Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 listopada 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 178/18, oddalił skargę K. G. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] listopada 2017 r. w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżąca zawarła m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącej, skutkiem wykonania zaskarżonej decyzji będzie wykluczenie jej z możliwości otrzymania środków na jej działalność podstawową. Wpis na listę beneficjentów, którzy zostają wykluczeni z możliwości ubiegania się o finansowanie ze środków unijnych, w konsekwencji będzie oznaczał konieczność zakończenia prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżąca dodała, że jest osobą niepełnosprawną, niewidomą, która od wielu lat zajmuje się pozyskiwaniem środków unijnych w celu pomagania innym osobom niewidomym i niepełnosprawnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej p.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z wnioskowego charakteru tej instytucji wynika, że to na wnoszącym o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa obowiązek wykazania przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Powinien on uprawdopodobnić, że niewstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje ziszczenie się przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów NSA z 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 tej ustawy w postępowaniu kasacyjnym.
Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku tak, aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne.
W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] listopada 2017 r. zobowiązującą skarżącą do zwrotu dofinansowania nienależnie pobranego oraz wykorzystanego z naruszeniem procedur w kwocie 16 194 zł, przyznanego na podstawie umowy o dofinansowanie projektu pn. "[...]".
Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków skarżąca upatruje w grożących jej poważnych konsekwencjach ekonomicznych. Zdaniem skarżącej, wpis do rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymywania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, będący następstwem wydania zaskarżonej decyzji, spowoduje nieodwracalny skutek w postaci konieczności zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego samo wpisanie skarżącej do rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich nie uzasadnia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wykluczenie z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich jest instytucją wprowadzoną art. 207 ust. 4 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 885; dalej: u.f.p.). Rozporządzenie Ministra Finansów z 23 czerwca 2010 r. w sprawie rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz.U. z 2010 r., Nr 125, poz. 846) w § 3 ust. 3 pkt 1 stanowi, że podmiot wykluczony podlega wpisowi m.in. w dniu, w którym decyzja, o której mowa w art. 207 ust. 9 u.f.p., stała się ostateczna.
Decyzja wydana na podstawie art. 207 u.f.p. nie zawiera rozstrzygnięcia odnośnie wpisu do rejestru podmiotów wykluczonych, prowadzonego przez Ministra Finansów. Prawodawca nie uzależnia także wpisu od prawomocności decyzji. Należy przy tym mieć na względzie, że prowadzony przez Ministra Finansów rejestr ma zwiększyć skuteczność stosowania przepisów dotyczących wykluczenia beneficjentów z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich. Dane pozyskane z rejestru umożliwią instytucjom zaangażowanym w realizację projektów ustalenie istnienia lub nieistnienia przeszkód prawnych dla dokonywania przysporzeń na rzecz konkretnych beneficjentów (por. NSA w postanowieniu z 13 sierpnia 2014 r., II GZ 415/14). Wykluczenie z możliwości otrzymania środków, przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich i wpis do rejestru podmiotów wykluczonych jest dodatkowym, wynikającym z mocy prawa skutkiem wydania ostatecznej decyzji.
Wpis do rejestru podmiotów wykluczonych nie stanowi wykonania decyzji o zwrocie, a jedynie odrębny skutek jej wydania. Wpis do tego rejestru nie ma zatem związku ani z wykonaniem, ani ze wstrzymaniem wykonania decyzji.
Dla uzasadnienia wstrzymania wykonania decyzji, określającej kwotę przypadającą do zwrotu, niezbędne jest wykazanie przez wnioskodawcę spełnienia określonych w ustawie przesłanek warunkujących zastosowanie ochrony tymczasowej. Wstrzymanie wykonania decyzji oparte wyłącznie na braku możliwości uzyskania jakiegokolwiek dofinansowania w przyszłości z powodu dokonanego wpisu, który, co należy wyraźnie podkreślić, jest skutkiem samoistnym, następującym z mocy prawa, nie świadczy o automatycznym spełnieniu przesłanek ustawowych określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.