INTERPRETACJA INDYWIDUALNA Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.
U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Pani przedstawione we wniosku z dnia 18 czerwca 2009 r. (data wpływu 22 czerwca 2009 r.), uzupełnionym pismem z dnia 02 września 2009 r. (data wpływu 04 września 2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznychw zakresie zwolnienia przedmiotowego – jest nieprawidłowe.
UZASADNIENIE W dniu 22 czerwca 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego. Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, w związku z czym pismem z dnia 27 sierpnia 2009 r., znak: ILPB2/415-638/09-2/AJ wezwano Wnioskodawczynię do uzupełnienia tego wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.
Jednocześnie poinformowano Zainteresowaną, że stosownie do postanowień art. 139 § 4 w zw. z art. 14d Ordynacji podatkowej, okresu oczekiwania między wezwaniem przez organ, a jego uzupełnieniem przez Wnioskodawczynię nie wlicza się do trzymiesięcznego terminu przewidzianego na wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego. Wezwanie wysłano w dniu 27 sierpnia 2009 r. Natomiast odpowiedź na nie została nadana w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego w dniu 3 września 2009 r. (data wpływu 4 września 2009 r.). W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.
W dniu 9 lipca 2007 r. Zainteresowana sprzedała działkę z domem mieszkalnym za kwotę w wysokości 170 000 zł. W tym samym dniu Wnioskodawczyni dokonała zakupu domu całorocznego znajdującego się na działce za kwotę 170 000 zł. Natomiast w dniu 27 lipca 2007 r. decyzją zarządu ROD Wnioskodawczyni otrzymała działkę w dzierżawę. Od dnia 9 lipca 2007 r. dom ten jest jedynym jest miejscem zamieszkania Zainteresowanej i Jej córki.
W dniu 12 lipca 2007 r. Wnioskodawczyni złożyła w urzędzie skarbowym druk NIP-3 z informacją o faktycznym miejscu zamieszkania oraz „oświadczenie w sprawie sprzedaży nieruchomości przed upływem 5 lat…”, w którym zobowiązała się do przeznaczenia całej kwoty ze sprzedaży nieruchomości na cele mieszkaniowe. Sprzedaży nieruchomości Zainteresowana dokonała ponieważ jako samotnej matce trudno było Jej utrzymać dom, córkę i siebie. Wnioskodawczyni wskazała, że nie zdawała sobie sprawy, że zakup domu bez księgi wieczystej będzie dla Niej „problemem podatkowym”.
W swoim przeświadczeniu i zgodnie ze stanem faktycznym pieniądze ze sprzedaży nieruchomości Wnioskodawczyni w całości przeznaczyła na cele mieszkaniowe. Dom, który Wnioskodawczyni kupiła ma cztery pokoje, korytarz, kuchnię, łazienkę, jest ocieplony, posiada instalacje: elektryczną, hydrauliczną i grzewczą. Wnioskodawczyni płaci za przedmiotową nieruchomość do urzędu gminy podatek od nieruchomości, ponosi również wszelkie opłaty związane z utrzymaniem domu (energia, opał, wywóz śmieci) oraz opłaty na rzecz ROD (m. in. związane z dzierżawą). Zainteresowana nie posiada żadnej innej nieruchomości, ani możliwości zamieszkania w innym miejscu.
W uzupełnieniu wniosku Zainteresowana wskazała, iż budynek który nabyła został wzniesiony przez poprzedniego właściciela na gruncie stanowiącym własność gminy (ROD ma wieczystą dzierżawę od gminy). Wnioskodawczyni wskazała ponadto, iż do zakupu doszło na podstawie umowy kupna – sprzedaży bez zachowania formy aktu notarialnego. Zainteresowana otrzymała grunt w dzierżawę. Poinformowała również, iż to co znajduje się na działce jest Jej własnością. Nieruchomość, którą Wnioskodawczyni sprzedała w dniu 9 lipca 2007 r. została przez Nią nabyta w dniu 2 kwietniu 2004 roku na podstawie umowy sprzedaży.
Wnioskodawczyni wskazała ponadto, że w wyniku prowadzonego postępowania administracyjnego przyznano Zainteresowanej zameldowanie na pobyt stały – co zdaniem Wnioskodawczyni przemawia na Jej korzyść w sprawie uznania – przeznaczenia pieniędzy na cele mieszkaniowe. W związku z powyższym zadano następujące pytanie. Czy jeżeli Wnioskodawczyni ma działkę przyznaną w dzierżawę, a wszystko, co jest na działce stanowi Jej własność – w tym dom – to czy zamieszkanie w tym domu (kupionym za pieniądze ze sprzedaży nieruchomości) jest przeznaczeniem tych pieniędzy na cele mieszkaniowe?
Zdaniem Wnioskodawczyni, zakup domu na dzierżawionej działce jest równoznaczny z przeznaczeniem pieniędzy na cele mieszkaniowe, ponieważ Zainteresowana mieszka w tym domu od dnia Jego zakupu i jest on jedynym miejscem zamieszkania Jej oraz córki. W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.
Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, ze zm.), jednym ze źródeł przychodów jest odpłatne zbycie: nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej, prawa wieczystego użytkowania gruntów - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.
W myśl art. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.
U. z 2006 r. Nr 217, poz. 1588) do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do 31 grudnia 2006 r. stosuje się zasady określone w tej ustawie w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r. Z uwagi na fakt, iż nieruchomość będącą przedmiotem sprzedaży Zainteresowana nabyła w dniu 2 kwietnia 2004 roku, w niniejszej sprawie znajdą zastosowanie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do końca 2006 roku.
W myśl dyspozycji art. 28 ust. 2 i 2a cytowanej powyżej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2006 r., podatek od przychodu uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustala się w formie ryczałtu w wysokości 10% uzyskanego przychodu. Podatek ten jest płatny bez wezwania w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika.
Jak wynika z art. 28 ust. 2 i 2a ustawy zasada określona w tym przepisie nie ma zastosowania do podatników, którzy w terminie 14 dni od dnia dokonania tej sprzedaży złożą oświadczenie, że przychód uzyskany ze sprzedaży przeznaczą na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub lit. e) ww. ustawy.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do końca 2006r., wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a: w części wydatkowanej nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży: na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem, na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie, na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie przeznaczonych pod budowę budynku mieszkalnego, w tym również gruntu lub udziału w gruncie albo prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, na budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, remont lub modernizację własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację - na cele mieszkalne – własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Wyliczenie zawarte w tym przepisie ma charakter wyczerpujący, w związku z tym tylko realizacja jednego z powyższych celów pozwala na skorzystanie ze zwolnienia z opodatkowania przychodu uzyskanego przez Wnioskodawczynię ze sprzedaży nieruchomości. Jak wynika z powołanych przepisów, warunkiem skorzystania ze zwolnienia od podatku przychodów ze sprzedaży nieruchomości jest wyłącznie wydatkowanie otrzymanych środków pieniężnych na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a). Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawczyni zakupiła budynek wybudowany przez poprzedniego właściciela na gruncie stanowiącym własność gminy. Zgodnie z art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r.
Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Grunty stanowiące odrębny przedmiot własności są więc z natury swej nieruchomościami, budynki natomiast trwale z gruntem związane są częścią składową nieruchomości. Zatem własność nieruchomości gruntowej rozciąga się na budynki, które stały się częścią składową nieruchomości. Budynek trwale związany z gruntem, jako część składowa gruntu, nie może być przedmiotem odrębnej własności.
Odrębnym przedmiotem własności budynek będzie wówczas, gdy wzniesiono go na gruncie będącym w użytkowaniu wieczystym. Tak więc biorąc pod uwagę konstrukcję ww. przepisu stwierdzić należy, iż budynek trwale związany z nieruchomością gruntową stanowi jej część składową, co oznacza, że właścicielem zarówno gruntu jak i budynku wzniesionego na tym gruncie jest zawsze właściciel nieruchomości, na której budynek ten został wybudowany. Z powyższego wynika, iż w przedmiotowej sprawie osoba, która wybudowała budynek na gruncie (działce) stanowiącym własność gminy nie była jego właścicielem w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego.
Zatem nie mogła ona dokonać jego zbycia, zgodnego z obowiązującymi przepisami prawa cywilnego. Przedmiotowy budynek stanowi jedynie nakłady poczynione na nieruchomości (będącej własnością gminy), zwiększające jej wartość. Osobie, która poczyniła te nakłady (wybudowała budynek) przysługiwało względem właściciela (gminy) jedynie roszczenie o zwrot nakładów poczynionych na nieruchomości. Zatem w świetle prawa Zainteresowana nie nabyła budynku mieszkalnego, a jedynie przysługujące poprzedniemu właścicielowi roszczenie o zwrot powyższych nakładów, zgodnie z art. 230 w zw. z art. 226 § 1 Kodeksu cywilnego.
Tymczasem z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) tiret pierwsze ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że ze zwolnienia z opodatkowania może korzystać przychód wydatkowany nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży m. in. na nabycie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem.
Mając na uwadze opisany we wniosku stan faktyczny oraz uregulowania prawne w tym zakresie należy stwierdzić, iż Zainteresowanej nie przysługuje prawo do skorzystania ze zwolnienia przedmiotowego, gdyż przychód ze sprzedaży nieruchomości wydatkowała na nabycie roszczenia o zwrot nakładów poniesionych na nieruchomości, a więc na cel nie wymieniony w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 32 ustawy o podatku dochodowego od osób fizycznych.
Tym samym przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2006 r. Stosownie do art. 28 ust. 3 ww. ustawy jeżeli nie zostaną spełnione warunki, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub lit. e), podatek jest płatny najpóźniej następnego dnia po upływie terminów określonych w tym przepisie wraz z odsetkami naliczanymi: od terminu płatności określonego w ust. 2 do dnia, w którym upłynęły dwa lata, licząc od dnia sprzedaży – w wysokości połowy odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych, począwszy od następnego dnia po upływie dwóch lat, licząc od dnia sprzedaży, aż do dnia zapłaty – w pełnej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych.
Ponadto informuje się, że zgodnie z konstrukcją i systematyką ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wszelkie ulgi i zwolnienia podatkowe stanowią wyjątek od generalnej zasady powszechności opodatkowania wyrażonej w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Wszelkie ulgi i zwolnienia są wyjątkiem od zasady powszechności opodatkowania wynikającej z art. 84 Konstytucji RP stanowiącego, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie. Oznacza to, że wszelkie odstępstwa od tej zasady, muszą bezwzględnie wynikać z przepisów prawa i być interpretowane ściśle z jego literą.
Tym samym podkreślenia wymaga fakt, że tylko określone zdarzenia prawne bądź spełnienie określonych przesłanek, od których ustawodawca uzależnia prawo do zwolnienia z opodatkowania - skutkuje zwolnieniem przychodu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Oznacza to, że w prawie podatkowym w stosunku do wszelkich ulg i zwolnień zabronione jest stosowanie rozszerzającej wykładni przepisów. Tut. organ pragnie nadmienić, iż dokumenty dołączone przez Wnioskodawczynię do wniosku nie podlegają analizie i weryfikacji w ramach postępowania o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego.
Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art.
52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.