Uzasadnienie
Postanowieniem z 8 czerwca 2020 r. w sprawie I SA/Kr 227/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę T. Spółki z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z 27 grudnia 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2013 r.
Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I, wezwano skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi poprzez uiszczenie wpisu od tej skargi w kwocie 2.000 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem jej odrzucenia. Odpis zarządzenia doręczono pełnomocnikowi strony skarżącej 26 marca 2020 r. Pełnomocnik strony pismem z 2 kwietnia 2020 r. poinformował Sąd, że wpis zostanie uiszczony po ustaniu stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemiologicznego ogłoszonego z powodu COVID-19.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie powołując się na art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, 567, 568 i 695), dalej: "ustawa o COVID-19" wskazał, że w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Przepis ten został uchylony przez art. 46 ust. 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875), dalej: "ustawa zmieniająca", przy czym przepis ten wszedł w życie 16 maja 2020 r., a więc - w ocenie Sądu - "(...) od poniedziałku 25 maja 2020 r. rozpoczął się bieg terminów sądowoadministracyjnych lub biegną one dalej.".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że wobec tego, iż wpis sądowy od skargi w niniejszej sprawie nie został uiszczony w stosownym terminie, to na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", skarga podlegała odrzuceniu.
Spółka zaskarżyła opisane wyżej postanowienie Sądu pierwszej instancji, zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w zw. z art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 ustawy o COVID-19 i art. 46 ust. 20 ustawy zmieniającej, oraz w zw. z art. 2 Konstytucji RP, wskutek błędnego przyjęcia, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do odrzucenia skargi.
W zażaleniu argumentowano w szczególności, że wobec tego, iż art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 ustawy o COVID-19, przewidywał zawieszenie w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVlD-19 bieg terminów procesowych i sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, strona miała prawo oczekiwać, że dopóki ów stan epidemii trwa, termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie zacznie biec. W takim wypadku należałoby przyjmować, celem zachowania konstytucyjnych standardów i zasad prawidłowej legislacji, że strona powinna zostać co najmniej poinformowana o rozpoczęciu biegu terminów procesowych przez sąd i że powinien jej zostać przez sąd udzielony nowy termin na uzupełnienie braków formalnych skargi.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie kwestionowanego postanowienia w całości i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 214 § 1 i art. 219 § 1 P.p.s.a. strona wnosząca skargę jest zobowiązana uiścić należny wpis sądowy. Zgodnie natomiast z art. 220 § 1 P.p.s.a - sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona opłata sądowa. W tym przypadku co do zasady przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 P.p.s.a).
Należy jednak mieć na uwadze, że zgodnie z art. 15zzs ust. 1 ustawy o COVID-19, który wszedł w życie 31 marca 2020 r., "w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych w: 1) postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych [...] – nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres". Przepis ten został dodany do ww. ustawy przez art. 1 pkt 14 ustawy z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568), zmieniającej wskazaną ustawę z dniem 31 marca 2020 r. Stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 został wprowadzony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez Ministra Zdrowia w rozporządzeniu z 13 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 433) i obowiązywał od 14 marca 2020 r. Odwołano go rozporządzeniem z 20 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 490). Stan epidemii ogłoszono w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 491).
Na mocy art. 46 pkt 20 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875), art. 15 zzs został uchylony. Zmiana ta weszła w życie w dniu 16 maja 2020 r. Jednakże w myśl art. 68 ust. 7 ww. ustawy, terminy biegną dalej po upływie 7 dni od dnia jej wejścia w życie. Oznacza to, że ustanie przyczyny powodującej zawieszenie biegu terminu nastąpiło dnia 23 maja 2020 r., a zatem od 24 maja 2020 r. (a nie jak wskazał Sąd pierwszej instancji od 25 maja 2020 r.), terminy procesowe i sądowe znowu zaczęły biec.
W związku z powyższym należy przyjąć, że w niniejszej sprawie termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi rozpoczął bieg 27 marca 2020 r. (skuteczne doręczenie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi miało miejsce 26 marca 2020 r., co nie jest w sprawie kwestionowane) i został zawieszony z dniem 31 marca 2020 r., a następnie zaczął znowu biec 24 maja 2020 r. i upłynął 26 maja 2020 r. Wpis sądowy od skargi nie został w ogóle w niniejszej sprawie uiszczony, a zatem zasadne było odrzucenie skargi na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a.
W sytuacji, gdy jak stwierdzono w zażaleniu, strona powinna znać prawo procesowe i śledzić jego zmiany, nielogicznym jest twierdzenie, że mogła zostać zaskoczona obowiązującą od 24 maja 2020 r. regulacją art. 46 pkt 20 i art. 68 ust. 7 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875), w stopniu uniemożliwiającym jej uiszczenie przedmiotowego wpisu.
Zwrócić przy tym należy uwagę na bezwarunkowy charakter art. 220 § 3 P.p.s.a., obligujący sąd do odrzucenia skargi, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. W świetle tego unormowania istotna jest jedynie okoliczność nieuiszczenia wskazanej opłaty; przyczyny tego stanu rzeczy po stronie skarżącego co do zasady pozostają bez znaczenia dla zastosowania dyspozycji ww. przepisu, a tym samym dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. W kontekście powyższego poza zakresem rozpoznania niniejszej sprawy pozostaje argumentacja strony skarżącej, jakoby fakt nieopłacenia wpisu sądowego w tej sprawie związany był ze stopniem skomplikowania regulacji prawnych w zakresie zawieszenia biegu terminów sądowych i procesowych i częstą ich zmianą.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a. - oddalił zażalenie.