Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Gl 203/21, odmówił A. Z. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z [...] października 2020 r. w przedmiocie określenia kwoty dotacji pobranej w nadmiernej wysokości i wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem.
W skardze na powyższą decyzję zawarto m in. wniosek o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu wniosku podano, że skarżąca nie dysponuje kwotą, do zwrotu której jest zobowiązana (185 060 zł wraz z należnymi odsetkami), w związku z czym będzie zmuszona do zaciągnięcia kredytów, wyzbycia się składników swojego majątku lub poddania się egzekucji. Ponadto na zasadność wniosku w ocenie skarżącej wskazuje fakt, że przedmiot sprawy i jej główne zagadnienie zasądza się na przepisach niedookreślonych, wymagających posłużenia się orzecznictwem i pogłębioną analizą.
Odmawiając skarżącej wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że wnioskodawczyni nie wykazała istnienia konkretnych przesłanek przemawiających za wydaniem pozytywnego z punktu widzenia strony rozstrzygnięcia. Pełnomocnik skarżącej wskazał jedynie na wysokość należności do zwrotu określonej w zaskarżonej decyzji, podnosząc, iż skarżąca nie dysponuje taką kwotą. Oświadczenie to nie zostało jednak poparte stosownymi dokumentami obrazującymi sytuację majątkową skarżącej Zdaniem WSA, wysokość kwoty zobowiązania sama w sobie nie przesądza ryzyka wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, również w sytuacji, gdy przewyższa ona wysokość aktywów dłużnika. W takim wypadku egzekucja okaże się nieskuteczna, nadto przepisy o postępowaniu egzekucyjnym zawierają szereg unormowań chroniących dłużnika przed popadnięciem w ubóstwo.
Z kolei podniesiona we wniosku kwestia niejasności przepisów prawnych stanowiących podstawę wydania decyzji nie może być przesłanką przyznania skarżącej ochrony tymczasowej. Ocena stanu faktycznego i prawnego sprawy nastąpi dopiero na etapie wyrokowania.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) poprzez błędne uznanie, iż w niniejszej sprawie wykonanie zaskarżonej decyzji nie niesie za sobą realnego i obiektywnego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a w szczególności nieuwzględnienie charakteru prowadzonej działalności, zgromadzonych już dowodów co do sytuacji skarżącej, wydatkowania dotacji i przerzucenia na skarżącą niemożliwego do spełnienia obowiązku wykazania, że opisane negatywne skutki na pewno nastąpią.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wbrew stanowisku skarżącej, strona zgłaszająca wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, winna wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków jego wykonania. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne. Uprawnienie do przyznania ochrony tymczasowej wiąże się zatem z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338-339/07, niepubl.). Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 21 grudnia 2006 r., I FZ 525/06, niepubl.).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo uznał, że skarżąca w żaden sposób nie uprawdopodobniła występowania w rozpoznawanej sprawie tego rodzaju okoliczności. Twierdzenia zawarte we wniosku o wstrzymanie sprowadzały się bowiem jedynie do ogólnych sformułowań nieuprawdopodobnionych jakimikolwiek okolicznościami faktycznymi.
Podkreślić należy, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową, rodząc określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia, nie oznacza to jednak, że zawsze w takiej sytuacji należy zastosować wyjątkowe rozwiązanie prawne, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nie można jednoznacznie stwierdzić, że wykonanie zaskarżonej decyzji, tj. egzekucja 185 060 zł wraz z odsetkami, spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Wnioskowanie takie należy uznać za co najmniej przedwczesne wobec nieznajomości przez Sąd stanu posiadania skarżącej. Skoro skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej, to Sąd nie miał możliwości skonfrontowania kwoty należności z faktycznymi możliwościami płatniczymi wnioskodawczyni.
Odnosząc się do argumentów zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny pragnie zauważyć, że w przedmiotowym postępowaniu wpadkowym nie jest wymagane udowodnienie wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a jedynie wykazanie prawdopodobieństwa zaistnienia tych przesłanek w związku z wykonaniem decyzji. Przegląd orzecznictwa sądów administracyjnych w tym zakresie wskazuje, wbrew twierdzeniom skarżącej, że uzyskanie przez stronę ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie jest niemożliwe, lecz wymaga od wnioskodawcy rzetelnego przedstawienia konkretnych okoliczności przemawiających za zasadnością wniosku oraz stosownego ich udokumentowania.
W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem, zaś zarzut naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. jest nieusprawiedliwiony.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.