Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 18 grudnia 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1749/18, odmówił J. B. i N. B. (wspólniczkom [...] s.c. Zakład Pracy Chronionej) wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2018 r. w przedmiocie zwrotu dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych.
W skardze na ww. decyzję skarżące zawarły wniosek o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu wniosku podały, że zaskarżoną decyzją nałożono na nie jako na wspólników spółki cywilnej obowiązek zwrotu środków pieniężnych w wysokości blisko 30.000 zł, co stanowi dla nich znaczną kwotę, biorąc pod uwagę obecny zakres działalności przedsiębiorcy. Zdaniem skarżących obowiązek spłaty tak znacznej kwoty dla spółki stanowi istotne obciążenie finansowe, które może spowodować trudności w zakresie realizacji zatrudnienia osób niepełnosprawnych w dotychczasowym wymiarze.
Odmawiając udzielenia skarżącym ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadmnistarcyjnym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż nie wykazały one, że wykonanie decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Zdaniem WSA, samo założenie możliwych "ciągów zdarzeń", a mianowicie możliwa zmiana w zakresie zatrudnienia osób niepełnosprawnych, nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku, zwłaszcza iż strona skarżąca nadal prowadzi działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej. Skarżące nie przedstawiły dowodów i nie udokumentowały w żaden sposób zarówno tego, jak przedstawia się ich aktualna sytuacja majątkowa, jak i tego, jaki ewentualny wpływ na tę sytuację może mieć wykonanie zaskarżonej decyzji.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyły skarżące, wnosząc o jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezesa Zarządu PFRON z [...] kwietnia 2017 r.
W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że działalność gospodarcza skarżących jest działalnością niskozyskowną, prowadzoną na granicy opłacalności. Od 1 stycznia 2016 r. przestała istnieć spółka cywilna, a działalność jest kontynuowana przez osobę fizyczną. Jedna ze wspólniczek zrezygnowała z prowadzenia działalności z uwagi na zły stan zdrowia i od października 2017 r. przeszła na emeryturę, otrzymując z tego tytułu ok. 1223,00 zł netto.
Dalej wskazano, że podstawową działalność przedsiębiorcy stanowią niskozyskowne zlecenia produkcyjne (duża konkurencyjność na rynku szwalniczym), dochody brutto za 2016 r. wynosiły 46 936,80 zł, zaś za 2017 r. – 50 915,73 zł. Zdaniem skarżących, wykonanie decyzji uniemożliwi inwestowanie w nowe maszyny szwalnicze, które pozwoliłyby na pozyskanie zleceń o większej zyskowności. Ponadto, kwota 30 tys. zł jest kwotą niezbędną do finansowania bieżącej działalności skarżącego. Kilkukrotnie przekracza ona kwotę środków pieniężnych będących w posiadaniu skarżących, co oznacza, że pozbawienie ich całości bieżących środków finansowych doprowadzi do wstrzymania bieżącej działalności. Egzekucja kwoty dochodzonej decyzją spowoduje uniemożliwienie regulowania bieżących zobowiązań, np. wynikających z umowy o pracę, płatności na rzecz dostawców. Oznaczać też może likwidację przedsiębiorstwa, gdyż jej uregulowanie przekracza możliwości płatnicze skarżących.
Do zażalenia załączono PIT-36L N. B. z 2016 i 2017 r., bilans [...] za 2018 r., decyzja ZUS o przyznaniu emerytury dla J. B. oraz faktura VAT na zakup maszyny szwalniczej
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W art. 61 § 3 p.p.s.a. określono przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd jest uprawniony do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. W tej kwestii stanowisko orzecznictwa i doktryny jest zgodne i niezmienne (por. postanowienie NSA z dni 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 140/12, postanowienie NSA z dnia 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 692/11, postanowienie NSA z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1116/10, postanowienie NSA z dnia 6 listopada II OZ 975/09, postanowienie NSA z dnia 8 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 132/12; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz., Zakamycze 2005, s. 168, Tarno J.P., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2010, s. 207).
Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skarżący musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że Sąd I instancji prawidłowo uznał, iż skarżące nie wykazały, aby zaistniały przesłanki umożliwiające uzyskanie przez nie ochrony tymczasowej.
Wniosek skarżących został oparty na obydwu przesłankach z art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. powołały się one zarówno na niebezpieczeństwo znacznej szkody, jak i trudne do odwrócenia skutki, nie wskazując jednak, na czym konkretnie miałaby polegać szkoda wynikająca z wykonania zaskarżonej decyzji ani jakie trudne do odwrócenia skutki mogłyby być spowodowane przez zapłatę należności, której domaga się organ. Skarżące wskazały jedynie, że kwota wynikająca z zaskarżonej decyzji jest znaczna, biorąc pod uwagę zakres działalności przedsiębiorcy. Uiszczenie należności stanowi istotne obciążenie finansowe, które może spowodować trudności w zakresie realizacji zatrudnienia osób niepełnosprawnych w dotychczasowym wymiarze.
W ocenie NSA, Sąd I instancji słusznie przyjął, że okoliczności wskazane we wniosku nie są wystarczające do oceny, jaka jest rzeczywista sytuacja majątkowa skarżących, co z kolei uniemożliwiało Sądowi skonfrontowanie kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji z faktycznymi możliwościami płatniczymi wnioskodawczyń. Sąd nie mógł więc pozytywnie rozpoznać wniosku poprzez stwierdzenie, że wykonanie decyzji może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki.
Żądanie wstrzymania wykonania decyzji bez wskazania konkretnych okoliczności i dowodów na ich potwierdzenie należy, wskutek dokonanej wyżej wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a., uznać za niewystarczające. Zaskarżone postanowienie należało zatem uznać za zgodnie z prawem.
Odnosząc się natomiast do argumentów zażalenia oraz dokumentów przedłożonych na ich poparcie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nie są one wystarczające do zmiany zaskarżonego postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z następujących powodów.
Po pierwsze, skarżące nadal nie przedstawiły dokumentów źródłowych, które zobrazowałyby całokształt ich sytuacji finansowej. Zabrakło chociażby wyciągów z rachunków bankowych zarówno skarżących jako osób fizycznych, jak i rachunków prowadzonych w ramach działalności gospodarczej. W tych okolicznościach nie wiadomo, jakie są ich rzeczywiste możliwości płatnicze.
Po drugie, argumenty zażalenia są, w ocenie NSA, wewnętrznie sprzeczne, bowiem z jednej strony skarżące wskazują, że nie dysponują kwotą, której domaga się organ (cyt. "kwota objęta zaskarżoną decyzją kilkukrotnie przekracza kwotę środków pieniężnych będących w posiadaniu skarżącego"), z drugiej zaś twierdzą, że egzekucja tej należności "spowodowałoby uniemożliwienie regulowania przez skarżącego bieżących zobowiązań niezbędnych do kontynuacji działalności gospodarczej...", a jednocześnie "uniemożliwi inwestowanie w nowe maszyny szwalnicze". Zatem skarżące twierdzą, że w ogóle nie mają środków pieniężnych na pokrycie zobowiązań wobec organu, a zarazem wskazują przeznaczenie tychże środków na inne cele (wynagrodzenia dla pracowników, płatności dla dostawców, inwestycja w nowe maszyny). W tych okolicznościach NSA uznał, że twierdzenia skarżących co do ich rzeczywistej sytuacji majątkowej są niewiarygodne i nie mogą stanowić podstawy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.