Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. wyrokiem z 17 października 2013 r., sygn. akt I SA/Rz 604/13 oddalił skargę M. H. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z [...] maja 2013 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie restrukturyzacji należności celnych.
Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy:
W dniu 15 listopada 2002 r. PPHU M. M. H. na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz.U. Nr 155, poz. 1287; dalej: ustawa restrukturyzacyjna) złożył wniosek do Naczelnika Urzędu Celnego w R. o restrukturyzację należności celnych, wynikających z dziesięciu decyzji wydanych przez Dyrektora Urzędu Celnego w W.. Ze względu na toczący się spór, co do merytorycznej prawidłowości określenia wysokości należności wynikających z wyżej wskazanych decyzji, postępowanie restrukturyzacyjne zostało zawieszone, zgodnie z art. 15 ustawy restrukturyzacyjnej.
W oparciu o pismo Izby Celnej w W. organ I instancji ustalił, że w dziewięciu sprawach objętych wnioskiem o restrukturyzację, rozstrzygnięcia organów celnych zostały wyrokami NSA uchylone i przestały być należnościami spornymi. Jedna należność w kwocie 333 589 zł pozostała w obrocie prawnym. Z uwagi na powyższe, Naczelnik Urzędu Celnego w R. postanowieniem z 9 grudnia 2011 r. podjął zawieszone postępowanie restrukturyzacyjne, a następnie decyzją z [...] stycznia 2012 r. umorzył postępowanie, z uwagi jego na bezprzedmiotowość. Wskazał, że nie istnieją podstawy prawne umożliwiające wydanie decyzji merytorycznej o warunkach restrukturyzacji.
W wyniku rozpatrzenia odwołania, Dyrektor Izby Celnej w P. decyzją z [...] maja 2012 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ celny I instancji z powodu konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie należności wynikających z decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. z [...] stycznia 2002 r., a także trybu załatwienia złożonego wniosku. Zdaniem organu, wobec zmian przepisów prawa, które zmodyfikowały procedurę restrukturyzacyjną, decyzja umarzająca została wydana przedwcześnie, bowiem nie wyjaśniono ze stroną, w jakim trybie należy załatwić złożony wniosek, czy należy go rozpoznać jako indywidualną pomoc na restrukturyzację, czy też jako wniosek o udzielenie pomocy na zasadzie "de minimis", co z kolei wiąże się z koniecznością uzupełnienia złożonego wniosku. Bez wyjaśnienia tej kwestii, zdaniem organu odwoławczego nie można orzec o bezprzedmiotowości postępowania.
Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji wyjaśnił wskazane przez organ odwoławczy kwestie i decyzją z [...] października 2012 r. ponownie umorzył postępowanie uznając, że postępowanie wszczęte wnioskiem z [...] listopada 2002 r. zostało wszczęte w ramach pomocy uregulowanej ustawą restrukturyzacyjną, która obowiązywała do czasu obowiązywania rozporządzenia Rady Ministrów z 5 września 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania małym i średnim przedsiębiorcom pomocy publicznej na restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych (Dz.U. z 2006 r., Nr 169, poz. 1202; dalej: rozporządzenie z 5 września 2006 r.) tj. do dnia 9 października 2009 r.
Rozpoznając odwołanie organ II instancji ustalił istnienie niezapłaconych należności wynikających z decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. z 9 sierpnia 2001 r. Pismem z 14 grudnia 2012 r. wezwał stronę do wskazania trybu rozpatrzenia wniosku z [...] listopada 2002 r. Z informacji uzyskanej od pełnomocnika skarżącego wynikało, że wniosek z [....] listopada 2002 r. "w pierwszej kolejności" należy rozpoznać z uwzględnieniem przepisów właściwych dla pomocy "de minimis". Ze względu na niejednoznaczne określenie trybu rozpoznania wniosku o restrukturyzację ponownie wezwano stronę do sprecyzowania żądania. Pismem z 28 marca 2013 r. skarżący wniósł o rozpatrzenie wniosku, jako indywidualną pomoc na restrukturyzację.
Decyzją z [...] maja 2013 r. Dyrektor Izby Celnej w P. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Celnego w R. z [...] października 2012 r.
Wyjaśnił, że w związku z wstąpieniem Polski w struktury Unii Europejskiej, w stosunku do należności powstałych przed dniem akcesji, co do których z uwagi na istnienie należności spornych nie zostały wydane decyzje restrukturyzacyjne o warunkach restrukturyzacji - pomoc udzielana na mocy wymienionej ustawy musi uwzględniać wymogi stawiane przez prawodawcę wspólnotowego. Problematykę pomocy publicznej w Polsce reguluje ustawa z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t.j. Dz.U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404 ze zm.), uchylająca ustawę z 27 lipca 2002 r. o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców (Dz.U. Nr 141, poz. 1177 ze zm.), która obowiązywała w chwili złożenia wniosku. Ustawę tę i wydane w oparciu o nią rozporządzenia wykonawcze należy stosować równolegle z przepisami wspólnotowego prawa pomocy publicznej. Zgodnie z art. 70 ust. 3 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej do 1 maja 2007 r. Rada Ministrów mogła, w drodze rozporządzeń, ustanawiać programy pomocowe w zakresie pomocy publicznej udzielanej na podstawie ustaw odrębnych, uwzględniając w szczególności potrzeby rozwoju gospodarki oraz konieczność zapewnienia zgodności tej pomocy ze wspólnym rynkiem.
Na tej podstawie Rada Ministrów wydała rozporządzenie z 5 września 2006 r. Organ odwoławczy wskazał, że § 1 tego rozporządzenia określa kryteria oraz sposób i szczegółowe warunki udzielania pomocy na podstawie art. 18 i 20 ustawy restrukturyzacyjnej małym i średnim przedsiębiorcom znajdującym się w trudnej sytuacji ekonomicznej, których stosowanie zwalnia z obowiązku notyfikacji Komisji Europejskiej projekt tej pomocy. Jednakże zgodnie z § 14 ww. rozporządzenia, pomoc na restrukturyzację należności, na warunkach w nim określonych, mogła być udzielana do dnia 9 października 2009 r.
Organ II instancji podkreślił, że skarżący został poinformowany o możliwościach uzyskania pomocy publicznej: np. w uzasadnieniu decyzji z [...] maja 2012 r. przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdzie wskazano na konieczność podjęcia przez skarżącego "stosownych kroków prawnych", tj. uzyskanie notyfikacji projektu pomocy, bądź złożenie nowego wniosku z uwzględnieniem wymogów przewidzianych dla podmiotów ubiegających się o pomoc "de minimis". Mimo wskazówek zawartych we wcześniej wydanych decyzjach, strona pozostała bierna, nie nadesłała żadnych dokumentów, nowych wniosków, które mogłyby stanowić niezbędne do merytorycznego rozpoznania sprawy uzupełnienie wniosku z [...] listopada 2002 r. Skarżący nie nadesłał planu restrukturyzacji, jak również wniosku o wydanie opinii organu restrukturyzacyjnego. Jedyną reakcją strony było złożenie kolejnego odwołania od decyzji umorzeniowej. W przytoczonych okolicznościach organy nie mogły wydać decyzji merytorycznej o warunkach restrukturyzacji, a postępowanie w tym zakresie, jako bezprzedmiotowe, musiało zostać umorzone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. oddalił skargę uznając ją za niezasadną. Stwierdził, że stan faktyczny w sprawie nie jest sporny.
W czasie pomiędzy złożeniem przez skarżącego wniosku o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego, a podjęciem zawieszonego postępowania doszło do zmiany w systemie prawa RP, w związku z akcesją Polski 1 maja 2004 r. do Wspólnoty Europejskiej. Obowiązująca nadal ustawa restrukturyzacyjna z 30 sierpnia 2002 r. mogła mieć zastosowanie do przypadków, w których zostały wydane decyzje o warunkach restrukturyzacji, a postępowanie restrukturyzacyjne nie zostało zakończone. Jednakże od 1 maja 2004 r. Polska musi udzielać pomocy zgodnie z przepisami wspólnotowymi. Ustawa o restrukturyzacji od dnia przystąpienia Polski do Wspólnoty funkcjonuje w zmienionym kontekście prawnym. W sprawie, ze względu na aktualny do dnia 9 grudnia 2011 r. toczący się spór w zakresie zobowiązań celnych, decyzja o warunkach restrukturyzacji nie została wydana. Nie może być zatem mowy o przyrzeczeniu objęcia spornych zaległości restrukturyzacją.
Przy zmienionych warunkach w związku z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej, organy nie mogły wydać decyzji merytorycznej o warunkach restrukturyzacji w oparciu o ustawę z 30 sierpnia 2002 r., dlatego też jako prawidłowe należało ocenić formalne rozstrzygnięcie sprawy, jakim jest umorzenie postępowania w oparciu o przepis art. 208 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; dalej: Op).
Sąd uznał za niezasadny zarzut naruszenia art. 233 § 1 pkt 1 Op, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz art. 233 § 2 Op, poprzez jego niezastosowanie.
W trakcie ponownego rozpatrzenia sprawy Naczelnik Urzędu Celnego w R. nie zwrócił się do skarżącego z odrębnym pismem w celu wyjaśnienia, w jakim trybie zamierza on ubiegać się o restrukturyzację w zmienionym kontekście prawnym i po ustaniu przyczyny zawieszenia postępowania, jednakże informacja, o jaką pomoc skarżący może się ubiegać w świetle obecnie obowiązujących przepisów została zawarta w uzasadnieniu decyzji z [...] października 2012 r. Wszelkie wątpliwości dotyczące zawnioskowanej przez skarżącego pomocy publicznej zostały wyjaśnione w postępowaniu odwoławczym, kiedy został pouczony o obowiązujących przepisach i konieczności wszczęcia procedury ratyfikacyjnej. W trakcie tego postępowania skarżący nie podjął żadnych stosownych działań, wobec czego rozstrzygnięcie organów należy uznać za prawidłowe.
Orzeczenie Sądu pierwszej instancji zaskarżył M. H., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w R. do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz.U. z 2012 r. poz. 270; dalej: ppsa.) zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:
- 1. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa poprzez oddalenie skargi, pomimo że zaskarżona decyzja wydana została przez organ z naruszeniem art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 233 § 2 w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 Op, a także z naruszeniem art. 121 § 1 i 2, art. 124 oraz art. 208 § 1 Op w związku z art. 9 ustawy restrukturyzacyjnej;
- 2. naruszenie art. 141 § 4 ppsa poprzez ogólnikowe i lakoniczne uzasadnienie wyroku, a przez to uniemożliwienie oceny i kontroli toku rozumowania Sądu, a także faktyczne uniemożliwienie kontroli instancyjnej orzeczenia.
Autor skargi kasacyjnej wskazał, że Naczelnik UC był zobligowany wezwać skarżącego do wskazania trybu, w jakim organ ma rozpatrzeć wniosek restrukturyzacyjny w świetle zmian w prawie, wynikających z akcesji Polski do Unii Europejskiej. Organ I instancji nie dokonał żadnych ustaleń w zakresie wskazanym przez Dyrektora Izby Celnej w uzasadnieniu decyzji z [...] maja 2012 r., uchylającej poprzednią decyzję Naczelnika UC z [...] stycznia 2012 r., nie podjął żadnych czynności w celu zwrócenia się do skarżącego z zapytaniem odnośnie wyboru trybu załatwienia sprawy. Pewne czynności w powyższym zakresie podjął dopiero organ II instancji na etapie postępowania odwoławczego, co jednak uchybia zasadzie dwuinstancyjności i narusza zaufanie do organów państwa.
Wobec tego, bezpodstawne są zarzuty bezczynności i bierności kierowane pod adresem skarżącego zarówno przez Dyrektora IC jak i WSA. Skarżący po przekazaniu sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania oczekiwał działania tego organu zgodnie z wytycznymi zawartymi w decyzji z [...] maja 2012 r. Zdaniem skarżącego przeprowadzenie postępowania przez organ pierwszej instancji z pominięciem wskazań organu kasacyjnego i zaakceptowanie takiej sytuacji przez Sąd narusza prawo.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w P. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 183 § 1 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, zatem postępowanie przed NSA nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w środku prawnym.
Skarga kasacyjna została oparta na podstawie kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 ppsa, to jest powiązanych ze sobą zarzutach naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. przepisów postępowania, które - zdaniem kasatora - mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzuty te to w istocie powtórzenie argumentów ze skargi i polemika z prawidłowymi wnioskami i ocenami zawartymi w orzeczeniu Sądu I instancji.
Najdalej idący zarzut sprowadza się do uchybienia dyspozycji art. 141 § 4 ppsa. Jego uzasadnieniem jest "ogólnikowość i lakoniczność" argumentacji Sądu w zakresie oceny zupełności i prawidłowości pouczeń M. H. o całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, w warunkach zmienionego stanu prawnego dotyczącego restrukturyzacji, co w ocenie kasatora "pozbawiło go możliwości polemizowania".
Zarzut naruszenia przez Sąd I instancji wskazanego przepisu w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko taki charakter naruszenia mógł przesądzać o jego skuteczności, jest chybiony.
Sąd w pełni zastosował się do dyspozycji art. 141 § 4 ppsa, gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy, jakie wskazuje ustawa. Daje to rękojmię dołożenia należytej staranności przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, jak również umożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę zasadności przesłanek, na których oparto zaskarżone orzeczenie, a które uznać należy w całości za prawidłowe.
W szczególności Sąd I instancji wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia i w sposób należyty ją wyjaśnił. Okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie akceptuje tej oceny prawnej, nie stanowi podstawy do uwzględnienia zarzutu naruszenia wskazanego przepisu. W jego ramach nie można bowiem kwestionować wykładni przepisów prawa materialnego, ani prawidłowości zastosowania przez Sąd I instancji innych przepisów postępowania.
WSA w R. trafnie podkreślił, że "informacja, o jaką pomoc skarżący może się ubiegać w świetle obecnie obowiązujących przepisów zawarta została w uzasadnieniu decyzji z [...] października 2012 r. Wszelkie wątpliwości dotyczące zawnioskowanej przez skarżącego pomocy publicznej zostały wyjaśnione w postępowaniu odwoławczym, gdzie został ponownie pouczony o obowiązujących przepisach i konieczności wszczęcia procedury ratyfikacyjnej. W trakcie tego postępowania strona nie podjęła żadnych stosownych działań."
Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, uwzględniając określone art. 141 § 4 ppsa warunki, którym powinno czynić zadość uzasadnienie wyroku sądu I instancji i konfrontując je z treścią uzasadnienia zaskarżonego wyroku, brak jest podstaw aby uznać, że uzasadnienie to nie spełnia wymogów konstrukcyjnej poprawności, a w konsekwencji, że nie realizuje funkcji perswazyjnej oraz funkcji kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia. Sąd I instancji realizując obowiązek kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku prawidłowo odniósł się do istotnych w sprawie kwestii dotyczących sfery faktów - niekwestionowanych przez kasatora, zajmując wyraźne stanowisko co do stanu faktycznego i prawnego przyjętego za podstawę wyrokowania.
Drugi zarzut środka prawnego koncentruje się wokół naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. przepisów Ordynacji podatkowej w powiązaniu z przepisem art. 9 ustawy restrukturyzacyjnej z 30 sierpnia 2002 r.
Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców nadal obowiązuje. Jednakże ten akt prawny, poczynając od 1 maja 2004 r. funkcjonuje w zmienionym kontekście prawnym, będącym następstwem akcesji Polski do Wspólnoty Europejskiej. Z tą datą bowiem cały dorobek prawa Unii Europejskiej stał się prawem, obowiązującym na terytorium Polski. Zgodnie zaś z art. 87 ust. 1 TWE z zastrzeżeniem innych postanowień przewidzianych w Traktacie, wszelka pomoc przyznawana przez Państwo Członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji, poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna ze wspólnym rynkiem w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między Państwami Członkowskimi.
Z kolei art. 1 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej stanowi, że ustawa określa zasady postępowania w sprawach dotyczących pomocy państwa spełniającej przesłanki określone w art. 87 ust. 1 TWE, zwanej dalej "pomocą publiczną", zaś art. 70 ust. 3 określa, że do dnia 1 maja 2007 r. Rada Ministrów może, w drodze rozporządzeń, ustanawiać programy pomocowe w zakresie pomocy publicznej udzielanej na podstawie ustaw odrębnych, uwzględniając w szczególności potrzeby rozwoju gospodarki oraz konieczność zapewnienia zgodności tej pomocy ze wspólnym rynkiem.
Na podstawie wskazanej delegacji ustawowej Rada Ministrów wydała 5 września 2006 r. rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków udzielania małym i średnim przedsiębiorcom pomocy publicznej na restrukturyzację niektórych należności publicznoprawnych (Dz.U. Nr 169, poz. 1202 ze zm.). Stosownie do treści § 1 ust. 1 rozporządzenie to określiło kryteria oraz sposób i szczegółowe warunki udzielania pomocy na restrukturyzację na podstawie art. 18 i 20 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych małym i średnim przedsiębiorcom znajdującym się w trudnej sytuacji ekonomicznej (pomoc na restrukturyzację należności), których stosowanie zwalnia z obowiązku notyfikacji Komisji Europejskiej projektu tej pomocy. Rozporządzenie to w § 14 wskazało, że pomoc na restrukturyzację należności, na warunkach określonych w rozporządzeniu, mogła być udzielana do dnia 9 października 2009 r. Z kolei przepis § 3 stanowił, że projekt pomocy na restrukturyzację należności, spełniający łącznie warunki, o których mowa w § 4 - 11, nie podlega notyfikacji Komisji Europejskiej.
Jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji, w sprawie nie można mówić o przyrzeczeniu objęcia spornych zaległości restrukturyzacją, gdyż nie została wydana decyzja o warunkach restrukturyzacji. To spowodowało, że wniosek skarżącego o restrukturyzację spornych zaległości nie mógł być merytorycznie rozpoznany. Okoliczność ta nie obciąża organów celnych, bowiem podjęcie zawieszonego postępowania mogło nastąpić dopiero, gdy należności objęte wnioskiem przestały być należnościami spornymi, co w rezultacie doprowadziło do podjęcia zawieszonego postępowania restrukturyzacyjnego postanowieniem z dnia 9 grudnia 2011 r.
W konsekwencji, po podjęciu zawieszonego postępowania wniosek o przyznanie prawa pomocy publicznej określonej, jako pomoc indywidualna na restrukturyzację zdefiniowaną w art. 2 pkt 6 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej wniosek - po zmianie przepisów proceduralnych dotyczących jego rozpatrywania - można było rozpoznać, jako indywidualną pomoc na restrukturyzację, bądź wniosek o udzielenie pomocy na zasadzie "de minimis", co wiązało się z koniecznością uzupełnienia pierwotnego wniosku oraz podjęcia przez stronę stosownych kroków prawnych, tj. uzyskanie notyfikacji projektu pomocy, bądź złożenie nowego wniosku z uwzględnieniem wymogów przewidzianych dla podmiotów ubiegających się o pomoc "de minimis".
Wyjaśnień i pouczeń o obowiązujących przepisach i konieczności wszczęcia procedury ratyfikacyjnej udzielił Naczelnik Urzędu Celnego w R. w uzasadnieniu decyzji z [...] października 2012 r., a także organ odwoławczy w piśmie (wezwaniu) z dnia [...] grudnia 2012 r. Wobec bezczynności i bierności strony, która we wskazanym zakresie nie podjęła żadnych stosownych działań, nie można rozstrzygającym organom, jak trafnie uznał Sąd pierwszej instancji, zarzucić naruszenia zasad postępowania, w szczególności zaufania i informowania.
W sytuacji gdy organy nie mogły wydać decyzji merytorycznej o warunkach restrukturyzacji, postępowanie to, w przedmiocie restrukturyzacji, zostało prawidłowo zakończone rozstrzygnięciem formalnym - umorzeniem postępowania restrukturyzacyjnego na podstawie art. 208 § 1 Op. Brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy skutkował niemożnością wydania rozstrzygnięcia załatwiającego sprawę.
W konsekwencji zarzut naruszenia art. 233 § 2 Op, poprzez jego niezastosowanie w następstwie niedopatrzenia się wymagających zbadania istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, Sąd I instancji zasadnie uznał za chybiony.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 ppsa orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 ppsa w zw. z art. 205 § 2 ppsa i § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r. poz. 490).