Uzasadnienie
H. sp. j. J. i S. H. w W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] października 2012 r. nr [...], w przedmiocie podatku akcyzowego.
Zarządzeniem z [...] grudnia 2012 r. wezwano skarżącą spółkę do uzupełnienia braków formalnych złożonej skargi przez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej przez osoby, które udzieliły pełnomocnictwa (oryginału lub jego odpisu potwierdzonego za zgodność z oryginałem zgodnie z wymogami zawartymi w treści art. 48 § 3 p.p.s.a.), w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi.
W wyznaczonym terminie skarżąca spółka nadesłała m.in. pismo przewodnie z dnia [...] grudnia 2012 r., w którym wskazała, że przedkłada odpis KRS potwierdzający uprawnienie wspólników H. sp. j. do reprezentowania spółki. Ponadto skarżąca dołączyła odpis pełnomocnictwa z [...] stycznia 2011 r., uprzednio już załączony do skargi, a także dowód uiszczenia wpisu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. postanowieniem z dnia 28 stycznia 2013 r. odrzucił skargę. W swoim orzeczeniu powołał się na przepisy art. 57 § 1 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej: p.p.s.a.) zgodnie z którymi skarga powinna zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, który przy pierwszej czynności procesowej obowiązany jest dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis takiego pełnomocnictwa.
Ponadto Sąd wskazał, że zamiast oryginału dokumentu strona może złożyć odpis dokumentu, jeżeli jego zgodność z oryginałem została poświadczona przez notariusza albo przez występującego w sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym.
Sąd uznał ponadto, że przedstawiony przez pełnomocnika wydruk z elektronicznej wyszukiwarki podmiotów w Krajowym Rejestrze Sądowym nie spełnia wymogów wykazania umocowania organu osoby prawnej, o którym mowa w art. 29 p.p.s.a. Od dnia 1 stycznia 2012 r. moc zrównaną z mocą dokumentów wydawanych przez Centralną Informację ma pobrany samodzielnie wydruk komputerowy (por. art. 4 ust. 4aa ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym [Dz. U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186 ze zm.] – dodany przez art. 1 pkt 1 lit. c ustawy dnia 13 maja 2011 r. o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym [Dz. U. Nr 144, poz. 851]), ale jedynie wtedy, gdy posiada cechy umożliwiające jego weryfikację z danymi zawartymi w Rejestrze. Pobrany samodzielnie wydruk komputerowy zawierający aktualne informacje o podmiocie umożliwia jego weryfikację z danymi zawartymi w Rejestrze, jeżeli posiada cechy określone § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 grudnia 2011 r. w sprawie ustroju i organizacji Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego oraz trybu i sposobu udzielania informacji z Krajowego Rejestru Sądowego i wydawania kopii dokumentów z katalogu, a także struktury udostępnianych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru oraz cech wydruków umożliwiających ich weryfikację z danymi w Rejestrze (Dz. U. Nr 297, poz. 1760). Natomiast przedłożony przez pełnomocnika wydruk był pozbawiony cech określonych w treści art. 4 ust. 4aa ustawy o KRS.
Od tego postanowienia WSA w G. H. sp.j. wniosła skargę kasacyjną wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz dopuszczenie dowodu z dokumentu urzędowego – wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego oraz koperty na okoliczność wykazania daty otrzymania urzędowego wypisu. Postanowieniu z dnia 28 stycznia 2011 r. kasator zarzucił naruszenie przepisów art. 45 w związku z art. 184 Konstytucji RP oraz przepisów art. 106 §3 i § 4, art. 58 § 1 pkt 3 i § 3, art. 57 § 1, art. 46 § 1 pkt 4, art. 28 § 1, art. 29, art. 48 § 3 p.p.s.a. w związku z przepisami art. 4 ust. 4aa ustawy o KRS poprzez nietrafne zastosowanie tych przepisów i odrzucenie skargi, w sytuacji, gdy strona nie miała innej możliwości uzupełnienia braków. Spółka powołała się na okoliczność, iż wniosek o wypis został przez nią złożony w dniu [...] stycznia 2013 r. natomiast "urzędowy odpis" został uzyskany dopiero w dniu [...] lutego 2013 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Poza sporem pozostaje, że zgodnie z art. 29 p.p.s.a. przedstawiciel ustawowy albo organ osoby prawnej oraz jednostki organizacyjnej mającej zdolność sądową ma obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności. Brak w tym zakresie jest brakiem formalnym, uzupełnianym w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. W myśl art. 58 § 1 pkt 3 powołanej ustawy sąd administracyjny odrzuca skargę w sytuacji, gdy strona nie usunęła w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca została wezwana przez Sąd I instancji do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej przez osoby, które udzieliły pełnomocnictwa – oryginału lub jego odpisu potwierdzonego za zgodność z oryginałem zgodnie z wymogami zawartymi w treści art. 48 § 3 p.p.s.a. Skarżąca Spółka nie zrealizowała wezwania i w wyznaczonym terminie nie uzupełniła braku formalnego skargi we wskazany przez Sąd sposób. Przedmiotem rozważań jest zatem kwestia czy skarga strony do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego rzeczywiście zawierała wskazane braki formalne i tym samym czy Sąd miał prawo, po bezskutecznym wezwaniu strony do ich uzupełnienia, skargę tę odrzucić.
Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie stronę wezwano w sposób jednoznaczny o przedłożenie dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie do udzielenia pełnomocnictwa w imieniu skarżącej Spółki. Zgodnie z treścią art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Zgodnie z art. 29 p.p.s.a. te organy lub osoby mają obowiązek wykazać umocowanie do działania dokumentem, przy pierwszej czynności w postępowaniu. Zamiast oryginału dokumentu strona może także złożyć odpis dokumentu poświadczony za zgodność z oryginałem przez notariusza lub występującego w sprawie pełnomocnika stron (będącego adwokatem lub radcą prawnym). Jak trafnie wskazał Sąd pierwszej instancji przepis ten nie precyzuje o jaki dokument chodzi, co jest zrozumiałe ze względu na wielość podmiotów jakie regulacja ta obejmuje i ich form organizacyjnych. Jednak uznać należy, że dokument ten winien mieć formę bądź dokumentu urzędowego (odpis ze stosownego rejestru) lub prywatnego (np. wyciąg ze statutu określonej jednostki).
Stosownie do treści art. 4 ust. 4aa ustawy o KRS pobrane samodzielnie wydruki komputerowe aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru mają moc zrównaną z mocą dokumentów wydawanych przez Centralną Informację, o których mowa w ust. 3 (odpisy, wyciągi, zaświadczenia i informacje z Rejestru o mocy dokumentów urzędowych), jeżeli posiadają cechy umożliwiające ich weryfikację z danymi zawartymi w Rejestrze. Warunki te zostały wymienione w § 9 rozporządzenia z dnia 27 grudnia 2011 r. w sprawie ustroju i organizacji Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego oraz trybu i sposobu udzielania informacji z Krajowego Rejestru Sądowego i wydawania kopii dokumentów z katalogu, a także struktury udostępnianych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru oraz cech wydruków umożliwiających ich weryfikację z danymi w Rejestrze (Dz. U. 2011 r. Nr 297, poz. 1760). Aby zostać uznanym za aktualną informację o podmiocie dokument powinien posiadać następujące cechy:
- 1) adres strony internetowej, na której zamieszczone są aktualne informacje o podmiotach wpisanych do Krajowego Rejestru Sądowego;
- 2) formę graficzną zgodną z załącznikami nr 12 i 13 do rozporządzenia;
- 3) identyfikator wydruku.
Dopiero te dane umożliwiają jego weryfikację z danymi zawartymi w rejestrze. Tymczasem skarżący dołączając do pisma przewodniego dane dotyczące spółki H. nie dopełnił tych wymogów, bowiem znajdujący się na odwrotnej stronie pisma przewodniego wydruk nie zawiera ani adresu strony, z której pobrano dane umieszczone na tym piśmie, ani daty wykonania wydruku. Nie wiadomo więc czy jest to w ogóle wydruk z danymi pobranymi z Centralnej Informacji, a jeśli tak, to na jaką datę są one aktualne.
Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej skarżąca spółka miała możliwość uzyskać dokument, o którym mowa w art. 4 ust. 4aa ustawy o KRS we własnym zakresie w terminie wyznaczonym do uzupełnienia braków skargi, winien on jednak spełniać opisane wyżej warunki.
Oznacza to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uznał, że Spółka nie złożyła dokumentu, którego dotyczyło skierowane do niej wezwanie. W związku z powyższym nie można uznać za uzasadniony zarzutu naruszenia przepisów art. 46 § 1 pkt 4 i art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 oraz art. 57 § 1 p.p.s.a. Skoro Sąd prawidłowo uznał, że braki skargi nie zostały w terminie uzupełnione, to przepis ten obligował go do odrzucenia skargi w okolicznościach, które miały miejsce w sprawie.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 106 § 3 p.p.s.a. wyjaśnić należy, że przepis ten wyznacza ścisłe granice dopuszczalności wykorzystania w postępowaniu sądowoadministracyjnym nowych dowodów. Z regulacji tej wynika przede wszystkim, że nie każdy dowód może być dopuszczony w tym postępowaniu, lecz jedynie dowód z dokumentów, przy czym dopuszczenie takiego nowego dowodu z dokumentu, zwłaszcza z urzędu, jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu.
Ponadto w związku z zarzutem naruszenia art. 106 § 3 i § 4, warto zauważyć, iż wbrew twierdzeniom strony w aktach postępowania toczącego się przed WSA na karcie 27 nie znajduje się odpis aktualny z rejestru przedsiębiorców, a jedynie strona 3 uzasadnienia postanowienia o odrzuceniu skargi. Dlatego nie można też uznać za zasadny zarzutu naruszenia art. 133 p.p.s.a. Oczywistym jest, że skoro wskazany dokument nie znajdował się w aktach nie można zarzucić Sądowi, że nie wziął go pod uwagę przy orzekaniu.
Tym samym pełnomocnik zgłaszający się w imieniu strony nie potwierdził, iż w dniu wnoszenia środka zaskarżenia był prawidłowo umocowany przez spółkę. Skoro zgodnie z treścią art. 57 § 1 p.p.s.a skarga powinna odpowiadać treści przepisów prawa, skarżąca spółka winna wykazać należytą staranność, aby przedstawione przez nią dokumenty zawierały wszystkie niezbędne elementy. Nieuzupełnienie zasygnalizowanych braków musiało więc skutkować odrzuceniem skargi kasacyjnej przez Sąd I instancji.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie znajduje więc uzasadnienia podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów Konstytucji RP – art. 45 oraz art. 184. Prawidłowe zastosowanie przepisów dotyczących postępowania przed sądami administracyjnymi, oznacza, że nie można mówić o arbitralnym pozbawieniu skarżącej spółki prawa do sądu, poprzez niezasadne odrzucenie skargi i zamknięcie drogi do skontrolowania zaskarżonych decyzji administracyjnych.
Należy też podkreślić, że prawo do sądu nie ma charakteru bezwzględnego, zależy bowiem od różnych czynników, między innymi od poniesienia stosownych kosztów i spełnienia wymogów formalnych.
Z przedstawionych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
- - ---------------------- 6