Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 października 2004 r. oddalił skargę Jerzego Turowskiego, na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia 14 października 2002 r. Nr [...] w przedmiocie długu celnego. W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że decyzją z dnia 5 lutego 2002 r. Nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego w Gdyni odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Dyrektora Urzędu Celnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 1993 r. wymierzającej J. Turowskiemu należności celne za towar - biżuterię srebrną.
Dyrektor Izby Celnej w Gdyni decyzją z dnia 14 października 2002 r. Nr [...] utrzymał w mocy powyższą decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w Gdyni.
Oddalając skargę J. Turowskiego na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia 14 października 2002 r. Nr [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania wskazana w przepisie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., tzn. że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Skarżący stwierdził bowiem, że wobec zmiany siedziby jego zakładu złotniczego z ul. Batorego na ul. Schuberta, bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu.
Sąd podniósł, że jak wynika z akt sprawy zmiana siedziby zakładu złotniczego nastąpiła z dniem 1 czerwca 1993 r. na adres ul. Schuberta, który to adres był jednocześnie adresem zamieszkania (co wynikało z pisma Urzędu Miejskiego Wydział Polityki Gospodarczej zawartego w aktach celnych). Wszczęcie postępowania celnego nastąpiło natomiast na skutek zgłoszenia do odprawy towaru celnego w granicznym urzędzie celnym, a skarżący przyznał, iż przedmiotowy towar otrzymał od dokonującego przewozu - na podstawie upoważnienia - Clausa Gyllun. Zdaniem Sądu, skarżący wiedział o wszczęciu postępowania i był zobowiązany do zawiadomienia o zmianach adresu lub wystąpieniu innych okoliczności uniemożliwiających jego udział w sprawie. W niniejszej sprawie powyższego obowiązku skarżący nie dochował.
Ponadto Sąd stwierdził, że decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 1993 r. organ celny wysłał skarżącemu na adres prowadzonej działalności gospodarczej wskazany w zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, a także podawany przez skarżącego w dokumentach załączonych do sprawy przed wydaniem tejże decyzji (tj. ul. Batorego). Przesyłka wysłana na powyższy adres została zwrócona organowi z adnotacją urzędu pocztowego "adresat wyprowadził się". Ponownie przedmiotową decyzję organ celny wysłał na adres przy ul. Schuberta 75 w Gdańsku, pod który skarżący przeniósł prowadzony zakład złotniczy i który stanowił jednocześnie miejsce zamieszkania skarżącego (przesyłka z dnia 2 grudnia 1993 r.). Przesyłka ta również została zwrócona z informacją "nie podjęto w terminie". Zatem doręczenia na ul. Schuberta były dokonywane w okresie po zmianie adresu i zakończonym zwolnieniu lekarskim.
W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, aby zaistniały okoliczności uzasadniające twierdzenie, że nie brał udziału w postępowaniu bez swej winy. Takiej okoliczności nie stanowi nieodbieranie korespondencji wysyłanej na prawidłowy adres, w tym wypadku adres zamieszkania i jednocześnie prowadzonej działalności. Mając na uwadze, że wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyny wznowienia, a dopiero po stwierdzeniu ich zaistnienia, do przeprowadzenia postępowania co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, należało stwierdzić, iż wobec braku podstaw wznowienia zarzuty dotyczące meritum sprawy nie podlegały rozpoznaniu.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę J. Turowskiego na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zwanej dalej p.p.s.a.).
Od tego wyroku J. Turowski wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 141 § 4 p.p.s.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie przywołał w uzasadnieniu orzeczenia podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia. Wskazanie na art. 151 p.p.s.a. jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia jest, zdaniem skarżącego, dalece niewystarczające, ponieważ dyspozycja tego przepisu jedynie formalnie stwierdza, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie wyjaśnił w uzasadnieniu, dlaczego nie uważa, że Dyrektor Urzędu Celnego w Gdańsku po wydaniu decyzji wznawiającej postępowanie naruszył przepisy postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i pominął w uzasadnieniu, że decyzje organów nie odnosiły się do zgłoszonych przez stronę środków dowodowych, którymi skarżący chciał wykazać, że istotnie bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu celnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna została oparta na drugiej podstawie kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Zaskarżonemu wyrokowi skarżący zarzucił naruszenie art. 141 § 4 wymienionej ustawy. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie zaskarżonego wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu faktycznego sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpoznana przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada tym wymogom.
Sąd I instancji uzasadniając wyrok, przedstawił stan faktyczny i odniósł się do poszczególnych jego elementów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Wskazał na okoliczności, z powodu których nie uwzględnił zarzutów skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia 14 października 2002 r. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji w przedmiocie długu celnego. Sąd przytoczył dowody, które uzasadniały przyjęcie przez organ administracji stanowiska, że w sprawie nie została spełniona przesłanka do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją, wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Stwierdził, że skarżący wiedząc o toczącym się postępowaniu administracyjnym miał obowiązek powiadomić organ administracji o zmianach adresu lub innych okolicznościach umożliwiających mu udział w sprawie. Wobec zaniedbania tego obowiązku przez skarżącego, wynikającego z art. 41 § 1 k.p.a., organ administracji wysyłał pisma procesowe na adresy, którymi dotychczas dysponował.
Sąd podkreślił, że pisma procesowe wysyłane były na adres miejsca zamieszkania skarżącego i na adres jego firmy. Skarżący jednak tych pism nie odbierał. W tej sytuacji Sąd uznał, że organ administracji podjął wszelkie niezbędne środki umożliwiające udział skarżącemu w toczącym się postępowaniu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zgodzić się należy z oceną Sądu, że skarżący nie wykazał, iż bez swojej winy nie brał udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Brak więc było podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 1993 r. o wymiarze należności celnych, gdyż nie została spełniona przesłanka wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd wskazał i wyjaśnił podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia. W tych okolicznościach sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest zasadny.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący nadto zarzucił, że Sąd w uzasadnieniu wyroku pominął treść art. 75 § 1 dotyczącego postępowania dowodowego. Istotnie skarżący wnioskiem z dnia 2 kwietnia 1998 r. zwrócił się do organu prowadzącego postępowanie administracyjne o przesłuchanie dwóch świadków na okoliczność dokonania odprawy celnej towaru w postaci biżuterii. Należy jednak zauważyć, że kwestia ta mogłaby mieć ewentualne znaczenie przy rozstrzyganiu zgodności z prawem merytorycznej decyzji o powstaniu długu celnego, natomiast nie ma jakiegokolwiek wpływu dla oceny przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie ramy postępowania administracyjnego a następnie sądowego wyznaczał wniosek skarżącego z dnia 31 lipca 1996 r. złożony w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją. Wszczęte w ten sposób nadzwyczajne postępowanie administracyjne ograniczało się tylko do oceny przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4, a więc do oceny czy skarżący nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym bez swojej winy.
Z tej przyczyny również i ten zarzut skargi kasacyjnej należy uznać za bezzasadny.
Zatem uznając, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, na zasadzie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.