INTERPRETACJA INDYWIDUALNA Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 26 września 2013 r. (data wpływu 7 października 2013 r.), o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy działek – jest prawidłowe.
UZASADNIENIE W dniu 7 października 2013 r. do tut. organu wpłynął ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania dostawy działek. W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny: W 1978 roku Wnioskodawca nabył do majątku osobistego od rodziców w drodze darowizny grunt rolny o powierzchni 1 ha zabudowany domem jednorodzinnym w stanie surowym. Przedmiotowy grunt nie był nigdy przez Wnioskodawcę wykorzystywany do prowadzenia działalności rolniczej, działalności gospodarczej, nigdy nie był również przedmiotem dzierżawy, najmu, użyczenia.
Cały grunt Wnioskodawca podzielił w 2013 roku na 5 działek, z czego 3 działki przeznaczył na sprzedaż. Gmina w 2008 roku bez żadnej ingerencji Wnioskodawcy zmieniła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, na podstawie zmienionego planu przedmiotowy grunt został przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową. Ponieważ grunt był przez wiele lat tylko obkaszany (sąsiaduje bezpośrednio z domem Wnioskodawcy) zgłaszały się do Wnioskodawcy różne osoby z ofertą jego odkupienia, prośbą o sprzedanie im działki. W tym roku Wnioskodawca sprzedał już dwie działki z trzech przeznaczonych na sprzedaż.
Sprzedane przez Wnioskodawcę działki jak i trzecia działka pozostała do sprzedania nie były i nie są zabudowane żadnymi budynkami, nie wydano także decyzji o warunkach zabudowy i pozwoleń na zabudowę przedmiotowych działek. Wnioskodawca nie podejmował żadnych profesjonalnych działań związanych ze sprzedażą działek, m.in. nie ogłaszał nigdzie działek na sprzedaż, nie dokonywał uzbrojenia przedmiotowych działek i nie wykonywał innych czynności, które spowodowałyby podwyższenie wartości działek np.: niwelacji (wyrównania) terenu, budowy drogi dojazdowej, budowy ogrodzenia działek.
Podział gruntu na kilka mniejszych działek był konieczny, ponieważ Wnioskodawca chciał zostawić dla siebie część gruntu, a pozostałą część gruntu bardzo ciężko byłoby sprzedać w całości. Wszystko to świadczy o tym, że Wnioskodawca nie zachowuje się jak profesjonalny przedsiębiorca zajmujący się obrotem (handlem) nieruchomościami, który z pewnością zainwestowałby pewne środki finansowe w przedmiotowy grunt i wykonał powyższe czynności w celu zmaksymalizowania swojego zysku. Wnioskodawca nie posiada więcej nieruchomości, które mógłby w przyszłości przeznaczyć na sprzedaż. Wnioskodawca nie jest czynnym podatnikiem VAT.
W związku z powyższym zadano następujące pytanie: Czy w związku ze sprzedażą działek budowlanych wydzielonych z gruntu nabytego w drodze darowizny od rodziców jako grunt rolny wystąpi obowiązek zapłaty podatku od towarów i usług? Zdaniem Wnioskodawcy, sprzedaż działek nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Grunt nabyty w 1978 r. był gruntem rolnym nabytym do majątku osobistego, bez założenia, że będzie w przyszłości sprzedany. W momencie nabycia gruntu Wnioskodawca nie mógł wiedzieć, że przeznaczenie tego gruntu zostanie zmienione na budowlany i będzie miał możliwość jego sprzedaży jako budowlany.
Brak zamiaru odsprzedaży gruntu w momencie jego nabycia uniemożliwia przyjęcie, że z tytułu sprzedaży przedmiotowych działek Wnioskodawca stanie się podatnikiem podatku od towarów i usług. W orzecznictwie zwraca się uwagę, że w przypadku działalności gospodarczej w zakresie handlu, zamiar częstotliwego wykonywania czynności ujawniony musi być już w momencie nabycia towaru, a nie w momencie jego sprzedaży. Fakt podzielenia gruntu na kilka mniejszych działek i zamiar sprzedaży każdej z osobna nie świadczy o tym, że Wnioskodawca zachowuje się jak profesjonalny przedsiębiorca zajmujący się obrotem nieruchomościami ale wykonuje tylko swoje prawo własności.
Podział gruntu na kilka mniejszych działek był konieczny, ponieważ Wnioskodawca chciał zostawić dla siebie część gruntu, a pozostałą część gruntu bardzo ciężko byłoby sprzedać w całości. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10 w uzasadnieniu którego Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, że nie jest działalnością handlową sprzedaż majątku osobistego (prywatnego), który nie został nabyty w celach odsprzedaży (w celach handlowych), lecz spożytkowania w celach prywatnych.
Również według Trybunału Sprawiedliwości liczba i zakres transakcji sprzedaży gruntów nie może stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem opodatkowania, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą. Podobnie zdaniem Trybunału okoliczność, iż przed sprzedażą zainteresowany dokonał podziału gruntu na działki w celu osiągnięcia wyższej ceny łącznej sama z siebie nie jest decydująca. Nie ma takiego charakteru również długość okresu, w jakim te transakcje następowały, ani wysokość osiągniętych z nich przychodów. Całość powyższych elementów może bowiem odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego.
Na uwagę zasługuje również polskie orzecznictwo, które także powołuje się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości, chociażby wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 08-12-2011 r. sygn. aktj FSK 1741/11, którego przedmiot dotyczy sytuacji bardzo podobnej do sytuacji Wnioskodawcy. Na podstawie tego wyroku została wydana interpretacja podatkowa przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 19-03-2012 r. sygn. ITPP2/443-715/12-S/PS w której Dyrektor Izby Skarbowej uznał, stanowisko identyczne do prezentowanego przez Wnioskodawcę za prawidłowe.
Podobna sytuacja była przedmiotem interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 20-01-2012 r. sygn. ITPP2/443-48/10/11-S/PS, wydana na podstawie prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 26-10-2011 r. sygn. akt I SA/Ol 613/11. W sytuacji podobnej do sytuacji Wnioskodawcy stanowisko odpowiadające stanowisku Wnioskodawcy Dyrektor Izby Skarbowej uznał za prawidłowe. W związku z powyższym oraz faktem, że Wnioskodawca nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej Wnioskodawca uważa, iż nie ma obowiązku naliczenia i odprowadzenia podatku od towarów i usług z tytułu sprzedaży działek budowlanych.
W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 2 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Stosownie do art. 7 ust. 1 cyt. ustawy o VAT przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również: przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie; wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione; wydanie towarów na podstawie umowy komisu: między komitentem a komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej; wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu, jeżeli komisant zobowiązany był do nabycia rzeczy na rachunek komitenta; ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego; oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste; zbycie praw, o których mowa w pkt 5 i 6. W myśl art. 15 ust. 1 ww. ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Z kolei pod pojęciem działalności gospodarczej, na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, rozumie się wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Powyższe oznacza, że dostawa towarów, w tym przypadku gruntów, podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłącznie wówczas, gdy czynność podlegającą opodatkowaniu wykona podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik. Jednocześnie okoliczności dokonania tej czynności powinny nosić znamiona działalności gospodarczej, o której mowa w ustawie o VAT, tzn. powinny polegać na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. W kontekście powyższego należy stwierdzić, iż nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług ten, kto jako osoba fizyczna dokonuje jednorazowych lub okazjonalnych transakcji, za które nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata oraz nie prowadzi zorganizowanej czy zarejestrowanej działalności gospodarczej.
Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności gospodarczej, nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie tych czynności. Działalność gospodarcza powinna cechować się stałością, powtarzalnością i niezależnością jej wykonywania, bowiem związana jest z profesjonalnym obrotem gospodarczym. Nie jest natomiast działalnością handlową, a zatem i gospodarczą sprzedaż majątku osobistego, który nie został nabyty ani też wykorzystany w trakcie jego posiadania w celu jego odsprzedaży i nie jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Jeżeli dana czynność została wykonana poza zakresem działań producenta, handlowca, usługodawcy, pozyskującego zasoby naturalne, rolnika, czy wykonującego wolny zawód i jednocześnie okoliczności dokonania tej czynności nie noszą znamion działalności gospodarczej, o której mowa w ustawie o VAT, to w świetle cytowanego powyżej art. 15 ust. 2, podmiotu dokonującego tych czynności nie można uznać za podatnika VAT. Taka właśnie sytuacja występuje w przypadku sprzedaży przez daną osobę majątku prywatnego.
Majątek taki nabywany jest bowiem na własne potrzeby danej osoby, a nie z przeznaczeniem do działalności gospodarczej, w tym handlowej, a zatem jego sprzedaż zarówno w całości jak i w częściach, jednemu lub wielu nabywcom, z zyskiem lub bez, nie może być uznana za działalność handlową ze skutkiem w postaci uznania tej osoby za podatnika VAT. Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że w 1978 r. Wnioskodawca nabył w drodze darowizny od rodziców do majątku osobistego grunt rolny o powierzchni 1 ha zabudowany domem jednorodzinnym w stanie surowym.
Przedmiotowy grunt nie był nigdy przez Wnioskodawcę wykorzystywany do prowadzenia działalności rolniczej, działalności gospodarczej, nigdy nie był również przedmiotem dzierżawy, najmu, użyczenia. Cały grunt Wnioskodawca podzielił w 2013 roku na 5 działek, z czego 3 działki przeznaczył na sprzedaż. W 2008 r. bez żadnej ingerencji Wnioskodawcy gmina zmieniła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z którym przedmiotowy grunt został przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową. Działki, o których mowa we wniosku nie były i nie są zabudowane żadnymi budynkami, nie wydano także decyzji o warunkach zabudowy i pozwoleń na zabudowę przedmiotowych działek.
Wnioskodawca nie podejmował żadnych profesjonalnych działań związanych ze sprzedażą działek, m.in. nie ogłaszał nigdzie działek na sprzedaż, nie dokonywał uzbrojenia przedmiotowych działek i nie wykonywał innych czynności, które spowodowałyby podwyższenie wartości działek np.: niwelacji (wyrównania) terenu, budowy drogi dojazdowej, budowy ogrodzenia działek. Grunt był tylko obkaszany. Podział gruntu na kilka mniejszych działek był konieczny, ponieważ Wnioskodawca chciał zostawić dla siebie część gruntu, a pozostałą część gruntu bardzo ciężko byłoby sprzedać w całości. Wnioskodawca nie posiada więcej nieruchomości, które mógłby w przyszłości przeznaczyć na sprzedaż.
Wnioskodawca nie jest czynnym podatnikiem VAT. Wątpliwości Wnioskodawcy budzi kwestia, czy w związku ze sprzedażą działek, o których mowa we wniosku wystąpi obowiązek zapłaty podatkiem od towarów i usług. Ponieważ planowana w przedmiotowej sprawie sprzedaż dotyczyć będzie nieruchomości, należy wziąć pod uwagę treść orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczących tej tematyki.
Z orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości UE wydanych w sprawach C-180/10 i C-181/10 wynika, że za podatnika należy uznać osobę, która w celu dokonania sprzedaży gruntów angażuje środki podobne do wykorzystywanych przez handlowca, tj. wykazuje aktywność w przedmiocie zbycia nieruchomości porównywalną do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem, tj. działania wykraczające poza zakres zwykłego zarządu majątkiem prywatnym.
Chodzi tu przykładowo o nabycie terenu przeznaczonego pod zabudowę, jego uzbrojenie, wydzielenie dróg wewnętrznych, działania marketingowe podjęte w celu sprzedaży działek, wykraczające poza zwykłe formy ogłoszenia, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy terenu, czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług developerskich lub innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze. Przy czym na tego rodzaju aktywność „handlową” wskazywać musi ciąg powyżej przykładowo przytoczonych okoliczności, a nie stwierdzenie jedynie faktu wystąpienia pojedynczych z nich.
Wymienione we wniosku czynności wykonane przez Wnioskodawcę wskazują, iż w przedmiotowej sprawie Wnioskodawca nie wykazał aktywności w rozporządzaniu nieruchomością, wykraczającej poza zakres zwykłego zarządu majątkiem prywatnym. Nic nie wskazuje na zaangażowanie środków ze strony Wnioskodawcy, które mogłyby kwalifikować jego działania jako zbliżone do podejmowanych przez podmioty profesjonalnie zajmujące się obrotem nieruchomościami. Z zawartego we wniosku opisu stanu faktycznego nie wynika aktywność Wnioskodawcy, która wykraczałaby poza ramy czynności związanych ze zwykłym wykonywaniem prawa własności.
W niniejszej sprawie Wnioskodawca nie podjął bowiem ciągu działań, które wskazywałyby na aktywność w zakresie obrotu nieruchomościami. Wskazany przez Wnioskodawcę podział nieruchomości na mniejsze działki był pojedynczą czynnością wymienioną w powołanym wyżej wyroku TSUE i nie może świadczyć o tym, że w sprawie mamy do czynienia z ciągiem okoliczności, o których mowa w tym wyroku. A zatem, w przedmiotowej sprawie brak jest przesłanek pozwalających uznać Wnioskodawcę za podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, prowadzącego działalność gospodarczą, w myśl art. 15 ust. 2 tej ustawy, polegającą na handlu nieruchomościami.
Jak wcześniej wyjaśniono, aby uznać określoną sprzedaż za opodatkowaną podatkiem VAT nie wystarcza stwierdzić jedynie, iż nastąpiła dostawa towarów, lecz wymagane jest określenie podmiotu dokonującego dostawy za występującego w związku ze sprzedażą jako podatnik podatku od towarów i usług. W niniejszej sprawie takich przesłanek brak. Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż Wnioskodawca dokonując sprzedaży działek, o których mowa we wniosku nie działał w charakterze podatnika, a czynność ta nie nosi znamion działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Powyższe wynika z faktu, iż sprzedaż przez Wnioskodawcę ww. działek stanowi zwykłe wykonywanie prawa własności.
Zatem zbywane działki stanowią majątek prywatny Wnioskodawcy. Skutkiem powyższego sprzedaż przez Wnioskodawcę działek, o których mowa we wniosku nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Tym samym Wnioskodawca nie ma obowiązku naliczenia i odprowadzenia podatku od towarów i usług z tytułu sprzedaży tych działek. Zatem stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe. Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.
Zaznaczyć należy, że niniejsza interpretacja indywidualna traci ważność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego stanu faktycznego lub zmiany stanu prawnego. Należy podkreślić, iż na ocenę prawidłowości przedmiotowej kwestii nie mogą wpłynąć powołane przez Wnioskodawcę orzeczenia sądów administracyjnych, bowiem stanowią one rozstrzygnięcia w konkretnych sprawach, osądzonych w określonych stanach faktycznych. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) w swoim rozdziale III określa zamknięty katalog źródeł prawa powszechnie obowiązującego.
Nie przewiduje on takiej mocy dla orzecznictwa sądowego, w tym orzecznictwa sądów administracyjnych (w Polsce nie obowiązuje system precedensów sądowych). W związku z powyższym, nie negując orzecznictwa, jako cennego źródła w zakresie wskazywania kierunków wykładni norm prawa podatkowego, należy zauważyć, że moc obowiązująca wyroków zamyka się w obrębie spraw, w których zostały wydane. Organ interpretacyjny nie jest zobowiązany do analizowania stanów faktycznych spraw wskazanych przez Wnioskodawcę i polemiki z zawartymi w nich rozstrzygnięciami, choć niewątpliwie powołanie orzecznictwa miało na celu wykazanie słuszności prezentowanego poglądu.
Odnośnie natomiast powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnych, zauważyć należy, że zgodnie z art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, Minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek Zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Stosownie zaś do treści art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa, interpretacje wydawane są w indywidualnych sprawach Wnioskodawcy, w związku z tym skutki prawne, czy też ewentualna ochrona, określone w art. 14k do 14m mogą dotyczyć wyłącznie podmiotu, który uzyskał interpretację indywidualną.
Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.
U. Nr 163, poz. 1016) skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.