Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 5 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 999/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił M. D. wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji w sprawie ze skarg M. D. na 24 decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. z 29 kwietnia 2008 r. w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2004 r. oraz od stycznia do grudnia 2005 r.
W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że we wniesionych skargach podatnik wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji, bowiem jego sytuacja finansowa nie pozwala na uiszczenie kwoty podatku bez narażenia go na utratę płynności finansowej. Nadto podniesiono, że z uwagi na możliwość rozstrzygnięcia skarg na korzyść podatnika ich wykonanie byłoby przedwczesne i de facto stanowiłoby rozstrzygnięcie sprawy. Konieczność zapłaty podatku przed ukończeniem postępowania byłaby dla podatnika dodatkową bardzo dotkliwą i niczym nieuzasadnioną sankcją.
Wojewódzki Sąd Administracyjny analizując przesłanki wstrzymania zaskarżonej decyzji zawarte w art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), uznał, że skarżący nie wskazał na konkretne okoliczności, z których wnikałoby, że możliwe byłoby zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Okoliczności powołane we wniosku nie stanowią zdaniem Sądu pierwszej instancji o istnieniu przesłanek do jego uwzględnienia. Stały się natomiast przesłanką przyznania skarżącemu prawa pomocy. Sama zaś możliwość uwzględnienia skargi przez sąd nie należy do ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji.
Dodatkowo WSA wskazał, że egzekucja świadczeń pieniężnych co do zasady nie prowadzi do trudnych do odwrócenia skutków, których nie można usunąć, a ponadto organ egzekucyjny pozostawia kwotę wolną od zajęcia, uwzględniając konieczność utrzymania zobowiązanego i jego rodziny. Skarżący nie wskazał też i nie uprawdopodobnił zdaniem WSA, by ewentualne wykonanie zaskarżonych decyzji doprowadziło do wyrządzenia znacznej szkody.
Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu zażalenia wskazano na sytuację rodzinną i finansową skarżącego (zestawienie dochodów i wydatków rodziny) w odniesieniu do wysokości zaległości podatkowej, za którą skarżący odpowiada. Zdaniem podatnika egzekucja tej zaległości narazi jego rodzinę na życie na pograniczu minimum socjalnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniesienie skargi ze względu na treść art. 61 § 1 p.p.s.a. nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zasadą jest zatem wykonalność decyzji ostatecznej, mimo złożenia skargi na nią. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu lub czynności. Jak wynika z tego przepisu przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji, skarżący powołał się jedynie na ogólnikowe stwierdzenia dotyczące jego sytuacji finansowej. Natomiast z akt sprawy również nie wynika, aby przesłanki wstrzymania wykonania decyzji zachodziły. Należy zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, że konieczne jest wykazanie szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość nastąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Stan finansowy skarżącego i jego rodziny nie jest w tym przypadku wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji. Tymi przesłankami są bowiem zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wykonaniem tych decyzji. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a tak zdaje się rozumieć to skarżący. Trudna sytuacja materialna skarżącego może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów. Przesłanki przyznania prawa pomocy nie są bowiem tożsame z przesłankami uzasadniającymi wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego.
Jak słusznie podniósł Sąd pierwszej instancji wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności, a ponadto zgodnie art. 8-10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. z 2005 r., Dz. U. nr 229, poz. 1954 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji ograniczona jest do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Z tego względu subiektywne obawy skarżącego dotyczące ciężkich skutków egzekucji są nieuzasadnione, jak również nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji.
Nie znajdując więc podstaw do uwzględnienia zażalenia, należało je stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalić.