Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 17 stycznia 2019 r. sygn.. akt I SA/Rz 539/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę [A.] spółka z o.o. w P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rz. z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie długu celnego powstałego w wyniku usunięcia towaru spod dozoru celnego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Spółka, zaskarżając przedmiotowy wyrok w całości.
Na podstawie art. 174 pkt.2 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
- 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a., w zw. z art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (dalej: ordynacja podatkowa), w zw. z art. 187 § 1 ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. prawo celne (dalej: prawo celne) poprzez oddalenie skargi oraz nieuchylenie decyzji organu II instancji z uwagi na uznanie, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż doszło do usunięcia towaru spod dozoru celnego, w wyniku przeładowania towaru na inny środek transportu, bez zgody i nadzoru organów celnych, w sytuacji gdy z dowodu w postaci dokumentu. MRN wynika, iż nie został określony środek transportu przekraczający granicę, tym samym możliwe było przeładowanie towaru na inny środek transportu;
- 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 122 ordynacji podatkowej, w zw. z art. 187 § 1 ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 prawa celnego poprzez oddalenie skargi oraz nieuchylenie decyzji organu II instancji z uwagi na uznanie, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że brak jest powiązania pomiędzy dokumentem MRN o numerze [...], a karnetem TIR, co z kolei skutkowało uznaniem, że towar nie został przedstawiony w urzędzie przeznaczenia, w sytuacji gdy z materiału dowodowego w postaci karnetu TIR wynika wprost, jakich numerów on dotyczy, a w przypadku braku powiązania pomiędzy tymi dokumentami nie zostałby wystawiony dowód alternatywny;
- 3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a., w zw, art. 122 ordynacji podatkowej, z zw. z art. 180 § 1 ordynacji podatkowej w zw. z art. 188 ordynacji podatkowej, w zw. z art. 73 prawa celnego, poprzez oddalenie skargi oraz nieuchylenie decyzji organu II instancji z uwagi na uznanie za słuszne oddalenie wniosków dowodowych skarżącej przez organ I i II instancji zgłoszonych w toku postępowania administracyjnego - w sytuacji gdy dowody te zmierzały: (i) do potwierdzenia prawdziwości dokumentu urzędowego w postaci dowodu alternatywnego, (ii) do wykazania powiązania towarów wskazanych na w dokumencie MRN objętym niniejszym postępowaniem z karnetem TIR, (iii) wskazania na postępowanie organów w analogicznej sytuacji, co z kolei stanowi naruszenie art. 121 § 1 ordynacji podatkowej;
Co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia przepisów prawa materialnego.
W związku z powyższym na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła również naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
- 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a w zw. z art. 203 ust. 3 tiret 2. Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, (dalej: WKC), w zw. z art. 213 WKC poprzez jego zastosowanie i uznanie, że doszło do powstania długu celnego i uznanie, że skarżąca spółka jest zobowiązana do zapłaty kwot wynikającej z długu celnego;
W oparciu o tak sformułowane zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.
Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. (por. wyroki NSA: z dnia 25 listopada 2016 r., sygn. akt I FSK 1376/16, z dnia 17 stycznia 2017 r., sygn. akt I GSK 1294/16, z dnia 8 lutego 2017 r., sygn. akt I GSK 1371/16, z dnia 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt I GSK 91/17; z dnia 27 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 1869/17; baza orzeczeń nsa.gov.pl). Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej albo o zgodnym z prawem wyrokowaniu przez sąd pierwszej instancji mimo nieprawidłowego uzasadnienia.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak trafnie wskazał Sąd I instancji istotą sporu pomiędzy Skarżącą i organem w niniejszej sprawie jest kwestia odpowiedzialność celnej Skarżącej, jako nadawcy towaru, za usunięcie tego towaru spod dozoru celnego. Wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej kwestionują prawidłowość rozstrzygnięcia w tym zakresie co uzasadnia ich łączne rozpoznanie.
Wbrew twierdzeniom Spółki Sąd I instancji prawidłowo zaakceptował ustalenia organu w zakresie stanu faktycznego i oceny zebranego materiału dowodowego.
Jak prawidłowo ustalono na podstawie zgłoszenia celnego z dnia 20 listopada 2013 r. dokonano wyprowadzenia z magazynu czasowego składowania towaru objętego procedurą tranzytu. Wg zgłoszenia celnego nadawcą towaru była spółka [A.] Sp. z o.o. w P., odbiorcą E. na Ukrainie, a jako głównego zobowiązanego wskazano P.i.C. S.A. w O. Przedmiotowy towar w dniu 20 listopada 2013r. został załadowany w siedzibie spółki [A.] w P. na środek transportu należący do przewoźnika – C., a następnie przedstawiony do objęcia procedurą celną tranzytu w OC w P. Po zakończeniu formalności celnych towar został z powrotem przewieziony do siedziby skarżącej Spółki i w dniu [...] listopada 2013r. odebrany przez jej pracownika.
Następnie towaru został przeładowany na inny środek transportu. Dokonano tego bez zgody i nadzoru organów celnych, a to świadczy o usunięciu towaru spod dozoru celnego. Podkreślić należy, że towary wprowadzane na obszar celny Wspólnoty podlegają, od chwili ich wprowadzenia, dozorowi celnemu (art. 37 WKC), a usunięciem spod nadzoru celnego jest każde działanie lub zaniechanie, którego wynikiem jest uniemożliwienie właściwemu organowi celnemu, choćby tylko przez krótki czas, uzyskania dostępu do towarów podlegających dozorowi oraz ich monitorowania. Dług celny w takim przypadku powstaje na podstawie art. 203 ust.1 WKC
Jednocześnie jak trafnie oceniono brak jest dowodów na to, że procedura tranzytu zakończyła się w dniu 13 grudnia 2013 r. i że wówczas towar został przedstawiony w urzędzie celnym przeznaczenia tj. [...] (NL). Prawidłowo w tym zakresie wskazano, że prawidłowe zamknięcie procedury tranzytu nie może być utożsamiane jedynie z dokonaniem odpowiednich formalności w tym zakresie, tj. przedstawieniem dokumentów tranzytowych w odpowiednim oddziale celnym. Konieczne w tym wypadku jest bowiem także faktyczne przedstawienie towaru we właściwym oddziale celnym. Powyższe wbrew twierdzeniom Spółki nie zostało w niniejszej sprawie wykazane "dowodem alternatywnym".
Stosownie bowiem do treści art. 366 ust. 1 RWKC, dowód, że procedura zakończyła się w terminie może zostać dostarczony przez głównego zobowiązanego organom celnym, zgodnie z ich wymogami, w formie dokumentu poświadczonego przez organy celne państwa członkowskiego przeznaczenia, potwierdzającego tożsamość danych towarów i stwierdzającego, że zostały one przedstawione w urzędzie przeznaczenia. Procedurę tranzytu wspólnotowego uważa się za zakończoną także wtedy, gdy główny zobowiązany przedstawi organom celnym, zgodnie z ich wymogami, jeden z poniższych dokumentów potwierdzających tożsamość towarów:
- a) dokument celny wystawiony w kraju trzecim, dotyczący objęcia towarów przeznaczeniem celnym;
- b) dokument sporządzony w państwie trzecim, poświadczony przez organy celne tego państwa i potwierdzający, że towary są uznane za znajdujące się w swobodnym obrocie w tym państwie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego słusznie uznano, że przedstawiony dowód alternatywny tj. kopia dokumentu T1 o numerze [...] poświadczona przez administrację celną urzędu przeznaczenia w dniu [...] kwietnia 2014r., nie spełnia wymogów dowodu alternatywnego zakończenia procedury tranzytu określonego w art. 366 WKC. Do takiej oceny w pełni upoważnia fakt, że postępowanie wyjaśniające z udziałem holenderskich władz celnych wykazało, że nie ma żadnego dowodu na to, że towar i dokumenty zostały faktycznie przedstawione w Holandii. Ustalono natomiast, że zgłoszenie celne T1 o numerze [...] zostało zakończone w Holandii z karnetem [...], jednak zakończenie to było nieprawidłowe, ponieważ nie ma żadnego dowodu na to, że towary i dokumenty zostały przedstawione w Holandii. Równocześnie brak jest powiązania pomiędzy towarami objętymi przedmiotowym [...] (art. elektroniczne, art. spożywcze, art. gospodarstwa domowego, art. przemysłowe, odzież i obuwie, dodatki odzieżowe, biżuteria, maszynki do golenia), a towarami objętymi ww. karnetem TIR i [...] (rośliny).
Mając powyższe na względzie zarzuty naruszenia przepisów postępowania podniesione w skardze kasacyjnej są bezpodstawne. Tym samym, brak jest jednocześnie podstaw do uznania zasadności zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego. Bowiem skoro w sposób prawidłowy ustalono, że doszło do usunięcia przez Spółkę towaru spod dozoru celnego, to tym samym doszło do powstania długu celnego, do zapłaty którego zobowiązana jest Spółka.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na postawnie art.184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b), §14 ust.1 lit.a) i § 2 pkt.3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2015.1804 ze zm.).