Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowejz 16 października 2026 r., sygn. 0114-KDIP4-2.4012.593.2026.2.MC

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

14 lipca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 13 lipca 2026 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo pismem z 18 sierpnia 2026 r. (wpływ 18 sierpnia 2026 r.) - w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca: Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego 1. Sp. z o.o. (dalej: Spółka lub Wnioskodawca) jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

W ramach prowadzonej działalności gospodarczej, podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (dalej: podatek VAT), Spółka zajmuje się przede wszystkim dystrybucją towarów w postaci filtrów do wody oraz akcesoriów do tych filtrów (w szczególności wymiennych wkładów filtrujących), nabywanych przez Spółkę od podmiotu powiązanego. 2. Ponadto, w ramach prowadzonej działalności, Wnioskodawca zawiera z kontrahentami umowy leasingu operacyjnego (dalej: Umowy / Umowa), których przedmiotem są dystrybutory do wody wykorzystywane przez kontrahentów (dalej: Korzystający) w toku ich działalności.

Umowy zawierane przez Spółkę z Korzystającymi są zawierane na czas określony, wskazany każdorazowo w zestawieniu stanowiącym załącznik do danej Umowy. Co do zasady okres ten wynosi 60 miesięcy. W okresie obowiązywania Umowy Korzystający są zobowiązani do uiszczania na rzecz Spółki okresowych opłat leasingowych, należnych z tytułu korzystania z dystrybutorów do wody. Zgodnie z Umową, po upływie pierwotnego okresu obowiązywania Umowy podlega ona automatycznemu przedłużeniu na kolejne okresy (w zależności od brzmienia danej Umowy - na okresy 12-miesięczne lub na czas nieokreślony), do momentu wypowiedzenia Umowy przez jedną ze stron.

Każda ze stron ma prawo wypowiedzieć przedłużoną Umowę na piśmie z zachowaniem określonego okresu wypowiedzenia (zasadniczo - 3-miesięcznego). 3. Jednocześnie Umowa przewiduje przypadki, w których Spółka jest uprawniona do wypowiedzenia Umowy ze skutkiem natychmiastowym. Dotyczy to sytuacji: (i) rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystających oraz (ii) braku zapłaty co najmniej jednej / dwóch opłat leasingowych (w zależności od brzmienia Umowy). Zgodnie z postanowieniami Umowy, w przypadku wypowiedzenia Umowy przez Spółkę w powyższym trybie, Korzystający są zobowiązani do zapłaty kary umownej (dalej: Kara umowna).

Kara umowna jest kalkulowana zasadniczo w oparciu o wysokość opłat leasingowych pozostałych do zakończenia Umowy zgodnie z czasem, na jaki dana Umowa została zawarta. Oznacza to, że wysokość Kary umownej odpowiada sumie opłat leasingowych, które byłyby należne Spółce za okres od dnia przedterminowego zakończenia Umowy do upływu okresu, na jaki Umowa została pierwotnie zawarta. W konsekwencji obowiązek zapłaty Kary umownej powstaje jako następstwo naruszenia warunków Umowy przez Korzystających oraz skorzystania przez Spółkę z uprawnienia do jej sankcyjnego wypowiedzenia.

4. W praktyce występują różne sytuacje związane z zaprzestaniem wykonywania Umów przez Korzystających przed upływem pierwotnego (nieprzedłużonego) okresu, na jaki Umowy zostały zawarte. W szczególności może zdarzyć się, że Korzystający komunikuje Spółce zamiar rezygnacji z dalszego wykonywania Umowy przed upływem pierwotnego okresu, na jaki Umowa została zawarta. Spółka traktuje takie zachowanie jako naruszenie warunków Umowy, polegające na odmowie jej dalszego wykonywania przez Korzystającego, a następnie realizuje przysługujące jej uprawnienie sankcyjne, tj. wypowiada Umowę ze skutkiem natychmiastowym i nalicza Karę umowną zgodnie z postanowieniami Umowy.

Ponadto, podstawą wypowiedzenia Umowy przez Spółkę ze skutkiem natychmiastowym może być również brak zapłaty określonej liczby opłat leasingowych przez Korzystających (co najmniej jednej lub dwóch - w zależności od brzmienia danej Umowy). W takiej sytuacji Spółka kieruje do Korzystających oświadczenie o wypowiedzeniu Umowy oraz wezwanie do zapłaty zaległych należności i Kary umownej.

Innymi słowy, wypowiedzenie Umowy przed upływem pierwotnego terminu, na który została zawarta zawsze następuje jako realizacja uprawnienia Spółki i ma charakter sankcyjny, tj. wypowiedzenie ze skutkiem natychmiastowym - niezależnie od tego, czy inicjatywa do wypowiedzenia Umowy wystąpiła ze strony Spółki (z uwagi na zidentyfikowanie przez Spółkę - jednostronnie - rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystających i / lub braku zapłaty co najmniej jednej / dwóch opłat leasingowych) czy ze strony Korzystających (poprzez zgłoszenie zamiaru rezygnacji z dalszego wykonywania Umowy - z uwagi na traktowanie takich sytuacji przez Spółkę jako rażące naruszenie zapisów Umowy przez Korzystających).

5. Zdarzają się sytuacje, w których Spółka, kierując się względami biznesowymi lub handlowymi, decyduje się dochodzić od Korzystającego jedynie części naliczonej Kary umownej, przykładowo 50% jej pierwotnej wysokości. Ewentualna decyzja Spółki o dochodzeniu jedynie części Kary umownej dotyczy wyłącznie wysokości roszczenia dochodzonego od Korzystającego i nie zmienia podstawy jego naliczenia ani charakteru Kary umownej. Niemniej jednak, Spółka traktuje opisane powyżej sytuacje jako rażące naruszenie warunków Umowy przez Korzystających, skutkujące możliwością skorzystania przez Spółkę z uprawnienia do wypowiedzenia Umowy ze skutkiem natychmiastowym oraz naliczenia Kary umownej.

6. W opisanych przypadkach Spółka nie traktuje działań Korzystających jako wykonania umownego prawa do wcześniejszego zakończenia Umowy za zapłatą określonego wynagrodzenia na rzecz Spółki. Spółka przyjmuje, że zachowania Korzystających, takie jak zaprzestanie wykonywania Umowy przed upływem pierwotnego terminu jej obowiązywania, komunikacja o rezygnacji z dalszego korzystania z dystrybutorów przed końcem pierwotnego okresu obowiązywania Umowy albo brak regulowania należnych opłat leasingowych, stanowią naruszenie warunków Umowy.

W konsekwencji Spółka realizuje uprawnienie przewidziane w Umowie na wypadek takiego naruszenia, tj. wypowiada Umowę ze skutkiem natychmiastowym oraz nalicza Karę umowną. Zapłata Kary umownej nie wiąże się z wykonaniem przez Spółkę na rzecz Korzystającego jakiegokolwiek dodatkowego świadczenia po rozwiązaniu Umowy. W szczególności po rozwiązaniu Umowy Korzystający nie uzyskuje prawa do dalszego korzystania z dystrybutorów do wody. Celem Kary umownej jest zabezpieczenie interesów Spółki oraz rekompensata szkody lub negatywnych konsekwencji ekonomicznych wynikających z przedterminowego zakończenia Umowy z przyczyn leżących po stronie Korzystającego.

Spółka nie wykonuje żadnego dodatkowego świadczenia, urządzenia są odbierane / demontowane, Korzystający nie uzyskują prawa do dalszego korzystania. Doprecyzowanie i uzupełnienie opisu stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego W uzupełnieniu wniosku, w odpowiedzi na poszczególne pytania, wskazali Państwo następujące informacje. 1) jakie konkretnie przypadki obejmuje „rażące naruszenie zapisów Umowy przez Korzystających” - proszę jednoznacznie wskazać te przypadki i je opisać.

Poniżej Spółka wskazuje katalog rażących naruszeń Umowy przez Korzystających, przy czym Spółka pragnie podkreślić, iż ma on charakter otwarty, tj. w przyszłości mogą wystąpić inne okoliczności, które również będą objęte zapisem o rażącym naruszeniu zapisów Umowy przez Korzystających: a) Bezprawne przeniesienie urządzenia do innej lokalizacji. Przeniesienie urządzenia do innego zakładu, oddziału lub adresu bez uprzedniej pisemnej zgody Spółki. Obowiązek użytkowania urządzenia wyłącznie w miejscu montażu wynika z Umowy.

Przykład: Klient podpisuje Umowę dla biura w (...), po czym przewozi urządzenie do magazynu w innym mieście bez poinformowania Spółki. b) Udostępnienie urządzenia osobie trzeciej. Oddanie urządzenia w podnajem, użyczenie, dzierżawę lub przekazanie do użytkowania innemu podmiotowi bez zgody Spółki. Przykład: Korzystający przekazuje urządzenie spółce powiązanej lub najemcy powierzchni biurowej. c) Sprzedaż, zastawienie lub obciążenie urządzenia.

Próba sprzedaży, zastawienia, przewłaszczenia na zabezpieczenie lub obciążenia urządzenia prawami osób trzecich, pomimo że urządzenie pozostaje własnością Spółki Przykład: Włączenie urządzenia do majątku zgłaszanego jako zabezpieczenie kredytu. d) Samowolne modyfikacje urządzenia. Dokonywanie zmian konstrukcyjnych, technicznych lub elektronicznych bez uzyskania uprzedniej zgody Spółki. Przykłady: montaż nieoryginalnych podzespołów, ingerencja w elektronikę, zmiana nastaw fabrycznych przez nieautoryzowany serwis. e) Samodzielny demontaż urządzenia.

Demontaż urządzenia lub jego części przez Korzystającego albo zlecenie takich prac podmiotowi trzeciemu bez zgody Spółki. f) Korzystanie z nieautoryzowanego serwisu. Zlecenie napraw lub konserwacji podmiotom nieuprawnionym albo wykonywanie napraw we własnym zakresie. Szczególnie istotne przy urządzeniach mających kontakt z wodą pitną. g) Uniemożliwianie wykonywania obowiązkowych przeglądów i wymian filtrów. Wielokrotna odmowa dostępu serwisantom Spółki lub brak współpracy przy realizacji obowiązkowych czynności serwisowych. Przykład: Korzystający przez kilka miesięcy nie wyznacza terminu przeglądu pomimo licznych wezwań. h) Użytkowanie stwarzające zagrożenie sanitarne.

Uporczywe nieprzestrzeganie wymogów higienicznych określonych w Umowie i instrukcjach Spółki. Przykłady: brak czyszczenia urządzenia, użytkowanie mimo widocznych zanieczyszczeń, ignorowanie zaleceń dotyczących higieny. W przypadku zagrożenia zdrowia użytkowników naruszenie powinno być traktowane jako szczególnie ciężkie. i) Celowe lub rażąco niedbałe doprowadzenie do uszkodzenia urządzenia. Działania lub zaniechania prowadzące do poważnego uszkodzenia urządzenia. Przykłady: podłączenie do niewłaściwego zasilania, zalanie elektroniki, eksploatacja niezgodna z instrukcją pomimo wcześniejszych ostrzeżeń. j) Ukrywanie faktu zajęcia egzekucyjnego.

Brak niezwłocznego poinformowania Spółki o zajęciu lub grożącym zajęciu urządzeń przez komornika bądź inne organy. k) Umyślne uniemożliwienie Spółce wykonywania prawa własności. Podejmowanie działań zmierzających do ukrycia urządzeń, utrudnienia identyfikacji lub odzyskania urządzeń. Wynika to również z obowiązków ochrony własności Spółki określonych w Umowie. l) Użytkowanie urządzenia niezgodnie z prawem. Korzystanie z urządzenia w sposób naruszający przepisy prawa lub przeznaczenie urządzenia.

Przykłady: wykorzystanie w działalności nielegalnej, używanie urządzenia w warunkach, dla których wymagane są pozwolenia, których Korzystający nie posiada. m)Celowe uniemożliwienie odczytu danych eksploatacyjnych. Manipulacja licznikami przepływu, modułami telemetrycznymi lub innymi elementami służącymi do monitorowania pracy urządzenia. Obowiązek udostępnienia danych wynika z Umowy. n) Naruszenie obowiązku ubezpieczenia urządzeń. Brak ubezpieczenia urządzenia pomimo obowiązku umownego, jeżeli stwarza to istotne ryzyko finansowe dla Spółki. o) Podanie nieprawdziwych danych przy zawieraniu Umowy.

Fałszywe informacje dotyczące firmy, adresów instalacji, reprezentacji lub sytuacji prawnej Korzystającego, które miały wpływ na zawarcie Umowy. To nie jest zapisane wprost w Umowie, ale w praktyce stanowi klasyczną przesłankę natychmiastowego rozwiązania umów B2B. p) Rezygnacja Korzystającego z Umowy przed jej wygaśnięciem. 2) czy zawierają/będą Państwo zawierać z Korzystającymi odrębne porozumienia/ugody w zakresie wcześniejszego zakończenia/rozwiązania Umowy.

Co do zasady, w przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia Umowy będącego następstwem naruszenia przez Korzystającego postanowień Umowy, w szczególności braku terminowego regulowania należnych opłat leasingowych lub innych istotnych naruszeń zobowiązań umownych, Spółka nie zawiera z Korzystającym odrębnych porozumień ani ugód regulujących skutki takiego rozwiązania. W takich przypadkach Spółka dochodzi swoich praw na podstawie obowiązujących postanowień Umowy, w tym uprawniona jest do naliczenia przewidzianych w niej kar umownych oraz innych należności.

Niezależnie od powyższego, w sytuacji gdy Korzystający wystąpi z wnioskiem o wcześniejsze zakończenie Umowy, Spółka może wyrazić zgodę na takie rozwiązanie poprzez zawarcie odrębnego porozumienia określającego warunki wcześniejszego zakończenia stosunku umownego. Zakres zobowiązań Korzystającego wynikających z takiego porozumienia ustalany jest indywidualnie, z uwzględnieniem okoliczności danej sprawy oraz przyczyn wcześniejszego rozwiązania Umowy.

Zobowiązania te mogą obejmować w szczególności pokrycie kosztów demontażu urządzenia, kosztów przywrócenia urządzenia do stanu umożliwiającego jego dalsze użytkowanie, w tym przeprowadzenia procesu sanityzacji, a także zapłatę rekompensaty lub kary umownej w ograniczonym zakresie a wynikającym z postanowień pierwotnie zawartej Umowy leasingu. 3) czy zaczęli/zaczną Państwo świadczyć na rzecz Korzystających usługę w zakresie leasingu operacyjnego dystrybutorów do wody i są/będą Państwo gotowi wykonać tę usługę do końca za kwotę przewidzianą w Umowie (w przypadku braku wystąpienia przypadków uprawniających go wypowiedzenia Umowy ze skutkiem natychmiastowym).

Spółka od kilku lat zawiera Umowy leasingu operacyjnego dystrybutorów do wody z zamiarem wywiązania się z umowy zgodnie z warunkami na jakich była zawarta, szczególnie co do okresu trwania umowy jak i określonego w umowie poziomu opłat leasingowych. A zatem, Spółka świadczy / będzie świadczyć na rzecz Korzystających usługę w zakresie leasingu operacyjnego dystrybutorów do wody i jest / będzie gotowa wykonać tę usługę do końca za kwotę przewidzianą w Umowie (w przypadku braku wystąpienia przypadków uprawniających Spółkę wypowiedzenia Umowy ze skutkiem natychmiastowym).

4) czy w każdym przypadku wypowiedzenie Umowy przez Państwa jest/będzie spowodowane przyczynami leżącymi po stronie Korzystających. Spółka terminowo i rzetelnie wywiązuje się ze zobowiązań wynikających z zawartych Umów leasingu operacyjnego. Do tej pory nie wystąpił przypadek wypowiedzenia umowy leasingowej z przyczyn leżących po stronie Spółki. Na podstawie kilkuletnich doświadczeń związanych z zarządzaniem umowami leasingu operacyjnego można stwierdzić, że przypadki wypowiedzenia umów dotyczyły wyłącznie sytuacji wynikających z okoliczności leżących po stronie Korzystających, w szczególności związanych z brakiem terminowej regulacji rat leasingowych.

A zatem, w każdym przypadku wypowiedzenia Umowy przez Spółkę jest / będzie spowodowane przyczynami leżącymi po stronie Korzystających.

Pytanie

Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie prawidłowości stanowiska, zgodnie z którym: 1) Kara umowna - należna Spółce od Korzystających w związku z naruszeniem przez Korzystających warunków Umowy oraz wypowiedzeniem Umowy przez Spółkę - ma charakter odszkodowawczy i w związku z tym nie stanowi wynagrodzenia za odpłatną dostawę towarów ani za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT, a w konsekwencji - nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT; 2) Kara umowna należna Spółce od Korzystających, jako należność pozostająca poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT, nie powinna być dokumentowana fakturą i może zostać udokumentowana innym dokumentem księgowym, w szczególności - notą księgową.

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, w świetle przedstawionego powyżej stanu faktycznego / zdarzenia przyszłego, prawidłowe jest stanowisko, zgodnie z którym: 1) Kara umowna - należna Spółce od Korzystających w związku z naruszeniem przez Korzystających warunków Umowy oraz wypowiedzeniem Umowy przez Spółkę - ma charakter odszkodowawczy i w związku z tym nie stanowi wynagrodzenia za odpłatną dostawę towarów ani za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT, a w konsekwencji - nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT; 2) Kara umowna należna Spółce od Korzystających jako należność pozostająca poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT, nie powinna być dokumentowana fakturą VAT i może zostać udokumentowana innym dokumentem księgowym, w szczególności - notą księgową.

Poniżej Wnioskodawca przedstawia szczegółowe uzasadnienie przedstawionego powyżej stanowiska. Uzasadnienie Ad. 1 Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione.

Natomiast, w myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy o VAT, w tym również: 1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej; 2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji; 3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z powyższych przepisów wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady, podlegają opodatkowaniu wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie. Natomiast, żeby dane świadczenie zostało uznane za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy dostawcą towarów / świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za dokonaną dostawę towarów / wykonanie usługi powinno został wypłacone wynagrodzenie. Przy czym, przepisy ustawy o VAT nie określają postaci wynagrodzenia.

Tym samym, zgodnie z utrwalonym stanowiskiem organów podatkowych, aby określić, czy miała miejsce czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem VAT, istotne jest łączne spełnienie następujących warunków, tj.: q) w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego dostawa towarów / usługa jest świadczona, druga strona (nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia oraz r) dostawie towarów / świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie). Tym samym - z punktu widzenia ustawy o VAT - istotne jest, aby pomiędzy dostawcą towarów / usługodawcą, a drugą stroną (nabywcą) zachodziła tzw. ekwiwalentność świadczeń oraz stosunek zobowiązaniowy.

Jeżeli powyższe warunki łącznie występują, wówczas mamy do czynienia z odpłatną dostawą towarów / odpłatnym świadczeniem usług. Warunkiem uznania danej płatności za wynagrodzenie podlegające opodatkowaniu VAT jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy płatnością a konkretnym świadczeniem wykonywanym przez podatnika na rzecz drugiego podmiotu. Innymi słowy, po stronie podmiotu otrzymującego płatność powinno występować świadczenie, którego bezpośrednim beneficjentem jest podmiot dokonujący zapłaty. W ocenie Wnioskodawcy, warunek ten nie jest spełniony w przypadku Kary umownej opisanej w niniejszym wniosku.

Ustawa o VAT nie zawiera definicji pojęć kar umownych ani odszkodowania, jednakże, z uwagi na utrwalone w tym zakresie stanowisko organów podatkowych - zdaniem Wnioskodawcy - konieczne staje się w tym przypadku uwzględnienie przepisów ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny (dalej: Kodeks cywilny). Zgodnie z art. 353 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego, zobowiązanie polega na tym, że wierzyciel może żądać od dłużnika świadczenia, a dłużnik powinien świadczenie spełnić. Natomiast, świadczenie może polegać na działaniu albo na zaniechaniu.

W myśl art. 361 § 1 Kodeksu cywilnego, zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. Stosownie do § 2 powyższego artykułu, w powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Zgodnie z art. 471 Kodeksu cywilnego, dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. W myśl art. 483 § 1 Kodeksu cywilnego, można zastrzec w umowie, że naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego nastąpi przez zapłatę określonej sumy (kara umowna). Z powyższych regulacji wynika, że kara umowna jest instytucją prawa cywilnego związaną z niewykonaniem albo nienależytym wykonaniem zobowiązania.

Jej istotą nie jest zapłata za świadczenie wzajemne wykonywane przez wierzyciela, lecz konsekwencja naruszenia zobowiązania przez dłużnika. W świetle powyższych przepisów organy podatkowe wskazują w wydawanych interpretacjach, iż „istotą odszkodowań nie jest zatem płatność za świadczenie lecz rekompensata za szkodę. W takim przypadku nie mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną - świadczenie w zamian za wynagrodzenie, co oznacza, że otrzymane odszkodowanie nie wiąże się z żadnym świadczeniem ze strony podatnika.

Zapłata ta nie jest też związana ze zobowiązaniem się otrzymującego daną kwotę do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji” - tak przykładowo wskazał Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 10 stycznia 2022 r. (sygn. 0113-KDIPT1-3.4012.862.2021.1.KS). Z kolei, w zakresie kar umownych w tej samej interpretacji wskazane zostało, iż „kara umowna ma charakter czynności jednostronnej i nie wiąże się z otrzymaniem jakiegokolwiek świadczenia.

Zapłata tej kary nie jest też związana ze zobowiązaniem się otrzymującego daną kwotę do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji”. Kara umowna jest należna Spółce w związku z naruszeniem warunków Umowy przez Korzystających oraz wypowiedzeniem Umowy przez Spółkę ze skutkiem natychmiastowym. Obowiązek zapłaty Kary umownej powstaje zatem dlatego, że Korzystający naruszyli warunki Umowy, a Spółka skorzystała z przewidzianego w Umowie uprawnienia sankcyjnego. Zdaniem Wnioskodawcy, Kara umowna stanowi rekompensatę za szkodę i ma charakter odszkodowawczy.

Po wypowiedzeniu Umowy Korzystający nie uzyskują prawa do dalszego korzystania z dystrybutorów do wody. Przeciwnie, przedmiot Umowy podlega zwrotowi / demontażowi. Spółka nie zobowiązuje się również wobec Korzystających do tolerowania dalszego korzystania z urządzeń, powstrzymania się od określonych działań, ani do wykonania innego świadczenia wzajemnego. Zapłata Kary umownej nie powoduje więc sytuacji, w której Korzystający otrzymują od Spółki świadczenie majątkowe, usługę albo inne przysporzenie. Zapłata Kary umownej nie prowadzi do uzyskania przez Korzystających jakiejkolwiek korzyści majątkowej.

Korzystający nie nabywają w zamian za jej zapłatę prawa do dalszego korzystania z dystrybutorów do wody, nie uzyskują zgody Spółki na wcześniejsze zakończenie Umów ani żadnego innego świadczenia wzajemnego. Kara umowna stanowi dla Korzystających wyłącznie ekonomiczną konsekwencję naruszenia postanowień Umów oraz wypowiedzenia Umów przez Spółkę w trybie przewidzianym na wypadek takiego naruszenia. Kara umowna pełni w tym przypadku funkcję odszkodowawczą. Jej celem jest zabezpieczenie interesów Spółki oraz zrekompensowanie negatywnych konsekwencji ekonomicznych wynikających z przedterminowego zakończenia Umowy z przyczyn leżących po stronie Korzystających.

Nie jest ona natomiast opłatą należną za skorzystanie przez Korzystających z umownego prawa do wcześniejszego zakończenia Umowy. Powyższe rozróżnienie ma zasadnicze znaczenie. Czym innym jest bowiem sytuacja, w której umowa przewiduje uprawnienie klienta do wcześniejszego zakończenia stosunku prawnego za zapłatą określonego wynagrodzenia, a czym innym sytuacja, w której klient narusza warunki umowy, a druga strona realizuje przysługujące jej uprawnienie do wypowiedzenia umowy oraz naliczenia Kary umownej. W pierwszym przypadku można rozważać, czy płatność stanowi wynagrodzenie za zgodę na wcześniejsze zakończenie umowy albo za tolerowanie określonej sytuacji.

W drugim przypadku płatność jest konsekwencją naruszenia Umowy i nie stanowi ekwiwalentu za świadczenie wykonywane przez podmiot otrzymujący płatność. W analizowanym stanie faktycznym / zdarzeniu przyszłym Umowy nie przewidują uprawnienia Korzystających do wcześniejszego zakończenia Umowy za zapłatą określonego wynagrodzenia lub opłaty na rzecz Spółki. Jeżeli Korzystający komunikują zamiar rezygnacji z dalszego wykonywania Umowy albo zaprzestają jej wykonywania, Spółka traktuje takie zachowanie jako naruszenie warunków Umowy. Następnie Spółka wypowiada Umowę ze skutkiem natychmiastowym i nalicza Karę umowną zgodnie z postanowieniami Umowy.

Oznacza to, że źródłem obowiązku zapłaty Kary umownej jest naruszenie Umowy przez Korzystających, a nie świadczenie wykonywane przez Spółkę na rzecz Korzystających. Bez znaczenia dla powyższej kwalifikacji powinien pozostawać sposób kalkulacji Kary umownej. Kara umowna jest kalkulowana w oparciu o wysokość opłat leasingowych pozostałych do zakończenia okresu, na jaki dana Umowa została zawarta. Taki sposób kalkulacji służy określeniu ekonomicznego uszczerbku Spółki wynikającego z utraty opłat, których Spółka mogłaby oczekiwać, gdyby Korzystający wykonywali Umowy zgodnie z ich postanowieniami przez cały okres, na jaki zostały zawarte.

Nie przesądza natomiast samodzielnie o tym, że Kara umowna staje się wynagrodzeniem za dostawę towarów albo świadczenie usług. Odwołanie się do wysokości pozostałych opłat leasingowych pełni funkcję techniczną i kalkulacyjną. Pozwala ono ustalić ekonomiczny zakres uszczerbku Spółki wynikającego z przedterminowego zakończenia Umowy z przyczyn leżących po stronie Korzystających. Nie zmienia jednak podstawy prawnej ani charakteru Kary umownej, którą pozostaje sankcja za naruszenie Umowy.

W konsekwencji - w opinii Wnioskodawcy - Kara umowna, którą Spółka ma otrzymać od Korzystającego ma na celu wyłącznie pokrycie szkody związanej z rozwiązaniem Umowy i nie jest związana z jakimkolwiek świadczeniem ekwiwalentnym (wzajemnym), przez co Kara umowna ma charakter typowo odszkodowawczy. Z uwagi na powyższe, zdaniem Wnioskodawcy, Kara umowna, którą Korzystający zapłaci na rzecz Spółki, nie powinna podlegać opodatkowana podatkiem VAT, bowiem nie spełnia definicji dostawy towarów / świadczenia usług wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Stanowisko Wnioskodawcy znajduje potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych wydanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z: 28 sierpnia 2025 r. (sygn. 0114-KDIP1-1.4012.614.2025.1.MM), w której organ odstępując od uzasadnienia prawnego, zgodził się ze stanowiskiem wnioskodawcy, że kara umowna należna od najemcy w przypadku rozwiązania umowy przez spółkę z przyczyn leżących po stronie najemcy nie stanowi wynagrodzenia za odpłatne świadczenie usług i w konsekwencji nie podlega VAT; 14 lutego 2025 r. (sygn.

0111-KDIB3-1.4012.747.2024.2.KO), w której organ wskazał, że „w związku z odstąpieniem od umowy z przyczyn leżących po stronie inwestora (...) Państwo nie są zobowiązani do spełnienia jakiegokolwiek świadczenia na rzecz Kontrahenta. W efekcie podjęcia takiej decyzji, Państwo pobierają od kontrahenta opłatę, która nie jest wynagrodzeniem za żadną usługę wykonaną przez Państwo, lecz ma charakter zbliżony do kary umownej, która ma zrekompensować fakt, że byli Państwo gotowi świadczyć usługi, ale nie mogli ich kontynuować z winy Kontrahenta.

Reasumując kwota żądana przez Państwa na podstawie art. 6494 § 3 Kodeksu cywilnego nie stanowi wynagrodzenia za transakcję podlegającą opodatkowaniu VAT i nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług”; 16 października 2024 r. (sygn. 0114-KDIP1-1.4012.516.2024.2.MM), w której organ stwierdził, że „kara Umowna naliczona przez Spółkę z tytułu wypowiedzenia umowy najmu ma charakter odszkodowawczy i nie stanowi ekwiwalentu za jakiekolwiek czynności.

Tym samym nie będzie spełniona przesłanka istnienia związku pomiędzy zapłatą przez najemcę określonej kwoty pieniężnej (Kary Umownej) a otrzymaniem świadczenia wzajemnego, co jest warunkiem koniecznym do uznania, że zapłata tej kwoty będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W konsekwencji, w przypadku zapłaty na rzecz Spółki Kary Umownej z tytułu jednostronnego wypowiedzenia umowy przez Spółkę z winy najemcy, nie należy jej traktować jako wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług, podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług”; 10 stycznia 2022 r. (sygn.

0113-KDIPT1-3.4012.862.2021.1.KS), w której organ wskazał, iż „zapłata na Państwa rzecz odszkodowania za zerwanie umowy leasingu/najmu z winy leżącej po stronie Korzystającego nie wiąże się z uzyskaniem przez Korzystającego ze strony Spółki świadczenia wzajemnego. Odszkodowanie wypłacane w wymienionej we wniosku sytuacji ma więc charakter typowo odszkodowawczy i nie stanowi ekwiwalentu za jakiekolwiek czynności. Tym samym nie będzie spełniona przesłanka istnienia związku pomiędzy zapłatą przez Korzystającego określonej kwoty pieniężnej a otrzymaniem świadczenia wzajemnego.

Z uwagi zatem na niewystąpienie żadnej z czynności, wymienionej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, odszkodowanie otrzymane przez Państwa od Korzystającego w związku z jednostronnym rozwiązaniem Umowy nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług”. Stanowisko Spółki potwierdza również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 maja 2024 r. (sygn. I FSK 1240/20), w którym sąd wskazał, że „opłata z tytułu wypowiedzenia przez spółkę umowy z winy klienta nie stanowi wynagrodzenia za usługę wyświadczoną przez spółkę. Należna z tego tytułu skarżącej opłata ma zatem charakter wyłącznie rekompensaty. Dochodzi do jednostronnego wypowiedzenia umowy przez spółkę z winy klienta.

Brak jest zatem podstaw do uznania opłaty za wynagrodzenie z tytułu świadczenia usługi opodatkowanej VAT”. Wnioskodawca pragnie ponownie podkreślić, że rozwiązanie Umowy następuje jednostronnie przez Spółkę z przyczyn leżących po stronie Korzystających. Przyczyną wypowiedzenia Umowy jest naruszenie jej warunków przez Korzystających, polegające w szczególności na odmowie dalszego wykonywania Umowy, zaprzestaniu jej wykonywania przed upływem okresu, na jaki została zawarta, albo braku zapłaty wymaganych opłat leasingowych. Zapłata Kary umownej jest więc konsekwencją niewykonania albo nienależytego wykonania zobowiązania przez Korzystających.

Spółka nie zawiera z Korzystającym odrębnego porozumienia o wcześniejszym zakończeniu Umowy, a sama Kara umowna pełni funkcję odszkodowawczą. W takich okolicznościach Kara umowna nie stanowi ceny za jakiekolwiek świadczenie Spółki. Korzystający nie uzyskują w zamian za zapłatę Kary umownej żadnej nowej, odrębnej korzyści. W rezultacie, Kara umowna pełni funkcję odszkodowawczą. Jej celem jest rekompensata negatywnych konsekwencji ekonomicznych wynikających z naruszenia Umowy przez Korzystających i jej przedterminowego zakończenia z przyczyn leżących po ich stronie. Brak jest zatem bezpośredniego związku pomiędzy zapłatą Kary umownej a dostawą towarów albo świadczeniem usług przez Spółkę.

Podsumowując, w ocenie Wnioskodawcy, Kara umowna należna Spółce od Korzystających ma charakter odszkodowawczy i nie stanowi wynagrodzenia za odpłatną dostawę towarów ani za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT. W konsekwencji, w ocenie Wnioskodawcy, Kara umowna pozostaje poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT. Ad. 2 Zdaniem Wnioskodawcy, skoro Kara umowna należna Spółce od Korzystających nie stanowi wynagrodzenia za odpłatną dostawę towarów ani za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT, a tym samym pozostaje poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT, to Spółka nie jest zobowiązana do dokumentowania tej należności fakturą.

Zgodnie z art. 2 pkt 22 ustawy o VAT, przez sprzedaż rozumie się odpłatną dostawę towarów, odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów. Na podstawie art. 2 pkt 31 ustawy o VAT, ilekroć jest mowa o fakturze - rozumie się przez to dokument w formie papierowej lub w formie elektronicznej zawierający dane wymagane ustawą i przepisami wydanymi na jej podstawie.

Zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2 ustawy o VAT, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem. Biorąc pod uwagę powyższe przepisy, faktury w ustawie o VAT funkcjonują jako dokumenty sformalizowane, a ich wystawianie uzależnione jest od powstania danego zdarzenia gospodarczego, m.in. dostawy towarów i świadczenia usług.

Obowiązek wystawienia faktury dotyczy co do zasady czynności stanowiących sprzedaż w rozumieniu ustawy o VAT, w szczególności odpłatnej dostawy towarów albo odpłatnego świadczenia usług. Faktura jest zatem dokumentem właściwym dla czynności objętych zakresem opodatkowania podatkiem VAT. Jak wskazano w uzasadnieniu stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1, w ocenie Wnioskodawcy, Kara umowna należna Spółce od Korzystających nie stanowi wynagrodzenia za jakiekolwiek świadczenie Spółki. Zapłata Kary umownej jest konsekwencją naruszenia warunków Umowy przez Korzystających oraz wypowiedzenia Umowy przez Spółkę ze skutkiem natychmiastowym.

W zamian za zapłatę Kary umownej Korzystający nie uzyskują żadnego świadczenia wzajemnego od Spółki. W konsekwencji Kara umowna nie jest związana ze sprzedażą w rozumieniu art. 2 pkt 22 ustawy o VAT. Nie dochodzi bowiem do odpłatnej dostawy towarów ani odpłatnego świadczenia usług. Skoro zatem Kara umowna pozostaje poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT, to po stronie Spółki nie powstaje obowiązek wystawienia faktury dokumentującej tę należność.

Jednocześnie przepisy ustawy o VAT nie regulują sposobu dokumentowania należności pozostających poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT, takich jak należności o charakterze odszkodowawczym lub sankcyjnym, które nie stanowią wynagrodzenia za dostawę towarów ani świadczenie usług. W ocenie Wnioskodawcy, Kara umowna może zostać udokumentowana innym dokumentem księgowym, w szczególności notą księgową. Powyższe stanowisko zostało potwierdzone m.in. w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 21 grudnia 2018 r. (sygn.

0112-KDIL1-3.4012.665.2018.1.JN) - wydanej w nieco innym stanie faktycznym - w której organ wskazał, iż „w konsekwencji wcześniejszych rozważań i stwierdzenia, że kary umowne (rekompensaty/odszkodowania) z tytułu wyrządzonej szkody nie będą stanowić czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług należy wskazać, że brak będzie podstaw do wystawienia faktury dokumentującej tą czynność, ponieważ - jak wynika z powołanego wyżej przepisu z art. 106b ust. 1 ustawy - faktury są dowodem dokumentującym sprzedaż. Rozliczenia te mogą być dokumentowane na podstawie innego dokumentu księgowego, w tym notą księgową.

Należy jednak zaznaczyć, że nota księgowa nie jest dokumentem przewidzianym przez przepisy ustawy o podatku od towarów i usług i jako taka nie jest objęta regulacją tych przepisów. Brak jest jednakże przeciwskazań na gruncie przepisów dotyczących podatku od towarów i usług, dla takiego sposobu dokumentowania”. W konsekwencji, skoro Kara umowna nie stanowi wynagrodzenia za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, po stronie Spółki nie powstaje obowiązek udokumentowania jej fakturą VAT. W ocenie Wnioskodawcy, należność ta może zostać udokumentowana innym dokumentem księgowym, w szczególności notą księgową.

Mając na uwadze powyższe, Wnioskodawca wnosi o potwierdzenie stanowiska przedstawionego we wniosku.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”: Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (…) podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 7 ust. 1 ustawy: Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy: Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również: 1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej; 2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji; 3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do „grona” usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy. Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść.

Dopóki nie istnieje podmiot który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach profesjonalnego obrotu gospodarczego.

Należy wskazać, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania podlegają wszelkie transakcje, których przedmiotem jest dostawa towarów lub świadczenie usług, pod warunkiem, że są one realizowane przez podatników w rozumieniu ustawy i są wykonywane w ramach działalności gospodarczej. Pojęcie „dostawa towarów” w rozumieniu przepisów ustawy o VAT, obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel.

Z kolei każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi co do zasady usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki: w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia, świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie). Należy podkreślić, że oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało, jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zatem przez pojęcie świadczenia usług należy rozumieć przede wszystkim określone zachowanie się podatnika na rzecz innego podmiotu, które wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę. Przy czym, o ile dane zachowanie podatnika mieści się w ustawowej definicji świadczenia usług, to - co do zasady - niezbędnym elementem do uznania tego zachowania za czynność podlegającą opodatkowaniu jest spełnienie przesłanki odpłatności. Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem.

W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny. Pod pojęciem odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (m.in. w postaci świadczenia wzajemnego).

Zatem, aby dana czynność (usługa) podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie.

Przy czym przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia. W dorobku orzecznictwa TSUE przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Należy podkreślić, że na gruncie przepisów ustawy o VAT bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego.

W wyroku z 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 pomiędzy R. J. Tolsma v. Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, TSUE zauważył, że czynność podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy.

Natomiast w wyroku z 20 stycznia 2022 r. w sprawie C-90/20 Apcoa Parking Danmark, Trybunał wskazał, że aby świadczenie usług można było uznać za odpłatne, i wobec tego opodatkowane podatkiem VAT, to pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą musi istnieć stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych - usługi i wynagrodzenia, między którymi istnieje bezpośredni związek. W konsekwencji, aby uznać dane świadczenie za świadczenie odpłatne musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a beneficjentem i w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem.

Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Tym samym, opodatkowaniu podatkiem VAT będzie podlegało tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóki świadczenie to nie będzie usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT.

Opodatkowaniu podlegają tylko takie transakcje, w ramach których występuje możliwy do zidentyfikowania konsument towarów lub usług. W związku z powyższym zaniechanie działania lub tolerowanie czynności lub sytuacji podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywane jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta usługi.

Jednocześnie, zgodnie z art. 106b ust. 1 ustawy: Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą: 1) sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem; 2) wewnątrzwspólnotową sprzedaż towarów na odległość, chyba że podatnik korzysta z procedury szczególnej, o której mowa w dziale XII w rozdziale 6a; 3) wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany w pkt 1; 4) otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy: a) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, b) czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4, c) dostaw towarów, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 1b.

W myśl art. 106b ust. 3 pkt 1 ustawy: Na żądanie nabywcy towaru lub usługi podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą: 1) czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli obowiązek wystawienia faktury nie wynika z ust. 1, z wyjątkiem: a) czynności, o których mowa w art. 19a ust. 5 pkt 4, b) czynności, o których mowa w art. 106a pkt 3 i 4 - jeżeli żądanie jej wystawienia zostało zgłoszone w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym dostarczono towar lub wykonano usługę bądź otrzymano całość lub część zapłaty.

W myśl art. 2 pkt 22 ustawy: Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży - rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów. Przepis art. 2 pkt 31 ustawy stanowi, że: Ilekroć w przepisach ustawy jest mowa o fakturze - rozumie się przez to dokument w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej zawierający dane wymagane ustawą i przepisami wydanymi na jej podstawie. Z powyższych przepisów wynika, że faktura dokumentuje dokonanie sprzedaży, przez którą rozumie się odpłatne wydanie towaru lub odpłatne świadczenie usług, czyli czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT.

Podatnik dokonujący sprzedaży zobowiązany jest do udokumentowania tej czynności poprzez wystawienie faktury. Faktura jest zatem dokumentem (dowodem) potwierdzającym zaistnienie zdarzenia gospodarczego dokonanego przez podatnika VAT. Wystawienie faktury w znaczeniu literalnym odnosi się do utworzenia (wytworzenia) dokumentu, który zawiera dane wynikające z art. 106e ust. 1 ustawy. Z opisu wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.

W ramach prowadzonej działalności gospodarczej, podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zajmują się Państwo przede wszystkim dystrybucją towarów w postaci filtrów do wody oraz akcesoriów do tych filtrów (w szczególności wymiennych wkładów filtrujących), nabywanych przez Państwa od podmiotu powiązanego. W ramach prowadzonej działalności, zawierają Państwo z kontrahentami umowy leasingu operacyjnego (Umowy), których przedmiotem są dystrybutory do wody wykorzystywane przez kontrahentów (Korzystający) w toku ich działalności. Umowy zawierane przez Państwa z Korzystającymi są zawierane na czas określony, wskazany każdorazowo w zestawieniu stanowiącym załącznik do danej Umowy.

Co do zasady okres ten wynosi 60 miesięcy. W okresie obowiązywania Umowy Korzystający są zobowiązani do uiszczania na Państwa rzecz okresowych opłat leasingowych, należnych z tytułu korzystania z dystrybutorów do wody. Umowa przewiduje przypadki, w których są Państwo uprawnieni do wypowiedzenia Umowy ze skutkiem natychmiastowym. Dotyczy to sytuacji: rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystających oraz braku zapłaty co najmniej jednej / dwóch opłat leasingowych (w zależności od brzmienia Umowy). Zgodnie z postanowieniami Umowy, w przypadku wypowiedzenia Umowy przez Państwa w powyższym trybie, Korzystający są zobowiązani do zapłaty kary umownej (Kara umowna).

Kara umowna jest kalkulowana zasadniczo w oparciu o wysokość opłat leasingowych pozostałych do zakończenia Umowy zgodnie z czasem, na jaki dana Umowa została zawarta. Oznacza to, że wysokość Kary umownej odpowiada sumie opłat leasingowych, które byłyby należne Państwu za okres od dnia przedterminowego zakończenia Umowy do upływu okresu, na jaki Umowa została pierwotnie zawarta. W konsekwencji obowiązek zapłaty Kary umownej powstaje jako następstwo naruszenia warunków Umowy przez Korzystających oraz skorzystania przez Państwa z uprawnienia do jej sankcyjnego wypowiedzenia.

W praktyce występują różne sytuacje związane z zaprzestaniem wykonywania Umów przez Korzystających przed upływem pierwotnego (nieprzedłużonego) okresu, na jaki Umowy zostały zawarte. W szczególności może zdarzyć się, że Korzystający komunikuje Państwu zamiar rezygnacji z dalszego wykonywania Umowy przed upływem pierwotnego okresu, na jaki Umowa została zawarta. Traktują Państwo takie zachowanie jako naruszenie warunków Umowy, polegające na odmowie jej dalszego wykonywania przez Korzystającego, a następnie realizuje przysługujące jej uprawnienie sankcyjne, tj. wypowiadają Umowę ze skutkiem natychmiastowym i naliczają Karę umowną zgodnie z postanowieniami Umowy.

Ponadto, podstawą wypowiedzenia Umowy przez Państwa ze skutkiem natychmiastowym może być również brak zapłaty określonej liczby opłat leasingowych przez Korzystających (co najmniej jednej lub dwóch - w zależności od brzmienia danej Umowy). W takiej sytuacji kierują Państwo do Korzystających oświadczenie o wypowiedzeniu Umowy oraz wezwanie do zapłaty zaległych należności i Kary umownej.

Wypowiedzenie Umowy przed upływem pierwotnego terminu, na który została zawarta zawsze następuje jako realizacja Państwa uprawnienia i ma charakter sankcyjny, tj. wypowiedzenie ze skutkiem natychmiastowym - niezależnie od tego, czy inicjatywa do wypowiedzenia Umowy wystąpiła z Państwa strony (z uwagi na zidentyfikowanie przez Państwa - jednostronnie - rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystających i / lub braku zapłaty co najmniej jednej / dwóch opłat leasingowych) czy ze strony Korzystających (poprzez zgłoszenie zamiaru rezygnacji z dalszego wykonywania Umowy - z uwagi na traktowanie takich sytuacji przez Państwa jako rażące naruszenie zapisów Umowy przez Korzystających).

W opisanych przypadkach nie traktują Państwo działań Korzystających jako wykonania umownego prawa do wcześniejszego zakończenia Umowy za zapłatą określonego wynagrodzenia na Państwa rzecz. Przyjmują Państwo, że zachowania Korzystających, takie jak zaprzestanie wykonywania Umowy przed upływem pierwotnego terminu jej obowiązywania, komunikacja o rezygnacji z dalszego korzystania z dystrybutorów przed końcem pierwotnego okresu obowiązywania Umowy albo brak regulowania należnych opłat leasingowych, stanowią naruszenie warunków Umowy.

W konsekwencji realizują Państwo uprawnienie przewidziane w Umowie na wypadek takiego naruszenia, tj. wypowiadają Państwo Umowę ze skutkiem natychmiastowym oraz naliczają Karę umowną. Rażące naruszenie zapisów Umowy przez Korzystających obejmuje następujące przypadki: a) Bezprawne przeniesienie urządzenia do innej lokalizacji. Przeniesienie urządzenia do innego zakładu, oddziału lub adresu bez uprzedniej pisemnej Państwa zgody. Obowiązek użytkowania urządzenia wyłącznie w miejscu montażu wynika z Umowy. Przykład: Klient podpisuje Umowę dla biura w (...), po czym przewozi urządzenie do magazynu w innym mieście bez poinformowania Państwa. b) Udostępnienie urządzenia osobie trzeciej.

Oddanie urządzenia w podnajem, użyczenie, dzierżawę lub przekazanie do użytkowania innemu podmiotowi bez Państwa zgody. Przykład: Korzystający przekazuje urządzenie spółce powiązanej lub najemcy powierzchni biurowej. c) Sprzedaż, zastawienie lub obciążenie urządzenia. Próba sprzedaży, zastawienia, przewłaszczenia na zabezpieczenie lub obciążenia urządzenia prawami osób trzecich, pomimo że urządzenie pozostaje Państwa własnością. Przykład: Włączenie urządzenia do majątku zgłaszanego jako zabezpieczenie kredytu. d) Samowolne modyfikacje urządzenia. Dokonywanie zmian konstrukcyjnych, technicznych lub elektronicznych bez uzyskania uprzedniej Państwa zgody.

Przykłady: montaż nieoryginalnych podzespołów, ingerencja w elektronikę, zmiana nastaw fabrycznych przez nieautoryzowany serwis. e) Samodzielny demontaż urządzenia. Demontaż urządzenia lub jego części przez Korzystającego albo zlecenie takich prac podmiotowi trzeciemu bez Państwa zgody. f) Korzystanie z nieautoryzowanego serwisu. Zlecenie napraw lub konserwacji podmiotom nieuprawnionym albo wykonywanie napraw we własnym zakresie. Szczególnie istotne przy urządzeniach mających kontakt z wodą pitną. g) Uniemożliwianie wykonywania obowiązkowych przeglądów i wymian filtrów. Wielokrotna odmowa dostępu Państwa serwisantom lub brak współpracy przy realizacji obowiązkowych czynności serwisowych.

Przykład: Korzystający przez kilka miesięcy nie wyznacza terminu przeglądu pomimo licznych wezwań. h) Użytkowanie stwarzające zagrożenie sanitarne. Uporczywe nieprzestrzeganie wymogów higienicznych określonych w Umowie i Państwa instrukcjach. Przykłady: brak czyszczenia urządzenia, użytkowanie mimo widocznych zanieczyszczeń, ignorowanie zaleceń dotyczących higieny. W przypadku zagrożenia zdrowia użytkowników naruszenie powinno być traktowane jako szczególnie ciężkie. i) Celowe lub rażąco niedbałe doprowadzenie do uszkodzenia urządzenia. Działania lub zaniechania prowadzące do poważnego uszkodzenia urządzenia.

Przykłady: podłączenie do niewłaściwego zasilania, zalanie elektroniki, eksploatacja niezgodna z instrukcją pomimo wcześniejszych ostrzeżeń. j) Ukrywanie faktu zajęcia egzekucyjnego. Brak niezwłocznego poinformowania Państwa o zajęciu lub grożącym zajęciu urządzeń przez komornika bądź inne organy. k) Umyślne uniemożliwienie Państwu wykonywania prawa własności. Podejmowanie działań zmierzających do ukrycia urządzeń, utrudnienia identyfikacji lub odzyskania urządzeń. Wynika to również z obowiązków ochrony Państwa własności określonych w Umowie. l) Użytkowanie urządzenia niezgodnie z prawem. Korzystanie z urządzenia w sposób naruszający przepisy prawa lub przeznaczenie urządzenia.

Przykłady: wykorzystanie w działalności nielegalnej, używanie urządzenia w warunkach, dla których wymagane są pozwolenia, których Korzystający nie posiada. m)Celowe uniemożliwienie odczytu danych eksploatacyjnych. Manipulacja licznikami przepływu, modułami telemetrycznymi lub innymi elementami służącymi do monitorowania pracy urządzenia. Obowiązek udostępnienia danych wynika z Umowy. n) Naruszenie obowiązku ubezpieczenia urządzeń. Brak ubezpieczenia urządzenia pomimo obowiązku umownego, jeżeli stwarza to istotne ryzyko finansowe dla Państwa. o) Podanie nieprawdziwych danych przy zawieraniu Umowy.

Fałszywe informacje dotyczące firmy, adresów instalacji, reprezentacji lub sytuacji prawnej Korzystającego, które miały wpływ na zawarcie Umowy. To nie jest zapisane wprost w Umowie, ale w praktyce stanowi klasyczną przesłankę natychmiastowego rozwiązania umów B2B. p) Rezygnacja Korzystającego z Umowy przed jej wygaśnięciem. Co do zasady, w przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia Umowy będącego następstwem naruszenia przez Korzystającego postanowień Umowy, w szczególności braku terminowego regulowania należnych opłat leasingowych lub innych istotnych naruszeń zobowiązań umownych, nie zawierają Państwo z Korzystającym odrębnych porozumień ani ugód regulujących skutki takiego rozwiązania.

W takich przypadkach dochodzą Państwo swoich praw na podstawie obowiązujących postanowień Umowy, w tym uprawniona jest do naliczenia przewidzianych w niej kar umownych oraz innych należności. Od kilku lat zawierają Państwo Umowy leasingu operacyjnego dystrybutorów do wody z zamiarem wywiązania się z umowy zgodnie z warunkami na jakich była zawarta, szczególnie co do okresu trwania umowy, jak i określonego w umowie poziomu opłat leasingowych.

Świadczą / będą Państwo świadczyć na rzecz Korzystających usługę w zakresie leasingu operacyjnego dystrybutorów do wody i są / będą Państwo gotowi wykonać tę usługę do końca za kwotę przewidzianą w Umowie (w przypadku braku wystąpienia przypadków uprawniających Państwa do wypowiedzenia Umowy ze skutkiem natychmiastowym). W każdym przypadku wypowiedzenie Umowy przez Państwa jest / będzie spowodowane przyczynami leżącymi po stronie Korzystających. Zdarzają się sytuacje, w których, kierując się względami biznesowymi lub handlowymi, decyduje się Państwo dochodzić od Korzystającego jedynie części naliczonej Kary umownej, przykładowo 50% jej pierwotnej wysokości.

Ewentualna Państwa decyzja o dochodzeniu jedynie części Kary umownej dotyczy wyłącznie wysokości roszczenia dochodzonego od Korzystającego i nie zmienia podstawy jego naliczenia ani charakteru Kary umownej. Traktują Państwo opisane sytuacje jako rażące naruszenie warunków Umowy przez Korzystających, skutkujące możliwością skorzystania przez Państwa z uprawnienia do wypowiedzenia Umowy ze skutkiem natychmiastowym oraz naliczenia Kary umownej.

Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy Kara umowna - należna Państwu od Korzystających w związku z naruszeniem przez Korzystających warunków Umowy oraz wypowiedzeniem Umowy przez Państwa ma charakter odszkodowawczy i w związku z tym nie stanowi wynagrodzenia za odpłatną dostawę towarów ani za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu ustawy, a w konsekwencji - nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT (pytanie nr 1) oraz ustalenia, czy Kara umowna należna Państwu od Korzystających, jako należność pozostająca poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT, nie powinna być dokumentowana fakturą i może zostać udokumentowana innym dokumentem księgowym, w szczególności notą księgową (pytanie nr 2).

Odnosząc się do Państwa wątpliwości zauważyć należy, że jeżeli zaniechanie pewnych czynności za „odszkodowaniem” przynosi wymierną korzyść konkretnemu podmiotowi - co do której istnieje zgoda stron - takie działanie na gruncie ustawy powinno być uznane za usługę. Dana czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym, związek pomiędzy otrzymywaną płatnością, a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można stwierdzić, że płatność następuje w zamian za to świadczenie.

Przepisy prawa podatkowego nie zawierają definicji pojęcia „odszkodowanie”. Zatem w niezbędnym zakresie należy posiłkować się przepisami prawa cywilnego. Odszkodowanie za doznaną szkodę majątkową lub niemajątkową uzależnione jest od zaistnienia zdarzenia, z którym przepisy łączą obowiązek naprawienia szkody. Ponadto między zdarzeniem, a zaistniałą w jego wyniku szkodą musi istnieć związek przyczynowy. Z postanowień art. 361 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795), zwanej dalej Kodeksem cywilnym, wynika, że Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła.

Zgodnie z art. 361 § 2 Kodeksu cywilnego: W powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Na podstawie ww. przepisu odszkodowanie uzależnione jest od zaistnienia zdarzenia, z którym przepisy łączą obowiązek naprawienia szkody. Ponadto między zdarzeniem a zaistniałą w jego wyniku szkodą musi istnieć związek przyczynowy.

Zgodnie z treścią art. 471 Kodeksu cywilnego: Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Na gruncie prawa cywilnego odszkodowanie za doznaną szkodę majątkową lub niemajątkową uzależnione jest od zaistnienia zdarzenia, z którym przepisy łączą obowiązek naprawienia szkody. Ponadto pomiędzy zdarzeniem a zaistniałą w jego wyniku szkodą musi istnieć związek przyczynowy.

Szkoda polega na nienależytym wykonaniu bądź niewykonaniu zobowiązania przez dłużnika, istnienia adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy działaniem lub zaniechaniem a szkodą. Brak tych przesłanek powoduje, że nie mamy do czynienia ze szkodą, za powstanie której dłużnik zobowiązany jest do wypłaty odszkodowania. Istotą odszkodowań nie jest zatem płatność za świadczenie lecz rekompensata za szkodę. W takim przypadku nie mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną - świadczenie w zamian za wynagrodzenie, co oznacza, że otrzymane odszkodowanie nie wiąże się z żadnym świadczeniem ze strony podatnika.

Zapłata ta nie jest też związana ze zobowiązaniem się otrzymującego daną kwotę do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji. Zagadnienie dotyczące kar umownych regulują przepisy Działu II Kodeksu cywilnego - „Skutki niewykonania zobowiązań”. Zgodnie z art. 483 § 1 Kodeksu cywilnego: Można zastrzec w umowie, że naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego nastąpi przez zapłatę określonej sumy (kara umowna).

Z powyższego przepisu wynika, że kara umowna jest dodatkowym zastrzeżeniem umownym, wprowadzanym do umowy w ramach swobody kontraktowania, mającym na celu wzmocnienie skuteczności więzi powstałej między stronami w wyniku zawartej przez nie umowy i służy realnemu wykonaniu zobowiązań. Przewidziany umową obowiązek zapłaty kary umownej ma w stosunku do zasadniczego obowiązku dłużnika wynikającego z tej umowy charakter uboczny (akcesoryjny).

Zastrzeżenie kary umownej można zatem traktować jako formę uproszczoną redakcji warunków umowy, która pozwala na przyjęcie przez strony, że wypadki niewykonania lub nienależytego wykonania umowy, stanowią jednocześnie podstawę do domagania się zapłaty kary umownej. Kara umowna ma charakter czynności jednostronnej i nie wiąże się z otrzymaniem jakiegokolwiek świadczenia. Zapłata tej kary nie jest też związana ze zobowiązaniem się otrzymującego daną kwotę do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji.

Jeżeli płatności o charakterze odszkodowawczym nie będą miały bezpośredniego związku z żadną czynnością mającą charakter świadczenia ze strony podmiotu zobowiązanego, wówczas kwota otrzymanych odszkodowań i kar umownych nie będzie mieściła się w katalogu czynności wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy i jako taka nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT. Ustalanie statusu wypłacanej kary umownej/odszkodowania, jako podlegającej bądź nie opodatkowaniu podatkiem VAT należy oceniać w kontekście związku z konkretnym świadczeniem.

W wyroku z 22 listopada 2018 r. w sprawie C-295/17 MEO - Serviços de Comunicações e Multimédia SA TSUE stwierdził, że: (...) kwota należna z tytułu niezachowania minimalnego okresu obowiązywania stanowi wynagrodzenie za usługi świadczone przez MEO, niezależnie od tego, czy klient realizuje prawo do korzystania z rzeczonych usług aż do końca minimalnego okresu obowiązywania (pkt 48).

W odniesieniu do wymogu, aby zapłacone kwoty stanowiły rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę, należy podkreślić, że usługa, która ma być świadczona, oraz kwota, na którą ma być wystawiony klientowi rachunek w przypadku przedterminowego rozwiązania umowy w trakcie minimalnego okresu obowiązywania, zostały określone już w momencie zawarcia umowy (pkt 49). Kwotę należną z tytułu niezachowania minimalnego okresu obowiązywania należy zatem postrzegać jako część łącznej ceny za świadczenie usług, podzielonej na miesięczne części, która w przypadku naruszenia obowiązku zapłaty staje się natychmiast wymagalna (pkt 50).

Ponadto, w ww. wyroku Trybunał wskazał, że: (…) zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału pojęcia zawarte w przepisie prawa Unii, który nie zawiera żadnego wyraźnego odesłania do prawa państw członkowskich, powinny zasadniczo być interpretowane w całej Unii Europejskiej w sposób autonomiczny i jednolity (zob. podobnie wyrok z dnia 16 listopada 2017 r., Kozuba Premium Selection, C-308/16, EU:C:2017:869, pkt 38 przytoczone tam orzecznictwo) (pkt 67).

W związku z tym, jak zauważyła rzecznik generalna w pkt 34 opinii, do celów wykładni przepisów dyrektywy VAT nie ma znaczenia, czy kwota ta w prawie krajowym stanowi roszczenie o odszkodowanie z tytułu deliktu czy karę umowną ani czy jest ona określana jako odszkodowanie, rekompensata czy wynagrodzenie (pkt 68). Ocena, czy płatność dokonywana jest w zamian za dostawę lub świadczenie usług, jest kwestią z zakresu prawa Unii, którą należy rozstrzygać odrębnie od oceny dokonywanej na mocy prawa krajowego (pkt 69).

W świetle powyższych rozważań na pytanie drugie należy odpowiedzieć, że okoliczność, że kwota ryczałtowa ma na celu zniechęcenie klienta do niezachowania minimalnego okresu obowiązywania oraz naprawienie szkód poniesionych przez podmiot gospodarczy na skutek niezachowania tego okresu, okoliczność, że wynagrodzenie otrzymywane przez osobę pośredniczącą w przypadku zawarcia umowy określającej minimalny okres obowiązywania może być wyższe od wynagrodzenia uzgodnionego w umowie, w której nie przewidziano takiego okresu, oraz okoliczność, że kwota, na którą został wystawiony rachunek, została zakwalifikowana w prawie krajowym jako kara umowna, nie mają decydującego znaczenia dla kwalifikacji określonej z góry w umowie o świadczenie usług kwoty, którą klient jest zobowiązany zapłacić w przypadku wcześniejszego jej rozwiązania (pkt 70).

Z kolei w wyroku z 11 czerwca 2020 r. w sprawie C-43/19 Vodafone Portugal - Comunicaçoes Pessoais TSUE wskazał w pkt 33: W tym względzie Trybunał uznał, że ustaloną z góry kwotę otrzymywaną przez podmiot gospodarczy w przypadku przedterminowego rozwiązania przez jego klienta lub z przyczyn leżących po jego stronie umowy o świadczenie usług przewidującej minimalny okres związania umową, która to kwota odpowiada kwocie, jaką podmiot gospodarczy otrzymałby w pozostałej części tego okresu w braku takiego rozwiązania, należy uznać za wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług, które podlega jako takie VAT, nawet jeśli rozwiązanie to pociąga za sobą dezaktywację produktów i usług przewidzianych przez tę umowę przed upływem minimalnego okresu związania umową (zob. podobnie wyroki: z dnia 22 listopada 2018 r., MEO - Serviços de Comunicações e Multimédia, C 295/17, EU:C:2018:942, pkt 12, 45, 57; a także z dnia 3 lipca 2019 r., UniCredit Leasing, C 242/18, EU:C:2019:558, pkt 70).

Ponadto w ww. wyroku C-43/19 Trybunał stwierdził w pkt 37-40: Po pierwsze, Vodafone zobowiązuje się świadczyć swoim klientom usługi uzgodnione w zawartych z nimi umowach i na warunkach określonych w tych umowach. Po drugie klienci ci zobowiązują się płacić miesięczne opłaty przewidziane we wspomnianych umowach, a także w stosownym wypadku, należne kwoty w przypadku, gdy umowy te zostaną rozwiązane przed końcem okresu lojalności z przyczyn leżących po stronie klientów.

(pkt 37) W tym kontekście, jak wyjaśnia sąd odsyłający, kwoty te odpowiadają odzyskaniu części kosztów związanych ze świadczeniem usług, jakie operator świadczył na rzecz klientów, i do których zwrotu klienci zobowiązali się w przypadku takiego rozwiązania. (pkt 38) W związku z tym, wspomniane kwoty należy uznać za stanowiące część ceny za usługę, którą usługodawca zobowiązał się świadczyć klientom i która stanowi część miesięcznych opłat, w przypadku gdy klienci nie przestrzegają okresu lojalności.

W tych okolicznościach cel tych kwot jest podobny do celu miesięcznych opłat, które co do zasady byłyby wymagalne, jeżeli klienci nie skorzystaliby z korzyści handlowych, uzależnionych od przestrzegania tego okresu lojalności. (pkt 39) Należy zatem uznać, że z punktu widzenia realiów gospodarczych, które stanowią podstawowe kryterium stosowania wspólnego systemu VAT, kwota należna w związku z przedterminowym rozwiązaniem umowy ma na celu zapewnienie podmiotowi gospodarczemu minimalnego wynagrodzenia za wykonaną usługę (zob. podobnie wyrok z dnia 22 listopada 2018 r., MEO - Serviços de Comunicações e Multimédia, C-295/17, EU:C:2018:942, pkt 61).

W przedmiotowej sprawie wskazać należy również na wyrok TSUE z 28 listopada 2024 r. w sprawie C-622/23 rhtb, dotyczącego kwalifikacji kwot płaconych z powodu rozwiązania umowy jako wynagrodzenia za świadczenie usług.

Trybunał orzekł, że: Artykuł 2 ust. 1 lit. c) dyrektywy Rady 2006/112/WE należy interpretować w ten sposób, że kwotę należną z tytułu umowy w związku z rozwiązaniem przez usługobiorcę ważnie zawartej umowy dotyczącej świadczenia tej usługi, podlegającej podatkowi od wartości dodanej, której świadczenie usługodawca rozpoczął i był gotowy zakończyć, należy uznać za wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu dyrektywy 2006/112. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, Trybunał na wstępie przypomniał, że: (…) świadczenie usługi następuje „odpłatnie” tylko wtedy, jeżeli pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą istnieje stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych, a wynagrodzenie stanowi rzeczywiste odzwierciedlenie wartości usługi świadczonej usługobiorcy.

Tak jest, w przypadku gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą a otrzymanym wynagrodzeniem (…). (pkt 16). (…) świadczenie wzajemne w zamian za cenę płaconą przy podpisywaniu umowy o świadczenie usługi składa się z wynikającego z umowy prawa klienta do korzystania z wykonywania zobowiązań wynikających z tej umowy, niezależnie od tego, czy klient wykonuje to prawo. Tym samym usługodawca wykonuje tę usługę, jeżeli umożliwia ona klientowi korzystanie z niej, w związku z czym na istnienie wspomnianego bezpośredniego związku nie ma wpływu okoliczność, że klient nie korzysta ze wspomnianego prawa (…). (pkt 17).

Ponadto TSUE zwrócił uwagę, że: (…) usługodawca nie tylko umożliwił usługobiorcy skorzystanie ze świadczenia usług (…), lecz ponieważ rozpoczął już uzgodnione roboty, rzeczywiście wykonał część tego świadczenia, przy czym był gotowy do wykonania go do końca. (pkt 21). (…) z ekonomicznego punktu widzenia kwota należna na podstawie § 1168 ust. 1 ABGB odzwierciedla nie tylko uzgodnione w umowie wynagrodzenie za rozpatrywane usługi, (…), co oznacza, że istnieje bezpośredni związek pomiędzy kwotą będącą przedmiotem postępowania głównego a wyświadczoną usługą, lecz zapewnia ponadto usługodawcy minimalne wynagrodzenie umowne. (pkt 22).

(…) w niniejszej sprawie istnieje możliwe do wyodrębnienia świadczenie usług, a ponadto usługodawca rozpoczął uzgodnione roboty, które był gotów wykonać w całości, aby w ten sposób wykonać umowę w należyty sposób. Jeżeli nie miało to miejsca, to ze względu na to, że usługobiorca nie chciał już korzystać z usług tego usługodawcy z powodów, których nie można temu ostatniemu przypisać. Co więcej, kwota należna rzeczonemu usługodawcy odpowiada kwocie przewidzianej w umowie za pełne wykonanie usług, po odliczeniu zaoszczędzonych kwot z uwagi na niewykonanie dzieła. Kwoty tej nie można zatem uznać za odszkodowanie ryczałtowe mające na celu naprawienie poniesionej szkody. (pkt 25).

Tezy wyroku w sprawie C-622/23 rhtb wpisują się w ugruntowaną już linię orzeczniczą TSUE, z której wynika, że pozostawanie przez podatnika w gotowości do świadczenia usługi (za którą to gotowość należne jest wynagrodzenie) podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

W wyroku w sprawie C-295/17 TSUE, w pkt 40 stwierdził: Co się tyczy bezpośredniego związku między usługą świadczoną usługobiorcy a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, Trybunał orzekł już w odniesieniu do sprzedaży biletów lotniczych, których pasażerowie nie wykorzystali i nie mogli otrzymać za nie zwrotu, że na świadczenie wzajemne wobec ceny zapłaconej przy podpisywaniu umowy o świadczenie usługi składa się prawo klienta do skorzystania z wykonania obowiązków wynikających z umowy, niezależnie od faktu, czy klient zrealizuje to prawo.

W związku z tym usługodawca wykonuje tę usługę wówczas, gdy umożliwia pasażerowi skorzystanie ze swych usług tak, że istnienia wspomnianego powyżej bezpośredniego związku nie podważa okoliczność, że klient nie wykorzysta tego prawa (zob. podobnie wyrok z dnia 23 grudnia 2015 r., Air France-KLM i Hop !Brit-Air, C-250/14 i C-289/14, EU:C:2015:841, pkt 28).

Podobnie wypowiedział się TSUE w wyroku C-43/19 Vodafone Portugal - Comunicaçoes Pessoais SA, stwierdzając, że: (…) art. 2 ust. 1 lit. c) dyrektywy Rady 2006/112/WE należy interpretować w ten sposób, że kwoty otrzymane przez podmiot gospodarczy w przypadku przedterminowego rozwiązania z powodów leżących po stronie klienta umowy o świadczenie usług przewidującej przestrzeganie okresu lojalności [okresu związania umową] w zamian za przyznanie temu klientowi korzystnych warunków handlowych należy uznać za stanowiące wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu tego przepisu (pkt 50).

W tym miejscu powołać należy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 listopada 2018 r. sygn. akt I FSK 1401/18, w którym stwierdzono, że: (…) odszkodowanie w potocznym rozumieniu tego słowa to wynagrodzenie, zapłata za wyrządzone szkody, za poniesione straty, doznane krzywdy (…). To, czy otrzymana kwota stanowi odszkodowanie wiąże się z oceną zdarzenia, którego skutkiem jest możliwość otrzymania odszkodowania. To więc, że strona nazwie świadczenie odszkodowaniem nie oznacza, że w istocie ma ono taki charakter. Decydujące znaczenie dla oceny skutków prawnych umów w stosunkach pomiędzy stronami ma bowiem ich treść, a nie nazwa.

Mając zatem na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności sprawy należy stwierdzić, że w analizowanym przypadku Karę umowną należną Państwu od Korzystających w związku z naruszeniem przez Korzystających warunków Umowy oraz wypowiedzeniem Umowy przez Państwa, tj. w przypadku wypowiedzenia przez Państwa Umowy ze skutkiem natychmiastowym w sytuacji rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystających, tj. bezprawnego przeniesienia urządzenia do innej lokalizacji, udostępnienia urządzenia osobie trzeciej, sprzedaży, zastawienia lub obciążenia urządzenia, samowolnej modyfikacji urządzenia, samodzielnego demontażu urządzenia, korzystania z nieautoryzowanego serwisu, uniemożliwiania wykonywania obowiązkowych przeglądów i wymian filtrów, użytkowania stwarzającego zagrożenie sanitarne, celowego lub rażąco niedbałego doprowadzenia do uszkodzenia urządzenia, ukrywanie faktu zajęcia egzekucyjnego, umyślnego uniemożliwienia Państwu wykonywania prawa własności, użytkowanie urządzenia niezgodnie z prawem, celowego uniemożliwienia odczytu danych eksploatacyjnych, naruszenie obowiązku ubezpieczenia urządzeń, podania nieprawdziwych danych przy zawieraniu Umowy, rezygnacji Korzystającego z Umowy przed jej wygaśnięciem) oraz w sytuacji braku zapłaty przez Korzystających co najmniej jednej / dwóch opłat leasingowych uznać należy za wynagrodzenie za świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

W rozpatrywanej sprawie Kara umowna nie ma charakteru odszkodowawczego, lecz stanowi wynagrodzenia za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu ustawy. W analizowanym przypadku pomiędzy Państwem a Kontrahentem w ramach istniejącego stosunku prawnego następuje/nastąpi wymiana świadczeń wzajemnych, a wynagrodzenie stanowi / będzie stanowić rzeczywiste odzwierciedlenie wartości wyodrębnionej usługi świadczonej na rzecz Korzystającego.

W konsekwencji wypowiedzenia przez Państwa Umowy ze skutkiem natychmiastowym w sytuacji rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystających oraz w przypadku braku zapłaty przez Korzystających co najmniej jednej / dwóch opłat leasingowych, a zatem skrócenia ustalonego okresu na jaki została zawarta z Korzystającym Umowa leasingu operacyjnego dystrybutorów do wody, Korzystający jest zobowiązany zapłacić Państwu Karę umowną.

Kara umowna jest kalkulowana zasadniczo w oparciu o wysokość opłat leasingowych pozostałych do zakończenia Umowy zgodnie z czasem, na jaki dana Umowa została zawarta (wysokość Kary umownej odpowiada sumie opłat leasingowych, które byłyby należne Państwu za okres od dnia przedterminowego zakończenia Umowy do upływu okresu, na jaki Umowa została pierwotnie zawarta).

Zatem, ustaloną z góry kwotę, którą otrzymują / otrzymają Państwo od Korzystającego w sytuacji naruszeniem przez Korzystających warunków Umowy oraz wypowiedzeniem Umowy przez Państwa - w ww. przypadkach - z przyczyn leżących po stronie Korzystającego, która to kwota odpowiada kwocie, jaką otrzymaliby Państwo w przypadku braku takiego rozwiązania Umowy, należy uznać za wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług, które podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jak wskazali Państwo w uzupełnieniu wniosku, od kilku lat zawierają Państwo Umowy leasingu operacyjnego dystrybutorów do wody z zamiarem wywiązania się z umowy zgodnie z warunkami na jakich była zawarta, szczególnie co do okresu trwania umowy, jak i określonego w umowie poziomu opłat leasingowych. Świadczą / będą Państwo świadczyć na rzecz Korzystających usługę w zakresie leasingu operacyjnego dystrybutorów do wody i są / będą Państwo gotowi wykonać tę usługę do końca za kwotę przewidzianą w Umowie.

Zatem z wniosku wynika, że zaczęli / zaczną Państwo świadczyć usługę leasingu operacyjnego dystrybutorów do wody na rzecz Korzystających i są / będą Państwo gotowi ją wykonać do końca za kwotę przewidzianą w Umowie.

W przypadku wypowiedzenia przez Państwa Umowy ze skutkiem natychmiastowym w sytuacji rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystającego oraz w sytuacji braku zapłaty przez Korzystającego co najmniej jednej / dwóch opłat leasingowych na świadczenie wzajemne w zamian za cenę płaconą przez Korzystającego składa się jego prawo do korzystania z wykonywania przez Państwa obowiązków wynikających z Umowy (udostępnienie dystrybutorów do wody), nawet jeżeli Korzystający nie może / nie będzie mógł zrealizować tego prawa z przyczyn leżących po jego stronie, tj. wystąpienia przypadków uprawniających Państwa do wcześniejszego rozwiązania Umowy (wypowiedzenia przez Państwa Umowy ze skutkiem natychmiastowym w sytuacji rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystających, tj. bezprawnego przeniesienia urządzenia do innej lokalizacji, udostępnienia urządzenia osobie trzeciej, sprzedaży, zastawienia lub obciążenia urządzenia, samowolnej modyfikacji urządzenia, samodzielnego demontażu urządzenia, korzystania z nieautoryzowanego serwisu, uniemożliwiania wykonywania obowiązkowych przeglądów i wymian filtrów, użytkowania stwarzającego zagrożenie sanitarne, celowego lub rażąco niedbałego doprowadzenia do uszkodzenia urządzenia, ukrywanie faktu zajęcia egzekucyjnego, umyślnego uniemożliwienia Państwu wykonywania prawa własności, użytkowanie urządzenia niezgodnie z prawem, celowego uniemożliwienia odczytu danych eksploatacyjnych, naruszenie obowiązku ubezpieczenia urządzeń, podania nieprawdziwych danych przy zawieraniu Umowy, rezygnacji Korzystającego z Umowy przed jej wygaśnięciem) oraz w przypadku braku zapłaty przez Korzystającego co najmniej jednej / dwóch opłat leasingowych w zależności od zapisów w Umowie.

W opisanych we wniosku przypadkach rozpoczęli już / rozpoczną Państwo udostępnianie dystrybutorów do wody, rzeczywiście wykonali / wykonają Państwo część tego świadczenia oraz są/będą Państwo gotowi do wykonania go do końca. Z ekonomicznego punktu widzenia kwota należna Państwu w sytuacji wcześniejszego rozwiązania Umowy w ww. przypadkach - Kara umowna kalkulowana zasadniczo w oparciu o wysokość opłat leasingowych pozostałych do zakończenia Umowy zgodnie z czasem, na jaki dana Umowa została zawarta - zapewnia Państwu wynagrodzenie. Kara umowna wypłacana w ww. przypadkach nie ma zatem charakteru typowo odszkodowawczego i nie zmienia tego faktu okoliczność, że nazywają ją Państwo „Karą umowną”.

Stwierdzić zatem należy, że wypłacana Państwu kwota nazwana we wniosku Karą Umowną w przypadku wypowiedzenia przez Państwa Umowy ze skutkiem natychmiastowym w sytuacji rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystających (wypowiedzenia przez Państwa Umowy ze skutkiem natychmiastowym w sytuacji rażącego naruszenia zapisów Umowy przez Korzystających, tj. bezprawnego przeniesienia urządzenia do innej lokalizacji, udostępnienia urządzenia osobie trzeciej, sprzedaży, zastawienia lub obciążenia urządzenia, samowolnej modyfikacji urządzenia, samodzielnego demontażu urządzenia, korzystania z nieautoryzowanego serwisu, uniemożliwiania wykonywania obowiązkowych przeglądów i wymian filtrów, użytkowania stwarzającego zagrożenie sanitarne, celowego lub rażąco niedbałego doprowadzenia do uszkodzenia urządzenia, ukrywania faktu zajęcia egzekucyjnego, umyślnego uniemożliwienia Państwu wykonywania prawa własności, użytkowania urządzenia niezgodnie z prawem, celowego uniemożliwienia odczytu danych eksploatacyjnych, naruszenia obowiązku ubezpieczenia urządzeń, podania nieprawdziwych danych przy zawieraniu Umowy, rezygnacji Korzystającego z Umowy przed jej wygaśnięciem) oraz w sytuacji braku zapłaty przez Korzystających co najmniej jednej / dwóch opłat leasingowych stanowi wynagrodzenie za świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy.

W konsekwencji, w opisanej sytuacji mamy do czynienia ze sprzedażą w rozumieniu art. 2 pkt 22 ustawy, a tym samym – stosownie do art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy – są / będą Państwo zobowiązani do dokumentowania Państwa świadczenia wykonanego w związku z otrzymanym wynagrodzeniem w postaci Kary umownej poprzez wystawienie faktury. Zatem nie można się zgodzić z Państwem, że Kara umowna należna Państwu od Korzystających jako należność pozostająca poza zakresem opodatkowania podatkiem VAT, nie powinna być dokumentowana fakturą i może zostać udokumentowana innym dokumentem księgowym, w szczególności notą księgową. Zatem Państwa stanowisko należało uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

W odniesieniu do powołanych przez Państwa interpretacji indywidualnych wskazać należy, że interpretacje indywidualne są wydawane w indywidualnych sprawach i nie wiążą organu wydającego interpretacje indywidualne w sprawach innych podatników, co jest tym bardziej zrozumiałe zważywszy na różnorodność i odmienność okoliczności faktycznych występujących w każdej z indywidualnych spraw podlegających interpretacjom. Interpretacje powołane przez Państwa na poparcie własnego stanowiska rozstrzygają w odmiennym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym od sytuacji przedstawionej we wniosku.

Ponadto należy wskazać, że interpretacje wydawane są w indywidualnych sprawach podatników w oparciu o aktualnie obowiązujące przepisy prawa i stan faktyczny/zdarzenie przyszłe przedstawiony przez danego podatnika. Powołane interpretacje nie stanowią źródła powszechnie obowiązującego prawa, więc zawartego w nich stanowiska organu podatkowego nie można wprost przenosić na grunt innej sprawy. Każdą sprawę organ wydający interpretacje jest zobowiązany rozpatrywać indywidualnie. W konsekwencji, powołane przez Państwa interpretacje indywidualne nie mogą stanowić podstawy do rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.

Odnosząc się natomiast do powołanego przez Państwa wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazać należy, że każdy z wyroków sądów administracyjnych zapada na gruncie unikalnego stanu faktycznego i w zasadzie wyłącznie do niego się ogranicza. Wskazany przez Państwa wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadł w odniesieniu do indywidualnej i właściwej tylko temu wyrokowi opisowi sprawy. Z uwagi na różnorodność i odmienność okoliczności faktycznych występujących w każdej z indywidualnych spraw, powołany przez Państwa wyrok nie może stanowić podstawy do rozstrzygnięcia w analizowanej sprawie.

W związku z powyższym, nie negując orzecznictwa sądów administracyjnych, jako cennego źródła w zakresie wskazywania kierunków wykładni norm prawa podatkowego, należy zauważyć, że moc obowiązująca powołanego przez Państwa wyroku zamyka się w obrębie sprawy, dla której wyrok ten został wydany.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej: 1) z zastosowaniem art. 119a; 2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art.

47 § 1 PPSA), albo w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.