Uzasadnienie
Zaskarżonym zarządzeniem Przewodniczący III Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. wezwał pełnomocnika T. S.A. w K. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, w kwocie 50.000 zł, stosownie do § 1 pkt 4 w zw. z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193).
Zażalenie na to zarządzenie wniosła T. S.A., zarzucając mu naruszenie:
- a) art. 220 § 1, art. 218 /również w zw. z art. 191 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.)/ i art. 215 w zw. z art. 216 i art. 231 p.p.s.a. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wysokość wpisu sądowego do uiszczenia przez skarżącą jest wyższa niż to wynika z faktycznie kwestionowanej należności pieniężnej i odpowiada pełnej wysokości uiszczonego podatku akcyzowego,
- b) art. 218 p.p.s.a. przez jego niezastosowanie polegające na nieprzeprowadzeniu dochodzenia ustalającego faktyczną wartość przedmiotu zaskarżenia i w konsekwencji bezpodstawne wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie wyższej niż to określiła skarżąca w skardze kasacyjnej.
W uzasadnieniu zażalenia spółka podniosła, że w dniu 9 września 2014 r. otrzymała odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 50.000 zł, tj. w kwocie, w jakiej wpis powinien zostać określony w sytuacji, gdyby kwestionowana była pełna kwota nadpłaty. Tymczasem, z uwagi na brzmienie uchwały pełnego składu Izby Gospodarczej NSA, sygn. akt I GPS 1/11, skarżąca postanowiła o ograniczeniu wartości przedmiotu zaskarżenia do kwoty podatku nadpłaconego od energii wytwarzanej z odnawialnych źródeł energii, która podlegała zwolnieniu z opodatkowania i w skardze kasacyjnej wskazała jako wartość przedmiotu zaskarżenia kwotę 355.888 zł. Wobec ograniczenia w skardze kasacyjnej wartości przedmiotu zaskarżenia do kwoty stanowiącej równowartość nadpłaconego podatku akcyzowego od energii wytwarzanej z odnawialnych źródeł energii, celowe było wydanie zarządzenia przewodniczącego o ustaleniu wartości przedmiotu zaskarżenia w tej właśnie kwocie, a następnie zarządzenia wzywającego spółkę do uiszczenia wpisu w odpowiednio kwocie 1.780 zł. Tych czynności zabrakło, co w ocenie skarżącej, stanowiło naruszenie przepisów wskazanych w petitum zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, w drodze zaskarżonego zarządzenia, nastąpiło w sytuacji, gdy skarżąca spółka wnosząc skargę kasacyjną podała wartość przedmiotu zaskarżenia, twierdząc, że ograniczyła żądanie do kwoty podatku nadpłaconego od energii wytwarzanej z odnawialnych źródeł energii. Okoliczność ta wynika jasno z treści skargi kasacyjnej – k. 161 akt WSA.
W takiej sytuacji, zarządzenie o uiszczeniu wpisu, na które przysługuje zażalenie (art. 227 § 1 p.p.s.a.), wymaga uzasadnienia także w zakresie odnoszącym się do stanowiska strony w zakresie zmiany przedmiotu zaskarżenia – w tym przypadku kwoty dochodzonej nadpłaty (art. 163 § 2 w zw. 167 p.p.s.a.). O ile bowiem zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu i jego uzasadnienie może być zwięzłe w sytuacjach typowych, gdy podstawa uiszczenia wpisu i jego wysokość wynika wprost z przepisów i przedmiotu zaskarżonego aktu, o tyle w sytuacji, gdy skarżący podaje wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość wpisu, konieczne jest dokonanie oceny co do prawidłowości wartości przedmiotu zaskarżenia i przedstawienie tej oceny w uzasadnieniu zarządzenia.
W tym celu przewodniczący może sprawdzić wartość przedmiotu zaskarżenia podaną w piśmie wszczynającym postępowanie sądowe w danej instancji i zarządzić dochodzenie (art. 218 p.p.s.a.), z tym że – co istotne z punktu widzenia treści zażalenia - przepis ten nie może być rozumiany w ten sposób, iż konieczne jest wydanie odrębnego zarządzenia o przeprowadzeniu dochodzenia. Określenia "sprawdzić" i "zarządzić dochodzenie" w art. 218 p.p.s.a. użyte są w znaczeniu konwencjonalnym, jako uprawnienie przewodniczącego do podejmowania czynności w celu ustalenia prawidłowej wartości przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość wpisu.
Tymczasem zaskarżone zarządzenie nie zawiera odpowiedniego uzasadnienia dotyczącego przyjętej wartości przedmiotu zaskarżenia. Nie odnosi się do stanowiska skarżącej Spółki, która podała w skardze kasacyjnej inną niż w skardze wartość przedmiotu zaskarżenia, a także brak jest ewentualnej oceny, dlaczego podana przez skarżącą Spółkę wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest prawidłowa. Te kwestie wymagają wyjaśnienia na etapie wydawania zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie natomiast dopiero na etapie rozpatrywania zażalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny.
W tym stanie rzeczy należało uwzględnić zażalenie i uchylić zaskarżone zarządzenie na podstawie art. 185 § 1 w zw. art. 197 § 1 i § 2 i art. 198 p.p.s.a.