INTERPRETACJA INDYWIDUALNA Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 30 września 2011r. (data wpływu 10 października 2011r.), uzupełnionym pismem z dnia 5 stycznia 2012r.
(data wpływu 10 stycznia 2011r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług usługi utrzymania związków zawodowych - jest prawidłowe. UZASADNIENIE W dniu 10 października 2011r. wpłynął do tut. organu ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług usługi utrzymania związków zawodowych. Ww. wniosek został uzupełniony pismem z dnia 5 stycznia 2012r.
(data wpływu 10 stycznia 2012r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu z dnia 28 grudnia 2011r. znak: IBPP1/443-1531/11/AL. W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny: Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w zakresie budowy maszyn budowlanych i sprzętu wojskowego. Spółka jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług VAT. W ramach prowadzonej działalności, wypełniając przepisy ustawy z dnia 23 maja 1991r. o związkach zawodowych (Dz. U. Nr 55, poz. 234 z późn. zm.), Spółka udostępnia organizacjom związkowym pomieszczenia i urządzenia techniczne oraz ponosi inne koszty utrzymania związków zawodowych.
W Spółce działa kilka międzyzakładowych organizacji związkowych, które obejmują swym działaniem również innych pracodawców. W związku z tym Wnioskodawca zawarł umowy z pracodawcami, których pracownicy są członkami międzyzakładowych organizacji związkowych, o partycypacji w kosztach utrzymania związków zawodowych ponoszonych przez Wnioskodawcę. Na koszty te składają się w większości koszty osobowe pracowników oddelegowanych do pracy w zarządach związków stanowiące ca.90% oraz inne koszty takie jak utrzymanie pomieszczeń, media, amortyzacja, materiały biurowe.
Na podstawie zawartych umów Spółka obciąża poszczególne zakłady ryczałtem wyliczonym wg planowanych kosztów dla wszystkich organizacji związkowych na dany rok oraz stanu członków związków zawodowych. Wysokość obciążenia na dany rok uzgadniana jest z zakładami do dnia 31 stycznia danego roku. Obciążenie nie jest korygowane do wysokości rzeczywistych poniesionych kosztów przez Wnioskodawcę w danym roku. Do opłaty nie jest doliczana prowizja. Spółka wystawia faktury VAT opodatkowując wszystkie koszty, traktując je w całości jako świadczenie usługi utrzymania związków zawodowych. W uzupełnieniu wniosku z dnia 5 stycznia 2012r.
Wnioskodawca wskazał, iż wystawia faktury VAT dokumentujące świadczenie usług utrzymania związków zawodowych na inne Spółki (Spółki z o.o., SA) prowadzące działalność na terenie X, które zawarły umowy z Wnioskodawcą o partycypacji w kosztach utrzymania związków zawodowych. Spółka nie obciąża organizacji związkowych tylko pracodawców. Koszty osobowe pracowników oddelegowanych do pracy w zarządach związków zawodowych to: płace, składki na ubezpieczenie społeczne. Koszty utrzymania pomieszczeń to: koszty utrzymania czystości pomieszczeń, drobne naprawy. Media to: energia elektryczna, centralne ogrzewania, woda sanitarna, ścieki sanitarne.
Koszty amortyzacji to: amortyzacja części budynku zajmowanego przez organizacje związkowe, amortyzacja eksploatowanych urządzeń (komputery, ksera, faksy, inne urządzenia biurowe). Przedmiotem umów jest partycypacja przez Spółki (w umowie nazwanymi „współużytkownikami”) w kosztach utrzymania związków zawodowych ponoszonych przez Wnioskodawcę. Z zawartych umów jednoznacznie wynika, że Spółki za korzystanie z pomieszczeń oraz usług pracowników zobowiązują się partycypować w kosztach utrzymania ponoszonych z tego tytułu przez Wnioskodawcę. Wg zapisów umowy partycypacja w kosztach naliczana jest ryczałtowo na podstawie planowanych kosztów na dany rok.
Ryczałt „współużytkownik” - Spółka zobowiązuje się uiszczać co miesiąc w terminie i na rachunek wskazany w umowie na podstawie faktury VAT wystawionej przez Wnioskodawcę. Usługę utrzymania związków zawodowych Wnioskodawca świadczy odpłatnie. W związku z powyższym zadano następujące pytanie: Czy Spółka postępuje prawidłowo opodatkowując podatkiem od towarów i usług VAT wszystkie koszty utrzymania związków zawodowych, nie wyłączając kosztów osobowych jako pozostających poza zakresem podatku od towarów i usług VAT?
Zdaniem Wnioskodawcy, Spółka prawidłowo postępuje opodatkowując podatkiem od towarów i usług VAT całość kosztów, którymi obciąża zakłady partycypujące w kosztach utrzymania międzyzakładowych organizacji związkowych. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług opodatkowaniu podatkiem VAT podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Natomiast zgodnie z art. 8 ust. l ustawy przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.
Zdaniem Spółki świadczy ona dla poszczególnych zakładów usługę utrzymania międzyzakładowych organizacji związkowych. Wysokość obciążenia stanowi ryczałt wyliczony na podstawie planowanych kosztów na dany rok dla wszystkich organizacji związkowych. Jednym z elementów ceny tej usługi, podobnie jak w przypadku świadczenia innych usług, są koszty osobowe pracowników, w tym przypadku płace pracowników oddelegowanych do pracy w zarządach organizacji związkowych. W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm., a od dnia 26 sierpnia 2011r. t.j. Dz. U. Nr 177, poz. 1054), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.
W myśl postanowień art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również: przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej; zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji; świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
W myśl art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991r. o związkach zawodowych (t.j. Dz. U. z 2001r. Nr 79, poz. 854 ze zm.) pracodawca, na warunkach określonych w umowie, jest obowiązany udostępnić zakładowej organizacji związkowej pomieszczenia i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania działalności związkowej w zakładzie pracy.
Natomiast stosownie do postanowień art. 34 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych przepisy art. 251-331 stosuje się do międzyzakładowej organizacji związkowej obejmującej swoim działaniem pracodawcę, z zastrzeżeniem ust. 2 oraz art. 341 i 342. Zgodnie z art. 341 ust. 1 ww. ustawy o związkach zawodowych pracodawcy objęci działaniem międzyzakładowej organizacji związkowej ponoszą koszty, w tym koszty wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne, związane z zatrudnianiem pracownika zwolnionego: z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie międzyzakładowej organizacji związkowej - na podstawie art. 31 ust. 1 w związku z art. 34 ust. 2, od pracy zawodowej z zachowaniem prawa do wynagrodzenia - na podstawie art. 31 ust. 3, odpowiednio do udziału liczby członków tej organizacji zatrudnionych u danego pracodawcy w łącznej liczbie członków tej organizacji zatrudnionych u wszystkich pracodawców objętych działaniem tej organizacji - w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy.
Z opisanego przez Wnioskodawcę stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca, będący czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, w ramach prowadzonej działalności, wypełniając przepisy ustawy z dnia 23 maja 1991r. o związkach zawodowych udostępnia organizacjom związkowym pomieszczenia i urządzenia techniczne oraz ponosi inne koszty utrzymania związków zawodowych. W Spółce działa kilka międzyzakładowych organizacji związkowych, które obejmują swym działaniem również innych pracodawców.
W związku z tym Wnioskodawca zawarł umowy z pracodawcami, których pracownicy są członkami międzyzakładowych organizacji związkowych, o partycypacji w kosztach utrzymania związków zawodowych ponoszonych przez Wnioskodawcę.
Do kosztów tych należy zaliczyć: koszty osobowe pracowników oddelegowanych do pracy w zarządach związków zawodowych czyli płace, składki na ubezpieczenie społeczne; koszty utrzymania pomieszczeń tj. utrzymanie czystości pomieszczeń, drobne naprawy; media: energia elektryczna, centralne ogrzewania, woda sanitarna, ścieki sanitarne; koszty amortyzacji czyli amortyzacja części budynku zajmowanego przez organizacje związkowe, amortyzacja eksploatowanych urządzeń (komputery, ksera, faksy, inne urządzenia biurowe).
Na podstawie zawartych umów Spółka obciąża poszczególne zakłady ryczałtem wyliczonym wg planowanych kosztów dla wszystkich organizacji związkowych na dany rok oraz stanu członków związków zawodowych. Wysokość obciążenia na dany rok uzgadniana jest z zakładami do dnia 31 stycznia danego roku. Obciążenie nie jest korygowane do wysokości rzeczywistych poniesionych kosztów przez Wnioskodawcę w danym roku. Do opłaty nie jest doliczana prowizja. Ryczałt „współużytkownik” - Spółka zobowiązuje się uiszczać co miesiąc w terminie i na rachunek wskazany w umowie na podstawie faktury VAT wystawionej przez Wnioskodawcę.
Wnioskodawca wystawia faktury VAT dokumentujące świadczenie usług utrzymania związków zawodowych na inne Spółki (Spółki z o.o., SA) prowadzące działalność na terenie X, które zawarły umowy z Wnioskodawcą o partycypacji w kosztach utrzymania związków zawodowych. Spółka nie obciąża organizacji związkowych tylko pracodawców. Spółka wystawia faktury VAT opodatkowując wszystkie koszty, traktując je w całości jako świadczenie usługi utrzymania związków zawodowych. Czynności te Wnioskodawca świadczy odpłatnie.
Jednocześnie z wniosku wynika, iż jednym z elementów ceny tej usługi są koszty osobowe pracowników, w tym przypadku płace pracowników oddelegowanych do pracy w zarządach organizacji związkowych. W tym miejscu należy wskazać, iż zasadniczo każde świadczenie do celów opodatkowania podatkiem od towarów i usług powinno być uznawane za odrębne i niezależne, jednak w sytuacji gdy kilka świadczeń obejmuje z ekonomicznego punktu widzenia jedną usługę, usługa ta nie powinna być sztucznie dzielona dla celów podatkowych.
Jeżeli zatem dwa lub więcej niż dwa świadczenia (lub czynności) dokonane przez podatnika na rzecz konsumenta są tak ściśle związane, że obiektywnie tworzą one w aspekcie gospodarczym jedną całość, której rozdzielenie miałoby sztuczny charakter, to wszystkie te świadczenia lub czynności stanowią jednolite świadczenie do celów stosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Usługę należy uznać za usługę pomocniczą w stosunku do świadczenia zasadniczego, jeśli nie stanowi ona dla klienta celu samego w sobie, lecz jest środkiem w skutecznym wykorzystaniu świadczenia zasadniczego.
Ważne jest, czy świadczenia są ze sobą ściśle powiązane w taki sposób, że samodzielnie nie przynoszą wymaganej praktycznej korzyści z punktu widzenia przeciętnego konsumenta. Nie ma znaczenia subiektywny punkt widzenia dostawcy lub odbiorcy świadczenia. Istnienie jednego świadczenia złożonego nie jest wykluczone z tego powodu, że do poszczególnych elementów wykazane są odrębnie ceny. Jeżeli jednak w skład świadczonej usługi wchodzić będą czynności, które nie służą wyłącznie wykonaniu czynności głównej, zasadniczej, lecz mogą mieć również charakter samoistny, to wówczas nie ma podstaw dla traktowania ich jako elementu usługi kompleksowej.
Skoro zatem z umów zawartych z pracodawcami wynika, iż pracodawcy ci są obowiązani do partycypacji w kosztach utrzymania związków zawodowych, na które składają się koszty osobowe pracowników oddelegowanych do pracy w zarządach związków zawodowych (płace, składki na ubezpieczenie społeczne), koszty utrzymania pomieszczeń (koszty utrzymania czystości pomieszczeń, drobne naprawy), koszty mediów (energia elektryczna, centralne ogrzewania, woda sanitarna, ścieki sanitarne), koszty amortyzacji (amortyzacja części budynku zajmowanego przez organizacje związkowe, amortyzacja eksploatowanych urządzeń); zatem wszystkie te elementy bezsprzecznie składają się na usługę główną jaką jest usługa utrzymania międzyzakładowych organizacji związkowych.
Wydzielenie z usługi utrzymania międzyzakładowych organizacji związkowych kosztów osobowych pracowników oddelegowanych do pracy w zarządach organizacji związkowych miałoby charakter sztuczny, bowiem zdaniem tut. organu koszty te winny być traktowane jako element ww. usługi kompleksowej utrzymania międzyzakładowych organizacji związkowych.
Skoro bowiem, jak wynika z wyżej przytoczonych przepisów ustawy o związkach zawodowych pracodawcy objęci działaniem międzynarodowej organizacji związkowej są obowiązani do ponoszenia kosztów, w tym kosztów wynagrodzeń i składek na ubezpieczenie społeczne związane z zatrudnianiem pracownika zwolnionego, zatem obciążenie tymi kosztami pracodawców, którzy korzystają z tych międzyzakładowych organizacji związkowych bezsprzecznie stanowi element usługi kompleksowej.
Ponadto jak wynika z wniosku jednym z elementów ceny usługi utrzymania międzyzakładowych organizacji związkowych są właśnie koszty osobowe pracowników, a sam Wnioskodawca traktuje je jako element świadczenie usługi utrzymania związków zawodowych. Biorąc powyższe pod uwagę usługę utrzymania międzyzakładowych organizacji związkowych uznać należy za usługę kompleksową, na którą składają się również koszty osobowe pracowników, opodatkowaną podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.
W świetle powyższego stanowisko Wnioskodawcy, iż winien on opodatkować podatkiem od towarów i usług całość kosztów, którymi obciąża zakłady partycypujące w kosztach utrzymania międzyzakładowych organizacji związkowych należało uznać za prawidłowe. Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym. Interpretacja traci ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego stanu faktycznego, lub zmiany stanu prawnego. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem.
Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.