Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
19 sierpnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie − pismem złożonym 5 października 2026 r. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
W dniu … listopada 2017 r. … (Wnioskodawca) zawarł związek małżeński z … z domu …, a dziećmi z tego związku są … urodzony … 2016 r. oraz … urodzona … 2019 r. W dniu … kwietnia 2023 r. został orzeczony rozwód, przyznając władzę rodzicielską obojgu rodzicom. Wyrok rozwodowy został wydany przez Sąd Okręgowy w … i uprawomocnił się … kwietnia 2023 r. Władza rodzicielska została przyznana na zasadzie opieki naprzemiennej.
Sąd zobowiązał oboje rodziców do ponoszenia kosztów wychowania oraz utrzymania małoletnich dzieci i w ramach tego obowiązku ustalił, że każde z rodziców matka i ojciec dzieci, pokrywają bieżące koszty utrzymania i wychowania córki i syna w ramach pobytu dzieci u każdego z rodziców oraz zobowiązał matkę dzieci do wyłącznego ponoszenia kosztów edukacji, leczenia i ubrania dzieci, a od Wnioskodawcy zasądził na rzecz syna i córki alimenty w kwocie po 1 000 zł miesięcznie, łącznie w kwocie 2 000 zł miesięcznie płatne do rąk matki dzieci. Dochody Wnioskodawcy pochodzą tylko z umowy o pracę. Ojciec dzieci nie rozlicza się wspólnie z dziećmi.
Świadczenie wychowawcze tzw. „800 plus” pobiera matka dzieci i nie dzieli go z Wnioskodawcą. Wnioskodawca nie wstąpił ponownie w związek małżeński po orzeczeniu rozwodu i pozostaje stanu wolnego. Wniosek dotyczy roku 2026 i lat następnych. Wnioskodawca podlega i będzie podlegał na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „ustawa o PIT”). Dzieci Wnioskodawcy nie były, nie są ani nie będą umieszczane na podstawie orzeczenia sądu w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Wnioskodawca nie posiada, nie posiadał, nie wychowywał i nie wychowuje innych dzieci oprócz wymienionych wyżej syna i córki. W stosunku do Wnioskodawcy nie będą miały zastosowanie przepisy: art. 30c ustawy o PIT( dotyczy opodatkowania podatkiem liniowym), ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Żadne z dzieci Wnioskodawcy nie otrzymuje i nie otrzymywało zasiłku pielęgnacyjnego, dodatku pielęgnacyjnego ani renty socjalnej. Dzieci Wnioskodawcy nie uzyskują żadnych dochodów. Na podstawie orzeczenia Sądu ustalono sprawowanie opieki naprzemiennej nad dziećmi, a tzw. „800 plus” pobiera matka dzieci. W uzupełnieniu wniosku wskazano: Świadczenie wychowawcze na małoletnie dzieci pobiera ich matka.
Kwestia pobierania świadczenia przez matkę była przedmiotem ustaleń dokonywanych w toku rozprawy rozwodowej. Nie została jednak zawarta w sentencji wyroku rozwodowego i nie stanowi odrębnego rozstrzygnięcia Sądu w przedmiocie przyznania świadczenia. Okoliczność ta wynika ze stenogramu rozprawy rozwodowej. W całym 2026 r. świadczenie wychowawcze w wysokości 800 zł miesięcznie na każde dziecko faktycznie pobierała matka dzieci. Wnioskodawca nie pobierał tego świadczenia i nie składał wniosku o jego przyznanie. Od urodzenia dzieci, świadczenie wychowawcze pobiera matka dzieci.
W latach następnych Wnioskodawca przewiduje kontynuację tego sposobu pobierania świadczenia, tj. pobieranie świadczenia przez matkę dzieci. W 2026 r. opieka nad małoletnimi dziećmi była sprawowana przez oboje rodziców naprzemiennie, według szczegółowego harmonogramu określonego w wyroku rozwodowym. Harmonogram nie przewiduje prostego modelu „tydzień u matki – tydzień u ojca”, lecz określa naprzemienne okresy sprawowania osobistej pieczy, przypadające na poszczególne dni tygodnia, weekendy, ferie, wakacje oraz święta.
Szczegółowy harmonogram opieki według wyroku rozwodowego przedstawia się następująco: „(…) ustala, że każdy z rodziców będzie naprzemiennie sprawował osobistą opiekę nad małoletnimi dziećmi stron: … urodzonym … 2016 roku w … oraz … urodzoną dnia … 2019 roku w …: od poniedziałku od godz. 8.00 dzieci będą pozostawały pod opieką matki …do wtorku do zakończenia zajęć w placówkach edukacyjnych lub do godz. 8.00 w dniach nieobecności dzieci w placówkach, poczynając od pierwszego poniedziałku po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku; od wtorku od zakończenia zajęć edukacyjnych lub od godz. 8.00 w dniach nieobecności dzieci w placówkach, małoletni będą pozostawali pod opieką ojca … do środy do godz. 8.00 lub do godz. 15.00 w dniach nieobecności dzieci w placówkach; od środy od godz. 8.00 lub od godz. 15.00 w dniach nieobecności dzieci w placówkach do piątku do zakończenia zajęć edukacyjnych lub do godz. 17.00 w dniach nieobecności w placówkach edukacyjnych, dzieci będą pozostawały pod opieką matki; od piątku od zakończenia zajęć edukacyjnych lub od godz. 17.00 w dniach nieobecności dzieci w placówkach edukacyjnych do godz. 19.00 dzieci będą pozostawały pod opieką ojca; od piątku od godz. 19.00 do wtorku do zakończenia zajęć w placówkach edukacyjnych lub do godz. 8.00 w dniach nieobecności w placówkach edukacyjnych, dzieci będą pozostawały pod opieką matki; od kolejnego wtorku od zakończenia zajęć edukacyjnych lub od godz. 8.00 w dniach nieobecności w placówkach edukacyjnych, małoletni będą pozostawali pod opieką ojca do środy do godz. 8.00 lub do godz. 15.00 w dniach nieobecności w placówkach edukacyjnych; od środy od godz. 8.00 lub od godz. 15.00 w dniach nieobecności w placówkach edukacyjnych do piątku do zakończenia zajęć edukacyjnych lub do godz. 17.00 w dniach nieobecności w placówkach dzieci będą pozostawały pod opieką matki; od piątku od zakończenia zajęć edukacyjnych lub od godz. 17.00 w dniach nieobecności dzieci w placówkach edukacyjnych do poniedziałku do godz. 8.00 dzieci będą pozostawały pod opieką ojca, a następnie opieka będzie sprawowana przez rodziców naprzemiennie, zgodnie z opisanym powyżej sposobem sprawowania opieki, z zastrzeżeniem, że opieka naprzemienna tak orzeczona nie obowiązuje w okresach wyszczególnionych w punktach „3i” i „3j” oraz „3k” i „3l”; w okresie ferii zimowych, dzieci spędzą czas z każdym z rodziców, po jednym tygodniu, przy czym pierwszy tydzień ferii będą pozostawały pod opieką ojca, a drugi pod opieką matki; w okresie wakacji letnich w 2023 roku ojciec będzie sprawował opiekę nad dziećmi od 30 czerwca 2023 r. od godz. 8.00 do 9 lipca 2023 r. do godz. 17.00, pozostawiając bez zmian rozstrzygnięcie w postanowieniu Sądu Okręgowego w … z dnia 24 lutego 2023 roku w przedmiocie zabezpieczenia; w okresie wakacji letnich od 2024 roku dzieci będą pozostawać pod opieką ojca w pierwszy tydzień lipca i w pierwszy tydzień sierpnia, zaś pod opieką matki w drugi tydzień lipca i drugi tydzień sierpnia, przy czym tydzień zaczyna się w piątek od godz. 8.00 i kończy w kolejny piątek o godz. 17.00, przy czym w pozostałym okresie wakacji letnich obowiązywać będą ustalenia dotyczące opieki naprzemiennej, z tym zastrzeżeniem że odbiór dzieci w celu rozpoczęcia realizacji pieczy z placówek edukacyjnych lub miejsca zamieszkania drugiego rodzica, każdorazowo obciąża rodzica, który rozpoczyna jej sprawowanie; w okresie świąt, długich weekendów i dni ustawowo wolnych od pracy sprawowanie opieki przez rodziców będzie oparte na naprzemienności, przy czym rodzice będą ustalali na bieżąco konkretne terminy opieki (...)”.
W 2026 r., w drodze bieżących uzgodnień między rodzicami, sposób faktycznej realizacji opieki w niektórych dniach został zmodyfikowany w stosunku do ww. harmonogramu określonego w wyroku. Zgodnie z ustaleniami, dzieci pozostają pod opieką ojca w czwartki poprzedzające weekendy przypadające na opiekę matki, natomiast w piątki poprzedzające te weekendy matka odbiera dzieci ze szkoły. Ponadto, od początku bieżącego roku szkolnego syn po zakończeniu zajęć edukacyjnych wraca do domu ojca, skąd jest odbierany przez matkę w dniach, w których zgodnie z ustaleniami sprawuje ona opiekę. W kolejnych latach przewidywane jest kontynuowanie dotychczasowego modelu opieki.
Na pytanie Organu o treści: „Czy Sąd w wyroku rozwodowym z dnia … kwietnia 2023 r. wskazał miejsce zamieszkania małoletnich dzieci? Proszę wskazać, gdzie Sąd wskazał stałe miejsce zamieszkania Pana syna i córki?”, Wnioskodawca wskazał: „Zgodnie z treścią wyroku: „(…) miejscem zamieszkania małoletnich dzieci stron będzie miejsce zamieszkania tego z rodziców u którego dzieci przebywają w danym okresie (…).” W okresach, w których dzieci pozostawały pod bezpośrednią opieką Wnioskodawcy, samodzielnie sprawował On nad nimi bieżącą pieczę oraz wykonywał związane z tym obowiązki wychowawcze, opiekuńcze i organizacyjne, bez bezpośredniego udziału matki w bieżącej opiece.
Jednocześnie, władza rodzicielska nad dziećmi przysługuje obojgu rodzicom i oboje rodzice ją wykonują, każdy w zakresie wynikającym z orzeczenia Sądu oraz faktycznego sposobu sprawowania opieki. Okoliczność, że matka dzieci również wykonuje władzę rodzicielską i sprawuje nad nimi bezpośrednią opiekę w przypadających jej okresach, nie zmienia faktu, że w okresach, w których dzieci przebywają pod opieką Wnioskodawcy, całość bieżących obowiązków związanych z ich wychowaniem, opieką i utrzymaniem wykonuje samodzielnie Wnioskodawca. Szczegóły dotyczące zakresu sprawowanej opieki i władzy rodzicielskiej przedstawione zostały w powyższych wyjaśnieniach.
W 2026 r. Wnioskodawca wykonywał władzę rodzicielską nad małoletnimi dziećmi w ramach modelu opieki opisanego powyżej. W okresach, w których dzieci pozostają pod bezpośrednią opieką Wnioskodawcy, samodzielnie realizuje On obowiązki związane z ich bieżącym wychowaniem, opieką i utrzymaniem. Niezależnie od okresów bezpośredniej opieki Wnioskodawca uczestniczy również w podejmowaniu decyzji i działaniach dotyczących edukacji, zdrowia i rozwoju dzieci, zgodnie z przysługującą Mu władzą rodzicielską. Wnioskodawca utrzymuje gospodarstwo domowe, w którym dzieci mieszkają w okresie realizowanej przez Niego opieki i w którym są zameldowane.
W domu dzieci posiadają swoje w pełni wyposażone i dostosowane do swoich potrzeb pokoje oraz przestrzeń wspólną zorganizowaną i dostosowaną do ich potrzeb. Wnioskodawca samodzielnie ponosi wszelkie koszty utrzymania gospodarstwa domowego, w którym zamieszkuje sam z dziećmi. Wnioskodawca uczestniczy w realizacji obowiązku szkolnego biorąc udział w zebraniach i wydarzeniach szkolnych. Odrabia z dziećmi lekcje i pomaga w nauce. Odwozi dzieci na zajęcia pozalekcyjne (basen, zajęcia sportowe), do szkoły i ze szkoły. Wnioskodawca bierze czynny udział w opiece nad zdrowiem dzieci poprzez realizację wizyt stomatologicznych, ortodontycznych i innych wizyt lekarskich.
Współfinansuje i odwozi syna na zajęcia … odbywające się w soboty. Wnioskodawca dba o więzy rodzinne dzieci, czynnie uczestnicząc i współrealizując wydarzenia związane z obchodami świąt, takimi jak Boże Narodzenie, Wielkanoc itp. Organizuje i samodzielnie finansuje wakacje oraz inne krótsze wyjazdy. W okresie sprawowanej opieki organizuje i finansuje aktywne formy spędzania czasu wolnego, jak basen, wycieczki etc. W kolejnych latach Wnioskodawca nadal uczestniczyć będzie w wychowaniu dzieci, czynnie uczestnicząc w realizacji obowiązku szkolonego oraz rozwoju zainteresowań dzieci, dbać będzie o ich prawidłowy rozwój, zdrowie.
Wnioskodawca będzie utrzymywać i dostosowywać gospodarstwo domowe do zmieniających się potrzeb dzieci. Matka dzieci również wykonywała władzę rodzicielską w 2026 r. i aktywnie uczestniczyła w ich wychowaniu oraz sprawowała nad nimi bezpośrednią pieczę w przypadających jej okresach opieki. W okresie sprawowanej opieki matka odwozi i przywozi dzieci ze szkoły, zawozi i odbiera z zajęć pozalekcyjnych. Uczestniczy w zebraniach i wydarzeniach szkolnych. Uczestniczy i finansuje wyjazdy wakacyjne dzieci w okresie realizowanej opieki. Bierze czynny udział w profilaktyce zdrowotnej i leczeniu dzieci.
Przebywając pod opieką matki, dzieci również mają zagwarantowaną przestrzeń życiową – dom, w ramach którego posiadają swoje pokoje i przestrzeń wspólną dostosowaną do swoich potrzeb. W kolejnych latach przewidywana jest kontynuacja wykonywania władzy rodzicielskiej przez matkę dzieci, o ile nie nastąpi zmiana okoliczności. W 2026 r. oboje małoletnich dzieci uczęszczało do szkół objętych przepisami o systemie oświaty (Szkoła Podstawowa nr …w …, ul. …). Przed rozpoczęciem aktualnego roku szkolnego 2026/2027, córka Wnioskodawcy uczęszczała do przedszkola publicznego (Przedszkole nr … „…”, …, ul. …).
W 2026 r. Wnioskodawca należycie i regularnie wywiązywał się z obowiązku alimentacyjnego wobec dzieci, zgodnie z obowiązującym orzeczeniem Sądu. W 2026 r. nie miały do Wnioskodawcy zastosowania przepisy ustawy o podatku tonażowym ani ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Pytanie
Czy w świetle opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego (odpowiednio rok 2026 i lata następne), w którym Wnioskodawca wychowuje naprzemiennie dwoje dzieci, Wnioskodawca ma prawo do preferencyjnego opodatkowania dochodów na zasadach określonych w art. 6 ust. 4d ustawy o PIT, a jednocześnie nie znajduje do Niego zastosowanie wyłączenie z art. 6 ust. 4f ustawy o PIT?
Pana stanowisko w sprawie
Wnioskodawca uważa, że: spełnia przesłankę pozytywną bycia „osobą samotnie wychowującą dzieci” zdefiniowaną w art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego (m.in. wyrok II FSK 383/20), ponieważ w czasie sprawowania opieki nad dziećmi w systemie naprzemiennym wykonuje czynności wychowawcze bez udziału drugiego rodzica; nie zachodzi wobec Wnioskodawcy przesłanka negatywna (wyłączająca) określona w art. 6 ust. 4f ustawy o PIT.
Przepis ten wyłącza prawo do ulgi tylko w sytuacji łącznego spełnienia dwóch warunków: sprawowania opieki naprzemiennej oraz ustalenia dla obojga rodziców świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci; t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1576 z późn. zm.), (podział świadczenia). Skoro Wnioskodawca nie pobiera świadczenia „800 plus” (pobiera je w całości matka dzieci), to koniunkcja warunków z art. 6 ust. 4f ustawy o PIT nie jest spełniona, co oznacza, że wyłączenie nie ma zastosowania.
Wnioskodawca w uzupełnieniu wniosku wskazuje, że podtrzymuje swoje stanowisko przedstawione we wniosku, zgodnie z którym w przedstawionym stanie faktycznym oraz zdarzeniu przyszłym ma On prawo do preferencyjnego opodatkowania dochodów na zasadach określonych w art. 6 ust. 4d ustawy o PIT, a jednocześnie nie znajduje do Niego zastosowanie wyłączenie określone w art. 6 ust. 4f tej ustawy. Zgodnie z art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, preferencyjne opodatkowanie przysługuje rodzicowi będącemu m.in. rozwodnikiem, jeżeli w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci. Sposób obliczenia podatku określa art. 6 ust. 4d ustawy o PIT.
Wnioskodawca jest osobą rozwiedzioną i w roku podatkowym sprawuje nad dziećmi faktyczną, bezpośrednią i samodzielną pieczę w przypadających Mu okresach. W tych okresach samodzielnie zaspokaja bieżące potrzeby dzieci bytowe, edukacyjne, zdrowotne, wychowawcze i emocjonalne. Okoliczność, że matka dzieci również wykonuje władzę rodzicielską i sprawuje nad nimi bezpośrednią pieczę w przypadających jej okresach, nie powinna być utożsamiana z przesłanką określoną w art. 6 ust. 4f ustawy o PIT.
Art. 6 ust. 4f ustawy o PIT stanowi bowiem, że sposób opodatkowania określony w art. 6 ust. 4d nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze. W przedstawionym stanie faktycznym świadczenie wychowawcze nie zostało ustalone obojgu rodzicom. Świadczenie wychowawcze na dzieci pobiera wyłącznie matka. Wnioskodawcy świadczenie wychowawcze nie zostało ustalone i nie otrzymuje On żadnej jego części.
Świadczenie nie jest również dzielone pomiędzy rodziców na zasadach określonych w art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. W konsekwencji nie została spełniona przesłanka wskazana w art. 6 ust. 4f ustawy o PIT, która uzależnia zastosowanie tego wyłączenia – w przypadku opieki naprzemiennej – od ustalenia świadczenia wychowawczego obojgu rodzicom. W ocenie Wnioskodawcy, nie można rozszerzać zakresu art. 6 ust. 4f poprzez pominięcie jego wyraźnie określonego warunku dotyczącego ustalenia świadczenia wychowawczego obojgu rodzicom. Takie rozumienie przepisu znajduje potwierdzenie w najnowszej praktyce interpretacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.
W interpretacji indywidualnej z 29 lipca 2026 r., nr 0115-KDWT.4011.225.2026.2.AK, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał za prawidłowe stanowisko podatniczki znajdującej się w sytuacji, w której dzieci przebywały zarówno u ojca, jak i u matki, każde z rodziców samodzielnie wykonywało obowiązki rodzicielskie w okresach sprawowania bieżącej opieki, natomiast świadczenie wychowawcze pobierał wyłącznie drugi rodzic. Organ uznał, że brak ustalenia świadczenia wychowawczego obojgu rodzicom powoduje, że nie zostaje spełniona przesłanka wyłączająca określona w art. 6 ust. 4f ustawy o PIT.
Wnioskodawca ma świadomość, że sama okoliczność naprzemiennego pobytu dzieci u obojga rodziców nie przesądza automatycznie o prawie do preferencyjnego opodatkowania. W Jego ocenie, istotne jest jednak ustalenie rzeczywistego sposobu wykonywania opieki oraz zakresu samodzielnego wykonywania obowiązków wychowawczych przez każdego z rodziców w czasie, gdy dzieci pozostają pod Jego bezpośrednią pieczą. W okresach, w których dzieci pozostają pod opieką Wnioskodawcy, to On samodzielnie zapewnia im bieżące utrzymanie, opiekę, warunki do nauki, organizację czasu, transport, udział w zajęciach dodatkowych oraz wsparcie emocjonalne.
Nie jest to zatem sytuacja, w której rodzice wspólnie wykonują bieżącą opiekę nad dziećmi w tym samym czasie i miejscu. Każdy z rodziców wykonuje bieżącą pieczę samodzielnie w przypadających mu okresach i realizuje ją w zakresie osobnych gospodarstw domowych. Należy również podkreślić, że w przedstawionym stanie faktycznym nie występuje sytuacja, w której świadczenie wychowawcze zostało ustalone obojgu rodzicom w związku z opieką naprzemienną. Świadczenie jest pobierane wyłącznie przez matkę dzieci. Reasumując − w ocenie Wnioskodawcy − oznacza to, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 6 ust. 4c ustawy o PIT, a sposób obliczenia podatku wynika z art. 6 ust. 4d tej ustawy.
Jednocześnie, brak jest podstaw do zastosowania wyłączenia przewidzianego w art. 6 ust. 4f ustawy o PIT, ponieważ nie została spełniona określona w tym przepisie przesłanka ustalenia świadczenia wychowawczego obojgu rodzicom. Wnioskodawca podtrzymuje zatem w całości własne stanowisko przedstawione we wniosku i wnosi o uznanie za prawidłowe, w świetle opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego, że ma prawo do preferencyjnego opodatkowania dochodów na zasadach określonych w art. 6 ust. 4b ustawy o PIT, a jednocześnie nie znajduje do Niego zastosowanie wyłączenie z art. 6 ust. 4f ustawy o PIT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.), jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Z jego treści wynika, że: Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Zgodnie z art. 6 ust. 4c ww. ustawy: Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci: 1) małoletnie, 2) pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną, 3) pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie - podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.
Stosownie do art. 6 ust. 4d ww. ustawy: W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
Na podstawie art. 6 ust. 4e ww. ustawy: Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym: 1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub 2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152 - w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz.U. z 2023 r. poz. 2194 oraz z 2024 r. poz. 1615), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.
Art. 6 ust. 4f ww. ustawy stanowi: Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2024 r. poz. 1576).
W myśl art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko: 1) stosuje przepisy: a) art. 30c lub b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy - w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń; 2) podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Natomiast zgodnie z art. 5 ust. 1 tej ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 508): Świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 800,00 zł miesięcznie na dziecko.
W myśl art. 4 ust. 2 ww. ustawy: Świadczenie wychowawcze przysługuje: 1) matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a, albo 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu opiekuna faktycznego, albo 3) opiekunowi prawnemu dziecka, albo 4) dyrektorowi domu pomocy społecznej, albo 5) rodzinie zastępczej, osobie prowadzącej rodzinny dom dziecka, dyrektorowi placówki opiekuńczo-wychowawczej, dyrektorowi regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej albo dyrektorowi interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego, o których mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz.U. z 2024 r. poz. 177, 742, 743 i 858).
Natomiast stosownie do art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci: W przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc świadczenia wychowawczego. Co do zasady, świadczenie wychowawcze na mocy art. 4 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy przysługuje albo matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu tego rodzica.
W art. 5 ust. 2a cyt. ustawy ustawodawca zastrzegł natomiast, że w przypadku opieki naprzemiennej orzeczonej przez sąd kwotę świadczenia wychowawczego ustala się w wysokości połowy kwoty przysługującego za dany miesiąc. Zatem stosownie do tego przepisu każdemu z rodziców, który – na mocy orzeczenia sądu – wykonuje opiekę naprzemienną nad małoletnim dzieckiem przysługuje świadczenie wychowawcze ustalone w sposób wskazany w tym przepisie. W tym miejscu należy jednoznacznie podkreślić, że wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, wynikającej z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.
U. Nr 78 poz. 483 ze zm.), stanowiącego, że: Każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą. Co więcej, zgodnie z konstrukcją i systematyką ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe stanowią wyjątek od generalnej zasady powszechności opodatkowania wyrażonej w art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Przenosząc cytowane uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że przepis art. 6 ust. 4c ustawy wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie. Przy czym ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje dla potrzeb jej wykładni i stosowania samotnego wychowywania, ani nie odsyła w tym zakresie do odrębnych regulacji.
Dla ustalenia znaczenia „samotnie” oraz „wychowywać” należy zatem odwołać się w pierwszej kolejności do językowych reguł interpretacyjnych. Zgodnie z internetowym Słownikiem Języka Polskiego PWN „wychować — wychowywać” to: (1) «zapewnić dziecku opiekę i doprowadzić je do samodzielności», (2) «przygotować kogoś do pracy w jakiejś dziedzinie». Zatem, „wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny.
Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych. Natomiast, „samotny” to: (1) «żyjący sam, bez rodziny, przyjaciół», (2) «znajdujący się w określonej sytuacji, w określonym czasie zupełnie sam», (3) «spędzany, odbywany w pojedynkę, bez towarzystwa», (4) «znajdujący się na odludziu».
Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych. Przy wychowywaniu dziecka należy wziąć pod uwagę całokształt działań i czynności wykonywanych przez każdego z rodziców, w tym także tych o charakterze niewymiernym jak kształtowanie osobowości, światopoglądu, systemu wartości, postaw emocjonalnych. Przepisy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dziecko.
Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok. Jednocześnie podkreślić należy, że na mocy art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przyznaje się preferencji osobie, która wychowuje dziecko z drugim rodzicem w systemie opieki naprzemiennej, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z ustawą o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.
Wychowywanie dziecka/dzieci w systemie opieki naprzemiennej przez rozwiedzionych rodziców nie stanowi więc samo w sobie przesłanki negatywnej, która pozbawia rodzica prawa do opodatkowania dochodów na zasadach przewidzianych dla osoby samotnie wychowujących dzieci, gdyż do zastosowania wyłączenia z art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych konieczne jest spełnienie dwóch przesłanek tj. zarówno wychowywanie dziecka w systemie opieki naprzemiennej, jak i ustalenie świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.
Jedynie w sytuacji, gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wprost stanowi, że żaden z rodziców nie może zastosować tej preferencji. W praktyce chodzi o rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, którzy zgodnie z orzeczeniem sądu sprawują opiekę nad dzieckiem w porównywalnych i powtarzających się okresach, oraz każdy z rodziców pobiera świadczenie wychowawcze w wysokości połowy kwoty tego świadczenia, które przysługuje za dany miesiąc.
W pozostałych przypadkach rodzice (opiekunowie prawni), którzy dzielą się opieką nad dzieckiem z drugim rodzicem (opiekunem prawnym), mogą opodatkować swoje dochody na zasadach przewidzianych dla osób samotnie wychowujących dzieci na takich samych zasadach, jak pozostali podatnicy, pamiętając jednocześnie, że z preferencji tej może skorzystać tylko jeden rodzic (opiekun prawny). Wynika to wprost z przepisów ustawy, która w sposób jednoznaczny i czytelny określa warunki stosowania tej preferencji. Wykładnia art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zaprezentowana przez organ znajduje potwierdzenie w orzecznictwie.
Przykładowo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 10 sierpnia 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 570/2023, zajął stanowisko, że: Zgodnie z art. 6 ust. 4f u.p.d.o.f. preferencyjne opodatkowanie nie przysługuje samotnym rodzicom, którzy wychowują co najmniej jedno dziecko wspólnie, rozumiane także jako „naprzemienne” wykonywanie opieki nad dzieckiem w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze. Należy zauważyć, że taka redakcja przepisu nie modyfikuje rozumienia pojęcia „samotnego wychowywania dzieci”, lecz wyklucza jedynie wspólne opodatkowanie w określonym ustawą przypadku.
Regulacja ta nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, z uwagi na fakt, że Skarżący nie pobiera żadnego świadczenia wychowawczego.
Podobne stanowisko zajęte zostało w wyrokach WSA: z 6 lutego 2025 r., sygn. akt I SA/Wr 696/24, z 5 lutego 2025 r., sygn. akt I SA/Kr 961/24, z 28 listopada 2024 r., sygn. akt SA/Po 509/24. Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzam, że skoro: · w 2026 r. był i jest Pan osobą rozwiedzioną, rozwód został orzeczony prawomocnym wyrokiem Sądu w dniu … kwietnia 2023 r. i od tego momentu nie wstąpił Pan ponownie w związek małżeński; · ma Pan dwoje małoletnich dzieci (syna i córkę) i nie jest Pan ojcem innych dzieci oprócz wymienionych syna i córki; · zgodnie z treścią wyroku rozwodowego władzę rodzicielską nad małoletnimi dziećmi przyznano obojgu rodzicom na zasadzie opieki naprzemiennej, ustalając miejsce zamieszkania dzieci u tego z rodziców, u którego dzieci przebywają w danym okresie; · Sąd zobowiązał oboje rodziców do ponoszenia kosztów wychowania oraz utrzymania małoletnich dzieci i w ramach tego obowiązku ustalił, że każde z rodziców matka i ojciec dzieci pokrywają bieżące koszty utrzymania i wychowania córki i syna w ramach pobytu dzieci u każdego z rodziców oraz zobowiązał matkę dzieci do wyłącznego ponoszenia kosztów edukacji, leczenia i ubrania dzieci, a od Pana zasądził na rzecz syna i córki alimenty płatne miesięcznie do rąk matki dzieci; · w 2026 r. opieka nad małoletnimi dziećmi była sprawowana przez oboje rodziców naprzemiennie, według szczegółowego harmonogramu określonego w wyroku rozwodowym; · w okresach, w których dzieci pozostawały pod Pana bezpośrednią opieką, samodzielnie sprawował Pan nad nimi bieżącą pieczę oraz wykonywał związane z tym obowiązki wychowawcze, opiekuńcze i organizacyjne, bez bezpośredniego udziału matki w bieżącej opiece.
Niezależnie od okresów bezpośredniej opieki uczestniczy Pan również w podejmowaniu decyzji i działaniach dotyczących edukacji, zdrowia i rozwoju dzieci, zgodnie z przysługującą Mu władzą rodzicielską. Utrzymuje Pan gospodarstwo domowe, w którym dzieci mieszkają w okresie realizowanej przez Niego opieki i w którym są zameldowane. W domu dzieci posiadają swoje w pełni wyposażone i dostosowane do swoich potrzeb pokoje oraz przestrzeń wspólną zorganizowaną i dostosowaną do ich potrzeb.
Samodzielnie ponosi Pan wszelkie koszty utrzymania gospodarstwa domowego, w którym zamieszkuje sam z dziećmi; · w 2026 r. oboje małoletnich dzieci uczęszczało do szkół objętych przepisami o systemie oświaty (szkoła podstawowa).
Przed rozpoczęciem aktualnego roku szkolnego 2026/2027, Pana córka uczęszczała do przedszkola publicznego; · w 2026 r. Pana dzieci nie uzyskiwały/nie uzyskują żadnych dochodów; · w 2026 r. Pana dzieci nie otrzymywały/nie otrzymują zasiłku pielęgnacyjnego, dodatku pielęgnacyjnego ani renty socjalnej; · Pana dochody pochodzą tylko z umowy o pracę; · w 2026 r. w stosunku do Pana i Pana dzieci nie miały zastosowania przepisy ustawy o podatku tonażowym ani ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych; · w latach objętych wnioskiem świadczenie wychowawcze tzw. „800 plus” było i będzie pobierane wyłącznie przez matkę dzieci; · w latach objętych wnioskiem podlegał Pan i będzie podlegał w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, to przysługuje Panu preferencyjne rozliczenie za rok 2026 przewidziane dla osób samotnie wychowujących dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4c i 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W przedstawionych okolicznościach sprawy nie występuje bowiem przesłanka określona w art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uniemożliwiająca skorzystanie z ww. preferencji, ponieważ na Pana rzecz nie zostało ustalone świadczenie wychowawcze, o którym mowa w art. 5 ust. 2a ustawy z o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Natomiast wychowywanie dziecka w systemie opieki naprzemiennej samo w sobie nie pozbawia prawa do rozliczenia podatku w sposób przewidziany dla osoby samotnie wychowującej dzieci.
Uprawnienie do skorzystania z preferencyjnego opodatkowania dochodów jako osoba samotnie wychowująca dzieci, będzie przysługiwało Panu również za lata następne, jeżeli nie zmieni się stan faktyczny lub nie ulegną zmianie przepisy prawa podatkowego w tym zakresie.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji. Podkreślić należy, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Wydając interpretacje Organ opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego.
Postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej ma na celu wyjaśnienie wątpliwości co do sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego materialnego do określonego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Przedmiotem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.) jest sam przepis prawa. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego.
To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli zatem, przedstawiony we wniosku stan faktyczny i zdarzenie przyszłe będzie różniło się od występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Pana w zakresie przedstawionego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego.
W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu opisu sprawy przedstawionego we wniosku, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność. Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.).
Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji. · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej: 1) z zastosowaniem art. 119a; 2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego …. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art.
47 § 1 PPSA), albo · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.