Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Wrocławiu wyrokiem z 16 czerwca 2021 r., sygn. akt III SA/Wr 754/20, oddalił skargę S. S. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z [...] września 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2017.
Pismem z dnia [...] lipca 2021 r. S. S. wniósł o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku oraz o zwolnienie z opłaty od uiszczenia wpisu.
Zarządzeniem z dnia 24 września 2021 r., sygn. akt III SPP/Wr 51/21 starszy referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Zarządzeniami z 29 października 2021 r. Przewodniczący Wydziału III WSA we Wrocławiu nakazał doręczyć odpis wyroku wraz z uzasadnieniem oraz wezwał pełnomocnika skarżących do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 złotych za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia. Odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 8 listopada 2021 r.
Na powyższe zarządzenie wzywające do uiszczenia opłaty kancelaryjnej S. S. wniósł zażalenie. W uzasadnieniu wskazał, że obecnie ze względu na trudną sytuację finansową nie jest w stanie ponieść tego wydatku bez uszczerbku na utrzymaniu i wydatkami związanymi z nakładami finansowymi na zagospodarowanie gruntów na przyszły rok.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Kosztami postępowania są m.in. koszty związane z dokonywaniem czynności procesowych w konkretnej sprawie, do których zalicza się koszty sądowe, obejmujące opłaty sądowe i zwrot wydatków (art. 211 p.p.s.a.). Opłatami sądowymi są natomiast, stosownie do treści art. 212 § 1 p.p.s.a., wpis i opłata kancelaryjna.
W myśl art. 234 § 2 p.p.s.a. opłatę kancelaryjną pobiera się między innymi za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, doręczonego na skutek żądania zgłoszonego w terminie siedmiodniowym od ogłoszenia orzeczenia. Opłatę tę pobiera się przy zgłoszeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie. Jeżeli opłata nie została uiszczona, przewodniczący obowiązany jest zarządzić jej ściągnięcie od strony, która złożyła wniosek. Obowiązek uiszczenia opłaty kancelaryjnej obciąża zatem stronę w sytuacji, gdy odpis orzeczenia wraz z uzasadnieniem nie podlega doręczeniu z urzędu (art. 234 § 3 p.p.s.a.). Dotyczy to spraw, w których sąd pierwszej instancji wydał orzeczenie o oddaleniu skargi na zakwestionowane przez stronę rozstrzygnięcie organu administracji publicznej (art. 141 § 2 p.p.s.a.).
Natomiast w sprawach, w których sąd pierwszej instancji uwzględnił skargę strony i uchylił wadliwy akt administracyjny, odpis wyroku z uzasadnieniem sporządzonym w terminie 14 dni od daty jego ogłoszenia, sąd doręcza stronom z urzędu.
Z treści przywołanych regulacji jasno zatem wynika, że opłatę kancelaryjną pobiera się od każdej strony postępowania, która wnioskowała o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę. Nie ma przy tym znaczenia, czy wnioskującym o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę jest organ administracji publicznej, czy też strona skarżąca, bowiem uzasadnienia wyroków oddalających skargę sporządzane są przez wojewódzkie sądy administracyjne wyłącznie na wniosek, który zawsze podlega opłacie kancelaryjnej, jeżeli nie zachodzi sytuacja przyznanego zwolnienia od kosztów sądowych. Wolne od opłaty kancelaryjnej, czyli od opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku, jak wskazano powyżej, są zaś tylko te uzasadnienia, które sąd ma obowiązek sporządzić z urzędu, czyli uzasadnienia wyroków uwzględniających skargę.
Kwotę należnej opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, doręczony na skutek wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, ustala rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. Nr 221, poz. 2192 ze zm.), które w § 2 wskazuje, że opłata ta wynosi 100 zł.
W ocenie NSA zaskarżone zarządzenie odpowiada prawu.
W rozpoznawanej sprawie skarżący złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę S. S. na decyzję Dyrektora OR ARiMR we Wrocławiu z [...] września 2020 r., nr [...]. Z akt sprawy nie wynika, by skarżący miał przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zarządzeniem z dnia 24 września 2021 r., sygn. akt III SPP/Wr 51/21 starszy referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy. A zatem prawidłowo Przewodniczący Wydziału wezwał skarżącego do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł – z tytułu złożenia przez niego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W tym stanie rzeczy za prawidłową należy uznać zarówno podstawę prawną wezwania do uiszczenia żądanej opłaty, jak i jej wysokość.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.