Postanowienie NSA z 14 czerwca 2012 r., I GSK 784/12

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 14 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. M. W. sp. jawna w J.

Od orzeczenia

od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 19 marca 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 228/12

Skład

sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska przewodniczący

Sprawa

w sprawie ze skargi R. M. W. sp. jawna w J. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] listopada 2011 r., znak [...] w przedmiocie wiążącej informacji taryfowej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z 19 marca 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 228/12 odrzucił skargę R. M. W. spółki jawnej w J. na decyzję Szefa Służby Celnej z [...] listopada 2011 r., znak [...] w przedmiocie wiążącej informacji taryfowej.

W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji podał, że [...] grudnia 2011 r. pełnomocnik R. M. W. spółki jawnej w J. złożył skargę na decyzję Szefa Służby Celnej z [...] listopada 2011 r.

W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 31 stycznia 2012 r. pełnomocnik skarżącej został wezwany do usunięcia w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, braków formalnych skargi poprzez przedłożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz potwierdzającego umocowanie do sporządzenia i wniesienia skargi.

Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 14 lutego 2012 r.

W odpowiedzi, przy piśmie z 17 lutego 2012 r. pełnomocnik skarżącej nadesłał pełnomocnictwo procesowe z 16 grudnia 2011 r., z którego wynika upoważnienie radcy prawnego W. M. do reprezentowania skarżącej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi obydwu instancji w sprawie ze skargi na decyzję Szefa Służby Celnej z [...] listopada 2011 r., znak [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uznał, że skoro przedmiotem zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Szefa Służby Celnej z [...] listopada 2011 r., znak [...], to tym samym nadesłane, przy piśmie z 17 lutego 2012 r. pełnomocnictwo nie upoważnia ustanowionego pełnomocnika do reprezentowania skarżącej w tej sprawie, co oznacza, że braki formalne skargi nie zostały uzupełnione. Z tej przyczyny WSA na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej p.p.s.a.), skargę odrzucił.

R. M. W. sp. jawna w J. zaskarżając powyższe postanowienie w całości domagał się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.:

1. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi wobec nieusunięcia jej braków w terminie, mimo iż braki te zostały usunięte, ewentualnie w rzeczywistości skarga nie miała braków formalnych;
2. art. 37 § 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że przekazanie Sądowi przez organ administracji publicznej pełnomocnictwa wraz z aktami sprawy nie wyczerpuje dyspozycji przepisu;
3. art. 46 § 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie, że pełnomocnik skarzącego złożył do akt sprawy pełnomocnictwo;
4. art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 166 p.p.s.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy i przyjęcie, że pełnomocnictwo przedłożone w wyniku wezwania Sądu nie jest pełnomocnictwem do przedmiotowej sprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano m.in, że w aktach administracyjnych sprawy znajdowało się pełnomocnictwo z [...] września 2011 r. uprawniające do reprezentowania skarżącej w sprawie skargi na będącą przedmiotem zaskarżenia decyzję Szefa Służby Cywilnej z [...] listopada 2011 r. Tym samym w ocenie skarżącej, brak było podstaw do uznania, że występował w sprawie brak formalny w postaci braku pełnomocnictwa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub jego wierzytelny odpis. Zgodnie zaś z art. 46 § 3 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa.

Naczelny Sąd Administracyjny w tym miejscu zauważa, że w zakresie sposobu postępowania w przypadku, gdy pełnomocnictwo do występowania przed sądami administracyjnymi znajduje się już w aktach administracyjnych prezentowane były dotąd różne poglądy.

Zgodnie z pierwszym z nich przyjmowano, że w przypadku, gdy sąd administracyjny stwierdzi brak dołączonego do skargi pełnomocnictwa, ale jednocześnie w aktach sprawy administracyjnej znajduje się pełnomocnictwo obejmujące udział pełnomocnika w imieniu strony skarżącej również przed sądem administracyjnym, powinien uwzględnić ten fakt z urzędu i wezwać pełnomocnika do złożenia uwierzytelnionego odpisu tego pełnomocnictwa (por. wyrok NSA z dnia 20 marca 2001 r., sygn. akt V SA 2663/00, z dnia 7 października 2005 r., sygn. akt FSK 2137/04, z dnia 26 maja 2006 r., sygn. akt II FSK 322/05).

W orzecznictwie wywodzono jednak także, że obowiązek złożenia pełnomocnictwa do występowania przed sądami administracyjnymi przy wnoszeniu skargi nie powstaje, gdy pełnomocnictwo to zostało już złożone w postępowaniu administracyjnym (warunkiem jest zatem, aby pełnomocnictwo obejmowało umocowanie do działania w imieniu strony także przed sądami administracyjnymi). Wniosek taki wyprowadzono z treści art. 133 § 1 p.p.s.a. (mającego z mocy art. 166 p.p.s.a. zastosowanie także do postanowień), nakazującego sądowi wydawanie orzeczeń na podstawie akt sprawy, przez które należy rozumieć zarówno akta sądowe, jak i akta z postępowania administracyjnego (vide: postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OSK 450/06, por. także J.P. Tarno: "Postępowanie przed sądami administracyjnymi. Komentarz.", Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2010, Wydanie 3, str. 135).

Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznający niniejszą sprawę, podziela ostatnie z prezentowanych stanowisk, zgadzając się z argumentacją, która legła u podstaw tak sformułowanego poglądu.

Podkreślenia wymaga, że w aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy znajduje się uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa z [...] września 2011 r. upoważniającego radcę prawnego W. M. do reprezentowania skarżącej. Z treści pełnomocnictwa wynika, że pełnomocnik został umocowany do reprezentowania strony skarżącej w postępowaniu przed organami celnymi oraz sądami administracyjnymi, w tym Naczelnym Sądem Administracyjnym, dotyczącymi decyzji nr [...] oraz [...]. Zaskarżoną decyzję Szefa Służby Cywilnej z [...] listopada 2011 r., znak [...] utrzymano w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...]. W tym stanie rzeczy nie powinno budzić wątpliwości, że pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu W. M. obejmowało także działanie w imieniu strony w sprawie, której dotyczyła skarga. Dodać należy, że już w skardze pełnomocnik skarżącej powoływał się na udzielone mu pełnomocnictwo znajdujące się w aktach sprawy, które na ówczesnym etapie oznaczały akta administracyjne.

Pomimo tego pełnomocnik skarżącej został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez "złożenie pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz potwierdzającego umocowanie do sporządzenia i wniesienia skargi". Tymczasem, jak to zostało wyżej wyjaśnione, pełnomocnictwo takie znajdowało się w aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. było nietrafne.

Z wyżej przytoczonych względów, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.

Odnosząc się do wniosku strony wnoszącej skargę kasacyjną o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07 (ONSAiWSA 2008, nr 3, poz. 42), wyjaśnił, iż przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie. Do wspomnianej kategorii należy postanowienie o odrzuceniu skargi. Obowiązek respektowania przytoczonego stanowiska przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie wynika z ogólnie wiążącej mocy uchwał (art. 269 § 1 p.p.s.a.).