Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 4 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie III SA/Wa 1676/14 nie uwzględnił wniosku H. Sp. z o.o. z siedzibą w S. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 31 marca 2014 r. w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za styczeń, luty, marzec i kwiecień 2011 r.
W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd pierwszej instancji podał, że w skardze na opisaną wyżej decyzję spółka zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania tego rozstrzygnięcia organu z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wynikające ze stopnia skomplikowania niniejszej sprawy i powiązania jej ze sprawami dotyczącymi podatku VAT za 2011 r. i podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2010.
Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), gdyż nie podała ona żadnych okoliczności, które wskazywałyby na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, związane z wykonaniem kwestionowanej decyzji. W związku z tym Sąd przyjął, że brak było podstaw do uwzględnienia wniosku strony.
Spółka zaskarżyła postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i wnosząc w zażaleniu o jego uchylenie lub zmianę, poprzez wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji, zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. przez błędne przyjęcie, że na stronie skarżącej spoczywał ciężar udowodnienia przesłanek wskazanych w tym przepisie. Powołując się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r. II OZ 155/05 strona podniosła, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności tylko częściowo jest oparty na zasadzie skargowości i zasada ta obowiązuje tylko w zakresie wszczęcia postępowania w tym przedmiocie, zaś sąd ma obowiązek zbadać z urzędu, czy zachodzą okoliczności decydujące o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania wykonania danego aktu lub czynności. W tym kontekście strona wskazała, że w skardze wprawdzie dość ogólnie, ale jednak przywołano okoliczności świadczące o trudnej sytuacji spółki. Ponadto w zażaleniu spółka wskazała na szereg innych okoliczności, popartych dowodami w postaci dokumentów źródłowych, uzasadniających – zdaniem spółki – wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. przewiduje możliwość wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na wniosek strony, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie, przeważa stanowisko, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Nie wystarczy więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Najdobitniej wyraził to NSA w postanowieniu z dnia 18 maja 2004 r., FZ 65/04 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), w którym stwierdził, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Lex 2013).
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela powyższe stanowisko i tym samym stwierdza, że Sąd pierwszej instancji rozpatrując wniosek strony o wstrzymanie wykonania zaskarżonej w tej sprawie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej trafnie uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Zgodzić się trzeba bowiem z Wojewódzkim Sądem Administracyjnym co do tego, że wniosku tego strona w żaden sposób nie uargumentowała. W kategoriach uzasadnienia przedmiotowego wniosku nie można bowiem traktować samego stwierdzenia w skardze, że w sprawie tej istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków "wynikających ze stopnia skomplikowania niniejszej sprawy".
Nie można się przy tym zgodzić z opinią strony, jakoby przytoczony przez nią w zażaleniu fragment skargi (str. 18): "H. przez sam kontakt z R. A. został wplątany w sieć nieprawdziwych oskarżeń, które narażają na szwank jego nieposzlakowaną reputację i historię podatkową. Rodzą one daleko idące skutki dla Spółki. W szczególności spowodowały cofnięcie certyfikatu bezpieczeństwa, który był warunkiem sine qua non współpracy spółki z głównymi dotychczasowymi klientami. Pomówienia te mogą zatem doprowadzić do bankructwa firmy." stanowił wystarczającą argumentację przemawiającą za zaistnieniem w sprawie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie można bowiem przyjąć, że tego rodzaju ogólne stwierdzenia, niepoparte żadnymi dokumentami, dają podstawę do uznania, że wykonanie kwestionowanej decyzji może spowodować dla strony znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki. Należy zatem przyjąć, że tak sformułowany wniosek nie mógł zostać przez Sąd pierwszej instancji uwzględniony.
W tym miejscu Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza również, że powyższej oceny nie zmienia fakt, iż w zażaleniu strona zawarła bardziej szczegółową argumentację w zakresie zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. i nadesłała szereg dokumentów na poparcie sformułowanych przez nią tez. Trzeba bowiem mieć na uwadze, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrując zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ocenia prawidłowość tego orzeczenia biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny zaistniały w momencie orzekania przez Sąd pierwszej instancji. Nie jest zatem możliwe dokonanie oceny prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji w zakresie zaistnienia w niniejszej sprawie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, w kontekście nowych okoliczności faktycznych podniesionych dopiero w zażaleniu, o których nie miał wiedzy Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.