Uzasadnienie
Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. zarządził w dniu 6 maja 2014 r., ściągnięcie solidarne 100 złotych nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej od J. P. i M. P. na rzecz Skarbu Państwa w sprawie z ich skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lipca 2013 r. w przedmiocie zwrotu podatku akcyzowego. W uzasadnieniu zarządzenia wskazano, że skarżący mimo dwukrotnego wezwania nie wnieśli opłaty kancelaryjnej za doręczony na ich wniosek odpis orzeczenia z uzasadnieniem. Złożony w tym zakresie wniosek o przyznanie prawa pomocy został prawomocnie pozostawiony bez rozpoznania.
W związku z powyższym Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. wydał zarządzenie przywołując w podstawie art. 234 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).
Zażalenie na to zarządzenie wniósł M. P. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zasadą obowiązującą w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zgodnie z art. 214 § 1 p.p.s.a., jest ponoszenie kosztów przez osobę, wnoszącą do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Stosownie do art. 141 § 2 p.p.s.a. w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Wniosek ten, zgodnie z art. 234 § 2 p.p.s.a. i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. Nr 221, poz. 2192 ze zm.), podlega opłacie kancelaryjnej w wysokości 100 zł, pobieranej przy zgłoszeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie. Brzmienie art. 234 § 2 p.p.s.a. jednoznacznie wskazuje, że uiszczenie opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia wraz z uzasadnieniem jest obligatoryjne, bez względu na późniejsze decyzje strony dotyczące dalszego postępowania.
Wyłączenie stosowania art. 220 p.p.s.a. oznacza także, że opłatę tę strona obowiązana jest zapłacić bez wezwania, a nieuiszczenie opłaty nie zwalnia sądu z obowiązku sporządzenia uzasadnienia mimo nieopłacenia wniosku. Przewodniczący nie ma obowiązku wzywania do wniesienia opłaty kancelaryjnej. Omawiany przepis nie pozostawia ponadto przewodniczącemu swobody w zakresie orzekania o ściągnięciu nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej, a nakłada obowiązek podjęcia zarządzenia o jej ściągnięciu w drodze egzekucji sądowej - wynika to wyraźnie z użytego we wskazanym przepisie sformułowania: "przewodniczący zarządzi ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek" oraz wskazania, że przepisów art. 220 p.p.s.a. w tym przypadku nie stosuje się. W piśmiennictwie wskazuje się, że rozwiązanie przyjęte w art. 234 § 2 p.p.s.a. jest wyrazem ochrony prawa do sądu, bowiem nie pozbawia strony możliwości wniesienia skargi kasacyjnej w kontekście regulacji art. 177 § 1 w zw. z art. 141 § 2 p.p.s.a. (zob. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Komentarz pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 752 i n.). Podobny pogląd został wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 27 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 169/12.
Z uwagi na powyższe oraz mimo zbędnego wezwania do uiszczenia opłaty kancelaryjnej (przewodniczący powinien jedynie zarządzić jej ściągnięcie, skoro obowiązek jej uiszczenia powstał w momencie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadniania) Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.