Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 3 sierpnia 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 698/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę K. Sp. z o.o. w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] stycznia 2011 r. w przedmiocie odmowy wypłaty odsetek od zwracanych należności celnych z następującym uzasadnieniem.
W dniach od 29 maja 2007 r. do 4 czerwca 2009 r. dokonane zostały według dokumentów SAD (łącznie 28) zgłoszenia celne towaru w postaci gazy młynarskiej na rzecz K. Sp. z o.o. (dalej: skarżąca, Spółka) w oparciu o przedłożone do odpraw celnych dokumenty. Powyższe zgłoszenia celne przyjęte zostały bez weryfikacji jako odpowiadające wymogom określonym w art. 62 ust. 1 i ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. WE L 302 z 19 października 1992 r.), w związku z czym towary objęto procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu i określono kwotę należności celnych przywozowych oraz kwotę podatku od towarów i usług.
Pismem z 23 czerwca 2009 r. Spółka – w związku z otrzymaną decyzją z [...] czerwca 2009 r. uznającą zasadność używania kodu Taryfy celnej 5911200090 do sprowadzonego artykułu, a nie kodu 5911909090 – wystąpiła o zwrot nadpłaconego cła z powodu zastosowania wobec zaimportowanego towaru, we wskazanych w piśmie zgłoszeniach celnych, kodu Taryfy celnej 5911909090 ze stawką celną 6%, zamiast właściwego kodu 5911200090 ze stawką 4,6%.
Naczelnik Urzędu Celnego III "Port Lotniczy" w W. decyzjami z [...] marca 2010 r. oraz [...] kwietnia 2010 r. orzekł o zwrocie uiszczonych należności celnych stanowiących różnicę pomiędzy kwotą cła określoną w ww. zgłoszeniach celnych a kwotą należności prawnie należną.
Pismem z dnia 26 kwietnia 2010 r. Skarżąca wystąpiła do organu I instancji o dokonanie wypłaty odsetek od nieterminowo wypłaconej nadpłaty należności celnych przywozowych od wskazanych zgłoszeń celnych. W uzasadnieniu wskazała, że wniosek o zwrot nadpłaty wpłynął do Urzędu 25 czerwca 2009 r., zaś nadpłata została zwrócona dopiero w dniu 16 kwietnia 2010 r., a zgodnie z art. 78 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: Ordynacja podatkowa) nadpłata podlega oprocentowaniu, a więc odsetki od nieterminowo zwróconej nadpłaty powinny zostać przekazane wraz z nadpłatą.
Decyzją z [...] września 2010 r. Naczelnik Urzędu Celnego III Port Lotniczy w W. orzekł o odmowie wypłaty odsetek od zwracanych należności celnych orzeczonych w decyzjach z [...] marca 2010 r. oraz z [...] kwietnia 2010 r.
Na skutek złożonego odwołania Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z [...] stycznia 2011 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji wskazując, że w przedmiotowej sprawie nie mógł mieć zastosowania znajdujący się w dziale III Ordynacji podatkowej art. 78 § 1, zgodnie z którym nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek ze zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych. W myśl art. 73 ust. 1 ustawy z 19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U Nr 68, poz. 622, dalej: Prawo celne) do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV Ordynacji podatkowej, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Organ wyjaśnił, że ze wskazanych przez skarżącą przepisów art. 2 § 1 pkt 1 i art. 13 § 1 pkt 1 nie wynika, że podstawą zapłaty odsetek od "nadpłaty" należności celnych powinien być art. 78 Ordynacji podatkowej. Zdaniem organu w sprawie mógłby ewentualnie znaleźć zastosowanie art. 67 ust. 1 Prawa celnego, zgodnie z którym od zwracanych należności organ celny płaci odsetki, gdy niewłaściwe ustalenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego, a dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu.
W takim przypadku odsetki oblicza się od dnia zapłaty należności podlegających zwrotowi oraz według zasad i w wysokości określonej w odrębnych przepisach, dotyczących pobierania odsetek za zwłokę od należności podatkowych. Organ nie stwierdził, aby ustalenie kwoty należności celnych w zgłoszeniach celnych było wynikiem błędu organu celnego. Ponadto podstawą wypłaty odsetek nie mógł być także art. 67 ust. 2 Prawa celnego, bowiem decyzje w sprawie zwrotu należności zostały wydane [...] marca 2010 r. i [...] kwietnia 2010 r., a nadpłata została zwrócona w 16 kwietnia 2010 r., zatem przed upływem trzymiesięcznego terminu, wskazanego w tym przepisie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalając skargę Spółki stwierdził, że organy celne słusznie wskazały, iż podstawę żądania skarżącej tj. wypłaty odsetek od zwracanych należności mógłby ewentualnie stanowić art. 67 ust. 1 Prawa celnego.
Przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające wykazało, że nieprawidłowe ustalenie, w zgłoszeniach celnych dokonanych przez skarżącą, kwot należności celnych nie wynikało z błędu organu celnego. Strona zadeklarowała w zgłoszeniach celnych kod taryfy dla zaimportowanego towaru (gazy młynarskiej) 5911909090 ze stawką celną 6 %. Zgłoszenie celne jest deklaracją zgłaszającego, który odpowiada za prawidłowość wszystkich elementów tej deklaracji. Dokonanie zgłoszenia celnego towaru do określonej procedury celnej, przy jednoczesnym przedstawieniu towarów organowi celnemu rodzi ten skutek, że organ zobowiązany jest przyjąć zgłoszenie celne, jeżeli odpowiada ono wymogom formalnym (art. 62 i art. 63 Wspólnotowego Kodeksu Celnego). Zgłoszenia celne jako odpowiadające wymogom formalnym zostały przyjęte, a podstawę do zastosowania do towaru procedury celnej stanowiły dane zawarte w przyjętym zgłoszeniu celnym.
Kod taryfy celnej 5911909090 dla towarów będących przedmiotem powyższych zgłoszeń celnych został zadeklarowany przez Stronę, a jego zastosowanie nie wynikało z błędu organu celnego. W konsekwencji Strona deklarując wskazany kod Taryfy celnej przyczyniła się do niewłaściwego ustalenia kwoty należności celnych.
Sąd nie stwierdził również, aby decyzje wydane zostały z naruszeniem art. 120, 121 i 122 Ordynacji podatkowej. Organy celne podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy, nie naruszając przy tym reguł postępowania dowodowego, uwzględniając wszystkie zebrane dowody i dokonując ich oceny, co znalazło wyraz w uzasadnieniach decyzji.
K. Sp. z o.o. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, domagając się jego uchylenia w całości oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:
- 1. przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 67 ust. 1 Prawa celnego poprzez uznanie, iż niewłaściwe ustalenie kwoty należności celnych nie było wynikiem błędu organu, który powstał bez przyczynienia się przez skarżącego;
- 2. przepisów postępowania administracyjnego poprzez lakoniczne ustosunkowanie się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do uchybień organów podatkowych podnoszonych w skardze tj. art. 120, art. 121, art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie przez organy postępowania w sprawie określenia przyczyny stosowania przez skarżącą stawki 6 % zamiast dotychczas stosowanej 4,6 %, które to uchybienia miały istotny wpływ na treść wyroku, a w konsekwencji odmowy wypłaty odsetek.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że zgodnie z art. 67 ust. 1 Prawa celnego, wobec niewłaściwego ustalenia kwoty należności będącej wynikiem błędu organu celnego, do którego dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się, od zwracanych należności organ celny winien zapłacić odsetki. Skarżący od początku był pewny stosowania stawki 4,6 % i taką stosował, a dopiero stanowisko organu celnego zmieniło tę sytuację.
Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć zarówno na zarzucie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), jak i na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która w sprawie nie występuje.
Skarga kasacyjna wniesiona w rozpoznawanej sprawie oparta została na obydwu podstawach kasacyjnych.
W sytuacji kiedy skarga kasacyjna zarzuca jednocześnie naruszenie przepisów prawa materialnego oraz formalnego, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania.
Na organach celnych ciążył obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego i dopiero na tej podstawie organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona.
Powołane przepisy Ordynacji podatkowej w powiązaniu z treścią art. 141 § 4 p.p.s.a., przy bardzo lakonicznym uzasadnieniu skargi kasacyjnej, nie pozwalają na uznanie tego zarzutu za zasadny. Sąd I instancji, dokonując analizy tego zarzutu, nie dostrzegł ani wadliwości motywów zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji, ani wad w stosowaniu przepisów Ordynacji podatkowej przez organy celne. Marginalnie zauważyć należy, że podniesiony przez kasatora zarzut naruszenia przepisów postępowania odniósł do treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. Oceniając trafność stawianego zarzutu obrazy prawa materialnego trzeba stwierdzić, iż nie jest on również zasadny.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji, kontrolując zaskarżoną decyzję, poddał ją właściwej analizie, zarówno co do stanu faktycznego, jak i stanu prawnego oraz poddał ocenie wszystkie istotne aspekty sprawy, w których ustalenia organów są odmienne od wniosków i twierdzeń strony skarżącej. Treść tych ustaleń została w stopniu wystarczającym ukazana w uzasadnieniu wyroku.
W rozpoznawanej sprawie została wydana decyzja w przedmiocie zwrotu cła. Ze zwrotem cła może wiązać się także obowiązek zapłaty odsetek. Wszczęcie postępowania w sprawie zwrotu cła obejmuje także potrzebę rozważenia przesłanek orzeczenia o zwrocie cła z odsetkami, jako sprawy integralnie związanej ze zwrotem należności celnych.
Badanie zaistnienia podstaw do wypłaty odsetek wiąże się z ustaleniem okoliczności faktycznych dotyczących kwestii związanych z ustaleniem czy niewłaściwe ustalenie kwoty należności celnych było wynikiem błędu organu celnego oraz czy strona w jakikolwiek sposób przyczyniła się do powstania tego błędu (art. 67 ust. 1 Prawa celnego).
Stan faktyczny, do jakiego doszło na tle odmowy zapłaty spółce przez organ spornych odsetek, jest bezsporny.
W przedmiotowej sprawie należy zauważyć, że należności celne zwrócone skarżącej Spółce nie były należnościami celnymi nienależnymi w podanym wyżej znaczeniu. Zostały one prawidłowo określone i zapłacone przez stronę.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że w związku z ustaleniem kwoty należności celnych, organy celne dopuściły się błędu.
Przyjęcie zgłoszenia celnego bez skorzystania z możliwości jego weryfikacji przed zwolnieniem towaru nie stanowi błędu organu celnego, który wyłącza możliwość retrospektywnego zaksięgowania długu celnego. Podkreślenia wymaga, że przyjęcie zgłoszenia celnego i zwolnienie towaru nie jest równoznaczne z uznaniem zgłoszenia celnego za prawidłowe.
W żaden sposób też kasator nie wykazał by skarżąca Spółka gdyby chciała stosować stawkę prawidłową to Urząd Celny nie dokonałby odprawy.
Spółka w zgłoszeniu celnym zadeklarowała stawkę celną 6 %, przy czym organ celny nie by zobowiązany do weryfikacji zgłoszeń celnych przed ich zwolnieniem.
Biorąc powyższe pod uwagę wskazać należy, iż organy orzekające zasadnie odmówiły skarżącej wypłaty odsetek od zwracanych należności celnych.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.