Uzasadnienie
- 1. Postanowieniem z dnia 29 października 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 787/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, odmówił przyznana prawa pomocy K.M. (dalej: skarżący lub strona).
- 2. Sąd pierwszej instancji, mając na uwadze art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) (dalej u.p.p.s.a.) uznał, że wnioskodawca nie wykazał, iż spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy.
Sąd przypomniał, że w niniejszej sprawie skorzystał z możliwości uregulowanej w art. 255 u.p.p.s.a., wzywając skarżącego do przedłożenia szeregu dokumentów. Wnioskodawca nie wykonał nałożonego na niego obowiązku i nie przedłożył żadnego z dokumentów uniemożliwiając tym samym dokonanie pełnej oceny jego sytuacji finansowej.
Sąd zwrócił również uwagę na wysokość wpisu sądowego w niniejszej sprawie (500 zł) i wskazane przez wnioskodawcę miesięczne dochody (15.000 zł). W ocenie Sądu nie sposób było uznać, że wpis sądowy stanowiący zaledwie około 3% miesięcznych dochodów skarżącego jest kosztem nadmiernym i powodującym uszczerbek dla koniecznego utrzymania wnioskodawcy i jego rodziny.
- 3. W zażaleniu na powyższe postanowienie, sporządzonym przez pełnomocnika skarżącego, zaskarżono powyższe postanowienie w całości zarzucając naruszenie:
- - art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 255 u.p.p.s.a. poprzez błędne zastosowanie polegające na bezzasadnej odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych;
- - art. 163 § 1-2 w zw. z art. 141 § 4 w zw. z art. 166 u.p.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na sporządzeniu przez Sąd pierwszej instancji nieprawidłowego uzasadnienia zaskarżonego postanowienia;
- - art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP na skutek bezzasadnej odmowy przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.
- 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, właściwie Sąd pierwszej instancji ocenił, że skarżący nie wykazał, iż sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Przypomnieć należy, na co zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny, że w razie pojawienia się wątpliwości co do przedstawionych na formularzu danych, bądź jeśli okażą się one niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, sąd administracyjny może na podstawie art. 255 u.p.p.s.a. wezwać stronę do złożenia dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego i dochodów. Sąd ma bowiem dopiero wówczas możliwość przyznania prawa pomocy, gdy strona wykaże obiektywny i rzeczywisty brak możliwości poniesienia wymaganych kosztów.
Sąd pierwszej instancji skorzystał z możliwości określonej w art. 255 u.p.p.s.a., wzywając skarżącego o przedłożenie odpowiednich dokumentów i wyjaśnień. Strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej przez Sąd dokumentacji, powinna zatem liczyć się z tym, że Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy.
Nie można się zgodzić z żalącym, że skarżący został pozbawiony wyczerpujących informacji o przesłankach rozstrzygnięcia. Zważyć należy, że Sąd dysponował tylko wnioskiem skarżącego. Nieodzowne więc było żądanie m.in.: dokumentów poświadczających wydatki i dochody strony celem zobrazowania jej rzeczywistej sytuacji majątkowej.
W tej sytuacji prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny ocenił, że wynoszący w sprawie wpis sądowy stanowiący zaledwie około 3% miesięcznych dochodów skarżącego nie jest kosztem nadmiernym i powodującym uszczerbek dla koniecznego utrzymania wnioskodawcy i jego rodziny.
Z tych względów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 u.p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.