Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z 5 grudnia 2019 r., sygn. akt I SA/Bd 718/18 odrzucił skargę kasacyjną R. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 5 lutego 2019 r., sygn. akt I SA/Bd 718/18 w sprawie skargi strony na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z [...] stycznia 2018 r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że 15 kwietnia 2019 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Postanowieniem z 28 maja 2019 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowił pełnomocnika z urzędu.
Pismem z 12 sierpnia 2019 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych w Bydgoszczy zawiadomiła Sąd o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu radcę prawnego M. W. W dniu 2 września wpłynęło do Sądu pismo radcy prawnego informujące, że z powodu niezdolności do pracy poświadczonej zwolnieniem lekarskim wniosła o zwolnienie jej z obowiązków pełnomocnika z urzędu w niniejszej sprawie.
Pismem z 10 września 2019 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych w Bydgoszczy zawiadomiła Sąd o wyznaczeniu pełnomocnika z urzędu radcę prawnego K. K. W dniu 25 września 2019 r. pełnomocnik zapoznała się z aktami sprawy.
Pismem z 1 października 2019 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych w Bydgoszczy zawiadomiła Sąd o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu radcę prawnego R. F., który 4 listopada 2019 r. zapoznał się z aktami sprawy a następnie 21 listopada 2019 r. złożył skargę kasacyjną od wyroku zapadłego w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucając skargę kasacyjną pełnomocnika strony skarżącej wskazał, iż została złożona po terminie, zatem na podstawie art. 177 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2019 r., poz.2325 ze zm.) należało ją odrzucić.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył pełnomocnik skarżącej wnosząc o jego uchylenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 177 § 1 w zw. z art. 177 § 3 oraz art. 178 p.p.s.a., poprzez przyjęcie, że skarga podlegała odrzuceniu, ponieważ została wniesiona przez pełnomocnika z urzędu po terminie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie
Zgodnie z art. 177 § 3 p.p.s.a. w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem.
Jak słusznie wskazał Sąd I instancji, w przedmiotowej sprawie termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegł od dnia zawiadomienia pierwszego pełnomocnika o jego wyznaczeniu. W świetle art. 177 § 3 p.p.s.a. nie można przyjąć, że dokonanie zmiany pełnomocnika wyznaczonego z urzędu przez Okręgową Radę Adwokacką powoduje ponowne rozpoczęcie biegu 30-dniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej dla kolejnego lub kolejnych pełnomocników. Okoliczność zmiany pełnomocnika w trakcie biegu tego terminu może stanowić podstawę wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że w realiach rozpatrywanej sprawy termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczął swój bieg, w świetle art. 177 § 3 p.p.s.a. od dnia zawiadomienia pierwszego pełnomocnika o jego wyznaczeniu, co miało miejsce w sierpniu 2019 r., a co wynikało z pisma Okręgowej Izby Radców Prawnych w Bydgoszczy o wyznaczeniu pełnomocnik w osobie radcy prawnego M. W. oraz pisma samego pełnomocnika. W chwili zmiany pełnomocnika z urzędu i wyznaczenia nowego biegł już termin pierwszemu pełnomocnikowi do złożenia skargi kasacyjnej. Nie przerwał on biegu terminu w chwili wyznaczenia kolejnego pełnomocnika. Zatem złożenie skargi kasacyjnej 21 listopada 2019 r., nastąpiło z oczywistym przekroczeniem trzydziestodniowego terminu.
Odnosząc się do wniosku pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie zasługuje on na uwzględnienie, bowiem stosownie do art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu wydanym na podstawie art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Brak jest zatem podstaw do orzekania w tym zakresie w innych orzeczeniach. Przepis art. 197 § 2 p.p.s.a. nie zawiera odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami w postępowaniu zażaleniowym (por. M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 527).
Natomiast rozpoznając żądanie dotyczące zasądzenia kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu wskazać należy, że wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 – 261 p.p.s.a. Stosownie do § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1805), pełnomocnik powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie i zwrócić się do tego sądu z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji