INTERPRETACJA INDYWIDUALNA Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.
U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko, przedstawione we wniosku z dnia 6 marca 2012 r. (data wpływu 9 marca 2012 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych ustanowienia i przeniesienia prawa odrębnej własności do lokalu mieszkalnego – jest prawidłowe.
UZASADNIENIE W dniu 9 marca 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych ustanowienia i przeniesienia prawa odrębnej własności do lokalu mieszkalnego. W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.
Spółdzielnia Mieszkaniowa „…” we …, zgodnie z obowiązkiem określonym w ustawie z dnia 14 czerwca 2007 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz zmianie niektórych innych ustaw ogłosiła w dniu 21 września 2010 r. przetarg nieograniczony na pierwszeństwo zawarcia umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego.
Przepis art. 11 ust. 2 ww. ustawy stanowi, że w przypadku wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego spółdzielnia, z zastrzeżeniem art. 15 ogłasza nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia opróżnienia lokalu zgodnie z postanowieniami statutu, przetarg na ustanowienie odrębnej własności tego lokalu, zawiadamiając o przetargu w sposób określony w statucie oraz przez publikację w prasie lokalnej. Spółdzielnia poinformowała jednocześnie, że ww. lokal mieszkalny posiada uregulowany stan prawny a zawarcie umowy o ustanowienie odrębnej własności lokalu wraz z udziałem w powierzchni gruntowej nastąpi aktem notarialnym.
W regulaminie zasad i trybu przetargu pierwszeństwo zawarcia umowy o ustanowienie prawa odrębnej własności lokalu w Spółdzielni Mieszkaniowej „…” we … w § 1 zapisano „Regulamin dotyczy sposobu przeprowadzania przetargu na zawarcie umowy o ustanowienie odrębnej własności lokali mieszkalnych odzyskanych przez Spółdzielnię lokali mieszkalnych wolnych w sensie prawnym do których wygasło spółdzielcze prawo do lokalu, jeżeli do tych lokali nie istnieją roszczenia osób uprawnionych w statucie”. W związku z uzyskaniem w wyniku przetargu prawa do ww. lokalu Wnioskodawczyni uzyskała pierwszeństwo na zawarcie umowy o ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego.
Po wpłacie, w wyznaczonym terminie wyliczonej kwoty Spółdzielnia Mieszkaniowa przeniosła na Wnioskodawczynię aktem notarialnym własność lokalu – zawarto umowę ustanowienia odrębnej własności lokali i przeniesienia własności. Z tytułu podpisania ww. aktu notarialnego Zainteresowana uiściła podatek od czynności cywilnoprawnych. W związku z powyższym zadano następujące pytanie. Czy w wyniku opisanego stanu faktycznego (zawarcia umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienie jego własności w trybie art. 11 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych) na Wnioskodawczyni ciążył obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych?
Zdaniem Wnioskodawczyni, ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych w art. 1 ust. 1 lit. a) stanowi, że podatkowi podlegają, między innymi umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych zaś w art. 10 ust. 1 pkt 2, że notariusze są płatnikami podatku od czynności cywilnoprawnych dokonywanych w formie aktu notarialnego.
W związku z powyższym Wnioskodawczyni uważa, że na osobach, z którymi spółdzielnia zawarła umowy w formie aktu notarialnego o ustanowienie i przeniesienie własności lokalu mieszkalnego, nabytego w trybie art. 11 ust. 2 ww. ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych nie ciąży obowiązek podatkowy w postaci podatku od czynności cywilnoprawnych, jako że czynności te nie są objęte zakresem przedmiotowym tej sprawy.
Powołany przepis wskazuje, że czynność prawna, skutkiem której jest ustanowienie odrębnej własności lokalu i przeniesienie jego własności, stanowi czynność odrębną od wymienionych w art. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych umów sprzedaży czy też zamiany, których dokonanie powoduje powstanie obowiązku podatkowego od czynności cywilnoprawnych. Czynności takiej nie można uznać również za inną, wymienioną w tym przepisie. Oznacza to, że ustanowienie odrębnej własności lokalu mieszkalnego i przeniesienie jego własności, dokonane w trybie art. 11 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
W ocenie Wnioskodawczyni – przy spełnieniu wszystkich przesłanek ww. ustawy nie należy odprowadzać podatku od czynności cywilnoprawnych przy sporządzaniu umowy ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienia jego własności w trybie art. 11 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, albowiem, zgodnie z logiczną konkluzją nie stanowi ona umowy sprzedaży w omawianym przedmiocie. W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.
W myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649 ze zm.), podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają: następujące czynności cywilnoprawne: umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych, umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, (uchylona), umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy, umowy dożywocia, umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat i dopłat, (uchylona), ustanowienie hipoteki, ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności, umowy depozytu nieprawidłowego, umowy spółki; zmiany umów wymienionych w pkt 1, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4; orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2. Ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Jednocześnie ustawowe wyliczenie zostało wzmocnione zasadą, zgodnie z którą o kwalifikacji określonej czynności prawnej, a w konsekwencji o jej podleganiu temu podatkowi decyduje jej treść (elementy przedmiotowo istotne), a nie nazwa. Tym samym, jeżeli strony zawierają umowę i układają stosunki w jej ramach w określony sposób, to dla oceny czy powstanie obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, w związku z dokonaniem wskazanej w ustawie czynności, miarodajne będą rzeczywiste prawa i obowiązki stron tej umowy pozwalające na ich kwalifikacje pod względem prawnym.
Zasady zawierania umów ustanowienia oraz przeniesienia odrębnej własności lokali określają przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.). Zgodnie z art. 11 ust. 2 tej ustawy w przypadku wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego spółdzielnia, z zastrzeżeniem art. 15, ogłasza nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia opróżnienia lokalu, zgodnie z postanowieniami statutu, przetarg na ustanowienie odrębnej własności tego lokalu, zawiadamiając o przetargu w sposób określony w statucie oraz przez publikację ogłoszenia w prasie lokalnej.
Pierwszeństwo w nabyciu lokalu mają członkowie, którzy nie mają zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych i zgłoszą gotowość zawarcia umowy o ustanowienie i przeniesienie odrębnej własności tego lokalu. W przypadku zgłoszenia się kilku uprawnionych, pierwszeństwo ma najdłużej oczekujący. Warunkiem przeniesienia odrębnej własności lokalu na takiego członka jest wpłata wartości rynkowej lokalu.
W świetle powyższego, jeżeli ustanowienie i przeniesienie własności lokalu następuje w trybie i na zasadach określonych w art. 11 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, to umowa ustanowienia i przeniesienia prawa odrębnej własności do lokalu mieszkalnego nie będzie opodatkowana podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Umowa taka nie jest bowiem umową sprzedaży ani inną umową wymienioną w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W związku z tym, jako nie wymieniona w zamkniętym katalogu art. 1 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.
Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art.
52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.