Uzasadnienie
Postanowieniem z 30 listopada 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 949/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił H. W. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł skarżący wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych. Wnioskodawca oświadczył, że nie pracuje, utrzymuje się z renty w wysokości 391 zł, osiąga dochody z prowadzonego gospodarstwa rolnego w wysokości ok. 1.400 zł rocznie. Wskazał, iż utrzymuje wielodzietną rodzinę. Wyjaśnił, iż jego trudna sytuacja spowodowana jest w dużej mierze trwałym inwalidztwem. Z oświadczeń Wnioskodawcy wynikało, iż prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną i trójką dorosłych dzieci. Do swojego majątku zaliczył dom o pow. 100 m² oraz nieruchomość rolną o pow. 2,78 ha. Wskazano, że żona Skarżącego J. W. otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 900 zł miesięcznie oraz osiąga dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości 5.000 zł rocznie. Do wniosku Skarżący załączył kopię odcinka renty oraz wypis z orzeczenia komisji lekarskiej kwalifikującej Wnioskodawcę do trzeciej grupy inwalidzkiej.
Pomimo wezwania do nadesłania dokumentów, które odzwierciedlałyby sytuację majątkową skarżącego (zeznania podatkowe małżonków, zaświadczenie o dochodach żony, wyciąg z rachunku bankowego, zestawienie miesięcznych dochodów i wydatków rodziny) wnioskodawca nie przedłożył żądanych pism.
Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji uznał, że skoro informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżącego, pozostały niewyjaśnione, to nie mogą one stanowić domniemania ze strony Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Z uwagi na powyższe Sąd działając na podstawie art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a." odmówił skarżącemu przyznania pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący podniósł, że wyciąg z rachunku bankowego bank przesyła po zmianie stanu rachunku, a w przypadku skarżącego nie ma wpływu gotówki i rachunek jest pusty. W tej sytuacji bank musi dopłacić do posiadacza rachunku koszty listu, natomiast skarżący zwraca się o zwolnienie z opłaty do Sądu i Sąd nie może zwiększać skarżącemu dodatkowych kosztów. Wnioskodawca podniósł również, że nie był w stanie przedłożyć zaświadczenia o zarobkach żony, gdyż jest ona zatrudniona w małym zakładzie krawieckim, którego właściciel oraz pracownicy przebywali na urlopach.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Dokonując oceny zasadności przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Sąd musi uwzględnić całokształt okoliczności mających wpływ na sytuację majątkową i rodzinną skarżącego. Z reguły ogólnikowe informacje podane we wniosku zawartym na urzędowym formularzu PPF wymagają uzupełnienia poprzez nadesłanie dodatkowych dokumentów. Zgodnie z art. 255 p.p.s.a. Sąd (referendarz sądowy) może zażądać przedłożenia stosownych dokumentów źródłowych, a w interesie wnioskodawcy pozostaje jak najrzetelniejsze zobrazowanie swojej rzeczywistej kondycji finansowej. Jak stanowi bowiem art. 246 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane gdy osoba ubiegająca się o tę formę pomocy "wykaże", że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek/pełnych kosztów postępowania. Takie sformułowanie cytowanego przepisu oznacza, że ciężar udowodnienia istotnych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy.
Tymczasem w omawianej sprawie wnioskodawca w odpowiedzi na wezwanie nie nadesłał żadnego z żądanych dokumentów, nie przedłożył również zestawienia wydatków związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego, co nie wymagało występowania do żadnej z instytucji. Stosowna dokumentacja nie została również nadesłana na etapie postępowania zażaleniowego. W związku z powyższym Sąd nie był w stanie dokonać właściwej oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy, nie dysponował bowiem jakimikolwiek dokumentami na poparcie wniosku.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji postanowienia.