Uzasadnienie
Postanowieniem z 20 kwietnia 2023 r. sygn. akt VIII SA/Wa 4/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę G. Sp. z o.o. w B. (dalej: spółka, skarżąca) na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 30 września 2022 r. w przedmiocie pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2009.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że pomimo prawidłowego doręczenia spółce wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w zakreślonym w wezwaniu terminie wpis sądowy nie został uiszczony, co stosownie do art. 220 § ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.) skutkowało wydaniem przez WSA postanowienia o odrzuceniu skargi.
Spółka wniosła zażalenie na postanowienie Sądu I instancji z 20 kwietnia 2023 r., wnosząc o jego uchylenie oraz "przyznanie zwolnienia zgodnie z wnioskiem". W zażaleniu podniesiono, że wydając postanowienie o odrzuceniu skargi WSA dopuścił się naruszenia fundamentalnych praw, w tym prawa do sądu, zawartego w Konstytucji i Karcie Praw Podstawowych Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C z 2016 r. nr 202 s. 1, art. 47 Karty, w szczególności motyw 3 tego przepisu, który ma charakter obligatoryjny). Skarżąca podniosła, że Sąd I instancji nie dokonał analizy zgodności z prawem unijnym postanowienia referendarza sądowego odmawiającego spółce przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W zażaleniu podniesiono, że odmowa przyznania prawa pomocy pomija specyficzną sytuację prawną i faktyczną, która uniemożliwia spółce wykorzystanie majątku przez jego "zbycie na opłatę wpisu", a spółka nie posiada środków finansowych w kasie ani na rachunku bankowym, który objęty jest egzekucją.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę od której pomimo wezwania nie został uiszczony wpis. Natomiast realizację wskazanego w zażaleniu przepisu zdania trzeciego art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, zgodnie z którym "pomoc prawna jest udzielana osobom, które nie posiadają wystarczających środków, w zakresie w jakim jest ona konieczna dla zapewnienia skutecznego dostępu do wymiaru sprawiedliwości", zapewniają w ramach procedury sądowoadministracyjnej przepisy regulujące przyznawanie prawa pomocy (art. 239 § 1 pkt 4 oraz art. 243-262 p.p.s.a.).
Skarżąca wniosła pismem z 18 stycznia 2023 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postępowanie w tym przedmiocie zostało prawomocnie zakończone postanowieniem WSA w Warszawie z 23 marca 2023 r. sygn. akt VIII SPP/Wa 10/23, którym utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego z 7 lutego 2023 r. odmawiające przyznania prawa pomocy we wnoszonym przez spółkę zakresie.
W sytuacji prawomocnego zakończenia postepowania w zakresie przyznania skarżącej prawa pomocy zasadne było wydanie zarządzenia o wezwaniu spółki do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, a w konsekwencji nieuiszczenia wpisu w terminie zakreślonym w prawidłowo doręczonym spółce wezwaniu – odrzucenie skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.
Podkreślenia wymaga ponadto, że w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym postanowienia o odrzuceniu skargi nie jest możliwe badanie legalności prawomocnego rozstrzygnięcia Sądu I instancji w przedmiocie prawa pomocy – do czego w istocie zmierza argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu zażalenia spółki.
Z powyższych względów, wobec stwierdzenia braku naruszeń prawa w zaskarżonym postanowieniu, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.