Uzasadnienie
Postanowieniem z 8 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/Gd 834/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie T.S.
(dalej: "Skarżący") na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 8 października 2018 r. o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z 21 lutego 2017 r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego spółki cywilnej w podatku od towarów i usług za I kwartał 2011 r. oraz orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej wspólników tej spółki i spółki za jej zaległości podatkowe po datku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. i I kwartał 2011 r. wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego.
Uzasadniając powody swojego rozstrzygnięcia Sad I instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 20 listopada 2018 r. wezwano pełnomocnika skarżącego w osobie żony do usunięcia braków formalnych zażalenia z 8 listopada 2018 r., poprzez złożenie trzech odpisów tego pisma, w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia. W odpowiedzi pełnomocnik skarżącego przesłał trzy kserokopie zażalenia nie potwierdzone za zgodność z oryginałem.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 18 grudnia 2018 r., wezwano profesjonalnego pełnomocnika do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez złożenie trzech egzemplarzy podpisanego zażalenia bądź jego uwierzytelnionych kopii, w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia. W odpowiedzi na powyższe, profesjonalny pełnomocnik skarżącego oświadczył, że brak formalny został w terminie uzupełniony przez poprzedniego pełnomocnika (żonę) 12 grudnia 2018 r.
Sąd powołując się na treść art. 47 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") podkreślił, że kserokopie zażalenia nadesłane przez poprzedniego pełnomocnika nie zostały poświadczone za zgodność z oryginałem w konsekwencji czego nie zostały uzupełnione wskazane przez Sąd braki formalne. Poświadczenia takiego nie zawarł w nadesłanym piśmie procesowym również profesjonalny pełnomocnik skarżącego.
W złożonym zażaleniu pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia zarzucając naruszenie art. 47 § 1 i 2 w zw. z art. 177a w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., poprzez błędne wezwanie do przedłożenia trzech odpisów zażalenia pomimo, że w aktach sprawy znajdował się jeden odpis zażalenia, a także naruszenia art. 49 § 1 w zw. z art. 46 § 1 w zw. z art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że przedłożenie nieuwierzytelnionej fotokopii odpisów zażalenia jest niezachowaniem warunków formalnych, które uniemożliwia nadanie zażaleniu prawidłowego biegu, a w konsekwencji skutkuje odrzuceniem zażalenia i tym samym pozbawieniem skarżącego prawa do Sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Odpisami w rozumieniu tego przepisu mogą być także uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej (art. 47 § 2 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Jak zasadnie podnosił Sąd I instancji w treści zaskarżonego postanowienia –wezwanie do uzupełnienia braków zażalenia zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego 10 grudnia 2018 r., a następnie profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącego 21 grudnia 2018 r. Tym samym 7-dniowy termin do uzupełnienia braków formalnych upłynął 4 stycznia 2019 r. W odpowiedzi pełnomocnik skarżącego nie uzupełnił jednak wskazanego braku, ponieważ nadesłane przez niego kserokopie zażalenia nie zawierały informacji wskazującej, że treść sporządzonych kopii jest zgodna z oryginałem pisma. Takiego poświadczenia nie zawarł także wyznaczony w sprawie profesjonalny pełnomocnik. Tym samym, wobec nieusunięcia braków formalnych w terminie i prawidłowego w tym zakresie pouczenia, Sąd I instancji zasadnie odrzucił zażalenie.
Nie zasługuje na uwzględnienie stanowisko przedstawione w zażaleniu, że mimo "nadesłania kserokopii, choć niepoświadczonych za ich zgodność, ale odpowiadających treści pisma strony, odrzucenie tego pisma lub pozostawienie go bez rozpatrzenia nie znajduje uzasadnienia w treści art. 47 § 1 w związku z art. 49, ponieważ nie ma przeszkód, żeby pismo strony – mimo wspomnianych niedociągnięć – mogło otrzymać prawidłowy bieg" (k. 359 zażalenia). W tym zakresie należy zwrócić uwagę, że przywoływane przez pełnomocnika skarżącego orzecznictwo jest nieaktualne w świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"), w której to Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że niedołączenie przez wnoszącego pismo wymaganej liczby jego odpisów, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez Sąd.
W uzasadnieniu uchwały stwierdzono w szczególności, że ustawodawca nie przewidział prawnych możliwości uzupełniania braków formalnych żadnych pism procesowych przez sąd, ani nie dokonał rozróżnienia na braki "istotne" i "nieistotne", a jedynie wskazał na braki, które uniemożliwiają nadanie pismu prawidłowego biegu. Rolą Sądu nie jest zastępowanie strony w dokonywaniu czynności procesowych, leżących w jej interesie i stanowiących jej ustawowy obowiązek.
Uzasadnienie uchwały wskazuje również na bezpodstawność podnoszonych w rozpatrywanym zażaleniu zarzutów naruszenia przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm., dalej: "Konstytucja RP").
. Jak wskazał bowiem poszerzony skład Naczelnego Sądu Administracyjnego: "Obowiązek dopełnienia wymagań formalnych przez stronę, które nie są nadmierne i służą celom postępowania sądowego, nie może być postrzegany jako ograniczenie prawa do sądu. Sądy administracyjne orzekają na podstawie procedury, w obrębie której toczy się postępowanie, z wykorzystaniem instrumentów będących w ich dyspozycji oraz przysługujących im kompetencji. Okoliczność, że w ramach tych kompetencji ustawodawca przewidział m.in. rozwiązania określone w art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 57 § 1 zd. 1 i art. 47 § 1 p.p.s.a., skutkujące w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych skargi jej odrzuceniem, nie stanowi przecież o niekonstytucyjności wskazanych przepisów. W związku z tą jednoznaczną regulacją ustawową nie sposób przyjąć, że narusza ona prawo obywatela do sądu. Powoływana ustawa nie zamyka drogi sądowej do dochodzenia naruszonych praw i wolności jednostki (art. 77 ust. 2 Konstytucji RP), lecz umożliwia każdemu obywatelowi skorzystanie z tego prawa w ramach określonej procedury".
Odnosząc się równocześnie do argumentacji podniesionej przez pełnomocnika skarżącego w zażaleniu, dotyczącej naruszenia art. 47 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 177a p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., należy stwierdzić, że okoliczność wezwania strony do nadesłania trzech odpisów zażalenia (zamiast dwóch) – wobec nieuzupełnienia braków formalnych pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.