Postanowienie NSA z 23 września 2026 r., I GPP 32/26

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 23 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi J. B. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie

Sprawa

w sprawie o sygn. akt I SA/Lu 436/24 ze skargi J. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 29 kwietnia 2024 r. nr 0601-IEE.7192.80.2024.2 w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia odrzucić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

sędzia NSA Piotr Piszczek przewodniczący

Uzasadnienie

J. B. (dalej jako "skarżący") pismem z 3 sierpnia 2026 r. wniósł skargę na przewlekłość postępowania prowadzonego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie w sprawie z jego skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 29 kwietnia 2024 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Uzasadniając wniesione pismo, skarżący wskazał na szereg naruszeń których, w jego ocenie, dopuścił się Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie oraz ZUS Oddział w Lublinie. Wskazując także na naruszenia, których miał dopuścić się WSA w Lublinie, skarżący wymienił że "czynności wykonywane przez sąd ciągną się tygodniami, a nawet miesiącami. Dowody na powyższe twierdzenia znajdują się w aktach sprawy w postaci pism i dokumentów potwierdzających terminy czynności wykonanych przez sądy".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga na przewlekłość postępowania podlega odrzuceniu.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2023 r., poz. 1725, dalej jako "ustawa") skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a także zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 1) powinna zawierać żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy; oraz zgodnie z pkt 2) przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie. Skargę niespełniającą wymagań przewidzianych w art. 6 ust. 2 ustawy, sąd właściwy do jej rozpoznania odrzuca bez wzywania do uzupełnienia braków (art. 9 ust. 1 ustawy).

Użyty w art. 6 ust. 2 ustawy zwrot normatywny "przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie" nie został zdefiniowany w ustawie. Z tej przyczyny należy się odwołać do aktualnego orzecznictwa sądów w tym przedmiocie. W postanowieniu z dnia 7 marca 2017 r. o sygn. akt III SPP 6/17, Sąd Najwyższy stwierdził, że "(...) obowiązkiem skarżącego jest wskazanie konkretnych czynności procesowych, których sąd nie podjął lub dokonał wadliwie, powodując w ten sposób nieuzasadnioną zwłokę w postępowaniu, a powinnością sądu rozpoznającego skargę na przewlekłość postępowania jest odniesienie się do okoliczności wskazywanych w skardze, jako uzasadniające żądanie strony. Konieczność dokonania oceny terminowości czynności podejmowanych zarówno na obecnym, jak i poprzednich etapach postępowania, występuje zatem tylko wówczas, gdy skarżący wskaże konkretne zarzuty odnoszące się do tych faz postępowania". Pogląd taki wyraził Sąd Najwyższy również w postanowieniu z dnia 20 kwietnia 2017 r. o sygn. akt III SPP 16/17, stwierdzając że "«Przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie», o których mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy (...) oznacza wskazanie czasu trwania postępowania świadczącego o wystąpieniu przewlekłości, jak również konkretnych czynności procesowych, których sąd nie podjął lub dokonał wadliwie, powodując w ten sposób nieuzasadnioną zwłokę w postępowaniu. Obowiązkiem skarżącego jest wskazanie konkretnych czynności procesowych, których sąd nie podjął lub dokonał wadliwie, powodując w ten sposób nieuzasadnioną zwłokę w postępowaniu".

Wniesiona w niniejszej sprawie skarga na przewlekłość postępowania nie spełnia powyższej opisanego wymogu. W skardze zamieszczono ogólne odniesienie się skarżącego do dotychczasowych czynności procesowych podejmowanych przez sąd, a zwłaszcza przez organy administracji publicznej. Większość zarzutów odnosiła się do oceny merytorycznej konkretnych czynności, część z nich do sprawności postępowania administracyjnego, zaś w odniesieniu do postępowania sądowoadministracyjnego prowadzonego przed WSA w Lublinie takich konkretnych zarzutów nie sformułowano wcale. Prawidłowo sformułowana skarga powinna zawierać żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy. Wniesiona skarga tym samym nie spełnia warunku określonego w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy, tj. nie zawiera przytoczenia okoliczności uzasadniających wskazane żądanie. Skoro dla stwierdzenia zasadności skargi niezbędne jest m.in. zbadanie terminowości i prawidłowości czynności podjętych przez sąd w celu wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie (art. 2 ust. 2 ustawy), to skarżący uzasadniając skargę powinien wskazać okresy, w których sąd nie podejmował czynności, które na tym etapie sprawy były możliwe bądź podejmował czynności, które nie zmierzały do załatwienia sprawy i jedynie przedłużały postępowanie. W tej sprawie skarżący powołał się tylko ogólnie na niepodejmowanie czynności przez sąd, nie wskazując konkretnych zbędnych czynności czy też okresów, w których sąd zaniechał podejmowania czynności mających na celu załatwienie sprawy.

Tym samym skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki należało odrzucić na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy.