszczędnościowo-kredytową. Prowadzi działalność jako instytucja pożyczkowa. W ramach działalności gospodarczej Spółka udziela osobom fizycznym pożyczek, w tym pożyczek konsumenckich. Finansowanie służy między innymi pokryciu wkładu własnego beneficjentów (…) lub innych programów publicznych o charakterze ekologicznym.

Z umów pożyczek wynikają wierzytelności Spółki wobec pożyczkobiorców, obejmujące w szczególności należności z tytułu kapitału pożyczek, odsetek oraz innych należności przewidzianych w umowach. W dniu (…) Spółka zawarła z Funduszem (…) z siedzibą w (…), wpisanym do rejestru funduszy inwestycyjnych pod numerem (…), zarządzanym przez X (dalej: „Fundusz”), umowę ramową dotyczącą subpartycypacji portfeli wierzytelności (dalej: „Umowa Ramowa”). Fundusz jest niestandaryzowanym funduszem wierzytelności w rozumieniu ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (dalej: „ustawa o funduszach inwestycyjnych”).

Przedmiotem lokat Funduszu mogą być wierzytelności oraz prawa do świadczeń z tytułu wierzytelności. Umowa Ramowa określa zasady cyklicznego zawierania przez Spółkę i Fundusz odrębnych, wykonawczych umów o subpartycypację (dalej pojedynczo: „Umowa o Subpartycypację”). Każda Umowa o Subpartycypację będzie dotyczyła odrębnej, zidentyfikowanej grupy wierzytelności pożyczkowych przysługujących Spółce, określanej jako „Generacja Wierzytelności”. Do momentu złożenia wniosku zostały zawarte (…) umowy wykonawcze. Zawarcie Umowy o Subpartycypację nastąpi na podstawie oferty składanej przez Spółkę Funduszowi.

Do oferty zostanie załączony szczegółowy wykaz wierzytelności wraz z informacjami pozwalającymi zweryfikować ich parametry i ustalić cenę praw do świadczeń. Po przyjęciu oferty Strony zawrą Umowę o Subpartycypację odnoszącą się do wierzytelności wymienionych w tym wykazie. Umowy wykonawcze będą zawierane cyklicznie, nie częściej niż raz na dwa tygodnie. Umowa Ramowa i wzór Umowy o Subpartycypację wprost wskazują, że chodzi o umowę, o której mowa w art. 183 ust. 4 ustawy o funduszach inwestycyjnych. Strony nie posługują się określeniem „subpartycypacja” jedynie opisowo. Zamierzają zawierać ustawowe umowy o subpartycypację z funduszem wierzytelności.

Przedmiotem każdej Umowy o Subpartycypację będą prawa do wszystkich świadczeń otrzymywanych przez Spółkę z tytułu wierzytelności objętych daną Generacją Wierzytelności (dalej: „Prawa do Świadczeń”). Prawa do Świadczeń obejmują w szczególności: - całość pożytków z wierzytelności, w tym odsetki i inne należności uboczne faktycznie uzyskane od pożyczkobiorców; - kwoty składające się na należność główną z wierzytelności, a więc spłaty kapitału pożyczek; - kwoty uzyskane z realizacji zabezpieczeń wierzytelności; - całą cenę uzyskaną z ewentualnej cesji wierzytelności dokonanej za zgodą Funduszu.

Od dnia złożenia oferty dotyczącej danej Generacji Wierzytelności, o ile oferta zostanie przyjęta i zostanie zawarta Umowa o Subpartycypację, Funduszowi będzie przysługiwało wyłączne prawo do otrzymania Wpływów ze Spłat z tych wierzytelności. Spółka będzie zobowiązana przekazywać Funduszowi wszystkie faktycznie otrzymane świadczenia objęte Prawami do Świadczeń, zasadniczo w miesięcznych okresach rozliczeniowych, na podstawie raportów rozliczeniowych. Przedmiotem Umów o Subpartycypację nie będzie natomiast cesja samych wierzytelności na Fundusz. Po zawarciu Umowy o Subpartycypację Spółka pozostanie stroną umów pożyczek i formalnym wierzycielem pożyczkobiorców.

Pożyczkobiorcy nadal będą dokonywali spłat na rachunki Spółki. Fundusz nie będzie występował wobec pożyczkobiorców jako wierzyciel i nie nabędzie bezpośredniego roszczenia o spłatę wynikającego z umów pożyczek. Pozostawienie wierzytelności przy Spółce ma przede wszystkim znaczenie operacyjne. Spółka będzie prowadzić dokumentację, monitorować terminowość spłat, przyjmować wpłaty, kontaktować się z pożyczkobiorcami oraz podejmować działania zmierzające do odzyskania należności. Jednocześnie ekonomiczne korzyści z wierzytelności objętych daną Umową o Subpartycypację będą należały do Funduszu.

Po zawarciu Umowy o Subpartycypację Spółka nie będzie mogła bez uprzedniej zgody Funduszu dokonać cesji lub obciążenia wierzytelności objętych subpartycypacją. Analogiczne ograniczenia dotyczą umorzenia wierzytelności, zwolnienia pożyczkobiorcy z długu i zawierania ugód, z wyjątkiem działań uzasadnionych efektywnym odzyskiem należności. Ograniczenia te służą ochronie nabytych przez Fundusz Praw do Świadczeń. Jeżeli Fundusz wyrazi zgodę na cesję wierzytelności na osobę trzecią, cała cena uzyskana przez Spółkę z tej cesji będzie należna Funduszowi jako element Praw do Świadczeń.

Oznacza to, że Spółka, mimo zachowania formalnego tytułu wierzyciela, nie zachowuje ekonomicznej wartości wierzytelności objętych subpartycypacją. Każda forma ich pieniężnej realizacji - spłata, wykonanie zabezpieczenia albo sprzedaż - ma zasilić Fundusz. W zamian za nabycie Praw do Świadczeń z każdej Generacji Wierzytelności Fundusz zapłaci Spółce uzgodnioną cenę (dalej: „Cena Praw do Świadczeń” albo „Cena Subpartycypacji”). Cena będzie ustalana odrębnie dla każdej Umowy o Subpartycypację jako określony procent wartości wierzytelności oraz konkretna kwota pieniężna. Cena Praw do Świadczeń będzie płatna jednorazowo, co do zasady w terminie 7 dni od zawarcia danej Umowy o Subpartycypację.

Nie będzie ona płatna w ratach odpowiadających harmonogramom spłat pożyczek. Jej wysokość zostanie ustalona na podstawie harmonogramów spłat oraz zdyskontowanej wartości prognozowanych przepływów pieniężnych z wierzytelności. Przy ustalaniu stopy dyskontowej Strony uwzględnią w szczególności historyczną spłacalność portfeli, warunki makroekonomiczne, stopy referencyjne i marżę kredytową. W konsekwencji Fundusz zapłaci Spółce Cenę Praw do Świadczeń przed terminami wymagalności znacznej części rat kapitałowych pożyczek objętych daną Umową o Subpartycypację.

Następnie, wraz z upływem terminów płatności rat i faktycznym uzyskiwaniem wpłat, Spółka będzie przekazywać Funduszowi wszystkie Wpływy ze Spłat. Umowa Ramowa przewiduje szczególne środki ochrony Funduszu w razie wskazanych zdarzeń dotyczących wypłacalności Spółki albo istotnego lub rażącego naruszenia umowy. W takim wypadku Fundusz może, po przeprowadzeniu procedury umownej, żądać odpowiedniego zwrotu Ceny Praw do Świadczeń albo cesji pozostałych wierzytelności. Mechanizmy te mają charakter zabezpieczający i nadzwyczajny. W zwykłym toku wykonywania Umów o Subpartycypację nie istnieje generalny obowiązek zwrotu Ceny przez Spółkę ani gwarancja uzyskania przez Fundusz określonej wartości spłat.

Wniosek dotyczy wyłącznie momentu i proporcji rozpoznawania przez Spółkę przychodu podatkowego z tytułu Ceny Praw do Świadczeń. Spółka nie wnosi w niniejszym wniosku o rozstrzygnięcie sposobu rozpoznawania odsetek otrzymywanych od pożyczkobiorców ani momentu zaliczania do kosztów uzyskania przychodów kwot przekazywanych Funduszowi. W uzupełnieniu wniosku z 13 października 2026 r. wskazali Państwo, że: W wyniku zawarcia umów o Subpartycypację, o których mowa we wniosku, nie dochodzi do przelewu ani innego zbycia praw do wierzytelności na rzecz Funduszu.

Wierzytelności pozostają przy Wnioskodawcy, który pozostaje jedynym wierzycielem wobec dłużników i podmiotem uprawnionym do przyjmowania od nich spłat. Fundusz nabywa wyłącznie Prawa do Świadczeń, tj. prawa do Wpływów ze Spłat pochodzących z wierzytelności i przekazywanych Funduszowi przez Wnioskodawcę. Ewentualna cesja wierzytelności na Fundusz może nastąpić wyłącznie w odrębnie przewidzianych w umowie przypadkach i stanowi odrębną czynność prawną, a nie skutek zawarcia umowy o Subpartycypację.

Pytanie

Czy Cena Praw do Świadczeń otrzymywana przez Wnioskodawcę od Funduszu na podstawie każdej Umowy o Subpartycypację stanowi przychód, którego moment powstania i wysokość należy ustalać zgodnie z art. 12 ust. 4f ustawy o CIT, a zatem przychód ten powstaje proporcjonalnie w dacie wymagalności poszczególnych rat kapitałowych wierzytelności objętych daną Umową o Subpartycypację albo w dacie ich wcześniejszej zapłaty, a nie jednorazowo w dacie otrzymania całej Ceny Praw do Świadczeń?

Państwa stanowisko w sprawie

Państwa zdaniem, Cena Praw do Świadczeń otrzymywana przez Wnioskodawcę od Funduszu na podstawie każdej Umowy o Subpartycypację stanowi przychód, którego moment powstania i wysokość należy ustalać zgodnie z art. 12 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: „ustawa o CIT”), a zatem przychód ten powstaje proporcjonalnie w dacie wymagalności poszczególnych rat kapitałowych wierzytelności objętych daną Umową o Subpartycypację albo w dacie ich wcześniejszej zapłaty, a nie jednorazowo w dacie otrzymania całej Ceny Praw do Świadczeń. W rezultacie Spółka powinna rozpoznawać przychód z Ceny Praw do Świadczeń sukcesywnie.

W odniesieniu do każdej raty kapitałowej przychodem będzie część Ceny odpowiadająca udziałowi tej raty w sumie rat kapitałowych wierzytelności objętych daną Umową o Subpartycypację. Przychód powstanie w dniu wymagalności raty, a gdy rata zostanie zapłacona wcześniej - w dniu wcześniejszej zapłaty. Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy - Ramy prawne Zgodnie z art. 12 ust. 3 ustawy o CIT przychodami związanymi z działalnością gospodarczą są co do zasady także przychody należne, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane.

Art. 12 ust. 3a ustawy o CIT wiąże moment powstania takiego przychodu między innymi z dniem zbycia prawa majątkowego, nie później niż z dniem wystawienia faktury albo uregulowania należności. Art. 12 ust. 3e przewiduje natomiast zasadę kasową dla przychodów, do których nie stosuje się ust. 3a, 3c, 3d ani 3f. Dla umów o subpartycypację ustawodawca ustanowił jednak regulację szczególną.

Art. 12 ust. 4f ustawy o CIT stanowi: „Przychód ze zbycia funduszowi wierzytelności albo towarzystwu funduszy inwestycyjnych tworzącemu fundusz wierzytelności na podstawie umowy o subpartycypację praw do strumienia pieniądza w części wierzytelności z tytułu kredytów (pożyczek) objętych umową o subpartycypację powstaje w dacie wymagalności rat kapitałowych tych wierzytelności albo w dacie ich zapłaty, jeżeli zapłata nastąpiła przed upływem terminu wymagalności.

Przychodem jest kwota uzyskana z tytułu zbycia praw do strumienia pieniądza w części odpowiadającej udziałowi, jaki stanowi wymagalna lub zapłacona rata kapitałowa w kwocie stanowiącej sumę rat kapitałowych wierzytelności z tytułu kapitałowej części kredytów (pożyczek) objętych umową o subpartycypację.” Z kolei art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c ustawy o CIT stanowi, że do przychodów nie zalicza się „w bankach” określonych przychodów ze zbycia funduszowi wierzytelności albo towarzystwu funduszy inwestycyjnych tworzącemu fundusz wierzytelności kredytowych oraz praw do strumienia pieniądza w części niewymagalnej wierzytelności kredytowych objętych umową o subpartycypację, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 4f.

Na gruncie ustawy o funduszach inwestycyjnych umowa o subpartycypację została uregulowana w art. 183 ust. 4. Jest to umowa o przekazywanie funduszowi wszystkich świadczeń otrzymywanych przez inicjatora przeniesienia ryzyka z wierzytelności lub inny podmiot z określonej puli wierzytelności albo z określonych wierzytelności. Umowa obejmuje zobowiązanie do przekazywania całości pożytków, kwot głównych oraz kwot uzyskanych z realizacji zabezpieczeń. Wykładnia językowa art. 12 ust. 4f ustawy o CIT. Punktem wyjścia wykładni przepisów prawa podatkowego jest ich brzmienie.

Art. 12 ust. 4f ustawy o CIT jest sformułowany jako samodzielna norma określająca zarówno moment powstania przychodu, jak i sposób obliczenia jego wysokości. Przepis wskazuje rodzaj transakcji, nabywcę, podstawę prawną transferu oraz rodzaj wierzytelności. Nie wskazuje natomiast szczególnego statusu zbywcy. W przepisie nie występują zwroty „w bankach”, „podatnik będący bankiem”, „bank zbywający prawa” ani „wierzytelności z tytułu kredytów lub pożyczek udzielonych przez bank”. Podmiotem osiągającym przychód może być zatem każdy podatnik CIT, który dokonuje opisanej w przepisie czynności, o ile pozostałe przesłanki są spełnione.

W zdarzeniu przyszłym wszystkie przesłanki wynikające wprost z art. 12 ust. 4f będą spełnione: 1. nabywcą Praw do Świadczeń będzie Fundusz będący funduszem wierzytelności; 2. podstawą transferu będzie Umowa o Subpartycypację w rozumieniu art. 183 ust. 4 ustawy o funduszach inwestycyjnych; 3. przedmiotem transferu będą prawa do strumienia pieniądza, a więc prawa do wszystkich świadczeń uzyskiwanych z oznaczonych wierzytelności; 4. wierzytelności będą wynikały z pożyczek udzielonych przez Spółkę; 5. Cena Praw do Świadczeń będzie kwotą uzyskaną z tytułu zbycia tych praw.

Dodanie warunku, że inicjatorem subpartycypacji musi być bank, oznaczałoby uzupełnienie tekstu przepisu o element, którego ustawodawca w nim nie zamieścił. W prawie podatkowym, w którym zakres obowiązku podatkowego powinien wynikać z ustawy, taka operacja interpretacyjna nie może prowadzić do pogorszenia sytuacji podatnika. Art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c i art. 12 ust. 4f pełnią odmienne funkcje. Pogląd ograniczający art. 12 ust. 4f do banków jest zwykle wyprowadzany z tego, że art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c znajduje się w regulacji rozpoczynającej się od słów „w bankach” i odsyła do ust. 4f. W ocenie Spółki wniosek ten nie jest uzasadniony.

Art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c jest normą wyłączającą określone kwoty z przychodów banku. Art. 12 ust. 4f jest natomiast normą określającą moment powstania i proporcję przychodu z konkretnego rodzaju zbycia praw. Są to dwie odrębne funkcje prawne. Odesłanie „z zastrzeżeniem ust. 4f” wyjaśnia, że wyłączenie dotyczące niewymagalnej części praw nie ma charakteru trwałego: bank rozpoznaje odpowiednią część przychodu w miarę wymagalności albo wcześniejszej zapłaty rat kapitałowych. Odesłanie nie oznacza jednak, że przepis, do którego odesłano, przejmuje ograniczony zakres podmiotowy przepisu odsyłającego. Norma odsyłająca może mieć węższy zakres podmiotowy niż norma, do której odsyła.

Aby zakres art. 12 ust. 4f ograniczyć do banków, ustawodawca musiałby uczynić to w treści tego przepisu albo ustanowić wyraźną normę zakresową. Takiego zastrzeżenia brak. Sposób redakcji ustawy potwierdza, że ustawodawca posługuje się wyraźnymi ograniczeniami podmiotowymi, kiedy zamierza je wprowadzić. Art. 12 ust. 4 pkt 15 zaczyna się od sformułowania „w bankach”. Sąsiedni art. 12 ust. 4k szczegółowo wskazuje „bank spółdzielczy będący uczestnikiem systemu ochrony”. Na tym tle brak jakiegokolwiek oznaczenia podmiotowego w art. 12 ust. 4f musi być uznany za znaczący, a nie za przeoczenie, które organ może skorygować wykładnią.

Wykładnia proponowana przez Spółkę nie czyni art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c zbędnym. Banki korzystają na jego podstawie ze szczególnego wyłączenia odnoszącego się także do zbycia samych wierzytelności oraz do specyficznych zasad rozliczeń właściwych sektorowi bankowemu. Art. 12 ust. 4f zachowuje natomiast samodzielne zastosowanie jako norma czasowa dotycząca każdego podatnika dokonującego ustawowej subpartycypacji pożyczek na rzecz funduszu wierzytelności. Ustawowa konstrukcja subpartycypacji nie jest zastrzeżona dla banków. Wykładnia art. 12 ust. 4f powinna uwzględniać znaczenie „umowy o subpartycypację” wynikające z ustawy o funduszach inwestycyjnych.

Art. 183 ust. 1 pkt 2 tej ustawy pozwala funduszowi wierzytelności lokować aktywa w prawa do świadczeń z określonych wierzytelności wyodrębnionych przez inicjatora przeniesienia ryzyka z wierzytelności „lub inny podmiot”. Art. 183 ust. 4 konsekwentnie odnosi się zarówno do inicjatora, jak i do innego podmiotu. Ustawa o funduszach inwestycyjnych nie ogranicza zatem ustawowej subpartycypacji do wierzytelności bankowych ani do bankowego inicjatora.

Co więcej, tam gdzie ustawodawca uzależnia określone rozwiązania od tego, by inicjatorami były banki, instytucje kredytowe lub spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, czyni to wyraźnie - przykładowo w art. 185 ust. 5 pkt 1 tej ustawy dotyczącym szczególnej konstrukcji standaryzowanego funduszu wierzytelności. Skoro ustawa właściwa dla konstrukcji cywilnoprawnej wprost dopuszcza jako stronę subpartycypacji „inny podmiot”, a art. 12 ust. 4f ustawy o CIT odwołuje się do tej umowy bez dodatkowego ograniczenia, pojęciu temu należy nadać jednolite znaczenie.

Nie ma podstaw, by na gruncie art. 12 ust. 4f ustawowa Umowa o Subpartycypację zawarta przez instytucję pożyczkową przestawała być umową objętą tym przepisem. Umowy zawierane przez Spółkę odpowiadają hipotezie art. 12 ust. 4f. Ekonomiczny i prawny przedmiot transakcji odpowiada sformułowaniu „zbycie praw do strumienia pieniądza”. Spółka przenosi na Fundusz wyłączne prawo do całości wartości pieniężnej realizowanej z oznaczonych wierzytelności. Fundusz nabywa prawo do spłat kapitału, odsetek, kwot z zabezpieczeń oraz ceny z ewentualnej cesji. Cena Praw do Świadczeń jest odpłatnością za nabycie tego zespołu uprawnień.

Okoliczność, że Spółka pozostaje formalnym wierzycielem, nie wyłącza zbycia Praw do Świadczeń. Jest to cecha konstrukcyjna subpartycypacji. Przepis art. 12 ust. 4f nie mówi o cesji wierzytelności, lecz właśnie o zbyciu praw do strumienia pieniądza na podstawie umowy, w której formalna wierzytelność pozostaje przy inicjatorze. Z kolei jednorazowa wypłata Ceny przed wymagalnością rat nie zmienia sposobu rozpoznania przychodu. Taki model jest wręcz założeniem normy z art. 12 ust. 4f. Gdyby cena była wypłacana wyłącznie wraz z wymagalnością poszczególnych rat, szczególna reguła proporcjonalnego przyporządkowania ceny do rat nie byłaby potrzebna.

Art. 12 ust. 4f jest przepisem szczególnym wobec art. 12 ust. 3a i 3e. Wątpliwości może budzić to, czy zbycie praw do świadczeń jest zbyciem prawa majątkowego w rozumieniu art. 12 ust. 3a, czy też przychód powinien zostać rozpoznany kasowo na podstawie art. 12 ust. 3e. Rozbieżność ta dotyczy jednak zasad ogólnych. Art. 12 ust. 4f rozstrzyga problem szczegółowo dla transakcji spełniającej jego przesłanki. Niezależnie od tego, czy Prawa do Świadczeń zostaną zakwalifikowane ogólnie jako prawo majątkowe, czy jako szczególny zespół uprawnień obligacyjnych, ustawodawca jednoznacznie nakazuje rozkładać przychód z ich zbycia według wymagalności lub wcześniejszej zapłaty rat kapitałowych.

Zasada lex specialis derogat legi generali oznacza, że dopiero w razie niespełnienia przesłanek art. 12 ust. 4f można sięgać do art. 12 ust. 3a albo 3e. Przyjęcie odmiennego poglądu prowadziłoby do sytuacji, w której identycznie opisana w art. 12 ust. 4f czynność byłaby rozliczana na podstawie przepisu ogólnego wyłącznie z powodu niewypowiedzianej w ustawie cechy podmiotowej. Taka wykładnia odwraca relację między normą szczególną i ogólną. - Podobieństwo subpartycypacji do cesji wierzytelności. Dodatkowym argumentem przemawiającym za zastosowaniem art. 12 ust. 4f jest funkcjonalne podobieństwo subpartycypacji do odpłatnej cesji wierzytelności.

Różnica cywilnoprawna jest czytelna: przy cesji na nabywcę przechodzi status wierzyciela, natomiast przy subpartycypacji inicjator pozostaje wierzycielem wobec dłużnika i przekazuje subpartycypantowi świadczenia uzyskane z wierzytelności. Różnica ta nie przekreśla jednak daleko idącej równoważności ekonomicznej obu transakcji.

W analizowanym modelu Fundusz uzyskuje ekonomicznie niemal wszystko, co stanowi wartość wierzytelności: - wyłączne prawo do wszystkich spłat kapitału i pożytków; - prawo do kwot uzyskanych z realizacji zabezpieczeń; - prawo do całej ceny z ewentualnej sprzedaży wierzytelności; - ochronę przed rozporządzaniem wierzytelnością, jej obciążeniem, umorzeniem lub zmianą bez zgody Funduszu; - informacje i raporty pozwalające kontrolować realizację portfela. Po stronie Spółki pozostaje przede wszystkim formalny tytuł wierzyciela i obowiązek obsługi portfela. Spółka nie zachowuje ekonomicznych wpływów z wierzytelności.

Subpartycypacja pełni zatem funkcję ekonomicznego zbycia aktywa bez przeniesienia wobec dłużnika formalnego statusu wierzyciela. Znaczenie podobieństwa jest szczególnie widoczne na tle podatkowego rozliczenia bezpośredniej cesji własnych wierzytelności pożyczkowych. Przy odpłatnym zbyciu takiej wierzytelności pożyczkodawca rozpoznaje przychód z ceny sprzedaży, a niespłacona kwota główna pożyczki stanowi co do zasady wydatek związany z powstaniem zbywanego aktywa. Art. 16 ust. 1 pkt 39 ustawy o CIT wyłącza z kosztów stratę ze zbycia wierzytelności, która nie była uprzednio zarachowana jako przychód należny.

W praktyce oznacza to, że w odniesieniu do kapitału pożyczki koszt jest rozpoznawany najpóźniej wraz ze zbyciem, co najmniej do wysokości przychodu ze sprzedaży, natomiast opodatkowaniu podlega rzeczywista dodatnia różnica, jeżeli cena przekracza nierozliczony kapitał. W przypadku subpartycypacji, gdyby zastosować interpretację odmienną od prezentowanej przez Wnioskodawcę, cała Cena Praw do Świadczeń stanowiłaby przychód już w dniu jej otrzymania, podczas gdy kwoty spłat przekazywane Funduszowi byłyby rozpoznawane jako koszty sukcesywnie w późniejszych okresach.

Powstawałby zatem wysoki dochód podatkowy na początku transakcji, mimo że Spółka nie zatrzymuje ekonomicznej wartości portfela, a następnie w kolejnych latach mogłyby powstawać straty podatkowe. Różnica miałaby głównie charakter czasowy, lecz mogłaby powodować istotne obciążenie finansowe i ryzyko braku pełnego wykorzystania późniejszych strat. Tak radykalne zróżnicowanie skutków podatkowych cesji i subpartycypacji nie znajduje dostatecznego uzasadnienia w różnicy polegającej wyłącznie na pozostawieniu formalnego tytułu wierzyciela przy Spółce.

W obu wariantach Spółka otrzymuje z góry cenę za przekazanie wartości ekonomicznej portfela, a nabywca przejmuje korzyści i ryzyko związane z przepływami z wierzytelności. Z perspektywy zdolności płatniczej i wyniku ekonomicznego transakcje są porównywalne. Art. 12 ust. 4f stanowi racjonalny mechanizm zapobiegający takiemu niedopasowaniu. W przypadku subpartycypacji ustawodawca nie pozwala rozliczyć kapitału pożyczek jako kosztu zbycia w chwili zawarcia umowy w taki sam sposób jak przy cesji, ponieważ formalne wierzytelności pozostają przy inicjatorze. Zamiast tego rozkłada przychód z ceny na okresy odpowiadające wymagalności kapitału.

Rezultat nie jest identyczny z cesją co do techniki, ale zapewnia porównywalną neutralność czasową i ogranicza opodatkowanie czysto przejściowego przysporzenia. Powyższy argument nie polega na stosowaniu przepisów o cesji przez analogię. Spółka nie żąda rozpoznania kosztu zbycia wierzytelności ani zastosowania do subpartycypacji regulacji przewidzianych dla sprzedaży wierzytelności. Podobieństwo ekonomiczne służy wyłącznie potwierdzeniu wykładni językowej art. 12 ust. 4f, który wprost obejmuje subpartycypację. Jest to argument funkcjonalny wspierający wybór między dwiema konkurencyjnymi interpretacjami zakresu tego samego przepisu. - Wykładnia celowościowa i zasada neutralności.

Konstrukcja art. 12 ust. 4f wskazuje, że jego celem jest dopasowanie momentu opodatkowania ceny za prawa do strumienia pieniądza do harmonogramu kapitałowej części wierzytelności. Cena subpartycypacji jest bowiem zapłatą z góry za przepływy, które będą realizowane w przyszłości. Ustawodawca rozłożył przychód proporcjonalnie, aby jednorazowa wypłata ceny nie przesądzała o natychmiastowym opodatkowaniu wartości odnoszącej się do niewymagalnego kapitału. Cel ten występuje w takim samym stopniu w subpartycypacji inicjowanej przez bank i przez instytucję pożyczkową.

Status regulacyjny inicjatora nie zmienia ani sposobu wyceny praw, ani faktu, że cena jest płacona przed realizacją strumienia, ani ryzyka powstania przejściowego dochodu podatkowego. Ograniczenie przepisu do banków nie służyłoby więc celowi normy czasowej, lecz tworzyłoby nierówność między podmiotami prowadzącymi porównywalną działalność finansową i zawierającymi tę samą ustawową umowę z funduszem wierzytelności. Zasada równości z art. 32 Konstytucji RP i wynikający z niej postulat równego traktowania podmiotów podobnych nie stanowią samoistnej podstawy do tworzenia preferencji podatkowej.

Mają jednak znaczenie przy wyborze między wykładnią zgodną z tekstem i neutralną a wykładnią wprowadzającą nieprzewidziane w ustawie, daleko idące zróżnicowanie. Wykładnia proponowana przez Spółkę nie rozszerza ulgi. Realizuje literalną treść normy dotyczącej momentu przychodu i zapobiega nierówności, której ustawodawca w tym przepisie nie ustanowił. Także art. 84 i 217 Konstytucji RP przemawiają przeciwko konstruowaniu dodatkowej przesłanki ograniczającej korzystny sposób określenia momentu przychodu. Elementy obowiązku podatkowego powinny wynikać z ustawy.

Organ nie powinien zwiększać ciężaru podatkowego poprzez dopisanie do art. 12 ust. 4f niewyrażonego warunku podmiotowego. - Zakaz rozszerzania ciężaru podatkowego i art. 2a Ordynacji podatkowej. W prawie podatkowym nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca na niekorzyść podatnika, która tworzy obowiązek lub przyspiesza jego powstanie bez dostatecznej podstawy ustawowej. Odmowa zastosowania art. 12 ust. 4f prowadziłaby do jednorazowego albo kasowego rozpoznania całej ceny wcześniej niż wynika to z przepisu szczególnego. Skutek ten byłby oparty wyłącznie na domniemanym ograniczeniu podmiotowym.

Jeżeli po przeprowadzeniu wykładni językowej, systemowej i celowościowej organ nadal dostrzegałby nierozstrzygalną wątpliwość co do zakresu podmiotowego art. 12 ust. 4f, powinna ona zostać rozstrzygnięta na korzyść podatnika zgodnie z art. 2a Ordynacji podatkowej. W niniejszej sprawie wykładnia językowa jest jednak - zdaniem Spółki - jednoznaczna i sama prowadzi do objęcia przepisem także instytucji pożyczkowej. - Sposób obliczania przychodu. Art. 12 ust. 4f ustanawia mechanizm proporcjonalny odnoszony odrębnie do każdej Umowy o Subpartycypację.

Dla danej raty kapitałowej Spółka powinna ustalić: 1. kwotę raty kapitałowej, która stała się wymagalna albo została zapłacona przed terminem wymagalności; 2. sumę wszystkich rat kapitałowych wierzytelności z tytułu pożyczek objętych daną Umową o Subpartycypację; 3. udział kwoty z pkt 1 w sumie z pkt 2; 4. część Ceny Praw do Świadczeń odpowiadającą temu udziałowi. Wzór obliczenia można przedstawić następująco: Przychód dla raty = Cena Praw do Świadczeń × (wymagalna lub wcześniej zapłacona rata kapitałowa / suma rat kapitałowych portfela) Jeżeli pożyczkobiorca zapłaci ratę kapitałową przed terminem, odpowiadająca jej część przychodu powstanie w dniu wcześniejszej zapłaty.

Jeżeli wcześniejsza zapłata nie nastąpi, przychód powstanie w dniu wymagalności raty, także wtedy, gdy faktyczna spłata nastąpi później. Otrzymanie przez Spółkę całej Ceny Praw do Świadczeń przed tymi datami nie spowoduje powstania przychodu w części przypadającej na raty jeszcze niewymagalne i niezapłacone. Wierzytelności, których raty są już wymagalne albo zostały zapłacone przed zawarciem danej Umowy o Subpartycypację, wymagają odpowiedniego ujęcia zgodnie z brzmieniem art. 12 ust. 4f w dacie powstania prawa do Ceny.

W praktyce szczegółowe wykazy wierzytelności i harmonogramy pozwolą przypisać Cenę do poszczególnych rat w sposób weryfikowalny. - Podsumowanie argumentacji Za stanowiskiem Spółki przemawiają łącznie następujące okoliczności: 1. art. 12 ust. 4f wprost obejmuje zbycie funduszowi wierzytelności praw do strumienia pieniądza z pożyczek na podstawie umowy o subpartycypację; 2. przepis nie zawiera ograniczenia do banków, podczas gdy ustawodawca w sąsiednich jednostkach wyraźnie posługuje się takim ograniczeniem; 3. art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c i art. 12 ust. 4f pełnią odmienne funkcje, a odesłanie nie przenosi automatycznie zakresu podmiotowego normy odsyłającej; 4. ustawa o funduszach inwestycyjnych dopuszcza zawarcie ustawowej umowy o subpartycypację przez inicjatora lub inny podmiot, a nie tylko przez bank; 5. Umowy zawierane przez Spółkę spełniają wszystkie przedmiotowe przesłanki art. 12 ust. 4f; 6. przepis szczególny ma pierwszeństwo przed ogólnymi regułami art. 12 ust. 3a i 3e; 7. subpartycypacja jest ekonomicznie zbliżona do cesji wierzytelności, a skrajnie mniej korzystne rozliczenie wyłącznie z powodu pozostawienia formalnego tytułu wierzyciela nie ma racjonalnego uzasadnienia; 8. proporcjonalne rozpoznawanie Ceny realizuje cel przepisu, zapewnia neutralność czasową i unika opodatkowania przysporzenia, które ekonomicznie odpowiada przyszłym przepływom przekazywanym Funduszowi; 9. zakres ciężaru podatkowego nie powinien być rozszerzany przez dodanie niewypowiedzianej przesłanki podmiotowej.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Na wstępie należy zauważyć, że subpartycypacja, co do zasady, jest umową, na mocy której Inicjator przekazuje do innego podmiotu prawo do świadczeń, jakie wynikają z zawartych umów/posiadanych wierzytelności. Na podmiot przejmujący - Subpartycypanta, przechodzi natomiast ryzyko braku uregulowania wierzytelności, jednakże w dalszym ciągu wierzytelność pozostaje w majątku Inicjatora subpartycytpacji (nie dochodzi do cesji wierzytelności). Zgodnie z art. 183 ust. 4 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (t.j.

Dz.U. z 2026 r. poz. 60 ze zm.): Umowa o przekazywanie funduszowi wszystkich świadczeń otrzymywanych przez inicjatora przeniesienia ryzyka z wierzytelności lub inny podmiot, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, z określonej puli wierzytelności lub z określonych wierzytelności (umowa o subpartycypację) zawiera zobowiązanie tych podmiotów do przekazywania funduszowi: 1) całości pożytków z wierzytelności; 2) kwot głównych z wierzytelności; 3) kwot uzyskanych z tytułu realizacji zabezpieczeń wierzytelności - w przypadku gdy zaspokojenie się inicjatora przeniesienia ryzyka z wierzytelności lub uprawnionego z wierzytelności innego podmiotu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, nastąpiło przez realizację zabezpieczeń.

Z przedstawionego opisu stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego wynika, że w dniu (…) zawarli Państwo z Funduszem (…) z siedzibą w (…), umowę ramową dotyczącą subpartycypacji portfeli wierzytelności. Przedmiotem lokat Funduszu mogą być wierzytelności oraz prawa do świadczeń z tytułu wierzytelności. Umowa Ramowa określa zasady cyklicznego zawierania przez Państwa Spółkę i Fundusz odrębnych, wykonawczych umów o subpartycypację. Państwa Spółka, mimo zachowania formalnego tytułu wierzyciela, nie zachowuje ekonomicznej wartości wierzytelności objętych subpartycypacją. W zamian za nabycie Praw do Świadczeń z każdej Generacji Wierzytelności Fundusz zapłaci Spółce uzgodnioną cenę.

Cena będzie ustalana odrębnie dla każdej Umowy o Subpartycypację jako określony procent wartości wierzytelności oraz konkretna kwota pieniężna. Cena Praw do Świadczeń będzie płatna jednorazowo, co do zasady w terminie 7 dni od zawarcia danej Umowy o Subpartycypację. Nie będzie ona płatna w ratach odpowiadających harmonogramom spłat pożyczek. W wyniku zawarcia umów o Subpartycypację, o których mowa we wniosku, nie dochodzi do przelewu ani innego zbycia praw do wierzytelności na rzecz Funduszu. Wierzytelności pozostają przy Państwa Spółce, która pozostaje jedynym wierzycielem wobec dłużników i podmiotem uprawnionym do przyjmowania od nich spłat.

Fundusz nabywa wyłącznie Prawa do Świadczeń, tj. prawa do Wpływów ze Spłat pochodzących z wierzytelności i przekazywanych Funduszowi przez Państwa. Ewentualna cesja wierzytelności na Fundusz może nastąpić wyłącznie w odrębnie przewidzianych w umowie przypadkach i stanowi odrębną czynność prawną, a nie skutek zawarcia umowy o Subpartycypację. Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy Cena Praw do Świadczeń otrzymywana przez Wnioskodawcę od Funduszu na podstawie każdej Umowy o Subpartycypację stanowi przychód, którego moment powstania i wysokość należy ustalać zgodnie z art. 12 ust. 4f ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j.

Dz.U. z 2026 r., poz. 554 ze zm. dalej: „ustawa o CIT”), a zatem przychód ten powstaje proporcjonalnie w dacie wymagalności poszczególnych rat kapitałowych wierzytelności objętych daną Umową o Subpartycypację albo w dacie ich wcześniejszej zapłaty, a nie jednorazowo w dacie otrzymania całej Ceny Praw do Świadczeń.

Państwa zdaniem, Cena Praw do Świadczeń otrzymywana przez Państwa od Funduszu na podstawie każdej Umowy o Subpartycypację stanowi przychód, którego moment powstania i wysokość należy ustalać zgodnie z art. 12 ust. 4f ustawy o CIT, a zatem przychód ten powstaje proporcjonalnie w dacie wymagalności poszczególnych rat kapitałowych wierzytelności objętych daną Umową o Subpartycypację albo w dacie ich wcześniejszej zapłaty, a nie jednorazowo w dacie otrzymania całej Ceny Praw do Świadczeń.

W rezultacie uważacie Państwo, iż powinni Państwo rozpoznawać przychód z Ceny Praw do Świadczeń sukcesywnie oraz w odniesieniu do każdej raty kapitałowej przychodem będzie część Ceny odpowiadająca udziałowi tej raty w sumie rat kapitałowych wierzytelności objętych daną Umową o Subpartycypację. Przychód powstanie w dniu wymagalności raty, a gdy rata zostanie zapłacona wcześniej - w dniu wcześniejszej zapłaty Odnosząc się do powyższego organ interpretacyjny zauważa, że rozliczenie podatkowe umowy o Subpartycypację, którą zawarli Państwo / zamierzają Państwo zawrzeć, nie może nastąpić w oparciu o wskazany przez Państwa art. 12 ust. 4f ustawy o CIT.

Przepis ten wprawdzie określa moment powstania przychodu z tytułu Umowy Subpartycypacyjnej, jednakże jest przepisem szczególnym odnoszącym się wyłącznie do banków. Zgodnie z art. 12 ust. 4f ustawy o CIT: Przychód ze zbycia funduszowi wierzytelności albo towarzystwu funduszy inwestycyjnych tworzącemu fundusz wierzytelności na podstawie umowy o subpartycypację praw do strumienia pieniądza w części wierzytelności z tytułu kredytów (pożyczek) objętych umową o subpartycypację powstaje w dacie wymagalności rat kapitałowych tych wierzytelności albo w dacie ich zapłaty, jeżeli zapłata nastąpiła przed upływem terminu wymagalności.

Przychodem jest kwota uzyskana z tytułu zbycia praw do strumienia pieniądza w części odpowiadającej udziałowi, jaki stanowi wymagalna lub zapłacona rata kapitałowa w kwocie stanowiącej sumę rat kapitałowych wierzytelności z tytułu kapitałowej części kredytów (pożyczek) objętych umową o subpartycypację.

Przepis ten należy jednakże odczytywać w kontekście innego przepisu - a mianowicie art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c ustawy o CIT: „Do przychodów nie zalicza się w bankach przychodów ze zbycia funduszowi wierzytelności albo towarzystwu funduszy inwestycyjnych tworzącemu fundusz wierzytelności: - wierzytelności z tytułu kredytów (pożyczek) - do wysokości niespłaconej części udzielonych kredytów (pożyczek), - praw do strumienia pieniądza w części niewymagalnej wierzytelności z tytułu kredytów (pożyczek) objętych umową o subpartycypację, z zastrzeżeniem ust. 4f.

W świetle powyższych przepisów, interpretowanych łącznie, postanowienia art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c w zw. z ust. 4f ustawy o CIT mają zastosowanie wyłącznie do banków, które przenoszą strumień pieniężny z wierzytelności na fundusz sekurytyzacyjny. Przepis art. 12 ust. 4f ustawy o CIT oraz art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c ustawy o CIT ustalają wyjątek od zasady, zgodnie z którą przychód z tytułu Ceny otrzymanej na podstawie Umowy o Subpartycypację powstaje w momencie zbycia praw do strumieni pieniężnych.

Bank jako inicjator subpartycypacji, na mocy szczególnej regulacji zawartej w art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c ustawy o CIT, nie jest zobowiązany do rozpoznania przychodu podatkowego ze zbycia praw do strumienia pieniądza w części niewymagalnej sekurytyzowanych wierzytelności z tytułu kredytów lub pożyczek objętych umową o subpartycypację w momencie jego otrzymania. Na mocy art. 12 ust. 4f ustawy o CIT, po stronie banku inicjującego subpartycypację przychód ten powstaje w dacie wymagalności rat kapitałowych wierzytelności objętych subpartycypacją lub w dacie ich zapłaty, jeżeli zapłata nastąpiła przed upływem terminu wymagalności.

Tym samym moment powstania przychodu podatkowego dla banku inicjującego subpartycypację podlega odroczeniu. Przychodem podatkowym banku jest kwota uzyskania z tytułu zbycia strumienia pieniądza w części odpowiadającej udziałowi, jaki stanowi wymagalna lub zapłacona rata kapitałowa w kwocie stanowiącej sumę rat kapitałowych wierzytelności z tytułu kapitałowej części kredytów (pożyczek) objętych umową o subpartycypację.

Z powyższego wynika, że art. 12 ust. 4f ustawy o CIT jest specyficznym przepisem, obok art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c ustawy o CIT, w którym ustawodawca ustanawia wyjątek dla określonego rodzaju subpartycypacji, w której inicjatorem jest bank i która dotyczy wierzytelności niewymagalnych. Wprawdzie w art. 12 ust. 4f ustawy o CIT, ustawodawca nie odniósł się wprost do banku, ale o tym, że przepis ten obejmuje wyłącznie banki świadczy zakres jakiego rodzaju wierzytelności dotyczy, a mianowicie wyłącznie wierzytelności z tytułu kredytów (pożyczek), gdzie kredytów mogą udzielać tylko banki.

Przepisy te stanowią więc wyjątek, który nie może mieć zastosowania do sytuacji Państwa Spółki, która jest instytucją pożyczkową, a więc nie posiada statusu banku. W tej sytuacji, do przychodu otrzymanego przez Państwa z tytułu zbycia praw do strumienia pieniężnego w ramach Umowy o Subpartycypację, zastosowanie będą mieć przepisy ogólne ustawy o CIT odnoszące się do rozpoznawania przychodu, tj. art. 12 ust. 3-3f ustawy o CIT.

Z uwagi na powyższe, ustalenie skutków podatkowych związanych z Umową o Subpartycypację, którą Państwa Spółka zawarła / zamierza zawrzeć, tj. ustalenie momentu powstania przychodu z tytułu otrzymania Ceny Praw do Świadczeń od Funduszu, należy dokonać w oparciu o przepisy ogólne ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. I tak: Stosownie do art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT: Przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe. Przepis ten wskazuje, że co do zasady przysporzenie majątkowe uznaje się za przychód podatkowy w dacie jego faktycznego uzyskania, a więc na zasadzie kasowej.

Wyjątek od tej zasady wprowadza art. 12 ust. 3 ustawy o CIT, który stanowi, że: Za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, a także za przychody uzyskane z zysków kapitałowych, z wyłączeniem przychodów, o których mowa w art. 7b ust. 1 pkt 1, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. Aby dany przychód można było przyporządkować do źródła przychodów, jakim jest działalność gospodarcza, musi być on związany z taką działalnością.

Chodzi tu o wszystkie te przychody, które nie powstałyby, gdyby podatnik nie prowadził działalności. Ustawodawca wyraźnie bowiem wskazał w art. 12 ust. 3 ustawy o CIT, że dla zakwalifikowania danych przychodów do źródła przychodów, jakim jest działalność gospodarcza, wystarczy, że będą one związane z taką działalnością, a więc pomiędzy jej wykonywaniem a powstaniem takiego przychodu powinien istnieć związek przyczynowo - skutkowy, tzn. wszelkie przychody, których przyczyną powstania jest prowadzenie przez podatnika działalności gospodarczej są przychodami związanymi z działalnością gospodarczą o ile nie stanowią przychodów, o których mowa w art. 7b ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT.

Przychody z działalności gospodarczej powstają zatem na zasadzie kasowej albo memoriałowej, co zostało uregulowane w art. 12 ust. 3-3e ustawy o CIT, zawierającym zasady określające moment powstania tych przychodów. Z treści art. 12 ust. 3a ustawy o CIT wynika, że: Za datę powstania przychodu, o którym mowa w ust. 3, uważa się, z zastrzeżeniem ust. 3c-3g oraz 3j-3m, dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi, albo częściowego wykonania usługi, nie później niż dzień: 1. wystawienia faktury albo 2. uregulowania należności.

Tak więc, regułą jest, że przychód powstaje w dacie następujących zdarzeń: wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi albo częściowego wykonania usługi, nie później niż w dniu wystawienia faktury albo uregulowania należności. Zasadą jest, że opodatkowany jest przychód należny co oznacza, że należy zadeklarować przychód dla celów podatkowych niezależnie od faktycznego otrzymania środków pieniężnych. W myśl art. 12 ust. 3c ustawy o CIT: Jeżeli strony ustalą, iż usługa jest rozliczana w okresach rozliczeniowych, za datę powstania przychodu uznaje się ostatni dzień okresu rozliczeniowego określonego w umowie lub na wystawionej fakturze, nie rzadziej niż raz w roku.

Istnieją również sytuacje szczególne, w których dopiero otrzymanie środków pieniężnych rodzi obowiązek zadeklarowania przychodu podatkowego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Kwestię tą reguluje art. 12 ust. 3e ustawy o CIT zgodnie z którym: W przypadku otrzymania przychodu, o którym mowa w ust. 3, do którego nie stosuje się ust. 3a, 3c, 3d i 3f, za datę powstania przychodu uznaje się dzień otrzymania zapłaty. W świetle cytowanych powyżej przepisów nie ulega wątpliwości, że Cena Praw do Świadczeń otrzymywana przez Państwa od Funduszu stanowi / będzie stanowiła dla Państwa Spółki przychód podatkowy.

Zawarcie Umowy o Subpartycypację ma jasny (choć pośredni) związek z działalnością gospodarczą Państwa Spółki. Dlatego też, przychód z tytułu Ceny Praw do Świadczeń otrzymywanej przez Państwa od Funduszu na podstawie każdej Umowy o Subpartycypację przez Państwa Spółkę - stanowi / będzie stanowić przychód związany z działalnością gospodarczą, o którym mowa w art. 12 ust. 3 ustawy o CIT. W wyniku zawarcia umów o Subpartycypację, o których mowa we wniosku, nie dochodzi do przelewu ani innego zbycia praw do wierzytelności na rzecz Funduszu. Cena Praw do Świadczeń będzie płatna jednorazowo, co do zasady w terminie 7 dni od zawarcia danej Umowy o Subpartycypację.

W związku z powyższym zastosowanie w sprawie znajdzie przepis art. 12 ust. 3e ustawy o CIT. Powinni Państwo, więc rozpoznać przychód podatkowy z tytułu otrzymanej Ceny Praw do świadczeń od Funduszu na podstawie każdej Umowy o Subpartycypację - w dniu otrzymania całej płatności od Funduszu, wtedy bowiem uzyskują Państwo konkretne przysporzenie majątkowe. Wpływy ze spłat wierzytelności związanych z ratami kapitałowymi są natomiast świadczeniem przysługującym na rzecz Funduszu.

Tym samym Państwa stanowisko, iż Cena Praw do Świadczeń otrzymywana przez Państwa od Funduszu na podstawie każdej Umowy o Subpartycypację stanowi przychód, którego moment powstania i wysokość należy ustalać zgodnie z art. 12 ust. 4f ustawy o CIT, a zatem przychód ten powstaje proporcjonalnie w dacie wymagalności poszczególnych rat kapitałowych wierzytelności objętych daną Umową o Subpartycypację albo w dacie ich wcześniejszej zapłaty, a nie jednorazowo w dacie otrzymania całej Ceny Praw do Świadczeń - należało uznać za nieprawidłowe.

Na marginesie wskazać należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie było podstaw do zastosowania art. 2a Ordynacji podatkowej, albowiem w sprawie nie występują niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego. Organ nie miał żadnych wątpliwości co do treści oraz zastosowania przepisów prawa podatkowego. Niniejsza interpretacja nie narusza również zasad określonych w art. 84 i art. 217 Konstytucji RP.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Państwa i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w części dotyczącej zdarzenia przyszłego – stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji. Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.).

Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji. - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej: 1) z zastosowaniem art. 119a; 2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art.

47 § 1 PPSA), albo - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje i akapity, linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.