Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 30 października 2020 r., sygn. akt III SA/Wr 300/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w sprawie ze skargi P. K., J. K., A. D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia [...] maja 2020 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości kwoty nieprzekazanej w związku z brakiem realizacji zajęcia.
W skardze strona skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego. W uzasadnieniu wskazała, że prowadzi działalność na lokalną skalę, która jest ustabilizowana i niedużych rozmiarów. W związku z tym na bieżąco ponosi istotne wydatki bieżące oraz remontowe tak, żeby być w stanie utrzymać się na rynku, którym gwałtowanie spada popyt na wyroby piekarskie. Strona podniosła, że wykonanie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji może naruszyć bieżąco płynność finansową firmy (zwłaszcza w czasie epidemii koronawirusa) i w konsekwencji skutkować wyrządzeniem skarżącej niepowetowanej szkody oraz spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza z uwagi na konieczność ponownego wydania środków które zostały uiszczone nierzetelnemu kontrahentowi. Jednocześnie wskazała, że za wstrzymaniem wykonania postanowień przemawia także rażący charakter wskazanych w skardze naruszeń.
Sąd I instancji stwierdził, że w przypadku tak ogólnikowych twierdzeń, jak te przedstawione przez stronę skarżącą, a ponadto przy braku ich udokumentowania, analiza przesłanek opisanych w art. 61 § 3 stawy z dnia 30 sierpnia 2000 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) nie była możliwa.
Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności powinno się odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie skarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego stwierdzenia powinny zostać poparte dokumentami, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej i majątkowej. Brak uzasadnienia wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej lub jego lakoniczne uzasadnienie uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, LEX nr 1405435). W interesie strony leży zatem takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę.
Zdaniem Sądu I instancji argumenty strony skarżącej przedstawione na uzasadnienie wniosku tylko ogólnie odnoszą się do zdarzeń świadczących o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia jest uzasadnione przez to, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto, strona nie przedłożyła żadnych dokumentów m.in. chociażby dotyczących aktualnego stanu majątkowego, osiąganego dochodu i ponoszonych wydatków. Wobec tego gołosłowne pozostają jej twierdzenia, że wykonanie zaskarżonego postanowienia będzie stanowić zagrożenie dla płynności finansowej. Końcowo Sąd wskazał, iż podniesione przez stronę skarżącą zarzuty co do zaskarżonego postanowienia nie mogą być uwzględnione przy rozpoznawaniu przedmiotowego wniosku.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła strona skarżąca. Wniosła o uchylenie postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA we Wrocławiu.
Zaskarżonemu postanowieniu strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, pomimo istnienia przesłanek wstrzymania jej wykonania, które to naruszenie miało wpływ na treść zaskarżonego postanowienia.
W zażaleniu wskazała, że niezrozumiała jest argumentacja WSA, że "gołosłowne" pozostają jej twierdzenia. Sąd nie wskazał na podstawie jakich przesłanek uznał że oświadczenie strony w tym zakresie jest niewiarygodne. Co więcej trudno uznać, że skoro jak wskazał skarżący prowadzi niewielką piekarnię, a strona może być zobowiązana do dodatkowej zapłaty w wysokości 73.357,20 zł (oraz odsetek) to jest to w świetle zasad doświadczenia życiowego kwota, która nie powoduje naruszenia płynności finansowej skarżącego. Sąd podejmując decyzję nie może opierać się na dowodach pisemnych. Art. 61 p.p.s.a. nie zawiera zamkniętego katalogu źródeł dowodowych na podstawie których Sąd powinien ocenić zaistnienie danej przesłanki. Jest rzeczą oczywistą, że taką samą wartość dowodową powinny mieć oświadczenia złożone przez stronę. Co więcej Sąd nie odniósł się także do twierdzeń strony skarżącej dotyczących trudnej sytuacji wynikającej z epidemii koronawirusa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi tu o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu.
Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie WSA we Wrocławiu odmówił wstrzymania wykonania postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia [...] maja 2020 r., nr [...] oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości kwoty nieprzekazanej w związku z brakiem realizacji zajęcia uznając, że strona skarżąca nie wykazała, że w jej przypadku wystąpiła którakolwiek z przesłanek wstrzymania wykonania postanowienia, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, ocena WSA we Wrocławiu jest prawidłowa.
We wniosku strona skarżąca wskazała, że prowadzi działalność na lokalną skalę, która jest ustabilizowana i niedużych rozmiarów. W związku z tym na bieżąco ponosi istotne wydatki bieżące oraz remontowe tak, żeby być w stanie utrzymać się na rynku, którym gwałtowanie spada popyt na wyroby piekarskie. Strona podniosła, że wykonanie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji może naruszyć bieżącą płynność finansową firmy (zwłaszcza w czasie epidemii koronawirusa) i w konsekwencji skutkować wyrządzeniem skarżącej niepowetowanej szkody oraz spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza z uwagi na konieczność ponownego wydania środków które zostały uiszczone nierzetelnemu kontrahentowi.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, WSA we Wrocławiu oceniając wniosek strony Skarżącej w świetle przywołanych przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz z uwagi na brak wystarczającego uzasadnienia wniosku przemawiającego za jego zasadnością, prawidłowo uznał, że brak było podstaw do zastosowania w stosunku do strony skarżącej instytucji ochrony tymczasowej. Oceny tej nie zmieniają zarzuty i ich uzasadnienie przedstawione w zażaleniu.
Wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia lub okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione, czyli że na skutek wykonania postanowienia organu grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku jej realizacji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności nawet z odsetkami. Wnioskodawca musi zatem wykazać istnienie realnego niebezpieczeństwa, iż wykonanie zaskarżonego aktu przed zbadaniem jego prawidłowości przez sąd administracyjny, wywoła nieodwracalne pogorszenie jego sytuacji, którą trudno będzie naprawić nawet po ewentualnym wyeliminowaniu zaskarżonego aktu.
Z powyższego wynika, że wstrzymanie wykonania decyzji zależy od skutków wykonania aktu dla wnioskodawcy. W przypadku, gdy strona skarżąca upatruje tych skutków w swojej sytuacji majątkowej, powinna uprawdopodobnić, jaka jest ta sytuacja, a także jak na nią wpłynie wykonanie tego postanowienia. W ocenie NSA wnioskodawca nie wykazał sytuacji majątkowej i materialnej, gdyż nie przedłożył żadnych dokumentów na poparcie zgłoszonych twierdzeń, a zatem dokonanie ustalenia, jaki konkretnie wpływ mogłoby wywrzeć wykonanie zaskarżonego postanowienia na stronę skarżącą (tj. czy wykonanie postanowienia mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki i/lub znaczną szkodę w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.), okazało się niemożliwe. Oznacza to, że pozytywna ocena, gołosłownego w istocie wniosku, była wykluczona. Zażalenie, powołujące analogiczne co wniosek, jak też niczym niepoparte twierdzenia, nie pozwala na podważenie prawidłowej oceny Sądu I instancji w tym zakresie. Trudno bowiem uznać, że ogólne stwierdzenia strony skarżącej stanowią uprawdopodobnienie wystąpienia w sprawie okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
We wniosku powołano się również na trudną sytuację wynikającą z epidemii koronawirusa SARS-CoV-2. Choć przedstawiona argumentacja odnosi się do faktów, które bez wątpienia mają miejsce w skali kraju, to jednak autor wniosku nie wyjaśnił, jaki wpływ ma wystąpienie pandemii koronawirusa na indywidualną sytuację skarżącego, a w konsekwencji jak przekłada się to na zaistnienie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazanie, że firma skarżącego została bezpośrednio dotknięta wystąpieniem epidemii, co miało wyraz w niższym zainteresowaniu klientów nie jest wystarczające. Podkreślić przy tym należy, że brak wiedzy Sądu co do okoliczności związanych z sytuacją finansową strony skarżącej prowadzącej działalność gospodarczą powoduje, że wniosek nie może w istocie zostać oceniony.
Za zasadnością wstrzymania wykonania postanowienia nie mogą przemawiać argumenty dotyczące treści samego postanowienia. Rozpoznając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, sąd nie dokonuje bowiem oceny zasadności skargi. Ta kwestia będzie przedmiotem rozważania dopiero w trakcie merytorycznego rozpoznania skargi.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu zażalenia.