Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 20 maja 2015 r., sygn. akt I SA/Łd 258/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił T. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. (zwanej dalej w skrócie "Spółką") przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W ocenie Sądu I instancji Spółka zarówno w złożonym wniosku jak i w sprzeciwie nie przedstawiła argumentów, które uzasadniałyby ocenę, że nie posiada dostatecznych środków pieniężnych w wysokości 2.000 zł na uiszczenie wpisu od skargi. Porównując wysokość wpisu sądowego od skargi kasacyjnej (w rozpoznawanej sprawie 2.000 zł) z wysokością środków pieniężnych w kasie spółki (1.749,41 zł), Sąd I instancji doszedł do przekonania, że Spółka jest w stanie uiścić opłatę sądową.
Sąd podkreślił, że pełnomocnik Spółki podniósł wprawdzie, że Spółka przeznaczyła dochód z ubiegłego roku na bieżące wymagalne zobowiązania spółki. Nie przedstawił jednak żadnych dokumentów na potwierdzenie tego oświadczenia.
Biorąc pod uwagę, że Spółka posiada fundusz rezerwowy na poziomie 494.256 zł oraz zyski z lat ubiegłych w wysokości 377.108 zł, Sąd I instancji ocenił, że środki te mogą obecnie służyć pokryciu kosztów postępowania.
Ponadto, odmawiając uwzględnienia wniosku, Sąd wziął również pod uwagę, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością ma możliwość pozyskania środków finansowych w szczególny sposób, jakim jest zobowiązanie wspólników do dopłat. Zgodnie z art. 177 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1030 ze zm.), umowa spółki może zobowiązywać wspólników do dopłat w granicach liczbowo oznaczonej wysokości w stosunku do udziału.
W złożonym zażaleniu pełnomocnik Spółki zarzucił naruszenie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a."), poprzez:
- – nieprawidłową ocenę okoliczności sprawy i przyjęcie, że wysokość środków pieniężnych w kasie Spółki (1.749,41 zł) pozwala na uiszczenie wpisu sądowego (2000 zł) oraz wobec przyjęcia, że Spółka posiada fundusz rezerwowy oraz zyski z lat ubiegłych, które mogą służyć pokryciu kosztów postępowania, a także, że może pozyskać środki wskutek zobowiązania wspólników do dopłat,
- – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez nieprawidłowe ustalenie, że sytuacja finansowa pozwala na uiszczenie kosztów sądowych w całości w sytuacji, gdy skarżąca w chwili obecnej nie jest w stanie ich ponieść.
W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, odwołując się przy tym do tez zawartych w orzecznictwie sądów administracyjnych poświęconych prawu pomocy, że w razie wątpliwości co do treści złożonych przez stronę oświadczeń dotyczących jej sytuacji finansowej obowiązkiem Sądu było wezwać stronę do przedłożenia dodatkowych dokumentów źródłowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie podlega oddaleniu.
Należy zauważyć, że w zażaleniu pełnomocnik Spółki w ogóle nie odniósł się do argumentów podniesionych przez Sąd I instancji mających stanowić zasadniczy powód odmowy przyznania stronie skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zarówno zarzuty wskazane w zażaleniu, jak również powołana w stosunku do nich argumentacja stanowią jedynie ogólną polemikę z treścią zaskarżonego postanowienia. Autor zażalenia, poza wskazaniem że wysokość środków pieniężnych znajdujących się w kasie Spółki, tj. kwocie 1.749,41 zł nie pozwala na uiszczenie wpisu, w ogóle nie wyjaśnia dlaczego uważa, że wskazane przez Sąd I instancji powody wydania rozstrzygnięcia o odmownym charakterze były nieuzasadnione. Dotyczy to zarówno kwestii wskazanego przez Sąd stanu funduszu rezerwowego Spółki (według Sądu I instancji - na poziomie 494.256 zł), zysków z lat ubiegłych w wysokości 377.108 zł, jak również możliwości pozyskania środków wskutek zobowiązania wspólników do dopłat.
W sytuacji zatem, gdy Sąd I instancji wyraźnie określa powody dla których uznał, że wniosek strony nie zasługiwał na uwzględnienie za niezrozumiałe należało uznać argumenty strony w zakresie, w jakim wskazują, że powinnością Sądu I instancji było wezwanie strony do przedłożenia dodatkowych dokumentów źródłowych.
Abstrahując od powyższych spostrzeżeń, Naczelny Sąd Administracyjny wykonując kontrolę instancyjną zaskarżonego orzeczenia nie dostrzega nieprawidłowości w przeprowadzonej przez Sąd I instancji ocenie wniosku strony. Argumentacja, którą zaprezentował Sąd I instancji na poparcie swojego stanowiska jest przekonywająca i koresponduje z treścią oświadczeń strony oraz złożoną przez nią dokumentacją. Nie można również uznać, że przeprowadzona przez Sąd I instancji analiza sytuacji finansowej strony była nierzetelna czy przeprowadzona w oparciu o niekompletne dane. W toku prowadzonego postępowania wzywano bowiem stronę o przedłożenie szeregu dokumentów, w tym bilansu finansowego, na podstawie których można było ustalić możliwości strony w zakresie pokrycia kosztów sądowych. Zasadnie zwrócono uwagę w treści zaskarżonego postanowienia, że z bilansu finansowego dostarczonego przez stronę wynika, że Spółka posiada fundusz rezerwowy (w wysokości 494.256,56 zł), oraz bieżące środki pieniężne w wysokości 1.748, 41 zł. Wskazano również na możliwość pozyskania środków finansowych w szczególny sposób, jakim jest zobowiązanie wspólników do dopłat.
W tym stanie rzeczy, przy jednoczesnym braku wyjaśnień strony co do niemożliwości pozyskania środków z tego tytułu, Sąd I instancji miał prawo przyjąć, że Spółka nie spełnia przesłanek z art. 246 § 2 P.p.s.a. uzasadniających przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.