Stanowisko Wnioskodawcy
W interpretacji indywidualnej z dnia 8 marca 2019 r. (nr 0112-KDIL1-1.4012.833.2018.2.MJ) organ odwołał się do wyroku TSUE C-275/11, w którym Trybunał wyjaśnił, że „na pojęcie zarządzania specjalnymi funduszami inwestycyjnymi składa się wiele czynności, muszą one stanowić odrębną całość i być istotne dla procesu zarządzania takim funduszem. Również wykonywanie ich przez osobę trzecią nie stanowi przeszkody do zwolnienia z opodatkowania VAT, gdyż najważniejsze jest powiązanie świadczenia z zarządzaniem działalnością funduszu”.
Z przytoczonego już w uzasadnieniu stanowiska w zakresie pytania 1 wyroku TSUE z 7 marca 2013 r. w sprawie C-275/11 wynika, iż: „usługi doradztwa inwestycyjnego w zakresie inwestowania w zbywalne papiery wartościowe świadczone przez osobę trzecią na rzecz spółki inwestycyjnej zarządzającej specjalnym funduszem inwestycyjnym mieszczą się w zakresie pojęcia ‘zarządzania specjalnymi funduszami inwestycyjnymi’ do celów zwolnienia ustanowionego we wskazanym przepisie, nawet gdyby osoba trzecia nie działała na podstawie upoważnienia w rozumieniu art. 5g dyrektywy Rady 85/611/EWG z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS), zmienionej dyrektywą 2001/107/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 stycznia 2002 r.” Co więcej, TSUE w powyższym wyroku podkreślił konieczność szerokiego interpretowania pojęcia czynności "zarządzania specjalnym funduszem inwestycyjnym" i stwierdził: "okoliczność, że usługi doradcze i informacyjne nie zostały wymienione w załączniku II do dyrektywy 85/611 zmienionej dyrektywą 2001/107, nie stanowi przeszkody w zaliczeniu ich do kategorii specyficznych usług objętych zakresem czynności "zarządzania" specjalnym funduszem inwestycyjnym w rozumieniu art. 13 część B lit. d) pkt 6 szóstej dyrektywy.
Fakt, iż usługi doradcze i informacyjne świadczone przez osobę trzecią nie wiążą się z dokonaniem zmian w sytuacji prawnej lub finansowej funduszu również nie stoi na przeszkodzie objęciu ich pojęciem „zarządzania” specjalnym funduszem inwestycyjnym w rozumieniu art. 13 część B lit. d". W wyroku tym TSUE wyjaśnił, że na pojęcie zarządzania specjalnymi funduszami inwestycyjnymi składa się wiele czynności, muszą one stanowić odrębną całość i być istotne dla procesu zarządzania takim funduszem.
Ponadto TSUE w powyższym wyroku uznał za dopuszczalną sytuację, w której część usług dotyczących zarządzania funduszem jest świadczona przez podmiot trzeci, posiadający w tym zakresie odpowiednią wiedzę specjalistyczną. Świadczenie usług przez osobę trzecią, jak stwierdził TSUE, nie ma znaczenia przy ocenie możliwości zastosowania zwolnienia z VAT. Jako że pojęcie "zarządzania" funduszami inwestycyjnymi, o którym mowa w art. 135 Dyrektywy 2006/112/WE, stanowi autonomiczne pojęcie prawa wspólnotowego, należy je definiować z uwzględnieniem prawa wspólnotowego, bez możliwości dokonywania wykładni z nim sprzecznej.
Z powołanego orzecznictwa TSUE wynika zatem, iż: państwa członkowskie nie mogą samodzielnie tworzyć definicji zarządzania na potrzeby omawianego zwolnienia z VAT, wypracowana przez TSUE definicja zarządzania oparta na Dyrektywie UCITS zawiera w sobie oprócz usług typowego zarządzania aktywami również czynności administracyjne wymienione w załączniku II tej dyrektywy, w tym usługi obsługi prawnej w zakresie zarządzania funduszem oraz obsługi administracyjnej, w przypadku zlecenia usług w zakresie zarządzania administracyjnego podmiotom trzecim, zwolnienie z VAT przysługuje, o ile tworzą one odrębną całość, która - jeśli ją oceniać globalnie - wypełnia specyficzne i istotne funkcje usługi zarządzania.
Zdaniem Wnioskodawcy, świadczone przez niego usługi stanowią usługi zarządzania alternatywnym funduszem i są zwolnione z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy o VAT. W konsekwencji również należne Wnioskodawcy Wynagrodzenie za Usługi jest zwolnione z opodatkowania podatkiem VAT. Zakres wykonywanych przez Wnioskodawcę czynności będzie odpowiadać kluczowym elementom usługi zarządzania ASI, jednocześnie stanowiąc odrębną, integralną całość. W opinii Wnioskodawcy świadczone przez niego usługi zarządzania będą miały charakter kompleksowy.
Odnosząc się do kompleksowości przedmiotowej usługi, należy podkreślić, że co do zasady każde świadczenie dla celów opodatkowania podatkiem VAT powinno być traktowane jako odrębne i niezależne, jednak w sytuacji gdy kilka świadczeń obejmuje z ekonomicznego punktu widzenia jedną usługę, usługa ta nie powinna być sztucznie dzielona dla celów podatkowych. Zatem, z ekonomicznego punktu widzenia usługi nie powinny być dzielone dla celów podatkowych wówczas, gdy będą tworzyć jedną usługę kompleksową obejmującą kilka świadczeń pomocniczych. Usługę należy uznać za pomocniczą, jeśli nie stanowi ona celu samego w sobie, lecz jest środkiem do pełnego zrealizowania lub wykorzystania usługi zasadniczej.
Zdaniem Wnioskodawcy, powyższej konkluzji nie zmieni fakt, że część tych Usług do świadczenia których jest zobowiązany ZASI zostanie zlecony podwykonawcom, tj. spółce matce ZASI (A. ASI). Stanowisko takie wynika również z interpretacji podatkowej z 8 września 2020 r. (nr 0113-KDIPT1-2.4012.463.2020.2.KT) oraz interpretacji podatkowej z 19 czerwca 2020 r. (nr 0112-KDIL3.4012.222.2020.2.WB). W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.
U. z 2021 r. poz. 685 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…). Stosownie do postanowień art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (…).
Zarówno w ustawie, jak i przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku. Zakres i zasady zwolnienia od podatku dostaw towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.
Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) i b) ustawy, zwalnia się od podatku usługi zarządzania: funduszami inwestycyjnymi, alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi i zbiorczymi portfelami papierów wartościowych – w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi, portfelami inwestycyjnymi funduszy inwestycyjnych i alternatywnych funduszy inwestycyjnych, o których mowa w lit. a, lub ich częścią. Na podstawie art. 43 ust. 15 ustawy, zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41, nie mają zastosowania do: czynności ściągania długów, w tym factoringu; usług doradztwa; usług w zakresie leasingu.
Stosowanie zwolnień od podatku lub stawek preferencyjnych ma charakter wyjątkowy i nie podlega wykładni rozszerzającej. W efekcie podatnik uprawniony będzie do zastosowania ww. preferencji jedynie, gdy charakter czynności świadczonych przez niego w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości wyczerpuje znamiona ujęte w treści przepisu statuującego jego prawo do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług lub stawki obniżonej.
Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą i miejscem zarządu na terenie Polski, podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w podatku CIT oraz czynnym i zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT w Polsce („Wnioskodawca”, „ZASI”). Spółką matką Wnioskodawcy (posiadającą 100% udziałów ZASI) jest A. S.A. („A. ASI”), której jedynym akcjonariuszem jest B. S.A.
Wnioskodawca jest podmiotem, o którym mowa w art. 8b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi („UFIZAFI”), tj. zarządzającym alternatywną spółką inwestycyjną, będącym komplementariuszem przynajmniej jednej alternatywnej spółki inwestycyjnej („ASI”), prowadzącym działalność jako zewnętrznie zarządzający ASI. Wnioskodawca wykonuje działalność w oparciu o art. 70zc ust. 1 pkt 2 UFIZAFI, tj. na podstawie wpisu do rejestru zarządzających ASI, prowadzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego z 7 grudnia 2020 r. Pierwsza alternatywna spółka inwestycyjna, którą zarządza ZASI to C. sp. z o.o. S.K.A.
(„ASI S.K.A."), której jedynym komplementariuszem jest Wnioskodawca. Obecnie jedynym akcjonariuszem ASI S.K.A. jest A. ASI, jednakże planowane jest pozyskanie przynajmniej jednego dodatkowego inwestora (akcjonariusza). Zgodnie z umową spółki Wnioskodawcy, przedmiotem działalności Wnioskodawcy jako Zarządzającego ASI w świetle art. 70e ust. 1 UFIZAFI, jest wyłącznie zarządzanie Alternatywnymi Spółkami Inwestycyjnymi stanowiącymi Alternatywne Fundusze Inwestycyjne, w tym wprowadzanie tychże Alternatywnych Spółek Inwestycyjnych do obrotu.
Wnioskodawca jako komplementariusz ASI S.K.A., na podstawie swojego charakteru jest zobowiązany do świadczenia na rzecz ASI S.K.A. usługi zarządzania działalnością ASI S.K.A., w tym portfelem inwestycyjnym ASI S.K.A. oraz ryzykiem i podejmowanie innych czynności związanych z działalnością ASI S.K.A. opisanych poniżej („Usługi”), w zamian za które na podstawie statutu ASI S.K.A. przysługuje mu wynagrodzenie. Usługi, jakie planuje świadczyć ZASI na rzecz ASI S.K.A., obejmują czynności mające na celu realizację polityki inwestycyjnej oraz strategii inwestycyjnej ASI S.K.A., w interesie inwestorów (akcjonariuszy) ASI S.K.A., zgodnie z zasadami uczciwego obrotu i na podstawie przepisów UFIZAFI.
Ponadto, ZASI w ramach zarządzania ASI S.K.A. będzie podejmować czynności, które zostały wskazane w UFIZAFI lub w Załączniku nr I do dyrektywy 2011/61/UE (Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/61/EU z dnia 8 czerwca 2011 r. w sprawie zarządzających alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi i zmiany dyrektyw 2003/41/WE i 2009/65/WE oraz Rozporządzeń (WE) nr 1060/2009 i (UE) nr 1095/2010, którą UFIZAFI transponowała). Usługi będą świadczone zgodnie z normami prawnymi regulującymi kwestie zarządzania ASI wskazanymi we właściwych przepisach krajowych i unijnych.
Do zadań i obowiązków Wnioskodawcy w ramach świadczonych Usług należą w szczególności: pozyskiwanie finansowania, poszukiwanie inwestorów (nowych akcjonariuszy) do ASI S.K.A., dokonywanie klasyfikacji potencjalnych inwestorów ASI S.K.A. zgodnie z postanowieniami UFIZAFI, dokonywanie analiz rynkowych i wskazywanie obszarów, sektorów, branż perspektywicznych z punktu widzenia działalności ASI S.K.A., opracowywanie, kontrola i aktualizacja procedur inwestycyjnych ASI S.K.A.
(w tym związanych z nadzorowaniem i monitorowaniem dokonanych inwestycji oraz wyjściem z inwestycji), wyszukiwanie aktywów (funduszy typu private equity/venture Capital lub spółek), które mogą zostać nabyte przez ASI S.K.A. zgodnie z zasadami polityki inwestycyjnej i strategii inwestycyjnej ASI S.K.A., poszukiwanie partnerów (inwestorów) do wspólnych inwestycji (koinwestycji), przeprowadzanie wstępnych analiz potencjalnych celów inwestycyjnych ASI S.K.A., przygotowywanie dla ASI S.K.A. rekomendacji inwestycyjnych, dotyczących inwestycji (nabycia poszczególnych składników aktywów), organizowanie i prowadzenie posiedzeń komitetu inwestycyjnego ASI S.K.A.
(w tym przygotowywanie materiałów dla członków komitetu inwestycyjnego, protokołów i uchwał z posiedzeń), prezentowanie rekomendacji inwestycyjnych na posiedzeniach komitetu inwestycyjnego ASI S.K.A., przeprowadzanie pogłębionych analiz (due diligence) potencjalnych inwestycji ASI S.K.A. w zakresie finansowym, prawnym, technologicznym, rynkowym itp., opracowywanie i negocjowanie umów inwestycyjnych, podejmowanie decyzji inwestycyjnych w zakresie nabycia poszczególnych składników aktywów (lokat) ASI S.K.A., bieżące monitorowanie i analizowanie wyników podmiotów z portfela inwestycyjnego ASI S.K.A.
(funduszy PE/VC i spółek) oraz poziomu realizacji założonej strategii inwestycyjnej, nadzór korporacyjny nad podmiotami z portfela inwestycyjnego ASI S.K.A.
(w tym m.in. członkostwo w organach właścicielskich, nadzorczych i doradczych), wypracowywanie i przeprowadzanie wyjścia ASI S.K.A. z inwestycji w aktywa stanowiące portfel inwestycyjny ASI (w tym poszukiwanie podmiotów, na rzecz których nastąpiłoby zbycie aktywów ASI S.K.A.), podejmowanie decyzji w zakresie wyjść z inwestycji, negocjowanie warunków zbycia składników lokat ASI S.K.A. w ramach wyjść z inwestycji, dokonywanie wszelkich czynności o charakterze faktycznym i prawnym związanych z nabyciem i zbyciem inwestycji z portfela ASI S.K.A., analiza wyników inwestycyjnych ASI S.K.A. w ramach całego portfela inwestycyjnego, analiza poziomu dywersyfikacji aktywów ASI S.K.A pod kątem przyjętych zasad w polityce inwestycyjnej i strategii inwestycyjnej, dokonywanie wycen aktywów ASI S.K.A., kontrola osiągania celów działalności ASI S.K.A., opracowywanie raportów i przygotowywanie materiałów związanych z prowadzonymi przez ASI S.K.A. inwestycjami i wynikami ASI S.K.A.
(w tym na potrzeby KNF), opracowywanie, zatwierdzenie, kontrolowanie i aktualizowanie procedur związanych z identyfikacją i oceną ryzyka w ramach działalności inwestycyjnej ASI S.K.A., zarządzanie ryzykiem ASI S.K.A. w szczególności w zakresie doboru inwestorów, celów inwestycyjnych, sektorów, w których ASI S.K.A. będzie inwestowała, partnerów do wspólnego inwestowania (koinwestowania), podmiotów, którym zostaną zbyte lokaty ASI S.K.A. w ramach wyjść z inwestycji, a także realizacji przez podmioty, w które zainwestowała ASI S.K.A., strategii, biznes planów i prognoz, opracowywanie, zatwierdzenie, kontrolowanie i aktualizowanie procedur związanych z zapobieganiem praniu brudnych pieniędzy i finansowania terroryzmu, reprezentowanie ASI S.K.A. na zewnątrz, w szczególności wobec inwestorów (akcjonariuszy), podmiotów z portfela ASI S.K.A., organów administracji publicznej (w szczególności Komisji Nadzoru Finansowego) i sądów, zapewnienie komunikacji z inwestorami (akcjonariuszami) ASI S.K.A., opracowanie, wdrożenie i przeprowadzanie procedur zgodności (compliance) w ramach działalności ASI S.K.A., obsługa rachunkowo-księgowa ASI S.K.A., świadczenie obsługi prawnej na potrzeby bieżącej obsługi ASI S.K.A.
(w tym w zakresie zarządzania ASI S.K.A., przygotowywania projektów umów i innych dokumentów związanych z działalnością ASI S.K.A. oraz doradztwa przy transakcjach zawieranych przez ASI S.K.A.), rekomendowanie i zatrudnianie na każdym z etapów procesu inwestycyjnego (w szczególności na potrzeby due diligence), zewnętrznych doradców, zapewnienie zespołu i personelu wykonującego Usługi wskazane powyżej, przy założeniu, że osoby wchodzące w skład zespołu i personelu będą dysponowały odpowiednimi kompetencjami i dawały rękojmię należytego wykonania Usług.
Wskazane powyżej Usługi, które ZASI musi prowadzić na rzecz ASI S.K.A. w celu jej funkcjonowania zgodnie z jej celem i wymogami prawa, będą: bezpośrednio świadczone przez ZASI na rzecz ASI S.K.A., co najmniej w zakresie kluczowych procesów związanych z zarządzaniem portfelem inwestycyjnym i zarządzania ryzykiem (w szczególności: podejmowanie decyzji inwestycyjnych i o zamknięciu inwestycji), działań których nie można zgodnie z przepisami prawa bezwzględnie obowiązującego powierzyć podmiotom trzecim i procesów krytycznych z punktu widzenia wymagań regulacyjnych, w zakresie części procesów związanych z ww. Usługami będą one świadczone przez ZASI z wykorzystaniem zewnętrznych zasobów (tj. przez inne podmioty prawne działające w charakterze podwykonawców), w tym: A. ASI, będącą z jednej strony spółką matką ZASI, a z drugiej profesjonalnym podmiotem, który może i ma kompetencje by świadczyć usługi doradztwa specjalistycznego dla spółek, w które A. ASI dokonała inwestycji (czyli w ZASI i pośrednio ASI S.K.A ), np. w zakresie przygotowania oceny (analizy) klientów i inwestycji, inne podmioty trzecie, w szczególności: kancelarie prawne, firmy konsultingowe, biura doradztwa księgowego, kancelarie podatkowe itp.
Zgodnie ze statutem ASI S.K.A., za prowadzenie jej spraw, komplementariuszowi przysługuje od ASI S.K.A. wynagrodzenie („Wynagrodzenie za Prowadzenie Spraw Spółki”).
W związku z tak przedstawionym opisem sprawy wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą wskazania, czy usługi opisane we wniosku świadczone przez Wnioskodawcę jako Zarządzającego Alternatywną Spółką Inwestycyjną bezpośrednio na rzez ASI będącej alternatywną spółką inwestycyjną i alternatywnym funduszem inwestycyjnym oraz świadczone przez Wnioskodawcę jako Zarządzającego Alternatywną Spółką Inwestycyjną za pośrednictwem A. ASI na rzecz ASI będącej alternatywną spółką inwestycyjną o alternatywnym funduszem inwestycyjnym będą zwolnione z opodatkowania podatkiem od towarów i usług W odniesieniu do kwestii, objętej zakresem zadanych pytań, należy wskazać, że zwolnienie, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) i b) ustawy uzależnione jest od łącznego spełnienia dwóch warunków: przedmiotowego – świadczone usługi powinny być kwalifikowane jako usługi zarządzania oraz podmiotowego – ww. usługi zarządzania powinny być świadczone w odniesieniu m.in. do funduszy inwestycyjnych, alternatywnych funduszy inwestycyjnych i zbiorczych portfeli papierów wartościowych – w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi, a także do portfeli inwestycyjnymi funduszy inwestycyjnych i alternatywnych funduszy inwestycyjnych, o których mowa wyżej lub ich części.
Przepisy ustawy o VAT nie definiują pojęcia usług zarządzania. Jednakże przepis art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy stanowi implementację do krajowego porządku prawnego przepisu art. 135 ust. 1 lit. g) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r., w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L z 2006 r. nr 347/1 ze zm.), zgodnie z którym zwolnieniu od podatku VAT podlega zarządzanie specjalnymi funduszami inwestycyjnymi, określonymi przez państwa członkowskie.
W kontekście ww. przepisu art. 135 ust. 1 lit. g) Dyrektywy 2006/112/WE, TSUE wielokrotnie wskazywał, że jego wykładnia powinna być dokonywana z uwzględnieniem kontekstu, w jaki się wpisuje, celów oraz układu tej Dyrektywy oraz z uwzględnieniem zwłaszcza ratio legis zwolnienia, które przewiduje. TSUE przypominał ponadto, że zwolnienia od podatku stanowią wyjątki od ogólnej zasady, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają wszystkie usługi świadczone odpłatnie przez podatnika, wobec czego należy dokonywać ich ścisłej wykładni.
Ponadto zauważono, że zwolnienia przewidziane w art. 13 szóstej Dyrektywy stanowią autonomiczne pojęcia prawa wspólnotowego, a zatem powinny zostać zdefiniowane z punktu widzenia prawa wspólnotowego, co ma na celu uniknięcie rozbieżności w stosowaniu systemu podatku VAT w poszczególnych państwach członkowskich.
W kwestii wyjaśnienia pojęcia „zarządzania funduszem” można wskazać, że z ugruntowanego orzecznictwa TSUE (m.in. w sprawach C-169/04, C-275/11, C-595/13) wynika, że celem zwolnienia z opodatkowania transakcji związanych z zarządzaniem funduszami powierniczymi, przewidzianego w art. 13 część B lit. d) pkt 6 szóstej Dyrektywy (obecnie art. 135 ust. 1 lit. g) Dyrektywy 2006/112/WE), jest w szczególności ułatwienie małym inwestorom inwestowania w papiery wartościowe za pomocą przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania.
Celem pkt 6 tego przepisu jest zapewnienie neutralności podatkowej wspólnego systemu podatku VAT w kwestii wyboru między inwestowaniem bezpośrednim w papiery wartościowe, a inwestowaniem za pośrednictwem przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania. Z powyższego wynika, że transakcje, których dotyczy to zwolnienie, są typowe dla działalności, jaką wykonują przedsiębiorstwa zbiorowego inwestowania.
Zatem art. 13 część B lit. d) pkt 6 szóstej Dyrektywy poza czynnościami polegającymi na zarządzaniu zbiorowym portfelem obejmuje czynności, które polegają na zarządzaniu samymi przedsiębiorstwami zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe, takie jak te zamieszczone w załączniku II do zmienionej Dyrektywy Rady 85/611/EWG z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS) (85/611/EWG) w rubryce „Administracja”, które są czynnościami właściwymi przedsiębiorstwom zbiorowego inwestowania.
Dyrektywa 85/611/EWG została zastąpiona dyrektywą 2009/65/WE z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS).
Zgodnie z art. 6 ust. 2 Dyrektywy 2009/65/WE, spółka zarządzająca nie angażuje się w działalność inną niż zarządzanie UCITS, którym wydano zezwolenie na podstawie niniejszej dyrektywy, z wyjątkiem dodatkowego zarządzania przedsiębiorstwami zbiorowego inwestowania, które nie są objęte niniejszą dyrektywą i w odniesieniu do których spółka zarządzająca podlega nadzorowi ostrożnościowemu i których jednostki nie mogą być wprowadzane do obrotu w innych państwach członkowskich na mocy niniejszej dyrektywy. Działalność związana z zarządzaniem UCTIS obejmuje, do celów niniejszej dyrektywy, obowiązki, o których mowa w załączniku II.
Załącznik II określa funkcje wchodzące w skład zbiorowego zarządzania portfelem. Są to: zarządzanie inwestycjami, administracja: obsługa prawna i obsługa rachunkowo-księgowa w zakresie zarządzania funduszem; zapytania klientów; wycena i wyznaczanie ceny (w tym zwroty podatkowe); monitorowanie przestrzegania uregulowań; prowadzenie rejestru posiadaczy jednostek uczestnictwa; wypłata zysków; emisja i umarzanie jednostek uczestnictwa; rozliczanie umów (w tym wysyłanie potwierdzeń); prowadzenie ksiąg wprowadzanie do obrotu. Należy ponadto wskazać, że ww. definicja zarządzania ma zastosowanie również w odniesieniu do specjalnych funduszy inwestycyjnych innych niż objęte dyrektywą UCITS.
W pkt 38 wyroku w sprawie C-595/13 TSUE stwierdził, że spółki takie jak będące przedmiotem postępowania głównego, które zostały utworzone przez wielu inwestorów wyłącznie w celu zainwestowania zgromadzonego majątku w nieruchomości, nie mogą zostać uznane za przedsiębiorstwo zbiorowego inwestowania w rozumieniu Dyrektywy UCITS. W takich okolicznościach faktycznych, tj. w odniesieniu do funduszy innych niż objętych dyrektywą UCITS, TSUE przytoczył definicję zarządzania funduszami, którą podał w wyroku C-169/04, a więc nawiązującą do Dyrektywy UCITS.
W ww. wyroku w sprawie C-595/13 TSUE wskazał, że poza czynnościami polegającymi na zarządzaniu portfelem do szczególnych funkcji przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania należą funkcje administrowania samymi przedsiębiorstwami zbiorowego inwestowania, takie jak te wymienione w załączniku II do Dyrektywy UCITS w rubryce „Administracja”.
Zdaniem TSUE, nie tylko zarządzanie inwestycjami, wiążące się z wyborem i zbywaniem aktywów będących przedmiotem takiego zarządzania, lecz również usługi administracyjne i rachunkowe, takie jak obliczanie kwoty dochodów i ceny jednostek uczestnictwa lub udziałów funduszu, wycena aktywów, rachunkowość, przygotowywanie deklaracji w celu podziału dochodów, dostarczanie informacji i dokumentacji na temat rachunków okresowych i deklaracji podatkowych, statystyk i podatku VAT, a także opracowywanie prognoz przychodów wchodzą w zakres pojęcia „zarządzania” specjalnym funduszem inwestycyjnym w rozumieniu art. 13 część B lit. d) pkt 6 szóstej Dyrektywy.
Z uwagi na fakt, że pojęcie „zarządzania” funduszami inwestycyjnymi przewidziane w powołanym powyżej art. 135 Dyrektywy 2006/112/WE stanowi autonomiczne pojęcie prawa wspólnotowego, powinno więc być zdefiniowane z punktu widzenia prawa wspólnotowego, a jego treści nie można zmienić.
Biorąc powyższe pod uwagę, uznać należy że usługi świadczone przez Wnioskodawcę, tj. pozyskiwanie finansowania, poszukiwanie inwestorów (nowych akcjonariuszy) do ASI S.K.A., dokonywanie klasyfikacji potencjalnych inwestorów ASI S.K.A. zgodnie z postanowieniami UFIZAFI, dokonywanie analiz rynkowych i wskazywanie obszarów, sektorów, branż perspektywicznych z punktu widzenia działalności ASI S.K.A., opracowywanie, kontrola i aktualizacja procedur inwestycyjnych ASI S.K.A.
(w tym związanych z nadzorowaniem i monitorowaniem dokonanych inwestycji oraz wyjściem z inwestycji), wyszukiwanie aktywów (funduszy typu private equity/venture Capital lub spółek), które mogą zostać nabyte przez ASI S.K.A. zgodnie z zasadami polityki inwestycyjnej i strategii inwestycyjnej ASI S.K.A, poszukiwanie partnerów (inwestorów) do wspólnych inwestycji (koinwestycji), przeprowadzanie wstępnych analiz potencjalnych celów inwestycyjnych ASI S.K.A., przygotowywanie dla ASI S.K.A. rekomendacji inwestycyjnych, dotyczących inwestycji (nabycia poszczególnych składników aktywów), organizowanie i prowadzenie posiedzeń komitetu inwestycyjnego ASI S.K.A.
(w tym przygotowywanie materiałów dla członków komitetu inwestycyjnego, protokołów i uchwał z posiedzeń), prezentowanie rekomendacji inwestycyjnych na posiedzeniach komitetu inwestycyjnego ASI S.K.A., przeprowadzanie pogłębionych analiz (due diligence) potencjalnych inwestycji ASI S.K.A. w zakresie finansowym, prawnym, technologicznym, rynkowym itp., opracowywanie i negocjowanie umów inwestycyjnych, podejmowanie decyzji inwestycyjnych w zakresie nabycia poszczególnych składników aktywów (lokat) ASI S.K.A., bieżące monitorowanie i analizowanie wyników podmiotów z portfela inwestycyjnego ASI S.K.A.
(funduszy PE/VC i spółek) oraz poziomu realizacji założonej strategii inwestycyjnej, nadzór korporacyjny nad podmiotami z portfela inwestycyjnego ASI S.K.A.
(w tym m.in. członkostwo w organach właścicielskich, nadzorczych i doradczych), wypracowywanie i przeprowadzanie wyjścia ASI S.K.A. z inwestycji w aktywa stanowiące portfel inwestycyjny ASI (w tym poszukiwanie podmiotów, na rzecz których nastąpiłoby zbycie aktywów ASI S.K.A.), podejmowanie decyzji w zakresie wyjść z inwestycji, negocjowanie warunków zbycia składników lokat ASI S.K.A. w ramach wyjść z inwestycji, dokonywanie wszelkich czynności o charakterze faktycznym i prawnym związanych z nabyciem i zbyciem inwestycji z portfela ASI S.K.A., analiza wyników inwestycyjnych ASI S.K.A. w ramach całego portfela inwestycyjnego, analiza poziomu dywersyfikacji aktywów ASI S.K.A pod kątem przyjętych zasad w polityce inwestycyjnej i strategii inwestycyjnej, dokonywanie wycen aktywów ASI S.K.A., kontrola osiągania celów działalności ASI S.K.A., opracowywanie raportów i przygotowywanie materiałów związanych z prowadzonymi przez ASI S.K.A. inwestycjami i wynikami ASI S.K.A.
(w tym na potrzeby KNF), opracowywanie, zatwierdzenie, kontrolowanie i aktualizowanie procedur związanych z identyfikacją i oceną ryzyka w ramach działalności inwestycyjnej ASI S.K.A., zarządzanie ryzykiem ASI S.K.A. w szczególności w zakresie doboru inwestorów, celów inwestycyjnych, sektorów, w których ASI S.K.A. będzie inwestowała, partnerów do wspólnego inwestowania (koinwestowania), podmiotów, którym zostaną zbyte lokaty ASI S.K.A. w ramach wyjść z inwestycji, a także realizacji przez podmioty, w które zainwestowała ASI S.K.A., strategii, biznes planów i prognoz, opracowywanie, zatwierdzenie, kontrolowanie i aktualizowanie procedur związanych z zapobieganiem praniu brudnych pieniędzy i finansowania terroryzmu, reprezentowanie ASI S.K.A. na zewnątrz, w szczególności wobec inwestorów (akcjonariuszy), podmiotów z portfela ASI S.K.A., organów administracji publicznej (w szczególności Komisji Nadzoru Finansowego) i sądów, zapewnienie komunikacji z inwestorami (akcjonariuszami) ASI S.K.A., opracowanie, wdrożenie i przeprowadzanie procedur zgodności (compliance) w ramach działalności ASI S.K.A., obsługa rachunkowo-księgowa ASI S.K.A., świadczenie obsługi prawnej na potrzeby bieżącej obsługi ASI S.K.A.
(w tym w zakresie zarządzania ASI S.K.A., przygotowywania projektów umów i innych dokumentów związanych z działalnością ASI S.K.A. oraz doradztwa przy transakcjach zawieranych przez ASI S.K.A.), rekomendowanie i zatrudnianie na każdym z etapów procesu inwestycyjnego (w szczególności na potrzeby due diligence), zewnętrznych doradców, czy zapewnienie zespołu i personelu wykonującego Usługi wskazane powyżej, przy założeniu, że osoby wchodzące w skład zespołu i personelu będą dysponowały odpowiednimi kompetencjami i dawały rękojmię należytego wykonania Usług – mieszczą się w definicji zarządzania w rozumieniu tego określenia zdefiniowanego przez TSUE.
Usługi te będą jednak zwolnione od podatku pod warunkiem, że spełnione będzie kryterium podmiotowe. Drugim bowiem warunkiem określonym w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy jest warunek podmiotowy. Ww. zwolnieniu podlegają usługi zarządzania świadczone na rzecz funduszy inwestycyjnych, alternatywnych funduszy inwestycyjnych lub zbiorczych portfeli papierów wartościowych w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi, a także portfelami inwestycyjnymi funduszy inwestycyjnych i alternatywnych funduszy inwestycyjnych, o których mowa wyżej, lub ich częścią.
Jeżeli zatem usługi zarządzania świadczone są m.in. na rzecz funduszy inwestycyjnych lub alternatywnych funduszy inwestycyjnych w rozumieniu przepisów ww. ustawy, to zastosowanie znajdzie zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy. W myśl art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (Dz.
U. z 2021 r. poz. 605), zwanej dalej „ustawą o funduszach inwestycyjnych”, fundusz inwestycyjny jest osobą prawną, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze proponowania nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikatów inwestycyjnych w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe. Według art. 3 ust. 4 ww. ustawy, fundusz inwestycyjny może prowadzić działalność jako: fundusz inwestycyjny otwarty; alternatywny fundusz inwestycyjny: specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty albo fundusz inwestycyjny zamknięty.
Natomiast w myśl art. 4 ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, towarzystwo tworzy fundusz inwestycyjny, zarządza nim i reprezentuje fundusz w stosunkach z osobami trzecimi. Zgodnie z art. 2 pkt 10a ustawy o funduszach inwestycyjnych, ilekroć w ustawie jest mowa o alternatywnym funduszu inwestycyjnym – rozumie się przez to instytucję wspólnego inwestowania, której przedmiotem działalności, w tym w ramach wydzielonego subfunduszu, jest zbieranie aktywów od wielu inwestorów w celu ich lokowania w interesie tych inwestorów zgodnie z określoną polityką inwestycyjną, niebędącą funduszem działającym zgodnie z prawem wspólnotowym regulującym zasady zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe.
Według art. 8a ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, alternatywna spółka inwestycyjna jest alternatywnym funduszem inwestycyjnym, innym niż określony w art. 3 ust. 4 pkt 2. Stosownie do art. 8a ust. 2 ww. ustawy, alternatywna spółka inwestycyjna może prowadzić działalność w formie: spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjnej albo spółki europejskiej; spółki komandytowej albo spółki komandytowo-akcyjnej, w których jedynym komplementariuszem jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, spółka akcyjna albo spółka europejska.
W oparciu o treść art. 8a ust. 3 ustawy o funduszach inwestycyjnych, wyłącznym przedmiotem działalności alternatywnej spółki inwestycyjnej, z zastrzeżeniem wyjątków określonych w ustawie, jest zbieranie aktywów od wielu inwestorów w celu ich lokowania w interesie tych inwestorów zgodnie z określoną polityką inwestycyjną. Na podstawie art. 8b ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, zarządzający ASI zarządza alternatywną spółką inwestycyjną, w tym co najmniej portfelem inwestycyjnym tej spółki oraz ryzykiem.
Zarządzającym ASI może być, w myśl art. 8b ust. 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych, wyłącznie: w przypadku określonym w art. 8a ust. 2 pkt 1 – spółka kapitałowa będąca alternatywną spółką inwestycyjną, prowadząca działalność jako wewnętrznie zarządzający ASI; w przypadku określonym w art. 8a ust. 2 pkt 2 – spółka kapitałowa będąca komplementariuszem alternatywnej spółki inwestycyjnej, prowadząca działalność jako zewnętrznie zarządzający ASI.
Zgodnie z art. 70a ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, zarządzającym ASI może być wyłącznie spółka kapitałowa, o której mowa w art. 8b ust. 2, z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, która uzyskała zezwolenie Komisji na wykonywanie działalności określonej w art. 70e ust. 1 (zezwolenie na wykonywanie działalności przez zarządzającego ASI).
Stosownie do art. 70a ust. 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych, na warunkach określonych w rozdziale 3, w przypadku zarządzania portfelami inwestycyjnymi o niskiej wartości, spółka kapitałowa, o której mowa w art. 8b ust. 2, z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może wykonywać działalność określoną w art. 70e ust. 1 jako zarządzający ASI bez zezwolenia Komisji, po uzyskaniu wpisu do rejestru zarządzających ASI.
Ponadto, w myśl art. 70e ust. 1 i 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych, przedmiotem działalności zarządzającego ASI może być wyłącznie zarządzanie alternatywną spółką inwestycyjną, w tym wprowadzanie tej spółki do obrotu, oraz, z zastrzeżeniem ust. 2, zarządzanie unijnym AFI, w tym wprowadzanie tych AFI do obrotu. Zarządzanie unijnym AFI może być przedmiotem działalności wyłącznie zewnętrznie zarządzającego ASI, który uzyskał zezwolenie na wykonywanie działalności przez zarządzającego ASI.
Stosownie do art. 70g ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, zarządzający ASI może, w drodze umowy zawartej w formie pisemnej, z uwzględnieniem art. 75-82 rozporządzenia 231/2013, powierzyć przedsiębiorcy lub przedsiębiorcy zagranicznemu wykonywanie czynności związanych z działalnością prowadzoną przez tego zarządzającego.
Zgodnie z art. 70zc ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, Komisja dokonuje wpisu zarządzającego ASI do rejestru zarządzających ASI na wniosek: spółki kapitałowej w organizacji – w przypadku gdy zamierza ona prowadzić działalność jako wewnętrznie zarządzający ASI; spółki kapitałowej, która ma być komplementariuszem alternatywnej spółki inwestycyjnej, zgodnie z jej umową albo statutem, przed zgłoszeniem tej spółki do sądu rejestrowego – w przypadku gdy zamierza ona prowadzić działalność jako zewnętrznie zarządzający ASI.
Ze względu na wnioski płynące z powołanych powyżej przepisów oraz orzecznictwa TSUE należy stwierdzić, że wykonywane przez Wnioskodawcę czynności mieszczą się w zakresie czynności wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy. W przedmiotowej sprawie usługi świadczone będą na rzecz ASI S.K.A. będącej alternatywną spółką inwestycyjną i alternatywnym funduszem, o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, zatem również przesłanka podmiotowa warunkująca możliwość zastosowania wskazanego zwolnienia, dotycząca świadczenia opisanych usług na rzecz opisanych podmiotów została spełniona.
Mając na uwadze przedstawione okoliczności sprawy oraz powołane powyżej przepisy i orzecznictwo, należy stwierdzić, że opisane we wniosku usługi świadczone przez Wnioskodawcę jako Zarządzającego Alternatywną Spółką Inwestycyjną bezpośrednio na rzez ASI będącej alternatywną spółką inwestycyjną i alternatywnym funduszem inwestycyjnym oraz świadczone przez Wnioskodawcę jako Zarządzającego Alternatywną Spółką Inwestycyjną za pośrednictwem A. ASI na rzecz ASI będącej alternatywną spółką inwestycyjną i alternatywnym funduszem inwestycyjnym, podlegają zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy.
W związku z powyższym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność. Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej: z zastosowaniem art. 119a; w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych (art.
14na § 2 Ordynacji podatkowej). Powyższe unormowania należy odczytywać łącznie z przepisami art. 33 ustawy z 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2193 ze zm.), wprowadzającymi regulacje intertemporalne. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…) za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art.
54 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.). Skargę wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 § 1 ww. ustawy) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała lub drogą elektroniczną na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 54 § 1a ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).
W przypadku pism i załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego odpisów nie dołącza się (art. 47 § 3 ww. ustawy). W przypadku wnoszenia skargi w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii jako najwłaściwszy proponuje się kontakt z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego ePUAP. Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego.
Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.