Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 marca 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 2851/15, odmówił E. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 31 sierpnia 2015 r., w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień, maj, czerwiec 2014 r.
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że w skardze na wskazaną wyżej decyzję Spółka zawarła też wniosek o jej wstrzymanie, motywując go powstaniem po jej stronie znacznej szkody, tj. strat finansowych oraz trudnych do odwrócenia skutków w postaci utraty dobrego imienia, renomy oraz w praktyce braku w przyszłości możliwości prowadzenia działalności gospodarczej w dotychczasowym zakresie oraz brakiem wydania "prawomocnej" decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. ustalającej wysokość podatku akcyzowego.
Skarżąca argumentowała, iż dalsze trwanie w obecnej sytuacji prawnej, bez pozyskania właściwego orzeczenia w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji prowadzić będzie wyłącznie do zwiększenia się szkody w znacznych rozmiarach oraz konieczności ogłoszenia wniosku o upadłość.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, że skarżąca, nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji wyrządzi znaczną szkodę lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Ponadto z dokumentów finansowych znajdujących się w aktach sprawy nie wynika, aby wykonanie decyzji miało zagrozić bytowi skarżącej. W związku z powyższym skoro skarżąca w złożonym wniosku nie wykazała w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, brak było podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej i wydania pozytywnego orzeczenia.
W zażaleniu z dnia 1 kwietnia 2016 r. pełnomocnik skarżącej zarzucił naruszenie art. 61 § 3 w związku z art. 106 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej: "p.p.s.a."), poprzez błędną ocenę przez Sąd stanu faktycznego i nieuwzględnieniu okoliczności faktycznych, w szczególności dokumentów potwierdzających sytuację finansową Spółki, i tym samym uznać, iż Skarżący nie wystarczająco uprawdopodobnił przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wskazano, że z przedstawionych dokumentów finansowych bezsprzecznie wynika, że skarżąca znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej zaś wykonanie decyzji w sposób bezpośredni zagraża jej bytowi oraz spowoduje nieodwracalne skutki chociażby w przypadku ogłoszenia upadłości. Zdaniem skarżącej wykazała ona w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i tym samym istniały podstawy do udzielenia ochrony tymczasowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Strona skarżąca zgłaszająca wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności winna wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków jego wykonania. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne.
Podkreślić należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd I instancji ocena wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest prawidłowa. Jak trafnie uznał Sąd I instancji, uzasadnienie wniosku sprowadzało się do stwierdzenia, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje powstanie strat finansowych oraz trudnych do odwrócenia skutków w postaci utraty dobrego imienia, renomy oraz w praktyce braku w przyszłości możliwości prowadzenia działalności gospodarczej w dotychczasowym zakresie i konieczność ogłoszenia wniosku o upadłość skarżącej. W związku z powyższym właściwe Sąd stwierdził, że skarżąca nie wykazała, że wykonania decyzji wiązać się będzie z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Do zażalenia skarżąca załączyła bilans oraz rachunek zysków i strat na dzień 30 listopada 2015 r. Okoliczność ta nie ma jednak znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. NSA na obecnym etapie postępowania nie rozpatruje bowiem ponownie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, ale bada zgodność z prawem działania Sądu I instancji, a więc rozstrzyga na podstawie stanu, jaki istniał w dacie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Natomiast oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie uniemożliwia ponowienia wniosku w razie zmiany okoliczności, co wynika z treści art. 61 § 4 p.p.s.a.
W ocenie NSA nie można uznać, by w świetle przedstawionych przez spółkę dokumentów obrazujących jej sytuację finansową, uprawdopodobniła ona wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., warunkujących zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o zwrocie kosztów postępowania, ponieważ jest on bezpodstawny. Artykuł 209 P.p.s.a. przewiduje, że wniosek o zwrot kosztów postępowania rozstrzyga w orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz orzeczeniach, o których jest mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 P.p.s.a.
Z podanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.