Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2020 r., sygn. akt I SA/Op 110/20 po rozpoznaniu wniosku P. C. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O. z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego: odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Sąd I instancji w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że oceniając wniosek skarżącego, przy uwzględnieniu podniesionych w nim okoliczności, a także danych zawartych w przedłożonych dokumentach, stwierdził, iż skarżący nie wykazał, że istotnie zaistniały okoliczności świadczące o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Profesjonalny pełnomocnik skarżącego we wniosku zawartym w skardze ograniczył się jedynie do wskazania hipotetycznych zagrożeń, podnosząc, że dochodzenie przedmiotowej należności w drodze egzekucji doprowadzi do zagrożenia dla dalszej kontynuacji działalności gospodarczej skarżącego.
Samo zastosowanie wobec skarżącego środków egzekucyjnych nie oznacza automatycznie wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tego typu sytuacja mogłaby mieć miejsce przykładowo wtedy, gdy wszczęcie postępowania egzekucyjnego i podjęte w jego toku czynności egzekucyjne, realnie doprowadziłyby do pogorszenia sytuacji skarżącego w stopniu uniemożliwiającym zaspokajanie podstawowych potrzeb życiowych jego i jego rodziny. Skarżący natomiast nie wykazał ani nie udokumentował, że taka sytuacja ma miejsce w jego przypadku. Również podnoszone przez pełnomocnika zagrożenia związane z trwałym zaprzestaniem prowadzenia działalności gospodarczej nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione. Do wniosku nie załączono jakichkolwiek dokumentów, które pozwoliłyby na zobrazowanie aktualnej kondycji finansowej skarżącego. Tym samym niemożliwe jest stwierdzenie w sposób nie budzący wątpliwości, że wykonanie ciążącego na skarżącym zobowiązania podatkowego, które w przedmiotowej sprawie wynosi 19.253 zł narazi go na skutki wskazane w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.). Podkreślił, iż w przypadku przedsiębiorców, miernikiem służącym takiej ocenie jest właśnie kondycja finansowa podmiotu, którą obrazują konkretne wielkości, w postaci danych o zyskach i stratach przedsiębiorstwa, stanie kont, wysokości stałych kosztów utrzymania etc. Tego rodzaju informacji skarżący nie przedstawił, uniemożliwiając Sądowi pełną ocenę jej sytuacji w kontekście wymogów stawianych w art. 61 § 3 p.p.s.a. To samo należy również odnieść do wskazywanej we wniosku konieczności redukcji etatów. Również bowiem w tym przypadku brak pełnej informacji o kondycji finansowej skarżącego uniemożliwia weryfikację jego twierdzeń o konieczności zwolnień pracowników. Brak jest także jakiegokolwiek powiązania, wskazywanego we wniosku, stanu zdrowia skarżącego z jego ewentualnym wpływem na bieżącą sytuację materialną
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł P. C. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, iż wskazane przez skarżącego okoliczności nie uprawdopodobniają niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, podczas gdy skarżący szczegółowo przedstawił okoliczności uzasadniające wniosek, w tym wskazał na zaprzestanie dotychczas prowadzonej działalności gospodarczej, a naruszenie to skutkowało odmową wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu zażalenia skarżący wskazał, że zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej w dniu 31 grudnia 2017 r., co niewątpliwie wiąże się z utratą źródła dochodu. Podkreślił, że brak wstrzymania wykonania decyzji określającej należny podatek spowoduje wszczęcie postępowania egzekucyjnego, co w obecnej sytuacji podatnika spowoduje pogorszenie sytuacji skarżącego w stopniu uniemożliwiającym zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych oraz jego rodziny. W załączeniu przedłożył wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Zdaniem skarżącego "Sąd I instancji wadliwie uznał, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające przedmiotowy wniosek. Mimo, że skarżący z dniem 31 grudnia 2017 r. zamknął przedmiotową działalność z uwagi na ciążące zobowiązania podatkowe i brak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s..a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Z treści przytoczonego przepisu wynika, iż sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji w przedmiocie zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w kwocie 19.253 zł z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego.
W zaskarżonym postanowieniu WSA uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ Skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia w tej sprawie którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Dokonana przez WSA ocena jest prawidłowa. WSA nie mógł zastosować ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, skoro Skarżący w ogóle swojego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie uzasadnił.
Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że aby ocenić, czy rzeczywiście egzekucja kwoty 19.253 zł może wyrządzić Skarżącemu znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, konieczne jest odniesienie tej kwoty do jego sytuacji majątkowej. Bez porównania tych dwu wartości (wysokości nałożonej kary i majątku, jakim dysponuje Skarżący) nie było możliwe zweryfikowanie twierdzenia Skarżącego zawartego w skardze, że w jego przypadku zapłata wspomnianej kwoty może rzeczywiście doprowadzić do niewypłacalności skutkującej zakończeniem prowadzenia działalności gospodarczej, a także zwolnieniem zatrudnianych pracowników. Brak wiedzy Sądu w tym zakresie nie pozwolił na ocenę spełnienia w tej sprawie przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się z kolei do argumentacji podniesionej w zażaleniu, że działalność gospodarczą skarżącego wykreślono z CEiDG w dniu 31 grudnia 2017 r. co przesądza o spowodowaniu znacznej dolegliwości finansowej w majątku skarżącego w stopniu uniemożliwiającym zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych oraz jego rodziny wskazuje, że w zawartym w skardze wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżący nie podniósł, że jego działalność została wykreślona z rejestru CEiDG. Jest to nowa okoliczność podniesiona dopiero na etapie postępowania zażaleniowego. Sąd I instancji nie miał wiedzy na ten temat, w związku z tym nie mógł dokonać oceny powyższej okoliczności. Należy podkreślić, że zadaniem NSA nie jest bowiem ponowna ocena wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uzupełnionego ewentualnie o okoliczności podniesione w zażaleniu, lecz kontrola postanowienia wydanego przez WSA. Wobec tego nie było podstaw, aby odnieść się do nowych okoliczności, powołanych w zażaleniu i uwzględnić je przy wydawaniu rozstrzygnięcia w przedmiocie postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.