INTERPRETACJA INDYWIDUALNA Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.
U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z dnia 13 września 2011 r. (data wpływu – 14 września 2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych: w zakresie sposobu ustalenia dochodu z tytułu zwrotu środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym (IKE) – jest prawidłowe, w pozostałym zakresie - jest nieprawidłowe.
UZASADNIENIE W dniu 14 września 2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania dochodu z tytułu zwrotu środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym (IKE). W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny. Wnioskodawca był zatrudniony w (…), gdzie prowadzony był Pracowniczy Program Emerytalny (zwany dalej: PPE), którego był uczestnikiem w latach 2005-2010. W okresie tym na PPE zostały przekazane składki na łączną kwotę 23 648 zł 88 gr.
Od przekazanych składek odprowadzony został przez pracodawcę podatek na łączną kwotę 4 414 zł. Po ustaniu zatrudnienia Wnioskodawca założył w Z Indywidualne Konta Emerytalne (IKE), podpisując w dniu 18 maja 2010 r. umowę o prowadzenie indywidualnego konta emerytalnego z TFI Z S.A. Na konto IKE przekazana została wypłata transferowa środków z Pracowniczego Programu Emerytalnego w wysokości 25 032 zł 30 gr.
Natomiast w dniu 16 sierpnia 2010 r. Wnioskodawca wystąpił z wnioskiem o zwrot zgromadzonych środków na IKE, skutkiem czego w dniu 24 sierpnia 2010 r. otrzymał na rachunek bankowy przelew na kwotę 11 122 zł 79 gr oraz rozliczenie, z którego wynikało, że kwota podatku wyniosła 4 875 zł, co stanowi 19% aktualnej wartości środków zgromadzonych na IKE, tj. kwoty 25 658 zł 28 gr. W związku z powyższym zadano następujące pytanie.
Czy w przedstawionym stanie faktycznym jako dochód stanowiący podstawę do opodatkowania powinna zostać przyjęta: różnica pomiędzy kwotą stanowiącą wartość zgromadzonych środków a sumą wpłat na indywidualne konto emerytalne oraz do pracowniczego programu emerytalnego, czy też różnica pomiędzy kwotą stanowiącą wartość zgromadzonych środków a sumą wpłat na indywidualne konto emerytalne (bez uwzględniania wpłat do pracowniczego programu emerytalnego), którą jako zasadę przyjęło Z?
W przypadku, jeżeli za podstawę do opodatkowania powinna zostać przyjęta różnica pomiędzy kwotą stanowiącą wartość zgromadzonych środków, a sumą wpłat na indywidualne konto emerytalne oraz do pracowniczego programu emerytalnego, to od kogo Wnioskodawca ma prawo domagać się wypłaty różnicy pomiędzy prawidłową kwotą podatku, a kwotą faktycznie potrąconą? Zdaniem Wnioskodawcy, dochodem do opodatkowania powinna być różnica pomiędzy kwotą stanowiącą wartość zgromadzonych środków a sumą wpłat na Indywidualne Konto Emerytalne oraz do Pracowniczego Programu Emerytalnego, tym bardziej, że wpłaty dokonane w ramach pracowniczego programu emerytalnego w latach 2005-2010 zostały już raz opodatkowane.
Stanowisko takie – w opinii Wnioskodawcy – podziela Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji podatkowej z dnia 31 stycznia 2008 r. Nr ITPB1/415-482/07/IG, który stwierdza, że dochodem oszczędzającego na indywidualnym koncie emerytalnym, na które to konto zostały uprzednio przekazane również środki z pracowniczego programu emerytalnego (w ramach wypłaty transferowej z PPE na IKE), jest - w przypadku zwrotu środków zgromadzonych na IKE - zarówno dochód osiągnięty w ramach oszczędzania na IKE, jak również dochód osiągnięty przed wypłatą transferową środków z PPE na IKE w ramach pracowniczego programu emerytalnego.
A zatem, pod pojęciem "wpłat" na indywidualne konto emerytalne, użytym w art. 30 ust. 3a ww. ustawy należy rozumieć sumę wpłat dokonanych przez oszczędzającego, bezpośrednio do IKE oraz do pracowniczych programów emerytalnych. Ponadto – jak wskazuje Wnioskodawca - takie stanowisko podzielił też Naczelnik Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie w interpretacji z dnia 4 kwietnia 2007 r. Nr 1472/DPC/415-7/07/BLG wskazując, że definicję dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych, uzyskanego przez podatnika z tytułów wymienionych w art. 30a ust. 1 pkt 10 i 11 zawiera art. 30 ust. 3a, w związku z art. 30a ust. 8 ustawy.
W myśl tego przepisu dochodem z tytułu zwrotu środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym oraz zgromadzonych w ramach pracowniczego programu emerytalnego jest różnica między kwotą stanowiącą wartość zgromadzonych środków a sumą wpłat na indywidualne konto emerytalne oraz do pracowniczego programu emerytalnego. Zdaniem Wnioskodawcy podmiotem odpowiedzialnym za dokonanie wypłaty kwoty wynikającej z różnicy pomiędzy prawidłową kwotą podatku a kwotą faktycznie potrąconą powinien być TFI Z SA, (instytucja, która prowadziła indywidualne konto emerytalne, a następnie dokonała zwrotu środków z IKE), który był płatnikiem podatku.
W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe w zakresie sposobu ustalenia dochodu z tytułu zwrotu środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym (IKE) oraz za nieprawidłowe w pozostałym zakresie. Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o indywidualnych kontach emerytalnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 116, poz. 1205 ze zm.) określa zasady gromadzenia oszczędności na indywidualnych kontach emerytalnych, zwanych „IKE” oraz dokonywania wpłat, wypłat transferowych, wypłat, częściowego zwrotu i zwrotu środków zgromadzonych na tych kontach (art. 1).
W myśl art. 2 pkt 2 ww. ustawy przez gromadzenie oszczędności na IKE należy rozumieć dokonywanie wpłat, wypłat transferowych oraz przyjmowanie wypłat transferowych, a także inwestowanie środków znajdujących się na IKE. Zgodnie zaś z treścią art. 2 pkt 4 ww. ustawy przez pojęcie wpłaty należy rozumieć wpłatę środków pieniężnych dokonywaną przez oszczędzającego na IKE lub przekazanie pożytków z papierów wartościowych zgromadzonych na IKE oszczędzającego.
Natomiast określenie wypłata transferowa stosownie do art. 2 pkt 14 ww. ustawy oznacza, przeniesienie środków zgromadzonych przez oszczędzającego na IKE do innej instytucji finansowej lub przeniesienie środków zgromadzonych na IKE z IKE zmarłego na IKE osoby uprawnionej lub do programu emerytalnego, do którego uprawniony przystąpił, lub jednoczesne odkupienie jednostek uczestnictwa w jednym funduszu inwestycyjnym i nabycie jednostek uczestnictwa w innym funduszu inwestycyjnym zarządzanym przez to samo towarzystwo za środki pieniężne uzyskane z odkupienia jednostek uczestnictwa (konwersja), pod warunkiem że jednostki odkupywane, jak i nabywane są rejestrowane na IKE oszczędzającego, lub przeniesienie środków zgromadzonych przez oszczędzającego na IKE do programu emerytalnego, do którego przystąpił oszczędzający, lub przeniesienie środków z programu emerytalnego na IKE, w przypadkach określonych w ustawie o pracowniczych programach emerytalnych.
Określenie zwrot - zawarte w omawianej ustawie oznacza wycofanie całości środków zgromadzonych na IKE, jeżeli nie zachodzą przesłanki do wypłaty bądź wypłaty transferowej (art. 2 pkt 15 ww. ustawy). Treść art. 37 ust. 1 ww. ustawy, wskazuje, że zwrot środków zgromadzonych na IKE następuje w razie wypowiedzenia umowy o prowadzenie IKE przez którąkolwiek ze stron, jeżeli nie zachodzą przesłanki do wypłaty lub wypłaty transferowej. Natomiast w myśl art. 8 ust. 4 w związku z ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o pracowniczych programach emerytalnych (Dz.
U. Nr 116, poz. 1207 ze zm.) zarządzający w przypadku dokonywania wypłaty transferowej przekazuje wraz z dokonaniem wypłaty transferowej odpowiednio następnemu zarządzającemu albo instytucji finansowej prowadzącej IKE jeden egzemplarz informacji dotyczącej uczestnika programu, w tym m.in. informację o wysokości wpłat w ciągu każdego roku kalendarzowego z podziałem na wpłaty z tytułu składki podstawowej i dodatkowej. Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t.
Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
W myśl art. 30a ust. 1 pkt 10 i 11 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zryczałtowany 19% podatek dochodowy pobiera się od dochodu: oszczędzającego na indywidualnym koncie emerytalnym z tytułu zwrotu albo częściowego zwrotu, w rozumieniu przepisów o indywidualnych kontach emerytalnych, środków zgromadzonych na tym koncie, uczestnika pracowniczego programu emerytalnego z tytułu zwrotu środków zgromadzonych w ramach programu, w rozumieniu przepisów o pracowniczych programach emerytalnych.
Definicję dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych, uzyskanego przez podatnika z tytułów wymienionych w art. 30a ust. 1 pkt 10 i 11 zawiera art. 30a ust. 8 ww. ustawy.
W myśl ww. przepisu, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2010 r., dochodem, o którym mowa w ust. 1 pkt 10, jest różnica między kwotą stanowiącą wartość środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym a sumą wpłat na indywidualne konto emerytalne, a w przypadku częściowego zwrotu dochodem jest kwota zwrotu pomniejszona o kwotę stanowiącą iloczyn kwoty zwrotu i wskaźnika stanowiącego udział sumy wpłat na indywidualne konto emerytalne do wartości środków zgromadzonych na tym koncie. Dochodu tego nie pomniejsza się o straty z kapitałów pieniężnych i praw majątkowych poniesionych w roku podatkowym oraz w latach poprzednich.
Zdanie pierwsze i drugie stosuje się odpowiednio do określania dochodu, o którym mowa w ust. 1 pkt 11. Przez wpłatę zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o indywidualnych kontach emerytalnych rozumieć należy wpłatę środków pieniężnych dokonywaną przez oszczędzającego na IKE lub przekazanie pożytków z papierów wartościowych zgromadzonych na IKE oszczędzającego. Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca był zatrudniony w (…), gdzie prowadzony był Pracowniczy Program Emerytalny (zwany dalej: PPE), którego był uczestnikiem w latach 2005-2010. W okresie tym na PPE zostały przekazane składki na łączną kwotę 23 648 zł 88 gr.
Od przekazanych składek odprowadzony został przez pracodawcę podatek na łączną kwotę 4 414 zł. Po ustaniu zatrudnienia Wnioskodawca założył w Z Indywidualne Konta Emerytalne (IKE), podpisując w dniu 18 maja 2010 r. umowę o prowadzenie indywidualnego konta emerytalnego z TFI Z S.A. Na konto IKE przekazana została wypłata transferowa środków z Pracowniczego Programu Emerytalnego w wysokości 25 032 zł 30 gr.
Natomiast w dniu 16 sierpnia 2010 r. Wnioskodawca wystąpił z wnioskiem o zwrot zgromadzonych środków na IKE, skutkiem czego w dniu 24 sierpnia 2010 r. otrzymał na rachunek bankowy przelew na kwotę 11 122 zł 79 gr oraz rozliczenie, z którego wynikało, że kwota podatku wyniosła 4 875 zł, co stanowi 19% aktualnej wartości środków zgromadzonych na IKE, tj. kwoty 25 658 zł 28 gr. W przedmiotowej sprawie dochodem oszczędzającego jest zatem zwrot środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym, na które to konto wcześniej przyjęto wypłatę transferową z pracowniczego programu emerytalnego.
Dochód osiągnięty z tytułu wypłaty transferowej środków zgromadzonych w ramach pracowniczego programu emerytalnego (PPE) na indywidualne konto emerytalne (IKE) rozumiany jest jako różnica między wartością środków zgromadzonych w PPE a sumą wpłat do PPE. W momencie dokonania wypłaty transferowej do IKE dochód ten na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 58 lit. a) ww. ustawy, podlega zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Podlega on jednak opodatkowaniu w momencie zwrotu środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym.
Mając na uwadze powołane wyżej przepisy oraz przedstawiony we wniosku stan faktyczny stwierdzić należy, iż w przypadku zwrotu całkowitego dochodem oszczędzającego na indywidualnym koncie emerytalnym, na które to konto zostały uprzednio przekazane również środki z pracowniczego programu emerytalnego (w ramach wypłaty transferowej z PPE na IKE), jest różnica między kwotą stanowiącą wartość środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym (wartość wszystkich środków zgromadzonych na IKE oszczędzającego, zarówno pochodzących z wpłat na IKE, jak i środków transferowanych z PPE) a sumą wpłat na indywidualne konto emerytalne oraz sumą wpłat dokonanych do pracowniczego programu emerytalnego.
Końcowo, odnosząc się do kwestii podatku potrąconego w związku ze zwrotem środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym (IKE), wskazuje się, że zgodnie z art. 72 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) za nadpłatę uważa się kwotę: nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku; podatku pobraną przez płatnika nienależnie lub w wysokości większej od należnej; zobowiązania zapłaconego przez płatnika lub inkasenta, jeżeli w decyzji, o której mowa w art. 30 § 4, określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej; zobowiązania zapłaconego przez osobę trzecią lub spadkobiercę, jeżeli w decyzji o ich odpowiedzialności podatkowej lub decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego spadkodawcy określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej.
W myśl natomiast art. 75 § 1 ww. ustawy jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku. Wobec powyższego, w sytuacji gdy Wnioskodawca kwestionuje wysokość pobranego podatku, winien wystąpić do właściwego organu podatkowego z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty. Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem.
Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.