Uzasadnienie
Zaskarżonymi wyrokami z dnia 9 listopada 2004 r., od SA/Sz 703/03 do SA/Sz 708/03, oraz z dnia 10 listopada 2004 r., SA/Sz 709/03 i SA/Sz 711/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargi Marii D. na decyzje Izby Skarbowej w S. z dnia 28 lutego 2003 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, wrzesień i grudzień 2000 r.
W skargach kasacyjnych od tych wyroków M. D. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 19 ust. 1-3a ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./. Przedstawiając powyższe zarzuty, strona wniosła o uchylenie "zaskarżonych decyzji w całości".
Dyrektor Izby Skarbowej w S., odpowiadając na skargi kasacyjne, wniósł o ich odrzucenie. Jego zdaniem, skargi kasacyjne nie zawierały wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia, lecz wniosek o uchylenie decyzji administracyjnej. Powołując się na postanowienie NSA z dnia 16 marca 2004 r., FSK 209/04, podniósł, że brak w skardze jednoznacznego wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego wyroku powoduje, że skarga, pozbawiona jednego z koniecznych elementów materialnoprawnych, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Przedstawione zaś w skargach kasacyjnych żądanie uchylenia decyzji administracyjnej nie jest objęte dyspozycją art. 176 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W piśmie procesowym z dnia 28 września 2005 r. strona skarżąca, nawiązując do treści wniesionych skarg kasacyjnych, wyjaśniła, że sformułowane w nich żądanie uchylenia zaskarżonej decyzji powinno być rozumiane szeroko. Podniosła, że - pisząc skargi kasacyjne i umieszczając w nich wniosek o uchylenie decyzji - autor skarg miał cały czas na uwadze zaskarżone orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W jej ocenie użyty zwrot "decyzja" w potocznym języku oznacza to samo co wyrok czy orzeczenie. Na poparcie swojej argumentacji powołała się na definicję słowa "orzeczenie" zamieszczoną w Słowniku języka polskiego, PWN, Warszawa 1995 r. Zaznaczyła również, że wszystkie wywody, zarzuty, interpretacje zaistniałych okoliczności dotyczyły tylko i wyłącznie wyroku WSA w Szczecinie. Również ostatnie zdanie użyte w skargach wskazywało, że skarżąca miała na myśli uchylenie zaskarżonego wyroku.
Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 111 par. 2 w związku z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ połączył sprawy ze wszystkich wymienionych skarg kasacyjnych /I FSK 877/05, 161/06, 162/06, 163/06, 164/06, 165/06, 166/06 i 167/06/ w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia.
Rozpoznając te skargi, Sąd zważył, co następuje
Skargi kasacyjne podlegają odrzuceniu.
Problematyka wymogów, jakim powinna odpowiadać skarga kasacyjna, była już wielokrotnie podejmowana przez Naczelny Sąd Administracyjny. Na tle jego bogatego orzecznictwa ugruntował się pogląd co do tego, jak powinna być ona skonstruowana; p. w szczególności wymienione wyżej postanowienie z dnia 16 marca 2004 r., FSK 209/04 /ONSAiWSA 2004 Nr 1 poz. 13/. Wynika z niego, że art. 176 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wprowadził dwa rodzaje wymagań, jakie winna spełniać skarga kasacyjna. W pierwszej kolejności, stosownie do treści art. 46 i 47 tej ustawy, skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym /przesłanki formalne/. A po drugie, skarga kasacyjna winna spełniać wymagania szczególne właściwe tylko dla niej /przesłanki materialne/, a mianowicie powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, wskazanie, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia wraz z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
W ocenie składu orzekającego w rozpatrywanych sprawach, strona skarżąca nie zawarła w skargach kasacyjnych wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku. Nie można bowiem przyjąć argumentacji strony skarżącej jakoby użyty w skardze kasacyjnej wyraz "decyzja" oznaczał to samo co wyrok. Po pierwsze należy zauważyć, że wprowadzenie "przymusu adwokackiego" w art. 175 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, miało na celu zapewnienie "odpowiedniego poziomu" prowadzonego postępowania kasacyjnego. Skoro skarga kasacyjnej jest środkiem wysoce sformalizowanym, w którym bada się zagadnienia jurydyczne, to oczekuje się od autora skargi kasacyjnej posługiwania się językiem na tyle jasnym i precyzyjnym, aby sąd przy rozpatrywaniu skargi kasacyjnej nie musiał domyślać się intencji jej autora.
Należy zauważyć, że sprawy toczą się w ramach postępowania sądowoadministracyjnego. Do podstawowych obowiązków sądów administracyjnych należy badanie legalności rozstrzygnięć organów administracji publicznej. W sferze zainteresowań sądu administracyjnego znajdować się będą zatem również takie akty organów administracji jak decyzje. Skoro zatem "decyzja" jest pojęciem występującym w przepisach tak postępowania administracyjnego, jak i w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych /p. art. 3 par. 2 pkt 1, czy art. 145 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/, i oznacza akt wydawany przez organ administracji publicznej, to logiczne powinno być, że w języku tak prawnym, jak i prawniczym, nie powinno posługiwać się pojęciem tym w jego szerokim znaczeniu.
Ponadto należy zaznaczyć, że Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje możliwość rozpoznania skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny /art. 188 tej ustawy/. Wniosek o "uchylenie zaskarżonej decyzji" nie jest zatem wnioskiem niedopuszczalnym, ponieważ Sąd ten, stosownie do wymienionego przepisu, ma możliwość wydania wyroku, w którym na skutek uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenia zaskarżonego orzeczenia /jedynie z powodu naruszenia prawa materialnego/ rozpozna skargę i uchyli zakwestionowaną decyzję. Jednakże, o czym już była mowa wcześniej, przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wymagają, aby skarga kasacyjna zawierała wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia sądowego z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Skoro bowiem stosownie do art. 183 par. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawy wyłącznie w granicach kasacji /chyba że doszło do nieważności postępowania/, to władny jest tylko badać sprawę w ramach określonych przez jej autora i nie może domyślać się przy tym jego intencji ani wnioskować, czego strona skarżąca oczekuje.
Na marginesie można zaznaczyć, że nie ma przy tym znaczenia, w którym miejscu skargi kasacyjnej strona zawrze przedmiotowy wniosek, istotne jest, aby był on wyraźnie wyartykułowany. Natomiast rozpatrywane skargi kasacyjne w żadnym miejscu nie zawierają wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonych wyroków.
Z uwagi na powyższe na podstawie art. 178 w związku z art. 180 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ orzeczono jak w sentencji.