Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 5 marca 2014 r., sygn. akt I FSK 1534/13

Uzasadnienie

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3525/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 18 października 2012 wydane w sprawie ze skargi A. K. w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia na postanowienia w sprawie odmowy wszczęcia postępowania.

Ze stanu sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynikało, że Naczelnik P. Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z dnia 29 czerwca 2012 r. odmówił wszczęcia postępowania podatkowego w zakresie żądania wniesionego wnioskiem z dnia 31 maja 2012 r. o zwrot nadwyżki VAT, złożonym przez skarżącego wyznaczonego do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania likwidacyjnego majątku pozostałego po P. Sp. z o.o. zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. z dnia 23 maja 2012r. Przedmiotowe postanowienie zostało przesłane za pośrednictwem urzędu pocztowego i doręczone w dniu 6 lipca 2012 r. pełnomocnikowi skarżącego A. P. Na powyższe postanowienie A. P. w imieniu skarżącego złożyła w dniu 12 lipca 2012 r. zażalenie.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia 18 października 2012 r. stwierdził niedopuszczalność wymienionego zażalenia. Stwierdził, że w przedmiotowej sprawie podstawową kwestią wymagającą rozstrzygnięcia jest ustalenie, czy w świetle obowiązujących przepisów prawa miało miejsce skuteczne doręczenie postanowienia Naczelnika P. Urzędu Skarbowego W. z dnia 29 czerwca 2012 r. odmawiające wszczęcia postępowania podatkowego

Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie, w dniu 13 czerwca 2012 r. do organu podatkowego wpłynęła kserokopia pełnomocnictwa z dnia 12 czerwca 2012 r. udzielonego przez skarżącego – A. P., upoważniającego do reprezentowania mocodawcy jako likwidatora Spółki P. Sp. z o.o. w likwidacji we wszelkich sprawach przed urzędem skarbowym. Powyższy dokument nie spełnia wymogów z art. 137 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). W związku z powyższym nie zobowiązywał on organu podatkowego do uznania, że w sprawie strona działała przez pełnomocnika.

W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. organ I instancji traktując A. P. jako pełnomocnika strony w tym postępowaniu na podstawie kserokopii pełnomocnictwa z dnia 12 czerwca 2012 r. sprawił, że w toku tego postępowania podatkowego strona nie była prawidłowo reprezentowana, co skutkuje tym, że postanowienie nie zostało skutecznie doręczone. W konsekwencji czego nie jest dopuszczalne rozpatrzenie zażalenia. W zaistniałej sytuacji nie doszło zatem do prawnie skutecznego wszczęcia postępowania przed organem II instancji, co stanowi przesłankę stwierdzenia niedopuszczalności wniesionego zażalenia na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 Ordynacji podatkowej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie kosztów zwrotu postępowania sądowego.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

1. - art. 228 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 Ordynacji podatkowej poprzez jego błędne zastosowanie polegające na nieuwzględnieniu przez Dyrektora Izby Skarbowej dokumentu pełnomocnictwa złożonego przez stronę do akt postępowania odwoławczego, co spowodowało przyjęcie przez organ, iż zachodzi brak formalny skutkujący wydaniem postanowienia o niedopuszczalności zażalenia;
2. - art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezastosowanie polegające na nie przyjęciu przez Dyrektora Izby Skarbowej pełnomocnictwa złożonego w dniu 4 października 2012 r. w Izbie Skarbowej w W. przez stronę;
3. - art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezastosowanie polegające na uznaniu za niedoręczone postanowienia Naczelnika P. Urzędu Skarbowego W. w W., co spowodowało stwierdzenie przez Dyrektora Izby Skarbowej o niedopuszczalności zażalenia złożonego na to postanowienie;
4. - art. 14 § 1 w zw. z art. 33 § 3 oraz art. 64 § 2 K.p.a. polegające na przyjęciu, że zeskanowane pełnomocnictwo udzielone A. P. przesłane do organu I instancji za pomocą poczty elektronicznej jest niewystarczające do uzupełnienia braków formalnych złożonego odwołania.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor izby Skarbowej w W. podtrzymał prezentowane stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Skarga do WSA została przez ten Sąd uznana za zasadną.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Dyrektor Izby Skarbowej w W. zaskarżając orzeczenie w całości. Wskazał naruszenie przepisów postępowania, co narusza art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. u. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej: P.p.s.a. w związku z art. 120, art. 121 § 1, art. 137 § 1 i 3, art. 145 § 1 i 2, art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz uznanie, że wydając postanowienie organ naruszył art. 228 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 Ordynacji podatkowej oraz naruszył zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, podczas gdy organ podatkowy nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania na tyle istotnego, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy i w konsekwencji Sąd niezasadnie uchylił zaskarżone postanowienie zamiast skargę oddalić.

Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik strony wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie prawidłowo Sąd I instancji ocenił, że postępowanie organów stanowiło naruszało zasady określone w Ordynacji podatkowej. W szczególności bowiem, jak stwierdził odnosząc się do uznania przez Dyrektora Izby Skarbowej, że postanowienie nie zostało prawidłowo doręczone pełnomocnikowi ustanowionemu przez stronę, naruszona została określona w Ordynacji podatkowej zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Zasadnie przy tym skonstatował, że przyjęcie takiego stanowiska w ustalonych okolicznościach byłoby nieuzasadnione gdyż oznaczałoby konieczność powtórnego doręczenia postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania tej samej osobie tj. pełnomocnikowi strony.

W związku z zaistniałym brakiem formalnym, to organ I instancji winien wezwać pełnomocnika strony na podstawie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej do uzupełnienia tego braku poprzez przedłożenie oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa. Organ ten jednak do przepisu tego się nie zastosował i dopiero na etapie postępowania zażaleniowego organ odwoławczy wezwał pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braku formalnego polegającego na niezałączeniu do zażalenia pełnomocnictwa.

W chwili podejmowania przez organ odwoławczy zaskarżonego postanowienia brak ten został uzupełniony zważywszy, że skarżący złożył w dniu 4 października 2012r. oryginał pełnomocnictwa z dnia 12 czerwca 2012r. uprawniający A. P. do reprezentowania go przed urzędem skarbowym, którego kopia złożona została na etapie postępowania przed organem I instancji. Nie było zatem przeszkód prawnych w rozpoznaniu przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. wniesionego przez pełnomocnika skarżącego zażalenia na postanowienie Naczelnika P. urzędu Skarbowego W. Ze względu na powyższe należy zgodzić się z oceną Sądu I instancji, że w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy naruszył przepis art. 228 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 Ordynacji podatkowej w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uznając, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 i art. 204 pkt 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.