Uzasadnienie
Wyrokiem z 11 czerwca 2015 r., sygn. akt: III SA/Wa 2873/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. C. (dalej: "strona", "skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 17 czerwca 2014 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od kwietnia do grudnia 2008 r.
Pismem z dnia 14 lipca 2015 r. strona, powołując się na art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "P.p.s.a."), wniosła o wstrzymanie wykonania powyższej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. W uzasadnieniu wniosku podniosła, że odmowa wstrzymania wykonania decyzji doprowadzi skarżącego do konieczności zaprzestania wykonawstwa prac i złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości firmy. Wskazała, że zajęcie rachunków bankowych spowodowało utratę płynności finansowej, co w konsekwencji doprowadzi do nieodwracalnych skutków. Zaakcentował również, że do czasu rozpoznania niniejszej sprawy nie posiada żadnej ochrony przed egzekucją a to z kolei powoduje, iż nie jest w stanie prowadzić bieżącej działalności i realizować przyjętych na siebie zobowiązań. Dodał także, że nie wnosił dotychczas o wstrzymanie wykonalności decyzji
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie jest zasadny.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zatem zasadą jest wykonalność decyzji ostatecznej. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Z treści art. 61 § 3 P.p.s.a. wynikają dwie przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji przez sąd: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym przez niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, "która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego." Natomiast trudne do odwrócenia skutki "to takie prawne lub faktyczne skutki, które – raz zaistniałe – powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków" (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Komentarz, LEX, 2013, wyd. V.). Niewątpliwie przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji, której obawia się skarżący, ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy jednak zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło.
Zgodzić się należy ze skarżącym, że konieczność zakończenia działalności gospodarczej może prowadzić do trudnych do odwrócenia skutków. Rzecz jednak w tym, że na stronie inicjującej postępowanie w tym przedmiocie spoczywa ciężar wykazania okoliczności świadczących o spełnieniu przynajmniej jednej z przedstawionych powyżej przesłanek. Bez poparcia wniosku stosownymi twierdzeniami, dokumentami i argumentacją, świadczącymi, że wykonanie decyzji wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia stronie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, sąd nie może poczynić koniecznych ustaleń w zakresie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został uzasadniony wystarczająco wnikliwie. W szczególności próżno, w sytuacji gdy przeważająca argumentacja wniosku sprowadza się do wyeksponowania ciężkiej sytuacji finansowej skarżącego związanej z dokonanymi zajęciami na rachunkach bankowych, doszukiwać się chociażby informacji jaką kwotę na tych rachunkach zgromadził skarżący. Wprawdzie do wniosku dołączono pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego o dokonanych zajęciach oraz tytuły wykonawcze jednak na ich podstawie Sąd nie jest w stanie ocenić czy wyegzekwowanie dochodzonych należności faktycznie doprowadziłoby skarżącego do pozbawienia środków pieniężnych.
Zatem dokumenty te nie dają wglądu w całokształt sytuacji majątkowej skarżącego. Trudno również na podstawie tych dokumentów ocenić czy skarżący dysponuje jeszcze innymi środkami majątkowymi, nawet w ograniczonym zakresie. Stąd też twierdzenie skarżącego, że dokonane zajęcia rachunków bankowych spowodują utratę płynności finansowej co w konsekwencji prowadzi do nieodwracalnych skutków należy ocenić jako gołosłowne.
Odnosząc się z kolei do twierdzeń, że odmowa wstrzymania wykonania decyzji doprowadzi skarżącego do zaprzestania wykonawstwa prac i złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości firmy podnieść należy, że zaprzestanie wykonywania działalności gospodarczej nie w każdym przypadku musi być następstwem złej kondycji finansowej prowadzonej firmy, tym bardziej że na poparcie tych twierdzeń skarżący de facto nie wskazał żadnych danych liczbowych, które by umożliwiły ocenę tej sytuacji. Tymczasem w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest stanowisko, iż twierdzenia podnoszone we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powinny bezwzględnie zostać poparte dokumentami źródłowymi (por. postanowienie NSA z 18 marca 2010 r., sygn. akt II FSK 502/09, LEX nr 569795).
Końcowo zauważyć należy, że skarżący we wniesionym środku zaskarżenia podnosi, iż "nie wnosił dotychczas o wstrzymanie wykonalności decyzji, gdyż nie zdawał sobie sprawy, iż organ podejmie tak brzemienne w skutki działania. Pozostawał w przekonaniu, iż zaskarżona decyzja zostanie w wyniku wniesionej przez niego skargi wyeliminowana przez sąd z obiegu prawnego". Zdaje się, że uwadze skarżącego umknęło, iż pismem z dnia 27 sierpnia 2014 r. wystąpił on z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji, która jest przedmiotem niniejszego postępowania wpadkowego, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 16 października 2014 r. odmówił jej wstrzymania.
Mając powyższe uwagi na względzie stwierdzić należy, że treść tego wniosku oraz akta sprawy nie pozwalają na pozytywną ocenę przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Tym samym nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.