Uzasadnienie
Przedmiotem zażalenia jest zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 grudnia 2007 r., sygn. akt
I SA/Lu 715/07, mocą którego w oparciu o art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwana dalej p.p.s.a.) wezwano pełnomocnika W. B. do uiszczenia wpisu stosunkowego w kwocie 975 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do września 2006 r. Podstawą ustalenia wpisu w tej wysokości był przepis § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193). Wysokość wpisu ustalono przy uwzględnieniu wartości przedmiotu zaskarżenia w kwocie 32.487,00 zł, tj. łącznej kwoty zobowiązań podatkowych wynikających z zaskarżonej decyzji.
W zażaleniu na przedmiotowe zarządzenie pełnomocnik skarżącego wniósł o jego uchylenie, gdyż jego zdaniem wpis został ustalony w oparciu o błędnie wyliczoną wartość przedmiotu zaskarżenia. Przyjęto bowiem kwoty zobowiązań wynikających z decyzji, gdy tymczasem wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi różnica pomiędzy podatkiem zadeklarowanym w deklaracjach VAT-7, a wymierzonym decyzją. Sporną kwotą jest więc kwota zaległości. Tak więc łączna wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 16.002,00 zł, a wpis należny 481 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jest zasadne.
Rację ma wnoszący zażalenie, twierdząc, że wartość przedmiotu sporu stanowi nie łączna kwota zobowiązań podatkowych wynikających z zaskarżonej decyzji, ale różnica pomiędzy podatkiem zadeklarowanym w deklaracjach, a wymierzonym decyzją. Stanowisko takie znalazło odzwierciedlenie w uchwale podjętej przez skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego dnia 28 stycznia 2008 r. w sprawie o sygn. akt I FPS 7/07. Według składu siedmiu sędziów "w świetle przepisów art. 231 w zw. z art. 215 i 216 p.p.s.a. wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi tylko ta część należności pieniężnej, która została zakwestionowana w skardze". W uzasadnieniu uchwały Sąd przedstawił dwa rozbieżne stanowiska zajmowane przez składy orzekające w kwestii podstawy obliczania wpisu stosunkowego w sprawach z zakresu zobowiązań podatkowych. Pierwsze z nich zakłada, że podstawą obliczania wpisu stosunkowego w tych sprawach jest w każdym wypadku kwota wynikająca z zaskarżonej decyzji, a zatem całość zobowiązania podatkowego.
Natomiast punktem wyjścia dla drugiego stanowiska prezentowanego w omawianej kwestii jest stwierdzenie, że ustalenie wysokości wpisu stosunkowego powinno następować jedynie w oparciu o kwotę zobowiązania podatkowego kwestionowaną przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Brak jest bowiem uzasadnionych powodów, dla których przedmiot zaskarżenia miałaby stanowić cała wysokość zobowiązania podatkowego, skoro kwestionowana jest jedynie jego część. Obliczanie należnego wpisu na podstawie kwoty zobowiązania podatkowego, wynikającego z decyzji organu podatkowego, bez uwzględnienia zakresu zaistniałego w sprawie sporu, prowadziłoby do obciążenia skarżącego niewspółmiernie wysokim wpisem sądowym, stwarzając barierę dla efektywnej realizacji prawa do sądu. Jak wspomniano wyżej, skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego przychylił się do drugiej z powołanych opinii. W uzasadnieniu uchwały Sąd wywodził, że "to osoba wszczynająca spór z organem administracji najlepiej orientuje się w przedmiocie tego sporu i potrafi określić jego właściwe granice poprzez wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia. (...) Pobieranie kwoty znacznie wyższej, niż to faktycznie wynika ze sporu, jaki został zainicjowany przez stronę, mogłoby być uznane za przejaw nadmiernego fiskalizmu." (str. 6 uzasadnienia).
Ponadto skład orzekający zwrócił uwagę na fakt, iż "ustalenie zbyt wysokiego wpisu sądowego w sprawach administracyjnych może uniemożliwić realizację prawa do sądu wynikających z art. 77 ust. 2 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. (...) Odnosząc wykładnię prokonstytucyjną i zgodną z prawami człowieka do analizowanych przepisów, to w imię realizacji prawa do sądu i prawa do rzetelnego procesu, wysokość wpisu stosunkowego powinna być obliczana od wartości podanej przez stronę, która będzie odzwierciedlała wartość faktycznego przedmiotu sporu." (str. 8 uzasadnienia).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy, należy przyznać rację wnoszącemu zażalenie. Jego stanowisko pokrywa się bowiem z tym zaprezentowanym w powołanej wyżej uchwale. W tej sytuacji wpis od skargi powinien był zostać obliczony przy uwzględnieniu jedynie wartości przedmiotu zaskarżenia podanej przez skarżącego w wysokości 16.002,00 zł (k. 21-22 akt sądowych), a nie łącznej kwoty zobowiązań podatkowych wynikających z zaskarżonej decyzji w wysokości 32.487,00 zł, jak to uczynił Sąd pierwszej instancji.
W świetle powyższego zasadny jest wniosek wnoszącego zażalenie o uchylenie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.