Postanowienie NSA z 31 grudnia 2004 r., GZ 153/04

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 31 grudnia 2004 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] Spółka z o.o. w Poznaniu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 października 2004 r. sygn. akt 3/I SA/Ka 531/03 o odrzuceniu skargi kasacynej

Sprawa

w sprawie ze skargi [...] Spółka z o.o. w Poznaniu na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Katowicach z dnia 17 lutego 2003 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności środka odwoławczego w sprawie o uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenie kwoty długu celnego p o s t a n a w i a: – oddalić zażalenie– U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem z dnia 4 października 2004 r. sygn. akt 3/I SA/Ka 531/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę kasacyjną [...] Spółka z o.o. w Poznaniu z dnia 20 lipca 2004 r. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 maja 2004 r. w przedmiocie niedopuszczalności środka odwoławczego w sprawie o uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia kwoty długu celnego. W uzasadnieniu Sąd podał, że przy wniesieniu skargi kasacyjnej Skarżąca nie uiściła wpisu stałego, a tym samym naruszyła przepis art. 219 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /zwanej dalej p.p.s.a./ (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Wobec powyższego Sąd na mocy art. 221 p.p.s.a. odrzucił skargę kasacyjną. Strona złożyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na to postanowienie wnosząc o jego uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu Skarżąca zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu naruszenie § 5 ust. 2 wskazanego wyżej rozporządzenia, zgodnie z którym wpis stały od skargi wniesionej przez adwokata lub radcę prawnego uiszcza się na wezwanie po przekazaniu skargi sądowi. Zdaniem Strony skarżącej przepis ten – jako wydany na podstawie delegacji art. 233 p.p.s.a. – jest przepisem szczególnym i ma pierwszeństwo w stosunku do art. 221 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie przepisem art. 194 § 1 pkt 7 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej. W przedmiotowej sprawie skarga kasacyjna została odrzucona na podstawie art. 221 p.p.s.a., gdyż Skarżąca zastąpiona przez radcę prawnego nie uiściła wpisu stałego przy wniesieniu tej skargi. Nie można podzielić stanowiska Strony skarżącej, która twierdzi, iż na podstawie § 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193) obowiązana była do uiszczenia wpisu stałego dopiero po wezwaniu Sądu. Z art. 221 p.p.s.a. jednoznacznie bowiem wynika, iż pismo wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie zostało należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Do tego rodzaju pism należy niewątpliwie również skarga kasacyjna. Ponadto wykładnia gramatyczna przepisu uniemożliwia uznanie poglądu Skarżącej za trafny. Zarówno ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak i wydane na podstawie delegacji ustawowej rozporządzenie, w swojej terminologii rozróżnia pojęcie skargi i skargi kasacyjnej. Jeżeli akt prawny mówi o skardze to należy rozumieć, że jest to pismo procesowe skierowane do sądu I instancji, wniesione w trybie art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a., natomiast skarga kasacyjna przysługuje do sądu II instancji, zgodnie z brzmieniem art. 173 § 1 p.p.s.a. Jeżeli więc § 5 ust. 2 wspomnianego rozporządzenia stanowi o wpisie od skargi, to należy treść jego interpretować w ten sposób, że dotyczy wyłącznie środka odwoławczego skierowanego do sądu administracyjnego I instancji. Należy również zauważyć, że nawet w przypadku przyjęcia innej interpretacji przepisu nie można podzielić stanowiska Skarżącej. Powołany w zażaleniu przepis § 5 ust. 2 wskazanego wyżej rozporządzenia, zgodnie z którym wpis stały od skargi wniesionej przez adwokata lub radcę prawnego uiszcza się na wezwanie po przekazaniu skargi sądowi, w odniesieniu do skargi kasacyjnej pozostawałby bowiem w sprzeczności z art. 221 p.p.s.a. Mimo że przepis ten został wydany na podstawie delegacji zawartej w art. 233 p.p.s.a., zawierającym upoważnienie dla Rady Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia wysokości i szczegółowych zasad pobierania wpisu nie może budzić wątpliwości, iż przepis rangi ustawowej ma pierwszeństwo przed przepisem wykonawczym w przypadku, gdy przepisy te pozostają ze sobą w sprzeczności. Wykonanie ustawy w żadnym wypadku nie może polegać na zmianie jej przepisów. Bezwzględne pierwszeństwo ustawy w stosunku do przepisów wykonawczych nie pozwala na zastosowanie powołanej w zażaleniu reguły interpretacyjnej, iż przepisy rozporządzenia jako przepisy szczególne mają pierwszeństwo w stosunku do przepisów ogólnych zawartych w ustawie. Wspomniana reguła mogłaby mieć zastosowanie tylko w przypadku ewentualnych sprzeczności przepisów równych rangą. Stąd też Sąd mógł w niniejszej sprawie pominąć normę § 5 ust. 2 omawianego rozporządzenia, jako aktu podustawowego niezgodnego z Konstytucją i wydać rozstrzygnięcie wyłącznie na podstawie ustawy. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. mr

Skład

Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz

Uzasadnienie

Postanowienie

Dnia 31 grudnia 2004 r.

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie:

Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2004 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] Spółka z o.o. w Poznaniu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 października 2004 r. sygn. akt 3/I SA/Ka 531/03 o odrzuceniu skargi kasacynej w sprawie ze skargi [...] Spółka z o.o. w Poznaniu na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Katowicach z dnia 17 lutego 2003 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności środka odwoławczego w sprawie o uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenie kwoty długu celnego p o s t a n a w i a:

• oddalić zażalenie–

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 4 października 2004 r. sygn. akt 3/I SA/Ka 531/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę kasacyjną [...] Spółka z o.o. w Poznaniu z dnia 20 lipca 2004 r. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 maja 2004 r. w przedmiocie niedopuszczalności środka odwoławczego w sprawie o uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia kwoty długu celnego.

W uzasadnieniu Sąd podał, że przy wniesieniu skargi kasacyjnej Skarżąca nie uiściła wpisu stałego, a tym samym naruszyła przepis art. 219 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /zwanej dalej p.p.s.a./ (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Wobec powyższego Sąd na mocy art. 221 p.p.s.a. odrzucił skargę kasacyjną.

Strona złożyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na to postanowienie wnosząc o jego uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu Skarżąca zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu naruszenie § 5 ust. 2 wskazanego wyżej rozporządzenia, zgodnie z którym wpis stały od skargi wniesionej przez adwokata lub radcę prawnego uiszcza się na wezwanie po przekazaniu skargi sądowi. Zdaniem Strony skarżącej przepis ten – jako wydany na podstawie delegacji art. 233 p.p.s.a. – jest przepisem szczególnym i ma pierwszeństwo w stosunku do art. 221 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie przepisem art. 194 § 1 pkt 7 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej.

W przedmiotowej sprawie skarga kasacyjna została odrzucona na podstawie art. 221 p.p.s.a., gdyż Skarżąca zastąpiona przez radcę prawnego nie uiściła wpisu stałego przy wniesieniu tej skargi.

Nie można podzielić stanowiska Strony skarżącej, która twierdzi, iż na podstawie § 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193) obowiązana była do uiszczenia wpisu stałego dopiero po wezwaniu Sądu.

Z art. 221 p.p.s.a. jednoznacznie bowiem wynika, iż pismo wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie zostało należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Do tego rodzaju pism należy niewątpliwie również skarga kasacyjna.

Ponadto wykładnia gramatyczna przepisu uniemożliwia uznanie poglądu Skarżącej za trafny. Zarówno ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak i wydane na podstawie delegacji ustawowej rozporządzenie, w swojej terminologii rozróżnia pojęcie skargi i skargi kasacyjnej. Jeżeli akt prawny mówi o skardze to należy rozumieć, że jest to pismo procesowe skierowane do sądu I instancji, wniesione w trybie art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a., natomiast skarga kasacyjna przysługuje do sądu II instancji, zgodnie z brzmieniem art. 173 § 1 p.p.s.a. Jeżeli więc § 5 ust. 2 wspomnianego rozporządzenia stanowi o wpisie od skargi, to należy treść jego interpretować w ten sposób, że dotyczy wyłącznie środka odwoławczego skierowanego do sądu administracyjnego I instancji.

Należy również zauważyć, że nawet w przypadku przyjęcia innej interpretacji przepisu nie można podzielić stanowiska Skarżącej. Powołany w zażaleniu przepis § 5 ust. 2 wskazanego wyżej rozporządzenia, zgodnie z którym wpis stały od skargi wniesionej przez adwokata lub radcę prawnego uiszcza się na wezwanie po przekazaniu skargi sądowi, w odniesieniu do skargi kasacyjnej pozostawałby bowiem w sprzeczności z art. 221 p.p.s.a.

Mimo że przepis ten został wydany na podstawie delegacji zawartej w art. 233 p.p.s.a., zawierającym upoważnienie dla Rady Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia wysokości i szczegółowych zasad pobierania wpisu nie może budzić wątpliwości, iż przepis rangi ustawowej ma pierwszeństwo przed przepisem wykonawczym w przypadku, gdy przepisy te pozostają ze sobą w sprzeczności. Wykonanie ustawy w żadnym wypadku nie może polegać na zmianie jej przepisów. Bezwzględne pierwszeństwo ustawy w stosunku do przepisów wykonawczych nie pozwala na zastosowanie powołanej w zażaleniu reguły interpretacyjnej, iż przepisy rozporządzenia jako przepisy szczególne mają pierwszeństwo w stosunku do przepisów ogólnych zawartych w ustawie. Wspomniana reguła mogłaby mieć zastosowanie tylko w przypadku ewentualnych sprzeczności przepisów równych rangą. Stąd też Sąd mógł w niniejszej sprawie pominąć normę § 5 ust. 2 omawianego rozporządzenia, jako aktu podustawowego niezgodnego z Konstytucją i wydać rozstrzygnięcie wyłącznie na podstawie ustawy.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

mr