Uzasadnienie
Wyrokiem z 11 października 2017 r., sygn. akt ISA/Łd 447/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę B. G. (dalej: skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 7 lutego 2017 r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za styczeń, luty i marzec 2011 r.
W piśmie z dnia 27 czerwca 2018 r. skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że wykonanie decyzji skutkować będzie wyrządzeniem znacznej szkody, następstwem wykonania decyzji będą trudne do odwrócenia skutki. W obecnej chwili skarżąca nie dysponuje dochodami pozwalającymi na całkowite uregulowanie zobowiązań wynikających z wydanej decyzji. Skarżąca pozostaje na utrzymaniu męża, którego dochody ze stosunku pracy są niewielkie. Dodatkowo w miarę możliwości – pomocy finansowej udzielają dzieci skarżącej. Skarżąca wskazała, że nie posiada żadnego wartościowego majątku ani oszczędności oraz nie dysponuje dochodami pozwalającymi na jednorazowe uregulowanie zobowiązania wraz z odsetkami za zwłokę, wynikającymi z wydanej decyzji. Poza dochodami męża skarżąca nie posiada żadnego majątku, nie ma żadnych nieruchomości, nie posiada oszczędności ani żadnych bieżących środków finansowych na kontach bankowych.
Nie posiada także wartościowych rzeczy ruchomych. Wraz z mężem i synem zamieszkuje w mieszkaniu należącym do córki, co pozwala na ograniczenie miesięcznych wydatków. W zakresie miesięcznych zobowiązań dzieci skarżącej pomagają także przy spłacie kredytów i składek ZUS. W tej sytuacji postępowanie egzekucyjne z tytułu zobowiązań nałożonych na skarżącą decyzją stanowiłoby dla skarżącej ogromne obciążenie przez uszczuplenie – a właściwie zupełne pozbawienie – środków niezbędnych do zabezpieczenia codziennej egzystencji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wniosek nie jest zasadny.
Na wstępie należy stwierdzić, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest inicjowane wnioskiem strony. Ponadto dotyczy ono wyjątku od zasady wykonalności ostatecznych decyzji administracyjnych. Z uwagi na powyższe oczywistym jest, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek choćby uprawdopodobnienia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która – co należy jeszcze raz podkreślić – jest wyjątkiem od zasady wynikającej z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: P.p.s.a.) W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca nie wykazała, że zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, bowiem ograniczyła się do ogólnikowych stwierdzeń, nie świadczących o konkretnych zagrożeniach.
Sam fakt istnienia obowiązku wykonania aktu administracyjnego nie może stanowić podstawy uzasadniającej pozytywne rozpatrzenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nawet jeśli należność objęta tym aktem jest wysoka.
Następnie należy podkreślić, że skarżąca zdaje się mylić przesłanki wstrzymania wykonania decyzji z przesłankami przyznania prawa pomocy. Podkreśla ona bowiem we wniosku, że nie jest w stanie ponieść nadmiernych obciążeń finansowych, bowiem zagroziłoby to jej egzystencji. Wskazane okoliczności mogą być rozpatrywane pod kątem przesłanek z art. 246 P.p.s.a., ale nie świadczą w żadnej mierze o spełnieniu warunków wynikających z art. 61 § 3 P.p.s.a. Trudna sytuacja materialna, czy też fakt, iż wartość egzekwowanego świadczenia jest znacznie wyższa od wartości aktywów skarżącej, nie dowodzi bowiem, że egzekucja może spowodować nieodwracalne (trudne do odwrócenia) skutki, czy też wyrządzić skarżącej znaczną szkodę. Nie jest także taką okolicznością wysokość zobowiązania objętego decyzją: wynika to z faktu, że w prawie administracyjnym przewidziano szereg środków egzekucyjnych, jak choćby egzekucja z pieniędzy, z rachunku bankowego czy z wynagrodzenia, które co do zasady nie prowadzą do zaistnienia okoliczności z art. 61 § 3 P.p.s.a., a są stosowane również wówczas, gdy wysokość dostępnych środków nie wystarcza na pokrycie całej kwoty zobowiązania jednorazowo.
W zakresie stanowiska skarżącej odnoszącego się do skutków postępowania egzekucyjnego z tytułu zobowiązań oraz związanego z tym zagrożenia dotyczącego braku środków na bieżące potrzeby i wydatki życia codziennego, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że ustawodawca dopuścił prowadzenie egzekucji, lecz tylko do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu (por. art. 8-10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Dz. U. z 2017 r. poz. 1201, z późn. zm.).Należy podkreślić, że egzekucja administracyjna podlega szeregom ograniczeń właśnie po to, by nie doszło do zagrożenia egzystencji podmiotu zobowiązanego (ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, t. j. Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Jednak w sytuacji, gdy nie wiadomo, na jaki sposób egzekucji zdecyduje się organ podatkowy, trudno w ogóle oceniać ewentualne skutki takiej egzekucji.
Ponadto należy zauważyć, że z uzasadnienia wniosku skarżącej wynika, iż nie posiada żadnego majątku, nie ma żadnych nieruchomości, nie posiada oszczędności ani żadnych bieżących środków finansowych na kontach bankowych, nie posiada także wartościowych rzeczy ruchomych oraz zaprzestała aktywności gospodarczej. W tych okolicznościach brak majątku nie pozwala zatem na stwierdzenie istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Wszelkie okoliczności, które przytacza skarżąca, nie mogą więc stanowić podstawy do uwzględnienia jej wniosku.
W świetle powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nie zaistniały przesłanki o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. i na podstawie tego przepisu w zw. z art. 193 i art. 61 § 5 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji