Uzasadnienie
W Y R O K
W Imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 31 stycznia 2005 r.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym:
Przewodniczący Sędzia NSA - Halina Wojtachnio
Sędziowie NSA - Czesława Socha (spr.)
- - Jerzy Sulimierski
Protokolant - Marcin Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2005 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 28 września 2004 r. sygn. akt I SA/Bd 363/04 o wznowienie postępowania sądowego w sprawie ze skargi T. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Toruniu z dnia 27 czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe
- - oddala skargę kasacyjną -
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 września 2004 r. o sygnaturze [...] – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę T. W. o wznowienie postępowania w sprawie SA/Bd 2378/03 ze skargi T. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Toruniu z dnia 27 czerwca 2003 r. o nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe.
W uzasadnieniu podał, że w powyższej sprawie wyrokiem z dnia 9 marca 2004 r. oddalono skargę, przyjmując zgodność z prawem wydanych decyzji przez organy obu instancji.
Sąd uznał, że w sprawie nie zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania określona w art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Przesłanki wznowienia muszą opierać się na okolicznościach pozostających w związku przyczynowym z treścią rozstrzygnięcia sprawy. Nie mogą być brane pod uwagę przyczyny, które nie wchodziły w zakres okoliczności składających się na podstawę stanu rzeczy istniejącego w chwili orzekania przez Sąd. Do takich okoliczności należy zaliczyć przyczyny objęte skargą. Chodzi o to, że w momencie obowiązywania decyzji organów celnych o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, skarżący został poinformowany o wysokości długu celnego. Powiadomienie to, nie wpływa na uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, jak i na wysokość długu celnego. Zaliczyć je należy do czynności materialno-technicznych i może mieć znaczenie dla egzekwowania należności celnych. Nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie określenia wysokości należności celnych.
W skardze kasacyjnej T. W. zaskarżył postanowienie w całości, zarzucając naruszenie prawa procesowego. Domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Powołując się na naruszenie prawa procesowego, zarzucił błędną wykładnię art. 273 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Zarzucił też naruszenie art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej – ustawa z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 79, poz. 483).
W uzasadnieniu podał, że stanowisko Sądu nie jest zgodne z prawem. Chodzi o brak zawiadomienia strony o retrospektywnym zarejestrowaniu kwoty długu skutkującego na gruncie art. 230 – Kodeksu celnego sytuacji, w której dłużnik nie może ponosić odpowiedzialności za dług celny. Nastąpiło to w terminie wskazanym przez przepis art. 277 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Brak zawiadomienia strony w decyzji określającej o zarejestrowaniu kwoty długu celnego jest przyczyną restytucyjną, gdyż pozostaje w związku z identyfikacją stosunku prawnego i obowiązków strony z decyzji oraz związania decyzją organu.
W ocenie skarżącego są to nowe okoliczności ujawnione przez stronę, a stanowiące podstawę do wznowienia postępowania. Brak także wiedzy w tym zakresie, uniemożliwiał powołanie się w postępowaniu zwykłym. Konsekwencją działania skarżącego jest możliwość wykazania przedawnienia żądania długu.
Dyrektor Izby Celnej w Toruniu wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej z uwzględnieniem kosztów postępowania kasacyjnego, w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Podał, że wydane postanowienie jest zgodne z prawem, a zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W tym trybie wpłynęła skarga kasacyjna w niniejszej sprawie i spełnia wymogi określone w art. 174, 175 § 1, 176 oraz 177 § 1 tej ustawy. Oznacza to, że zaistniały podstawy do merytorycznego jej rozpoznania.
Przepis art. 183 § 1 powołanej ustawy obliguje Naczelny Sąd Administracyjny do rozpoznawania sprawy w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny wymienione zostały w art. 183 § 2 tej ustawy. Stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej nie występuje żadna z okoliczności stanowiących o nieważności postępowania.
Przytoczone w skardze kasacyjnej zarzuty w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie znajdują uzasadnionych podstaw prawnych.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym środkiem prawnym skierowanym przeciwko prawomocnemu orzeczeniu. Uruchamianie jest wyjątkowe, a więc z powodów ściśle określonych w ustawie.
Strona skarżąca jako podstawę wznowienia powołała art. 273 § 2 – cytowanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z treści tego przepisu wynika, że chodzi o późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zwrot użyty w omawianym przepisie "wykrycie" o ile odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu, to chodzi o te, które istniały już przed uprawomocnieniem się wyroku, ale nie były stronie znane. Strona wówczas nie miała możliwości powołania ich i skorzystania, a mogły zaważyć na wyniku sprawy. Nie odnosi się ta sytuacja do okoliczności i dowodów objętych materiałem poprzedniego postępowania, dostępnego, a tylko nie dostrzeżonych przez stronę. Do funkcji wznawiania postępowania nie należy korygowanie błędów popełnionych przez stronę przy prowadzeniu poprzedniej sprawy.
Skarżąca wywiodła, że w niniejszym postępowaniu w istocie chodzi o naruszenie art. 230 § 1 i 4 – Kodeksu celnego. Podkreślić jednak należy, że przedmiotem sprawy SA/Bd 2378/03 było uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i ustalenie kwoty długu celnego. O wysokości ustalonego przez organy celne długu celnego skarżąca została powiadomiona choćby przez fakt doręczenia decyzji organów obu instancji. Nie można wobec tego przyjąć, że są to nowe okoliczności faktyczne stanowiące podstawę do wznowienia postępowania. Okoliczności te istniały w dacie wyrokowania aż do uprawomocnienia się wyroku i były też stronie znane.
W związku z powyższym stwierdzić należy, że wobec tak sprecyzowanej przesłanki, trafnie Sąd I instancji uznał brak podstaw do uruchomienia nadzwyczajnego środka prawnego. Nie ma racji skarżący, że naruszono art. 273 § 2 ustawy poprzez błędną jego wykładnię. Treść przepisu została właściwie zrozumiana i zastosowana w sprawie, choć skarżący bliżej nie rozwijał tego zagadnienia. Podkreślić przy tym należy, że samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom ustawy nie oznacza jej istnienia. Zarzut zaś dotyczący Konstytucji nie odnosi się do przepisów podlegających bezpośredniemu zastosowaniu i nie wymaga odrębnego odniesienia ponad to, co powiedziano wyżej.
Z uwagi na to, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, dlatego Sąd na mocy art. 184 cytowanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – skargę oddalił.