Uzasadnienie
Wyrokiem z 8 lutego 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Gminy S. wniesioną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 6 grudnia 2010 r., III SA/GL 1329/10 oraz zasądził od skarżącej na rzecz Ministra Finansów stosowną kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżącej Gminy w dniu 16 kwietnia 2012 r. (k. 47 akt sądowych).
W dniu 30 kwietnia 2012 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) Gmina S. nadesłała pismo zatytułowane: "wniosek o uzupełnienie wyroku o uzasadnienie". We wstępnej części pisma zawarto natomiast dwa wnioski:
- - o uzupełnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2012 r. (sygnatura akt I FSK 676/11) w przedmiocie podatku od towarów i usług o uzasadnienie,
- - o rozstrzygnięcie wątpliwości dotyczących treści uzasadnienia ww. wyroku.
W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała, że opierając się na treści art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej: "p.p.s.a." w związku z art. 141 § 4 tej ustawy wnosi o uzupełnienie uzasadnienia wyroku w sposób, który uzasadni przekonanie, że Sąd rzeczywiście zapoznał się z argumentacją przedstawioną w skardze kasacyjnej i w sposób właściwy rozpatrzył stan faktyczny postępowania. W dalszej części pisma odniesiono się do okoliczności faktycznych z postępowania podatkowego, które w ocenie strony Naczelny Sąd Administracyjny nie właściwie zinterpretował, a poszczególne twierdzenia Sądu świadczą zdaniem skarżącej o tym, że Sąd nieprawidłowo odniósł się do stanu faktycznego sprawy i do twierdzeń zawartych w skardze.
Końcowo skarżąca, mając na względzie treść art. 157 § 1 w związku z art. 158 w związku z art. 141 § 4 w związku z art. 193 p.p.s.a. wniosła o uzupełnienie wyroku o uzasadnienie, zawierające odniesienie się do zarzutów zawartych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, a ponadto należycie uwzględniające stan faktyczny sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na samym wstępie rozważań przytoczyć należy treść przepisów, na które powołuje się skarżąca w rozpatrywanym wniosku. Stosownie do art. 157 § 1 p.p.s.a. strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Natomiast zgodnie z art. 158 p.p.s.a. sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści. Postanowienie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Oba przepisy na zasadzie wyrażonej w art. 193 p.p.s.a. znajdują zastosowanie do wyroków wydanych przez Naczelny Sąd Administracyjny. Należy jednak zauważyć, że już z literalnego brzmienia tych przepisów wynika, że dotyczą one dwóch całkowicie różnych instytucji w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Skarżąca w omawianej sprawie formułuje zaś równocześnie dwa wnioski opierając je na wymienionych wyżej podstawach. Działanie skarżącej należy uznać za wadliwe z następujących względów.
W oparciu o art. 157 § 1 p.p.s.a. strona może domagać się uzupełnienia wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 8 lutego 2012 r. orzekł o całości skargi kasacyjnej, która w pkt 1 orzeczenia została oddalona, natomiast w pkt 2 Sąd orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego. NSA nie naruszył więc art. 157 § 1 p.p.s.a., albowiem wydany wyrok jest kompletny i zawiera wymagane prawem elementy. Z uzasadnienia badanego wniosku, a nawet już z samego tytułu pisma wynika natomiast, że skarżąca domaga się w istocie "uzupełnienia wyroku o uzasadnienie". Tego rodzaju żądanie nie dość, że nie jest dopuszczalne w świetle art. 157 § 1 p.p.s.a., to jeszcze na gruncie omawianej sprawy pozostaje całkowicie bezzasadne. Pomijając już bowiem oczywisty fakt, że w następstwie zapadłego w dniu 8 lutego 2012 r. wyroku Sędzia sprawozdawca sporządził jego pisemne motywy, które w raz z odpisem wyroku zostały stronie skarżącej doręczone, a zatem nie może być mowy o braku uzasadnienia, to w literaturze przedmiotu oraz orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że w oparciu o art. 157 § 1 p.p.s.a. uzupełnić można jedynie wyrok, a nie jego uzasadnienie (por.: B. Dauter (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek.
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2009 r., s. 421 oraz powołane tam orzecznictwo, jak również postanowienie NSA z 27 maja 2011 r., II FSK 2067/09, lex nr 795354). Wniosek o uzupełnienie wyroku "o uzasadnienie" nie może więc zasługiwać na uwzględnienie.
Strona skarżąca jako podstawę swego żądania powołała również art. 158 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści, a postanowienie w tym przedmiocie sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym. Przepis, na który powołuje się skarżąca przewiduje zatem całkowicie inny od omówionego powyżej środek procesowy, z którego skorzystać może strona postępowania sądowoadministracyjnego. W sposób oczywisty omawiana instytucja dotyczy sytuacji, w której uzasadnienie wyroku zostało sporządzone i doręczone stronie, jednakże treść pisemnych motywów wyroku jest dla strony niezrozumiała, a więc domaga się ona jej wyjaśnienia.
Niezrozumiałym, a wręcz wewnętrznie sprzecznym jest więc domaganie się przez skarżącą w rozpatrywanym wniosku zarówno "uzupełnienia wyroku o uzasadnienie", jak również dokonania wykładni doręczonego uzasadnienia wyroku. Innymi słowy, skarżąca z jednej strony domaga się uzupełnienia brakującego w jej ocenie uzasadnienia wyroku, a z drugiej strony wnosi o wyjaśnienie jego treści. Wniosek formułowany w oparciu o art. 158 p.p.s.a., aby mógł odnieść pożądany skutek musi zawierać konkretne wskazanie, które fragmenty uzasadnienia budzą wątpliwości strony, czy też w jakiej części uzasadnienie pozostaje dla strony niezrozumiałe. Tymczasem uzasadnienie badanego wniosku takich wskazań na rzeczywiste wątpliwości skarżącej co do treści wyroku wcale nie zawiera. Z treści pisma wynika natomiast, że w istocie skarżąca polemizuje ze stanowiskiem zajętym przez Naczelny Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku.
Na stronie 4 pisma (k.51v akt sądowych) stwierdza się bowiem wprost, że "Sąd nieprawidłowo odniósł się do stanu faktycznego sprawy i do twierdzeń zawartych w skardze", a po tym stwierdzeniu następują wywody dotyczące okoliczności faktycznych sprawy związanych z rejestracją skarżącej gminy jako podatnika VAT.
W tym miejscu powtórzyć należy pogląd wyrażony przez NSA w postanowieniu z 23 września 2011 r., II FSK 1224/10 (lex nr 948926), iż wykładnia wyroku nie może prowadzić do uzupełnienia podjętego rozstrzygnięcia przez poszerzenie go o inne elementy, ani też do formułowania przez sąd dodatkowych motywów podjętego rozstrzygnięcia lub modyfikacji motywów poprzednio wskazanych. Przedmiotem wykładni mogą być jedynie rzeczywiste wątpliwości co do istoty rozstrzygnięcia zwartego w sentencji orzeczenia, a nie udzielanie odpowiedzi na kreowane przez stronę pytania: za szczególnie pozbawione podstaw prawnych uważa się domaganie się przez stronę dokonania wykładni wyroku stanowiące w istocie polemikę z odmiennym, niż oczekiwała strona, stanowiskiem sądu zaprezentowanym w orzeczeniu.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku że zawarte we wniosku żądania skarżącej nie mogły zostać uwzględnione. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 157 § 1 oraz art. 158 w związku z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł jak w sentencji.