Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z dnia 27 lutego 2006 r., sygn. akt I SA/Go 1844/05 oddalił wniosek [...] S.A. w Warszawie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z dnia 13 maja 2005 r., Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego i podatku od towarów i usług.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że strona skarżąca nie wskazała wystąpienia którejkolwiek z przesłanek wstrzymania wykonania decyzji wskazanych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Nie wskazała bowiem konkretnych okoliczności uzasadniających złożony wniosek, a powołała się jedynie na okoliczności mające charakter potencjalny i hipotetyczny, takie jak ciężka sytuacja finansowa spółki, która nie została wykazana, czy obciążenie spółki wielomilionowymi należnościami celno-podatkowymi o nie wskazanej przez nią kwocie. Zarzut, iż prowadzenie egzekucji może spowodować upadłość spółki Sąd uznał za niezasadny, albowiem przesłanka skutkująca iż dłużnik jest "niewypłacalny" jest uzależniona jedynie od tego czy wykonuje swoje wymagalne zobowiązania a nie od tego czy są one wymagalne i ściągalne, przy czym nie jest istotne jaki jest rozmiar niewykonywanych zobowiązań. Wniosku spółki w żaden sposób nie uzasadniał fakt, że jedynym akcjonariuszem spółki jest Skarb Państwa.
Skarżąca złożyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie.
W uzasadnieniu zażalenia podniosła, że mimo, iż wartość przedmiotu sporu w sprawie wynosi 50.045,70 zł, to w innych sprawach, w których występuje niemal identyczny stan faktyczny i prawny, a prowadzonych przed WSA w Poznaniu oraz Gorzowie Wlkp. łączna wartość przedmiotu sporu wynosi 675.518,20 zł i dodatkowo odsetki. Natychmiastowa zapłata tak dużych kwot w obecnej sytuacji finansowej pozbawi Spółkę płynności finansowej i uniemożliwi prowadzenie dalszej działalności, a w konsekwencji spowoduje powstanie zatorów płatniczych i zaprzestania świadczenia usług celno – spedycyjnych, będących podstawowym źródłem dochodu. Sytuacja taka doprowadzi Spółkę do upadłości i likwidacji oraz będzie się wiązała ze zwolnieniem ponad 500 pracowników. Spółka wskazała, że powyższą bardzo trudną sytuację finansową potwierdzają, zdaniem skarżącej, załączone do zażalenia dokumenty, z których wynika, iż w roku 2004 poniosła straty netto w kwocie 8.340.421,00 zł, natomiast na dzień 30 listopada 2005 r. strata netto wyniosła 14.616.194,58 zł.
Ponadto skarżąca podniosła, iż w innych sprawach prowadzonych przed WSA w Gorzowie Wlkp., tj. o sygn. akt: [...] wnioski Spółki o wstrzymanie wykonania decyzji zostały uwzględnione, oraz że we wskazanych sprawach, jak i w sprawie sygn. akt: I [...] występuje niemal identyczny stan faktyczny i prawny, w związku z czym odmowa uznania wniosku Spółki narusza jednolitość orzecznictwa WSA w Gorzowie Wlkp. i nie znajduje uzasadnienia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. daje Sądowi możliwość wstrzymania wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu bądź czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Przesłanka w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody jest utożsamiana z zagrożeniem dla już istniejącej, aktualnej sytuacji gospodarczej (ekonomicznej) strony postępowania administracyjnego. Trudne do odwrócenia skutki powstają zwykle tam, gdzie po wykonaniu decyzji jest niemożliwy powrót do pierwotnego stanu sprawy. W obu sytuacjach chodzi o wyjątkowe zagrożenie odpowiadające szczególnej kategorii ochrony tymczasowej strony postępowania.
Tam natomiast, gdzie ich wzruszenie w postępowaniu sądowym przywraca stan zgodny z prawem bez powyższych zagrożeń, sięganie po środki ochrony tymczasowej nie jest uzasadnione. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z § 1 tego przepisu, w myśl którego wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Skoro Sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to obowiązany jest on wykazać, że wykonanie aktu lub czynności przed rozpoznaniem w tym przypadku skargi może spowodować dla niego skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, że okoliczności przedstawione przez skarżącą nie wyczerpują przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie można bowiem przyjąć, że zapłata wymierzonych należności celnych może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia w przypadku wzruszenia decyzji, na podstawie której należności te zostaną wyegzekwowane. Z uwagi na to, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia, sytuacja skarżącej w niniejszej sprawie nie wymaga zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Wykonanie decyzji organu celnego dotyczącej wymiaru należności celnych nie łączy się w każdym przypadku z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnymi do odwrócenia skutkami, gdyż w wypadku ewentualnego uwzględnienia przez Sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot cła. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego hipotetyczna możliwość utracenia płynności finansowej nie zawsze musi skutkować powstaniem trudnych do odwrócenia skutków, a tym samym bardziej skutkiem utracenia płynności finansowej nie zawsze musi być likwidacja podmiotu.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż w innych sprawach wymienionych WSA w Gorzowie Wlkp. uwzględnił jej wnioski o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji, należy wskazać, że odmienne rozstrzygnięcia WSA w Gorzowie Wielkopolskim w sprawach wymienionych w zażaleniu nie wiążą Naczelnego Sądu Administracyjnego i nie mają wpływu na ocenę stanu faktycznego i prawnego w niniejszej sprawie.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.