Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia 8 października 2003 r. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Strona, działając w trybie art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270, skierowała do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa tj. art. 121, art. 144, art. 149 w zw. z art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez niezastosowanie i nieuwzględnienie przez Sąd zasady zaufania do organu określonej w art. 121 Ordynacji podatkowej oraz błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 144, art. 149 w zw. z art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 174 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
- 1. naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
- 2. naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Równocześnie, z art. 176 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jednoznaczne wynika, że to Strona ma przytoczyć podstawy kasacyjne i uzasadnić je. Nie stanowi wskazania przez stronę podstaw kasacji powtórzenie stwierdzenia, iż organy celne naruszyły przepisy postępowania wynikające z Ordynacji podatkowej. Skarżący ma obowiązek wskazać konkretny przepis prawa materialnego, który został naruszony przez orzekający sąd i na czym – jego zdaniem – polegała błędna wykładnia lub niewłaściwe jego zastosowanie. Podobnie jest przy naruszeniu prawa procesowego należy wskazać konkretny przepis postępowania, którego naruszenie przez sąd mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Naczelny Sąd Administracyjny – poza kwestią nieważności postępowania – rozpoznaje sprawę w granicach kasacji. Nie jest uprawniony do powtórnego badania zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego w jego całokształcie, czego domaga się strona określając podstawy kasacji tak ogólnikowo. Oznacza to, że o zakresie kontroli orzeczenia sądu I instancji przesądza wola wnoszącego skargę kasacyjną. Z powyższych rozważań wynika, że kontrola kasacyjna dokonywana przez NSA obejmuje stosowanie prawa procesowego i materialnego przez wojewódzki sąd administracyjny.
W sprawie niniejszej skarga kasacyjna dotyczy naruszenia przepisów prawa przez błędną wykładnię przepisów Ordynacji podatkowej, tj. ogólnych zasad postępowania, a w szczególności przepisów Rozdziału 5 Działu IV Ordynacji podatkowej regulujących kwestię doręczeń.
Ocenę ewentualnej zasadności podnoszonych zarzutów rozpocząć należało od tych, które odpowiadały wymienionej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. podstawie skargi kasacyjnej, to jest naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Prawidłowość zastosowania prawa materialnego może być bowiem rozważana jedynie wtedy, gdy skargi kasacyjnej nie oparto na drugiej z podstaw kasacyjnych.
W sprawie niniejszej nie było podstaw do przyjęcia, by sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania sądowoadministracyjnego przez odmowę uchylenia postanowienia jako wydanego z naruszeniem art. 122 i 187 § l Ordynacji podatkowej polegającym na zaniechaniu wnikliwego zebrania i zbadania materiału dowodowego. Zebrany w aktach administracyjnych materiał dowodowy oraz ustalenia organów celnych były wystarczające do przyjęcia takiego przebiegu zdarzeń, jak to przedstawiono w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Trafnie bowiem i bez naruszenia przepisów o postępowaniu dowodowym przyjęto, że skarżący wniósł odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Pruszkowie z dnia 5 marca 2003 r. z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej.
Należy podkreślić, że zarówno organ celny jak również sąd I instancji, zgodnie z treścią art. 134 § 1 P.p.s.a. zebrał i rozpatrzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy w sprawie i dokonał wyczerpującej oceny dowodów w świetle przepisów Ordynacji podatkowej szczegółowo wymienionych w skardze kasacyjnej.
Zgodnie z treścią art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej pisma doręcza się osobom fizycznym w miejscu ich zamieszkania lub w miejscu pracy, chyba,że strona ustanowiła pełnomocnika, wówczas zgodnie z dyspozycją art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej, pisma doręcza się temu pełnomocnikowi.
Sąd I instancji prawidłowo ustalił jako okoliczności niesporne, że w dniu 16 stycznia 2003 r. do akt administracyjnych wpłynęło pełnomocnictwo doradcy podatkowego – P. M. do reprezentowania A. W. w postępowaniu celnym. Mając na uwadze udzielone pełnomocnictwo organ celny w dniu 8 marca 2003 r. wysłał postanowienie na adres pełnomocnika i dodatkowo na adres miejsca zamieszkania skarżącego, będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. W dniu 4 marca 2003 r. skarżący cofnął pełnomocnictwo udzielone P. M., zawiadamiając o tym fakcie organ celny w dniu 10 marca 2003 r.
Organ celny przyjął, iż korespondencja została doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 17 marca 2003 r. na podstawie art. 150 § 1 Ordynacji podatkowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wziął pod uwagę zarzuty zgłoszone w skardze na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia 28 października 2003 r. dotyczące cofnięcia pełnomocnictwa P. M., podnosząc jednocześnie, że w dacie udzielenia pełnomocnictwa tj. w dniu 16 stycznia 2003 r. (w uzasadnieniu wyroku omyłkowo wskazano 2004 r.), doradca podatkowy nie był osobą uprawnioną do występowania w charakterze przedstawiciela bezpośredniego w postępowaniu celnym. Sąd I instancji zgodnie z treścią art. 253 § 2 kodeksu celnego i w tym stanie faktycznym ocenił prawidłowość doręczenia na adres zamieszkania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zgodnie z treścią art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej należało doręczyć pismo skarżącemu, na adres zamieszkania przez niego wskazany w postępowaniu celnym. Art. 149 Ordynacji podatkowej reguluje szczególny tryb doręczania pisma stronie w sytuacji nieobecności adresata w miejscu zamieszkania, które ma nastąpić za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, pod warunkiem, że osoby te zobowiązały się do oddania pisma adresatowi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na tej podstawie prawnej dokonał analizy i oceny prawidłowości doręczenia postanowienia skarżącemu, pod nieobecność którego odbiór korespondencji pokwitowała, w dniu 11 marca 2003 r., matka skarżącego wspólnie z nim mieszkająca, zobowiązując się jednocześnie do oddania przesyłki skarżącemu. W tej sytuacji odwołanie z 17 czerwca 2003 r., nadane w Urzędzie Pocztowym 24 czerwca 2003 r. zostało złożone niewątpliwie z uchybieniem 7 dniowego terminu. W dniu 11 marca 2003 r. jak niewadliwie ustalił to sąd I instancji skarżący nie udzielił pełnomocnictwa żadnej osobie, zatem działał bez pełnomocnika.
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisów prawa, które miałoby wpływ na wynik sprawy, a tylko takie naruszenie prawa materialnego mogłoby skutkować w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. A uwzględnieniem skargi kasacyjnej
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.