Wyrok NSA z 15 lipca 2004 r., GSK 374/04

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie

Rozpoznanie

w dniu 15 lipca 2004 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej

Sprawa

sprawy ze skargi Spółka Jawna [...] i Wspólnicy w Choroszczy w sprawie ze skargi Spółka Jawna [...] i Wspólnicy w Choroszczy na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białymstoku z dnia 7 października 2002 r. Nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru - oddala skargę kasacyjną -

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Józef Waksmundzki, Sędziowie NSA Kazimierz Brzeziński (spr.), Maria Serafin-Kosowska
Krystyna Stasiak protokolant

Od orzeczenia

od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego w Białymstoku z dnia 15 maja 2003r. Nr SA/Bk 1440/02

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny –Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku wyrokiem z dnia 15 maja 2003r. sygn. akt SA/Bł 1440/02, po rozpoznaniu sprawy ze skargi "[...] Spółka Jawna w Choroszczy na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białymstoku w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe – oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że w dniu 4 lipca 2002r. Spółka "[...]" zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu samochód marki Mercedes Vito 108 deklarując kod PCN 8704 21 999 przewidziany dla samochodów ciężarowych.

Naczelnik Urzędu Celnego w Białymstoku, decyzją z dnia 23 lipca 2002r. uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe i zakwalifikował sprowadzony samochód do kodu PCN 8703 32 901, właściwego dla samochodów osobowych.

Dyrektor Izby Celnej w Białymstoku po rozpatrzeniu odwołania Spółki "[...]" utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję podzielając stanowisko organu celnego pierwszej instancji w przedmiocie klasyfikacji taryfowej przedmiotowego samochodu.

Sąd oddalając skargę Spółki "[...]" na ostateczną decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białymstoku orzekł, że w sytuacji, gdy do kodu 8704 taryfy celnej zalicza się wyłącznie samochody ciężarowe, a do kodu 8703 samochody osobowe oraz osobowo-towarowe to oczywistym jest, że przedmiotowy samochód należało zaliczyć do kodu 8703, a przytoczone przez skarżącą fakty dotyczące oznaczenia przedmiotowego samochodu, jako ciężarowego nie mają znaczenia dla jego klasyfikacji taryfowej, gdyż klasyfikacja ta dokonywana jest w oparciu o kryteria podane w taryfie celnej.

Spółka "[...] działając przez pełnomocnika - adwokata B. I. S., wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku na podstawie art. 173 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) oraz art. 101 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania.

Skarżąca zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi obrazę przepisów postępowania w sposób mający wpływ na wynik sprawy, tj. art. 120, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.)poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania całego materiału dowodowego, a zwłaszcza pominięcie przy jego ocenie dowodu rejestracyjnego, karty pojazdu, zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu, świadectwa homologacji oraz oceny technicznej z dnia 6 sierpnia 2002r. nr BIL-02/458. Dokumenty te zdaniem skarżącej – jednoznacznie wskazują, że przedmiotowy samochód powinien być klasyfikowany jako ciężarowy według kodu 8704 taryfy celnej. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) poprzez nieustosunkowanie się w uzasadnieniu wyroku do podniesionych przez skarżącą zarzutów.

Skarżąca podniosła, że Sąd nie zauważył faktu, że z holenderskiego dowodu rejestracyjnego wynika, że przedmiotowy samochód został zarejestrowany jako samochód ciężarowy, a także, że Wydział Komunikacji Starostwa Powiatowego w Białymstoku nie zakwestionował przeznaczenia tego samochodu. Opinia rzeczoznawcy ze Stowarzyszenia Rzeczoznawców Techniki Samochodowej i Ruchu Drogowego, jak i wyciąg świadectwa homologacji jednoznacznie kwalifikują ten samochód do grupy ciężarowych. Zdaniem skarżącej Sąd zaakceptował błędną decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białymstoku, który za podstawę zaklasyfikowania samochodu do kodu 8704 przyjęło fakt wyposażenia go w ławkę dla trzech osób, obicia tapicerskie na bokach, suficie i drzwiach, przyciemnione szyby oraz wyłożenie płytą drewnianą przestrzeni ładunkowej, gdyż te elementy wyposażenia pozostają bez wpływu na przeznaczenie pojazdu.

Powołując się na dotychczasowe orzecznictwo NSA skarżąca podniosła, że dla klasyfikacji celnej pojazdu nie ma znaczenia to czy w dacie powstania długu celnego samochód był skonstruowany (przebudowany) do przewozu osób, czy też transportu towarów, lecz zasadnicze znaczenie ma rodzaj i przeznaczenie pojazdu określone przez producenta. Zdaniem skarżącej stanowisko Sądu wydaje się całkowicie niezrozumiałe zwłaszcza w sytuacji, gdy w pojeździe nie dokonano żadnych modyfikacji, czy też zmian konstrukcyjnych. Skarżąca podniosła, że Sąd dopuścił się obrazy art. 11 KPA w związku z art. 59 ustawy o NSA przez to, że nie ustosunkował się w uzasadnieniu wyroku do podniesionych przez skarżąca zarzutów oraz nie uzasadnił dlaczego odmówił wiarygodności powołanym przez stronę dowodów naruszając w ten sposób jedną z naczelnych zasad postępowania – zasadę przekonywania strony, a także, że nie wykonał obowiązku dochodzenia prawdy obiektywnej. Na marginesie skarżąca zauważyła, że na skutek błędnych jej zdaniem decyzji organów celnych zaakceptowanych zaskarżonym wyrokiem, poniosła szkodę wskutek niemożności obniżenia podatku należnego oraz uzyskania zwrotu różnicy podatku należnego i naliczonego związanego z nabyciem pojazdu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga kasacyjna została wniesiona na podstawie art. 101 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), a więc w trybie szczególnym, pozwalającym w okresie przejściowym do 31 marca 2004r. na wniesienie środka odwoławczego od prawomocnego orzeczenia dawnego Naczelnego Sądu Administracyjnego, jeżeli nie upłynął jeszcze termin do wniesienia rewizji nadzwyczajnej do Sądu Najwyższego.

Instytucja skargi kasacyjnej uregulowana w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej ustawą procesową, stanowi odwzorowanie kasacji przewidzianej w procedurze cywilnej, stanowiącej środek odwoławczy od orzeczeń sądów drugiej instancji w sprawach cywilnych. Uwaga ta dotyczy w szczególności określenia podstaw skargi kasacyjnej w art. 174 ustawy procesowej oraz przyjęcia zasady związania sadu granicami tej skargi (art. 183 § 1 ustawy procesowej). Z tych też powodów stosowanie (interpretacja) przepisów ustawy procesowej o skardze kasacyjnej nie może nie uwzględniać dorobku orzecznictwa Sądu Najwyższego i doktryny prawniczej dotyczącego kasacji rozpatrywanej przez Sąd Najwyższy.

Sąd Najwyższy wielokrotnie i konsekwentnie podkreślał, że związanie Sądu granicami kasacji oznacza konieczność wskazania w kasacji m.in. jej podstaw. Prawidłowe sformułowanie podstaw kasacji polega zaś na powołaniu konkretnych przepisów prawa, którym – zdaniem skarżącego – uchybił Sąd, uzasadnieniu zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – na wykazaniu dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (np. wyrok SN z dnia 11 stycznia 2001r., IV CKN 1594/00, Lex nr 53119). Wymaganie określenia podstaw kasacji i ich uzasadnienia obejmuje wskazanie, które przepisy – oznaczone numerem artykułu (paragrafu, ustępu) ustawy – zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy (postanowienie SN z dnia 11 marca 1997r. III CKN 13/97, OSN z 1997r., nr 8, poz. 114). Nie stanowi zatem przytoczenia podstawy kasacyjnej zgłoszenie np. zarzutu naruszenia przepisów postępowania bez wskazania konkretnego przepisu, który – zdaniem skarżącego – został naruszony. Nie wystarcza też samo wykazanie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli skarżący nie wykazał, że następstwa tego naruszenia były tego rodzaju lub rozmiarów, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego w kasacji orzeczenia (np. z 24 kwietnia 2003r. I CKN 317/01, Lex nr 7888).

W orzecznictwie Sądu Najwyższego nie budzi również wątpliwości teza, że kasacja nie odpowiadająca wymaganiom ustawowym w zakresie określenia podstaw i ich uzasadnienia zawiera istotny brak, ponieważ uniemożliwia sądowi ocenę zasadności tego środka zaskarżenia. Wymaganie przytoczenia podstaw kasacji i ich uzasadnienia nie jest przy tym równoznacznie z wymaganiami stawianymi pismu procesowemu, nadającymi się do naprawienia w trybie wezwania do uzupełnienia braków formalnych pisma procesowego.

Wysokie wymagania stawiane skardze kasacyjnej przewidziane w ustawie procesowej korespondują z ustanowionym w tej ustawie przymusem adwokacko-radcowskim do sporządzenia tej skargi (art. 175 § 1 ustawy procesowej). Przymus ten ma na celu zapewnienie skardze kasacyjnej odpowiedniego poziomu merytorycznego i formalnego. Od adwokata czy radcy prawnego można bowiem oczekiwać i egzekwować znajomość przepisów procedury obowiązującej w postępowaniu sądowym. Podstawę skargi kasacyjnej opartej na art. 174 pkt. 2 ustawy procesowej jest naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego (por.J.P.Tarno, Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004r., s.247).

W niniejszej sprawie podstawę tę stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U.Nr 74, poz.368 ze zm.) pod rządem, której został wydany zaskarżony wyrok.

W myśl art. 183 § 1 ustawy procesowej Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Ograniczenie rozpoznane sprawy do granic kasacji oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny jako sad kasacyjny nie może zastąpić skarżącego w wyborze szczegółowo określonych przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które mogłyby być naruszone przy wydawaniu zaskarżonego wyroku.

W podstawie skargi kasacyjnej skarżąca przytoczyła jedynie art. 59 ustawy o NSA w związku z art. 11 KPA. Przytoczony przepis KPA nie stanowi jednak usprawiedliwionej podstawy kasacyjnej, gdyż nie ma on zastosowania w stanie faktycznym sprawy, ponieważ w myśl art. 262 Kodeksu celnego do postępowania w sprawach celnych stosuje się przepisy działu IV Ordynacji podatkowej. Wobec nieprawidłowego sformułowania podstawy kasacji dotyczącej naruszenia przepisów postępowania (art. 174 pkt. 2 ustawy procesowej) Naczelny Sąd Administracyjny związany jest stanem faktycznym sprawy będącym podstawą wydania zaskarżonego wyroku (por. wyrok Sądu Najwyższego z 10.04.2002r. sygn. akt IV CKN 930/00 Lex nr 55106).

W konsekwencji dla oceny przez Naczelny Sąd Administracyjny trafności podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów dotyczących naruszenia postanowień taryfy celnej przy klasyfikacji przedmiotowego samochodu miarodajny jest stan faktyczny sprawy, w oparciu o, który Sąd uznał, że samochód ten jako osobowo-towarowy powinien być klasyfikowany do kodu PCN 8703 taryfy celnej.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.