Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 13 maja 2020 r. sygn. akt III SA/Lu 13/19 odrzucił skargę kasacyjną B. B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że B. B. (dalej: skarżący) wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 października 2019 r., oddalającego skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2019 r., w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015. Zarządzeniem z dnia 5 marca 2020 r., wezwano pełnomocnika skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Wezwanie do uiszczenia wpisu zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 13 marca 2020 r. Mimo wezwania, wpis od skargi kasacyjnej nie został uiszczony w zakreślonym terminie
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), poprzez dokonanie błędnej oceny stanu faktycznego w zakresie uznania, iż skarżący nie uiścił wpisu od skargi kasacyjnej, w sytuacji braku świadomości oraz braku winy w uchybieniu terminu skutkujące wobec skarżącego ograniczeniem realizacji konstytucyjnego prawa strony do sądu. Na zasadność powyższego wskazał na rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. wprowadzające stan zagrożenia epidemiologicznego (DZ.U. poz. 433), rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. wprowadzające stan epidemii na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 491) oraz zapadłych w jego wyniku zarządzeń.
Podkreślił, że skarżący pozostaje w grupie ryzyka. Stosował się do zaleceń, w tym ograniczeń do poruszania się po terenie kraju, dlatego też nie odebrał przesyłki, którą przesłał mu pełnomocnik, a która zawierała wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 220 § 1 i § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Zasadą jest zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma. Wyjątki od takiego obowiązku wynikają z przepisów ustawy p.p.s.a. Wyjątkami tymi są podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a., który nie znajduje w tej sprawie zastosowania) oraz instytucja prawa pomocy (art. 243 i następne p.p.s.a.). Skarżący nie składał wniosku o przyznanie prawa pomocy. Oznacza to, że skarżący jest zobowiązany do uiszczenia kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.
Zgodnie z treścią art. 67 § 5 p.p.s.a., jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonać tym osobom.
Wobec powyższego słusznie Sąd I instancji zarządzeniem z dnia 5 marca 2020 r., wezwał pełnomocnika skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 13 marca 2020 r. Termin do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej upłynął bezskutecznie z dniem 20 marca 2020 r.
Odnosząc się do argumentacji zażalenia zwrócić należy uwagę, że stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od 14 marca 2020 r. Nadto, zgodnie z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres (Dz. U. 2020, poz. 374 ze zm.). Jakkolwiek stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od 14 marca 2020 r. (a od 20 marca 2020 r. stan epidemii) to jednak powołany przepis wszedł w życie dopiero 31 marca 2020 r. Ustawodawca nie wprowadził regulacji przejściowych nadających normie z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy charakter retroaktywny.
W konsekwencji hipotezą art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy objęte mogą być wyłącznie terminy, które biegły w chwili jego wejścia w życie - skutek zawieszający bieg terminu oraz terminy, których bieg miał się dopiero rozpocząć - skutek wstrzymujący rozpoczęcie biegu terminu. Przepis z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy nie dotyczy zatem terminów, które upłynęły przed jego wejściem w życie.
Zatem słusznie Sąd I instancji odrzucił skargę kasacyjną jako nie opłaconą w zakreślonym terminie.
Natomiast argumentacja zawarta w zażaleniu może stanowić uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej na podstawie art. 86 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.