INTERPRETACJA INDYWIDUALNA Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 21 stycznia 2014 r. (data wpływu 14 marca 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umów pożyczek jest prawidłowe.
UZASADNIENIE W dniu 14 marca 2014 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych oraz podatku od towarów i usług. We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe/stan faktyczny. Wnioskodawca (dalej: „Spółka” lub „Pożyczkodawca”) udziela pożyczek wybranym pracownikom zatrudnionym przez Spółkę oraz osobom, które są formalnie zatrudnione przez inne spółki z Grupy i oddelegowane do wykonywania pracy w Polsce na rzecz Spółki (dalej łącznie jako: „Pracownicy”).
Pożyczki udzielane są w związku ze zmianą miejsca wykonywania pracy przez pracowników, z przeznaczeniem na zakup przez pracownika samochodu bądź na pokrycie innych kosztów związanych ze zmianą miejsca wykonywania przez niego pracy. Pożyczki są udzielane ze środków obrotowych Spółki (tj. nie są udzielane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych) i nie są oprocentowane (tj. Spółka nie pobiera od pracowników z tytułu udzielenia przedmiotowych pożyczek żadnego wynagrodzenia).
Jednocześnie, w celu poprawnej kalkulacji pobieranych przez Spółkę zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, Spółka oblicza hipotetyczne odsetki (tj. odsetki, które w rzeczywistości nie są należne Spółce i nie są płacone na Jej rzecz przez pracownika) i dolicza je pracownikom do przychodu. Mając powyższe na uwadze, Spółka nie pobiera w rzeczywistości od pracowników żadnego wynagrodzenia (w szczególności w postaci odsetek bądź prowizji) z tytułu udzielonej pożyczki. Pożyczki dla pracowników są udzielane na ich prośbę/wniosek. Zakres działalności Spółki (ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym) nie obejmuje usług finansowych (udzielenia finansowania).
Niemniej jednak Spółka udzielała już pożyczek pracownikom w przeszłości oraz będzie ich udzielała również w przyszłości. Umowa pożyczki pomiędzy Spółką a pracownikiem jest zawierana na terytorium Polski. Środki pieniężne przeznaczone na pożyczkę znajdują się, w momencie jej udzielenia, również na terytorium Polski. Pracownicy otrzymujący pożyczki to osoby fizyczne niebędące podatnikami, w rozumieniu art. 28a ustawy o VAT. Pracownicy posiadają stałe miejsce zamieszkania lub zwykłe miejsce pobytu w rozumieniu przepisów ustawy o VAT na terytorium Unii Europejskiej. Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT w Polsce. W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.
Czy zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. oraz obowiązującym od dnia 1 stycznia 2014 r., transakcja udzielenia pożyczki przez Spółkę pracownikom podlega opodatkowaniu VAT i jednocześnie korzysta ze zwolnienia z VAT, na mocy art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT. Czy zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. oraz obowiązującym od dnia 1 stycznia 2014 r., transakcja udzielenia pożyczki przez Spółkę pracownikom nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, na mocy regulacji zawartej w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie Nr 2 wniosku, w zakresie zdarzenia przyszłego dotyczącego opodatkowania pożyczek podatkiem od czynności cywilnoprawnych, w stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2014 r. W zakresie pytania Nr 2, w części dotyczącej stanu faktycznego obejmującego opodatkowanie pożyczek podatkiem od czynności cywilnoprawnych, w stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. oraz w zakresie pytania Nr 1 dotyczącego podatku od towarów i usług, zostaną wydane odrębne rozstrzygnięcia.
Zdaniem Wnioskodawcy, zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2014 r., transakcja udzielenia pożyczki przez Spółkę pracownikom nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, na mocy regulacji zawartej w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Stosownie do postanowień art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b w związku z art. 1 ust. 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, opodatkowaniu tym podatkiem podlegają m.in. umowy pożyczki, jeżeli ich przedmiotem są: rzeczy znajdujące się na terytorium Polski lub prawa majątkowe wykonywane na jej terytorium, bądź rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Polski i czynność cywilnoprawna została dokonana na jej terytorium. Przedmiotem pożyczki, w świetle postanowienia art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (dalej: „KC”), mogą być pieniądze lub rzeczy oznaczone co do gatunku.
W świetle powyższych przepisów i stanu faktycznego opisanego w niniejszym wniosku, pożyczki udzielane przez Spółkę pracownikom co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Niemniej jednak, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność, mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy, jest wyłączona z opodatkowania.
Stosownie do postanowień art. 2 pkt 4 tej ustawy, nie podlegają podatkowi od czynności cywilnoprawnych czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tych czynności jest: opodatkowana podatkiem od towarów i usług albo jest z tego podatku zwolniona (z określonymi wyłączeniami wskazanymi w ustawie, które jednak nie dotyczą umowy pożyczki). Jak Spółka wskazywała w uzasadnieniu do pytania 1, w związku z udzieleniem pożyczek Pracownikom, Spółka będzie zwolniona z podatku VAT (tj. pożyczki będą podlegały opodatkowaniu VAT, ale jednocześnie będą z niego zwolnione na postawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT).
W związku z powyższym, przedmiotowe pożyczki udzielane przez Wnioskodawcę pracownikom będą wyłączone z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2010 r., Nr 101, poz. 649, z późn. zm.), opodatkowaniu tym podatkiem podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.
Elementami przedmiotowo istotnymi, określonej w art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121), umowy pożyczki są: obowiązek pożyczkodawcy przeniesienia na własność pożyczkobiorcy określonej ilości pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku oraz obowiązek pożyczkobiorcy zwrotu tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność cywilnoprawna mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Stosownie do art. 2 pkt 4 ww. ustawy, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest: opodatkowana podatkiem od towarów i usług, zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem: umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach, (uchylone), umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.
Zaznaczyć jednakże należy, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona. W związku z tym, że jakkolwiek zapytanie Wnioskodawcy dotyczy wyłączenia z opodatkowania umów pożyczek podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia, czy powyższe transakcje będą podlegały ustawie o podatku od towarów i usług.
Ocena ta ma bowiem zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia ich podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tych czynności podatkiem od towarów i usług może skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych, na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca udziela pożyczek wybranym pracownikom zatrudnionym przez Spółkę oraz osobom, które są formalnie zatrudnione przez inne spółki z Grupy i oddelegowane do wykonywania pracy w Polsce na rzecz Spółki.
Pożyczki udzielane są w związku ze zmianą miejsca wykonywania pracy przez pracowników, z przeznaczeniem na zakup przez pracownika samochodu bądź na pokrycie innych kosztów związanych ze zmianą miejsca wykonywania przez niego pracy. Pożyczki są udzielane ze środków obrotowych Wnioskodawcy (nie są udzielane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych) i nie są oprocentowane (Spółka nie pobiera od pracowników z tytułu udzielenia przedmiotowych pożyczek żadnego wynagrodzenia). Wnioskodawca nie pobiera w rzeczywistości od pracowników żadnego wynagrodzenia (w szczególności w postaci odsetek bądź prowizji) z tytułu udzielonej pożyczki. Pożyczki dla pracowników są udzielane na ich prośbę/wniosek.
Zakres działalności Wnioskodawcy (ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym) nie obejmuje usług finansowych (udzielenia finansowania). Niemniej jednak Wnioskodawca udziela pracownikom pożyczek od dnia 1 stycznia 2014 r. Umowa pożyczki pomiędzy Wnioskodawcą a pracownikiem jest zawierana na terytorium Polski. Środki pieniężne przeznaczone na pożyczkę znajdują się, w momencie jej udzielenia, również na terytorium Polski. Spółka jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT w Polsce.
W interpretacji indywidualnej z dnia 21 maja 2014 r., Nr IPTPP2/443-212/13-3/PR tutejszy Organ, na tle przedstawionego wyżej stanu sprawy stwierdził, że udzielanie przez Wnioskodawcę swoim pracownikom nieoprocentowanych pożyczek ze środków obrotowych, zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2014 r., stanowi czynność mieszczącą się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, jako odpłatne świadczenie usług, zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.).
Z uwagi jednak na fakt, że powyższe usługi mieszczą się w zakresie czynności, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 38 ww. ustawy, korzystają ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Biorąc pod uwagę powyższe, umowy pożyczki będą korzystały z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji. Zauważyć należy również, że zgodnie z art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.
U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.), minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). A zatem wniosek o wydanie interpretacji może być złożony tylko w indywidualnej sprawie zainteresowanego. Z tych też względów - z uwagi na indywidualny charakter interpretacji przepisów prawa podatkowego - zaznacza się, że niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy jedynie Wnioskodawcy, nie zaś pożyczkobiorców. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem.
Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art.
53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.