Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 7 stycznia 2020 r. sygn. akt VIII SA/Wa 605/19, odrzucił skargę A. Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] czerwca 2019 r. w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i programu rolnośrodowiskowego.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że pismem z dnia 9 września 2019 r. skarżąca spółka została wezwana do wykonania zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z 23 sierpnia 2019 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Postanowieniem z dnia 14 listopada 2019 r. Sąd I instancji utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające spółce przygnania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Pismem z 26 listopada 2019 r. w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 20 listopada 2019 r. wezwano skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia z 23 sierpnia 2019 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 2081 zł. Skarżąca została jednocześnie pouczona, że nieuiszczenie wpisu we wskazanym terminie spowoduje odrzucenie skargi. Następnie pismem z 6 grudnia 2019 r. spółka wniosła o rozłożenie na trzy raty wpisu sądowego od skargi.
Pismem z 16 grudnia 2019 r. w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 13 grudnia 2019 r. poinformowano skarżącą, że siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi jest terminem ustawowym, nie podlegającym przedłużeniu, a sam wpis nie podlega rozłożeniu na raty.
Wezwanie doręczono skarżącej spółce w dniu 29 listopada 2019 r., a wyznaczony przez Sąd termin upłynął 6 grudnia 2019 r. Po sprawdzeniu w rejestrze dochodów budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie stwierdzono, że skarżący nie uiścił należnego wpisu od skargi.
Z tych względów, na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: p.p.s.a.), Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę.
Skarżąca spółka w zażaleniu na to postanowienie zarzuciła naruszenie konstytucyjnego prawa do sądu oraz naruszenia karty praw podstawowych Unii Europejskiej art. 47-50.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a, Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 33a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Złożona w sprawie skarga jest pismem procesowym podlegającym opłacie. Zgodnie z art. 214 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki.
Strona inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (v. art. 239 § 1 pkt 1-3, art. 239 § 2 i art. 240 p.p.s.a.), bądź postanowienia referendarza sądowego lub sądu, przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (v. art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.).
Mając na uwadze tak określone ramy prawne i faktyczne rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż na obecnym etapie postępowania (zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi) przedmiotem oceny Sądu drugiej instancji jest zasadność odrzucenia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy.
Na gruncie tej sprawy, bezsporną okolicznością jest, że strona nie uiściła wymaganego przepisami wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia 17 czerwca 2019 r., będąc prawidłowo powiadomiona o skutkach prawnych nieuzupełnienia tego braku formalnego skargi.
Należy zauważyć, że skarżąca spółka nie została zwolniona z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi o czym ostatecznie przesądziło postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2019.
Odnosząc się na koniec do zarzutu naruszenia konstytucyjnego prawa do sądu, należy stwierdzić, że w wyroku z 8 kwietnia 2014 r., sygn. akt SK 22/11 (publ. OTK-A 2014/4/37) Trybunał Konstytucyjny wyraźnie stwierdził, że postanowienia Konstytucji nie wykluczają ustanowienia określonych wymogów formalnych, zmierzających do przyspieszenia postępowania, a formalizm procesowy - sam w sobie - jest niezbędny w demokratycznym państwie prawnym dla zapewnienia sprawności i rzetelności postępowania, ponieważ brak rygorów formalnych niechybnie prowadziłby do arbitralności rozstrzygnięć i destrukcji wymiaru sprawiedliwości.
Wobec powyższego Sąd I instancji, zobligowany dyspozycją art. 220 § 3 p.p.s.a., zasadnie odrzucił skargę.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.