Uzasadnienie
Wyrokiem z 12 stycznia 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 2156/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E. sp. z o.o. z siedzibą w S. (dalej: spółka, skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 31 maja 2022 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2016 r. i styczeń 2017 r.
W dniu 22 stycznia 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek z 17 stycznia 2024 r. o sporządzenie pisemnego uzasadnienia ww. wyroku.
Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 22 stycznia 2024 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braku formalnego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania poprzez wskazanie imienia i nazwiska osoby, która podpisała wniosek oraz nadesłania dokumentu, z którego wynika umocowanie osoby, która podpisała wniosek do działania w imieniu skarżącej. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone 29 stycznia 2024 r. W zakreślonym terminie skarżąca nie uzupełniła braku formalnego pisma.
Wobec nieuzupełnienia braków formalnych wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku w zakreślonym terminie, zarządzeniem z 23 lutego 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny pozostawił przedmiotowy wniosek bez rozpoznania.
Zażalenie na powyższe zarządzenie wniosła skarżąca spółka, zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie:
- - art. 28 § 1 P.p.s.a. i art. 29 P.p.s.a. polegające na jego wadliwym zastosowaniu i przyjęciu, iż składając wniosek o uzasadnienie wyroku strona nie wykazała uprawnień do reprezentacji, podczas gdy w aktach zalegał wydruk z KRS spółki, nadto jako dane ujawnione w rejestrze jawnym stanowią tzw. dowód notoryjny;
- - art. 46 § 1 P.p.s.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie, iż pismo – wniosek o uzasadnienie – miałby nie pochodzić od osoby uprawnionej do reprezentacji spółki, podczas gdy został on podpisany prezesa ujawnionego w KRS, uprawnionego do jednoosobowej reprezentacji;
- - art. 49 § 1 i 2 P.p.s.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie i przyjęcie, iż pismo nie może otrzymać prawidłowego biegu z uwagi na braki formalnego, a tym samym wezwanie strony do ich uzupełnienia, podczas gdy pismo nie zawierało takowych braków, zostało sporządzone bez naruszenia tychże wymagań, jak również opatrzone podpisem osoby uprawnionej do reprezentacji strony;
- - błąd w ustaleniach faktycznych polegający na wadliwym przyjęciu, iż wniosek o uzasadnienie wyroku został podpisany przez osobę nieujawnioną w KRS skarżącej, podczas gdy w rejestrze widniał na datę wnoszenia wniosku i dalej widnieje Y. I., uprawniony do jednoosobowej reprezentanci spółki.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone zarządzenie odpowiada prawu.
Sąd pierwszej instancji zasadnie przyjął, że wezwanie do usunięcia braku formalnego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku poprzez wskazanie imienia i nazwiska osoby, która podpisała wniosek oraz nadesłanie dokumentu z którego wynika umocowanie osoby, która podpisała wniosek do działania w imieniu skarżącej, nie zostało przez skarżącą wykonane w zakreślonym przez Sąd terminie.
Zważywszy ponadto na formę prawną skarżącej, wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 28 § 1 w związku z art. 29 P.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które mają obowiązek wykazania swojego umocowania dokumentem przy pierwszej czynności w tym postępowaniu. Jeżeli strona uczestniczy w postępowaniu sądowoadministracyjnym za pośrednictwem pełnomocnika, pełnomocnik ten jest obowiązany przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa (art. 37 § 1 P.p.s.a.).
W orzecznictwie wyjaśniono, że w przypadku stron innych, niż osoby fizyczne, prawidłowe wykazanie umocowania pełnomocnika do udziału w postępowaniu obejmuje również wykazanie uprawnienia osoby, która udzieliła pełnomocnictwa, do reprezentowania strony. Dokumentem wykazującym umocowanie do działania w imieniu osoby prawnej jest zaś niewątpliwie odpis z Krajowego Rejestru Sądowego (dalej: KRS). Brak dokumentu wykazującego umocowanie do reprezentacji strony (art.
- 29) stanowi brak formalny, którego usunięcie w trybie art. 49 § 1 w odniesieniu do spółek kapitałowych polega na przedstawieniu aktualnego odpisu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego.
Zauważyć należało, że w aktach sprawy, na dzień wydawania zaskarżonego zarządzenia z 23 lutego 2024 r., znajdował się KRS skarżącej (stan na dzień 7 lipca 2022 r. godz. 16:06:56), z którego wynikało, że do składania oświadczeń w imieniu spółki jest upoważniony każdy z członków zarządu samodzielnie (Dział 2, Rubryka 1 – Organ uprawniony do reprezentacji podmiotu). Wówczas osobą wchodzącą w skład organu zarządu był J. K. (Dział 2, Rubryka 1 – Organ uprawniony do reprezentacji podmiotu, Podrubryka 1 – Dane osób wchodzące w skład organu). Z kolei wniosek o sporządzenie i doręczenie pisemnego uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 stycznia 2024 r. (sygn. akt III SA/Wa 2156/23) został sporządzony w dniu 12 stycznia 2024 r. i podpisany przez "Y. I.".
Mając na uwadze, że wniosek skarżącej o sporządzenie doręczenia uzasadnienia orzeczenia został podpisany przez osobę nieujawnioną w KRS skarżącej znajdującym się w aktach sprawy, Sąd pierwszej instancji zasadnie – pismem z 23 stycznia 2024 r. wezwał do uzupełnienia braków formalnych tego pisma, poprzez wskazanie imienia i nazwiska osoby, która podpisała wniosek oraz nadesłanie dokumentu, z którego wynika umocowanie osoby, która podpisała wniosek do działania w imieniu skarżącej, zakreślając 7-dniowy termin na wykonanie powyższego wezwania, po rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Skoro przedmiotowe wezwanie zostało odebrane przez J. K. w dniu 29 stycznia 2024 r., a brak formalny wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie został uzupełniony w zakreślonym terminie – do dnia 5 lutego 2024 r., to zasadnie Sąd pierwszej instancji przyjął, że przedmiotowy wniosek należało pozostawić bez rozpoznania.
Podkreślić ponownie należy, że w świetle art. 28 w zw. z art. 29 P.p.s.a. to na osobie dokonującej czynności w postępowaniu w imieniu osoby prawnej spoczywa obowiązek wykazania swojego umocowania. Nie jest rolą sądu samodzielnie weryfikowanie osoby uprawnionej do reprezentacji spółki, na podstawie ogólnodostępnych narzędzi, w przypadku spółek kapitałowych przyjmuje się zasadniczo, że jest to dokument pochodzący z Krajowego Rejestru Sądowego.
Podmioty umocowane do podejmowania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym w imieniu stron tego postępowania, do których zalicza się przedstawiciela ustawowego działającego za osobę fizyczną nieposiadającą zdolności procesowej, a także organy lub osoby uprawnione do działania w imieniu jednostek organizacyjnych, muszą udowodnić, że mają prawo do działania za stronę. Przepis nakazuje, aby udowodnienie umocowania miało formę dokumentu złożonego lub okazanego sądowi przy pierwszej czynności w postępowaniu (M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 29.).
Skoro zatem, w składzie zarządu spółki zaszły zmiany osobowe, w postaci zmiany osoby pełniącej funkcję prezesa zarządu i jednocześnie organu uprawnionego do reprezentacji tego podmiotu, to nowy prezes zarządu Y. I. dokonując pierwszej czynności w imieniu skarżącej powinien był wykazać swoje umocowanie do działania, gdyż ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu KRS nie wynikało, że jest on uprawniony do reprezentowania skarżącej. Zatem, za uzasadnione należało uznać wątpliwości Sądu pierwszej instancji, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 12 stycznia 2024 r. został złożony – w świetle znajdujących się w aktach sprawy dokumentów – przez osobę nieuprawnioną.
Ze wskazanych przyczyn, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.