Uzasadnienie
Postanowieniem z 5 maja 2021 r., sygn. akt III SA/Lu 112/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił R. S. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku tego Sądu z 12 stycznia 2021 r. w sprawie skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] stycznia 2020 r. w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że odpis sentencji wyroku wraz z pouczeniem o terminie i sposobie zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia skarżący odebrał osobiście 21 stycznia 2021 r.
W piśmie z 1 lutego 2021 r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym) skarżący wniósł o sporządzenie i doręczenia uzasadnienia wyroku z 12 stycznia 2021 r. W uzasadnieniu skarżący jako przyczynę uchybienia terminu wskazał chorobę COVID-19, którą przechodził bezobjawowo i która uniemożliwiła mu opuszczanie miejsca zamieszkania.
W wykonaniu zarządzenia do usunięcia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu skarżący wyjaśnił, że przyczyną uchybienia terminu była choroba COVID-19, którą przechodził bezobjawowo i która uniemożliwiła mu opuszczanie miejsca zamieszkania przez 10 dni. Podniósł, że urząd pocztowy jest oddalony od jego miejsca zamieszkania o 12 km.
Ustanowiony z urzędu dla skarżącego pełnomocnik, wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu, podniósł, że przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku (samoizolacja) ustała 31 stycznia 2021 r., a skarżący niezwłocznie po zakończeniu samoizolacji, 1 lutego 2021 r. złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia ww. wyroku. Poinformował, że skarżący nie dysponuje dokumentami uprawdopodobniającymi okoliczności wskazane przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu. Skarżący sam zdecydował się poddać samoizolacji po konsultacji ze specjalistą w formie teleporady z Przychodni Lekarza Rodzinnego w Sawinie.
W ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu. Przedstawiona przez skarżącego okoliczność samoizolacji nie została w żaden sposób udokumentowana. Choroba, na którą powołuje się skarżący, nie przesądza o tym, że skarżący nie mógł zgłosić wniosku w ustawowym terminie. Z samego faktu choroby nie wynika automatycznie to, że strona nie mogła dokonać czynności procesowej, chociażby posługując się pomocą innych osób przy złożeniu do Sądu wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia, gdyż nie jest to czynność, której musiała dokonać osobiście. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nic nie wskazuje na to, aby okoliczność, na którą powołuje się skarżący, uniemożliwiała mu należyte zabezpieczenie interesów i obiektywnie wykluczała zgłoszenie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z zachowaniem ustawowego terminu, chociażby poprzez inną upoważnioną osobę.
W okolicznościach niniejszej sprawy skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do dokonania określonej czynności nastąpiło bez jego winy, ze względu na okoliczności od niego niezależne, którym pomimo dołożenia należytej staranności nie był w stanie przeciwdziałać.
Zażalenie na powyższe postanowienie wywiódł skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów art. 86 § 1 i art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) poprzez ich błędne zastosowanie i w konsekwencji bezzasadne uznanie, że skarżący nie uprawdopodobnił należycie okoliczności wskazujących na jego brak winy w uchybieniu terminu, w sytuacji gdy skarżący wyjaśnił na piśmie istnienie przeszkód których nie mógł usunąć z uwagi na chorobę Covid-19, tym samym w sposób niezawiniony uchybił ww. terminowi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W przedmiotowej sprawie kwestią sporną jest ocena, czy zostały uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu z 12 stycznia 2021 r. (art. 86 § 1 zd. 1 p.p.s.a.).
Słusznie Sąd I instancji podkreślił, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W przedmiotowej sprawie nie miały miejsce żadne okoliczności uzasadniające zastosowanie tejże instytucji, takie jak: problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagła choroba strony, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (postanowienie NSA z 8 maja 2018 r., sygn. akt I OZ 429/18, Lex 2945904).
Podniesiona przez skarżącego okoliczność, że poddał się samoizolacji z uwagi na bezobjawowe przechorowanie Covid-19 nie została poparta żadnymi dowodami. Skarżący nie przebywał w kwarantannie ani izolacji zleconych przez lekarza, czy też na mocy decyzji państwowego powiatowego lub granicznego inspektora sanitarnego.
Powyższe okoliczności świadczą, że skarżący nie wykazał, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu z 12 stycznia 2021 r. nastąpiło bez jego winy.
Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji